Кіріспе

Бангладеш крикетшісі (1984–2007)

Манжурл Ислам Рана (4 мамыр 1984 – 16 наурыз 2007), сондай-ақ Қази Манжурл Ислам деп те аталады, Бангладеш құрамасы үшін алты тест матчы мен 25 бір күндік халықаралық матч өткізген Бангладеш крикетшісі болды. Ол Кхулна қаласында дүниеге келген, сол қолмен баяу ортодоксалды спин боулері болған. Отандық деңгейде Кхулна дивизионы үшін ойнады және 2003 жылдың қараша айында Англияға қарсы бір күндік халықаралық (ODI) ойынында тұңғыш рет алаңға шықты. Үш айдан кейін Рана Зимбабвеға қарсы алғашқы тест матчын өткізді. 2007 жылдың 16 наурызында 22 жасында жол апатынан алған қаушатыр бас жарақатынан көз жұмды.

Ерте мансап

Рана 2000 жылы 22 қарашада Барисал дивизионына қарсы Кхулна дивизионы сапында алғашқы сыныптық ойынына қатысты. Оның алғашқы добы Тоухид Хосейнге тиді, ол боулингпен алынды, бірақ ол матчта соқпады. Келесі алғашқы сыныптық матчында, Дака Метрополисіне қарсы Кхулна үшін Рана алғаш рет соқты; ол 8 және 18 ұпай жинады. Бұл матчта тағы 19 ойыншы алғашқы сыныптық дебют жасады, себебі бұл Бангладештің жаңа Ұлттық крикет лигасы аясында Кхулна және Дака командаларының алғашқы матчы болды. Рана сол айда бір күндік ойында дебют жасады; 2000 жылы 25 қарашада ол Барисал дивизионына қарсы Кхулна үшін өнер көрсетті. Ол матчта 22 ұпай жинап, 20 ұпайға 3 қақпа алды. Осылайша, Рана жаңа Ispahani Mirzapore Tea One Day Лигасында алғашқы матчқа шыққан 20 ойыншының бірі болды. және 20.14 орташа есеппен 35 қақпа алды. Сондай-ақ, ол бір күндік матчтардың да сол санында ойнап, 11.66 орташа есеппен 70 ұпай жинап, 26.00 орташа есеппен 10 қақпа алды. 2001–02 маусымда Рана өткен жылмен салыстырғанда аз жетістікке жетіп, тек екі алғашқы сыныптық және екі бір күндік матч өткізді. Рана 2003–04 жылдары Пәкістанға саяхат жасаған Бангладеш А құрамасына шақырылды.

Халықаралық жетістік

2003 жылдың 30 қаңтарынан 2005 жылдың 8 ақпанына дейін Рана ешқандай ішкі крикет ойындарында ойнамады. Рана өзінің бір күндік халықаралық (ODI) матчындағы дебютін 2003 жылдың 7 қарашасында Читтагонгте Англияға қарсы өткізді, бұл үш матчтық ODI сериясының бірінші ойыны болды. Ол командаласы, спиннен тастаушы Мохаммад Рафиққа орнына шығып, матчтың үшінші добымен Микаэль Вонды қақпадан шығарып, халықаралық карьерасындағы алғашқы оверінде жеребе алған бірінші бангладештік ойыншы атанды. Рана Бангладештің 3:0 есебімен жеңіліске ұшыраған серияның барлық үш матчында ойнады; халықаралық крикеттегі алғашқы оверінде алған жеребе, сериядағы оның жалғыз жеребесі болды және ол 23.00 орташа есеппен 46 ұпай жинады. 2003 жылдың желтоқсан айында Рана Пәкістанға сапарлаған Бангладеш А құрамасының құрамында болды, ол Пәкістан Крикет Басқармасының (PCB) қамқоршылар кубогы мен PCB қамқоршылар трофейіне қатысты. Бангладеш матчты 183 ұпаймен жеңіліске ұшырады, ал Рана екінші матчта да командада қалды. Ол бір рет соққыға түсіп, 39 ұпай жинады және ауа райының нашарлауына байланысты қысқартылған матчта бар болғаны 6 овер тастады. Тест матчы тең аяқталды, нәтижесінде Бангладеш Зимбабвеге 1:0 есебімен жеңілді. Рана серияны Бангладештің ең көп ұпай жинаған ойыншысы (105 ұпай) және ең жоғары соққы орташа көрсеткішімен (52.50) аяқтады. 2004 жылдың сәуір айында Рана Бангладеш Крикет Басқармасымен (BCB) «жаңадан бастаушы келісімшарт» жасады; алты айлық келісімшарт оған аға ойыншылардың жалақысынан төменгі негізгі жалақыны қамтамасыз етті. 2004 жылдың мамыр-маусым айларында Батыс Индияға сапарлаған кезде, ол Сент-Винсенттегі Кингстаунда өткен ODI матчында 10 оверде 3/21 нәтиже көрсетті. Осы матчта Рана батыстық үндістердің қақпашысы Ридли Джейкобсты шығарып, Бангладеш бір қақпамен жеңіліске ұшырады. Ол үш матчтық серияның барлық матчтарында ойнады және Бангладеш үшін ең жоғары соққы орташа көрсеткішін (40.00 орташа есеппен 40 ұпай) көрсетті. Сонымен қатар, ол 14.00 орташа есеппен бес қақпа алды, бұл Бангладештің боулинг көрсеткіштерінде екінші орынға шығарды. Осы сапарда Рана Бангладеш үшін үшінші тест матчын өткізді. Вест-Индия бір иннингпен 99 ұпаймен жеңіске жеткен матчта Рана 7 және 35 ұпай жинады, 100 ұпай жіберіп, ешқандай қақпа алмады.

Тест командасынан шығарылды

2005 жылы қаңтарда Зимбабве Бангладешке сапар жасағанда Рана бір күндік ойындар сериясында екі рет «матчтың үздік ойыншысы» атанып, көзге түсті. Серияның төртінші матчында ол өзінің мансабындағы ең жақсы нәтижені – 4/34 көрсетті. Ол бес матчтық серияның төртеуінде ойнап, 18.50 орташа есебімен 37 ұпай жинады және 15.22 орташа есебімен 9 қақпа алды, соның нәтижесінде серияда Бангладеш командасының ең көп қақпа алған ойыншысы атанды. Кейін ол бірінші сыныптық матчтарда «Кхулна» командасынан ойнағанмен, Рананың олармен өткізген соңғы бір күндік матчы 2006 жылдың 9 наурызында болды.

Өлім

Өлерінен екі ай бұрын Рана мотоцикл апатына ұшырап, зардапсыз қалды. 22 жастағы Рана 2007 жылғы 16 наурызда Думурия Упазиласы, Кхулнада болған апатта қаза тапты. Бұл оқиға оның мотоциклі микроавтобусқа соқтығысып, содан кейін жол жиегіндегі электр тірегіне шапқанда болды. Сол кездегі апатта Кхулна дивизиясының крикетшісі Саджаджұл Хасан да көз жұмды. Бангладештің сол кездегі капитаны Хабибул Башар: "Бұл біздің барлығымыз үшін шок болды, ол дос және командаласымыз болды. Ұлдар қатты ренжіді" деді. Алғашқы әлем чемпионаты матчына дейін Бангладеш командасы Рананың естелігі үшін ойнайтындарын мәлімдеді және ойын басталар алдында бір минуттық үнсіздік сақтады. Олар матч барысында қара лента тағып, күтпеген жерден Үндістанға қарсы бес қақпалы жеңіс одісіді. Бангладеш капитаны Хабибул Башар бұл жеңісті Ранаға арнады. Матч соңында ол Рананың суретін ұстап, Бангладеш көрермендеріне ризашылық білдірді. Рананың 22 жас 316 күндік шағында қаза болуы оны ең жас тест крикетшісі етіп бекітті. Сонымен қатар, ол және Башар 2004 жылғы 4 маусымда Вест-Индия командасына қарсы 120 ұпайлық серіктестік жасап, Бангладештің төртінші қақпасы бойынша рекордтық көрсеткішті сақтады. 2009 жылы BCB қазіргі және бұрынғы ойыншылар, сондай-ақ олармен байланысты қызметкерлер мен шенеуніктер үшін әл-ауқат қорын құрды. Аталған жоба аясында 2009 жылы Бангладеш пен Зимбабве арасындағы бірінші бір күндік матчтан түскен билет сатудан алынған барлық қаражат Рананың отбасына берілді. 2021 жылғы 4 мамырда Бангладеш Крикет Басқармасы Манжурал Ислам Рананы оның туған күнінде 22 жасында қайтыс болған ең жас тест крикетшісі деп атаған ерекше твиттері үшін сынға ұшырады.