Кіріспе
Австралия және Жаңа Зеландиядағы бұрынғы музыкалық фестиваль. Big Day Out (BDO) – Австралияның бес қаласында: Сидней, Мельбурн, Голд-Кост, Аделаида және Перт, сондай-ақ Жаңа Зеландияның Окленд қаласында жыл сайын өткізілетін музыкалық фестиваль болатын. Фестиваль жаз айларында, әдетте әр жылдың қаңтар айында, бірақ кейде Перт сияқты қалаларда ақпан айының басында ұйымдастырылатын. Бұл шара Violent Femmes Австралияда гастрольдік тур өткізетінін жариялағаннан кейін туындады. Промоутерлер Кен Уэст және Вивиан Лис осы турға орта деңгейдегі қолдау көрсету үшін тағы бір әртіс іздеді. Олар Nirvana тобын Сиднейдегі Hordern Pavilion-да өнер көрсетуге шақырды. Big Day Out 1992 жылы Австралия күні мерекесінде Сиднейде алғаш рет өтті, ал келесі жылы Мельбурн, Аделаида және Перт қалаларына дейін кеңейді. 1994 жылы Голд-Кост және Окленд та кестеге қосылды. 2003 жылға қарай фестивальде жеті немесе сегіз сахна (орналасқан жеріне байланысты) болды, онда заманауи рок музыкасы, электрондық музыка, танымал халықаралық және жергілікті әртістер өнер көрсетті. 2013 жылы Окленд тур кестесінен алынып тасталды, бірақ фестиваль 2014 жылы соңғы рет осы қалаға оралды. Лис фестивальдегі үлесін американдық фестиваль промоутерлері C3 Presents компаниясына сатты. 2014 жылдың маусым айының басында C3 Presents Big Day Out фестивалінің толық құқығына ие болды және 2015 жылғы фестивальдің өткізілмейтінін 26 маусымда жариялады, бірақ болашақта фестиваль қайтадан ұйымдастырылуы мүмкін екенін айтты. Алайда, одан кейін бұл шара өткізілмеді және 2022 жылға қарай болашақта фестиваль өткізуге қатысты жоспарлар жоқ. Фестивальдің негізін қалаушы Кен Уэст 2022 жылдың сәуір айында 64 жасында дүние салды.
The Big Day Out (BDO) was an annual music festival that was held in five Australian cities: Sydney, Melbourne, Gold Coast, Adelaide, and Perth, as well as Auckland, New Zealand. The festival was held during summer, typically in January of each year but was sometimes held as late as early February in some cities including Perth. The event was conceptualised after the Violent Femmes announced a tour of Australia. Promoters Ken West and Vivian Lees sought another act as middle level support for the band's tour. They succeeded in securing Nirvana to play the Sydney leg at the Hordern Pavilion. The Big Day Out debuted on the 1992 Australia Day public holiday in Sydney and eventually expanded to Melbourne, Adelaide, and Perth the following year. The Gold Coast and Auckland were added to the schedule in 1994. As of 2003, it featured seven or eight stages (depending on the venue), accommodating popular contemporary rock music, electronic music, mainstream international acts, and local acts. Auckland was taken out of the tour schedule in 2013, but the festival returned to the city for its last run in 2014. Lees sold his stake in the event to American festival promoters C3 Presents. In early June 2014, C3 attained full ownership of the Big Day Out festival and announced the cancellation of the 2015 event on 26 June 2014 with the option for the festival to return in the future left open. Despite this, the event has yet to return in subsequent years and as of 2022 there are currently no plans for any event to be held in future. Founder Ken West died in April 2022 at the age of 64.
1992-1997 жылдар
Жыл сайынғы музыкалық фестивальдар біраз уақыттан бері үдеп келе жатқан еді, ал АҚШ 1991 жылы Чикаго қаласында (Иллинойс штаты) Lollapalooza фестивалін ұйымдастырды. Австралияда түрлі музыкалық фестивальдер болып тұрды, бірақ жыл сайынғы фестиваль болған жоқ. Big Day Out фестивалін Кен Уэст пен Вивиан Лиз құрған. Фестиваль 1992 жылы Сиднейде ғана өтетін шара ретінде басталды, онда Violent Femmes тобымен бірге Nirvana және басқа да шетелдік және жергілікті альтернативтік музыка орындаушылары өнер көрсетті, бұл шара Hordern Pavilion ғимаратында өтті. 1993 жылы фестиваль Мельбурн, Перт және Аделаида қалаларына дейін кеңейтілді. Вест бір сұхбатында "қалалық дүрлікті" және "бақыланған хаос" жасауды көздегенін айтты. 1994 жылы Big Day Out фестивалі Аукленд (Жаңа Зеландия) және Голд-Кост қалаларын да қамтыды, бұл фестиваль үш апта бойы жалғасты. 1994 жылғы фестивальдің географиялық орналасуы 1997 жылға дейін жыл сайын қайталанды, содан кейін ұйымдастырушылар Уэст пен Лиз бір жылдық үзіліс жариялады, бұл фестиваль аяқталуға жақын деген алаңдаушылықты тудырды; алайда фестиваль 1999 жылы қайта жанданды.
1999-2013 жылдар
ХХІ ғасырдың басында фестиваль екі маңызды дауға қатысты. Біріншіден, 2001 жылы Сиднейде Limp Bizkit тобының концерті кезінде 16 жасар Джессика Мишалик қаза тапты. Мишаликтың өлімі BDO фестивалінің болашағын уақытша қауіпке тікелей ұшыратты, бірақ оқиға орнындағы қауіпсіздік шараларын және Limp Bizkit тобының Фред Дёрстінің концерттен кейін жасаған ынталандырушылық пікірлерін Сидней соты сынға алғаннан кейін іс жалғасты. Бұл 2010 жылы Сиднейде Muse тобының бас орындаушысы болған қосымша шоуға, содан кейін 2011 жылы Tool және Rammstein топтарының бас орындаушыларына жауап ретінде тағы бір Сиднейдегі қосымша шоуға әкелді. 2011 жылдың қарашасында Лиз бен Уэст арасындағы бизнес серіктестігі таратылды, ал соңғысы АҚШ-та Lollapalooza фестивалін ұйымдастыратын Остиндегі C3 Presents компаниясымен серіктестік құрды. C3 компанияның 51 пайызына үлесін сатып алды, бұл "ішкі және сыртқы" қысымдарға байланысты тарап кеткеннен кейін болды, осылайша Лиз бизнеспен барлық байланыстарын үзіп қалды. 2011 жылдың қарашасына дейін Creative Festival Entertainment BDO фестивалінің өндіріс компаниясы болды. 2012 жылдың 17 қаңтарында Уэст 2012 жылдың 20 қаңтарында өткен Оклендтегі BDO іс-шарасы Жаңа Зеландиядағы соңғы Big Day Out болатынын жариялады, фестиваль 2013 жылы тек Австралияда өтетінін түсіндірді. Алайда, 2013 жылдың сәуірінде ұйымдастырушылар 2014 жылы Оклендтегі шараны қайта жоспарлауға тырысатынын мәлімдеді (Mt Smart орнына Western Springs стадионында). 2012 жылғы фестиваль қиындықтарға толы болды және 2014 жылдың маусымында Faster Louder сайты оны "апатты" деп сипаттады. Басты орындаушы Канье Уэст Перт пен Аделаидадағы іс-шараларға келмеді, ал сол кездегі БАҚ мәліметтері бойынша "сахна мен қоршау құрылысына ақы төленбеген, демеушілер ашулы болды және фестиваль ішкі дау-жанжалдарға ұшырады, атап айтқанда бас директор Адам Замиттің жұмыстан босатылуы және кейін қайта жұмысқа орналасуы" делінген. 2013 жылы фестиваль Клермонт қаласының мэрі Джок Баркердің қарсылығына тап болды, ол музыкалық фестивальдер "тұрғын аудандарға қорқынышты антиәлеуметтік және қылмыстық мінез-құлықты" әкеледі деп мәлімдеді. Бір зерттеу ірі музыкалық фестивальдердің штат экономикасына шамамен 5,2 миллион австралиялық долларын үлес қосатынын, сонымен қатар туризм мен жұмыспен қамту деңгейін арттыратынын көрсетсе де, Клермонт кеңесінің мүшесі Питер Браун Баркердің ұстанымын қолдап, "Үлкен күн" сияқты іс-шаралардың пайдасы "көтпелі шу, кешкі аяқталу, қылмыстық белсенділіктің жоғары деңгейі және фестиваль аумағының ішінде де, сыртында да жалпы әлеуметтік тәртіпсіздікпен салыстырғанда мардымсыз" деді. Осындай қарсылыққа қарамастан, Батыс Австралиядағы Перт қаласындағы Клермонт шоу-граунды BDO ұйымдастырушылары 2013 жылғы іс-шараға пайдаланды. 2014 жылғы BDO-ның Перттегі кезеңі Arena Joondalup стадионында өтті. 2013 жылдың 17 қыркүйегінде Вест БАҚ-қа тағы бір австралиялық музыкалық фестиваль промоутері Араш "AJ" Мадданың Big Day Out кәсіпорнына қосылғанын мәлімдеді. Вест "BDO командасы енді C3, AJ Maddah және мен боламын" деп түсіндірсе де, Мадда БАҚ-қа: "Бұл Кеннің көзқарасы және мен оның үшін жұмыс істеймін. 20 жыл бойы менің үлкен күніме жұмыс істеу арманым болды. Бұл фестиваль 22 жыл бойы өте жақсы өтті. Мен бұған араласпаймын" деді. Хабарландыру күніне қарай Адам Замит компанияның бас директоры болды және Fairfax Media көптеген жұмыс орындарының қысқартылғанын хабарлады. 2013 жылдың қазан айында Fairfax Media мақаласында Сиднейдің орталық қаласындағы Сурри Хиллс ауданындағы компания кеңсесі 5 миллион долларға сатылып жатқаны және аты аталмаған дереккөз Fairfax-ке BDO компаниясының "жақында кірісті көріністердің кейбірін немесе барлығын бақылауын жоғалтқанын" хабарлады. Осы уақыт аралығында Лиз компаниядағы өз үлесін сатқанын және фестивальдің күрделі проблемаларға тап болғанын ашық мәлімдеді.
Өнерпаздар
1992 жылы құрылғаннан бері Big Day Out фестивалі кең ауқымды әртістерді қамтыды, оның ішінде Nirvana, Pearl Jam, Kanye West, The Smashing Pumpkins, The White Stripes, Chemical Brothers, Blink 182, The Strokes, Muse, Hole, Violent Femmes, Iggy Pop and the Stooges, The Ramones, Soundgarden, Rammstein, System of a Down, Limp Bizkit, Nine Inch Nails, Rage Against the Machine, The Prodigy, Мэрилин Мэнсон, Foo Fighters, Metallica, Tool, The Offspring, Нил Янг және Red Hot Chili Peppers сияқты жетекші топтар өнер көрсетті. Жыл сайынғы фестиваль сонымен қатар көптеген австралиялық әртістер үшін дебют алаңы болды, Silverchair, Regurgitator, Powderfinger, You Am I, The Living End, Jebediah, The Vines, Grinspoon, Nick Cave and the Bad Seeds, Kisschasy және Wolfmother секілді әртүрлі топтар бірнеше рет турнеде өнер көрсетті.
Джессика Мишаликтің қайтыс болуы
2001 жылы Сиднейде өткен Big Day Out фестивалінде Джессика Мишалик Limp Bizkit тобының өнер көрсетуі кезінде мош-питте қаза тапты. Оқиға топ "My Generation" әнін орындаған кезде болған. Медициналық қызметкерлер мен қауіпсіздік қызметкерлері топты "Re Arranged" әнін ойнауға тырысқанда тоқтатты, содан кейін топ 15 минуттық үзіліс жасап, өнер көрсетуін жалғастырды. Metal Hammer журналындағы топтың өнер көрсетуіне жасалған шолуға сәйкес, Limp Bizkit-тің вокалисі Фред Дёрст өнер көрсету барысында екі рет көрермендерді "сабырлы болуға" шақырған. Мишаликтың ата-анасы промоутерлер мен қауіпсіздік қызметкерлерін, сондай-ақ бір талап арызда Limp Bizkit-ті айыптап жеке-жеке шағымдануға кірісті. Жаңа Оңтүстік Уэльс соты топты және олармен байланысты барлық тараптарды шағымнан босатып, олардың жауапкершілігі жоқ деп шешті. 2005 жылы United National Insurance компаниясы Мишаликтың қазасынан туындаған заңдық шығыстарды төлеуден бас тарту мақсатымен Limp Bizkit-ті сотқа берді. Компания 2005 жылғы 11 тамыздағы сотқа берген арызда Дёрст фестивальдегі көрермендерді сахнаға жүгіруге итермелегенін мәлімдеді. Қоғамның бір бөлігі бұл саясатты қолдап, екінші бөлігі қарсы болды. Премьер-министр Джон Ховард, Жаңа Оңтүстік Уэльс премьер-министрі Морис Иемма және оппозицияның федералды жетекшісі Кевин Радд бұл қадамды айыптады. Иемма ұйымдастырушылар қатысушылардың қауіпсіздігін қамтамасыз ете алмаса, іс-шараны тоқтатуды ұсынды. Басты сахнада өнер көрсеткен Jet тобының атынан қиылған қара-ақ Австралия туының алдында өнер көрсетті, ал вокалист Ник Сестер: "Басқаларға не істеу керектігін айта алмаймын, бірақ біз топ ретінде австралиялық екенімізге қатты мақтан тұтамыз және мақтан тұтуға рұқсат етілмегендей сезігіміз келмейді" деді. Австралия демократтарының Эндрю Бартлетт, спорт жазушысы Питер ФитцСимонс және The Herd хип-хоп тобының мүшелері сияқты басқа да адамдар туды бірқатар агрессивті қатысушылардың ұлтшылдық рухта дұрыс пайдаланбағанына және рок-концерттер туды желбіретуге қолайлы орын емес екеніне алаңдаушылық білдірді. 2007 жылғы Сиднейдегі Big Day Out фестивалінің бірінші күнінде көптеген қатысушылар Австралия туына байланысты киім киіп немесе Австралия туын алып келді. Ешкімге кіруден бас тартылған жоқ және туға байланысты ешқандай материал немесе киім тәркіленбеді. Осы күннен кейін Big Day Out іс-шараларында Австралия туын тыйым салу туралы ешқандай ұсыныс түспеді.
Есірткілер
Есірткі қолдану көптеген австралиялық музыка фестивальдерімен байланысты, соның ішінде Big Day Out фестивалі. Көптеген жағдайларда алкоголь барлық шараларда ең көп таралған есірткі екені анықталды. Полиция күдікті қолданушыларды және сатушыларды ұстау үшін кейбір фестиваль кіреберістеріне есірткіні иіскейтін иттерді орналастырып, шараны патрульдеуді жүргізді (Нью-Саут-Уэльс полициясының жалаңаш іздеуіне қатысты дауға қараңыз). 2008 жылы Сиднейде өткен фестивальде полиция 86 адамды есірткіге байланысты ұстады. 2009 жылы 107 адам есірткі заңдарын бұзғаны үшін ұсталды. 2009 жылы фестивальдің Перттегі кезеңінде 70-тен астам адам есірткімен байланысты қылмыстар бойынша айыпталды.
Джемма Томстың өлімі
2009 жылы Пертте өткен Big Day Out фестивалінде 17 жасар Джемма Томс үш экстази таблеткасын ішкен деген күдікпен құлдырап кетті. Ол оқиға орнындағы алғашқы медициналық жәрдем станциясынан Сэр Чарльз Гайрднер ауруханасына жеткізілгеннен кейін 12 сағаттан соң қайтыс болды. Қыз бен оның досы оқиғаға келмес бұрын үйде бір-бір таблеткадан ішкен. Фестивальге келген соң, ол кіреберісте полицияны көрді, қорқып, тағы екі таблетканы жұтып қойды.
Бини мен Odd Future
2009 жылдың қарашасында Жаңа Зеландиядағы геи құқықтарын қорғайтын топтар 2010 жылғы турнеге қатысты хабарламалардың екінші кезеңінде даулы рэпер Бини Мэннің енгізілуіне наразылық білдірді. GayNZ.com сияқты топтар Beenie Man әндерінен, мысалы, "Мен жаңа Ямайка туралы армандаймын/Барлық геилерді жоюға келем" сияқты даулы және гомофобиялық мәтіндерді келтірді. Бұл топ Big Day Out ұйымдастырушыларынан "гомофобияға қарсы үлкен хабар тарату үшін" Бини Мэнды құрамнан шығаруды сұрады, және оның өнеріне қарсылық білдіру үшін 850-ден астам адам Facebook тобына қосылды. 2009 жылдың 15 қарашасында фестивальдің австралиялық ұйымдастырушылары өз веб-сайтында Бини Мэннің шын мәнінде құрамнан алынғанын растады. Олар оның 2007 жылғы Reggae Compassionate Act-қа берген уәдесін және турнесінде даулы әндерді орындамайтынына берген сөзін мойындады, бірақ оның қатысуы "көрермендер арасында дау тудырады және көптеген адамдар үшін іс-шараның қызығушылығын төмендетеді" деп ойлап, Бини Мэнды құрамнан шығару туралы шешім қабылдады. 2011 жылдың қараша айының басында, 2012 жылғы Big Day Out алдында, Окленд қалалық кеңесі Odd Future тобын олардың кейбір мәтіндері гомофобиялық деп айыпталғандықтан құрамнан шығаруды сұрады. Ұйымдастырушылар келісіп, Big Day Out фестивалінен бөлек, Оклендте Odd Future тобының жекелеген өнер көрсетулерін ұйымдастырды.