Кіріспе
Математикалық логикада предикат айнымалысы – терминдер арасындағы қатынас үшін "орын басушы" ретінде жұмыс істейтін, бірақ нақты бір қатынасқа (немесе мағынаға) белгілі бір рет тағайындалмаған предикат әрпі болып табылады. Предикат айнымалыларын белгілеу үшін әдетте үлкен латын әріптері, мысалы, және , немесе кіші латын әріптері қолданылады. Бірінші реттік логикада оларды метатілдік айнымалылар деп атау дұрыс. Жоғары реттік логикада предикат айнымалылары сол логиканың дұрыс құрылған формулаларын білдіретін сөйлемдік айнымалыларға сәйкес келеді, және мұндай айнымалыларды (кемінде) екінші реттік кванторлар арқылы санға келтіруге болады.
Нөмірлік
Предикат айнымалыларын предикат тұрақтыларынан ажырату қажет, олар басқа (ексклюзивті) предикат әріптері жиынтығымен немесе олардың сөздік саласында нақты мағынасы бар жеке символдарымен көрсетілуі мүмкін: мысалы, егер әріптер предикат тұрақтылары мен предикат айнымалылары үшін де қолданылса, онда оларды ажыратудың бір жолы болуы керек. Бір мүмкіндік – W, X, Y, Z әріптерін предикат айнымалыларын, ал A, B, C, U, V әріптерін предикат тұрақтыларын көрсету үшін пайдалану. Егер бұл әріптер жеткіліксіз болса, онда сандық индекстер тиісті әріптен кейін қосылуы мүмкін (мысалы, X1, X2, X3). Тағы бір нұсқа – мұндай метаайнымалы предикаттарды көрсету үшін грек тілінің кіші әріптерін пайдалану. Содан кейін мұндай әріптер предикат есептеуінің толыққанды дұрыс құрылған формулаларын (wff) көрсету үшін қолданылуы мүмкін: wff-тің кез келген бос айнымалы мүшелері грек әріптерінің предикат мүшелері ретінде қосылуы мүмкін. Бұл жоғары ретті логика құруға жасалған алғашқы қадам.
If letters are used for both predicate constants and predicate variables, then there must be a way of distinguishing between them. One possibility is to use letters W, X, Y, Z to represent predicate variables and letters A, B, C, , U, V to represent predicate constants. If these letters are not enough, then numerical subscripts can be appended after the letter in question (as in X1, X2, X3). Another option is to use Greek lower case letters to represent such metavariable predicates. Then, such letters could be used to represent entire well formed formulae (wff) of the predicate calculus: any free variable terms of the wff could be incorporated as terms of the Greek letter predicate. This is the first step towards creating a higher order logic.
Қолданылуы
Егер предикат айнымалылары предикат есептеуінің сөздігіне жатпайынша, олар предикат метаайнымалылары болып табылады, ал қалған предикаттар жай ғана "предикаттық әріптер" деп аталады. Метаайнымалылар аксиомалық схемаларды және теоремалық схемаларды (аксиомалық схемалардан туындаған) кодтау үшін түсініледі. "Предикаттық әріптер" тұрақты ма, әлде айнымалы ма дегені – күрделі мәселе: олар предикаттық тұрақтылар немесе сандық тұрақтылар сияқты тұрақты емес. Егер "предикат айнымалыларына" тек нөлдік ариттілікке (аргументтері жоқ) ие предикаттық әріптерге ғана байлануға рұқсат берілсе, онда мұндай әріптер ұйғарымдарды көрсетеді, ал мұндай айнымалылар ұйғарымдық айнымалылар болып табылады, ал екінші реттік кванторларды мұндай ұйғарымдық айнымалыларды байлауға мүмкіндік беретін кез келген предикат логикасы екінші реттік предикат есептеуі немесе екінші реттік логика болып табылады. Егер предикат айнымалыларына сондай-ақ униарлы немесе жоғары ариттілікке ие предикаттық әріптерге байлануға рұқсат берілсе және мұндай әріптер пропозициялық функцияларды көрсететін болса, аргументтер домені әртүрлі ұйғарымдардың диапазонына бейімделіп, мұндай айнымалыларды кванторлар арқылы мұндай ұйғарымдар жиынына байлауға болатын болса, онда нәтиже жоғары реттік предикат есептеуі немесе жоғары реттік логика болады.