Кіріспе

Американдық футболшы және әкімші (1947 жылы туған)

Джеймс Ларнелл Харрис (20 шілде 1947 жылы туған) – американдық бұрынғы кәсіби футболшы және басшы. Ол Америка футбол лигасы (АФЛ) мен Ұлттық футбол лигасы (НФЛ) командаларында – «Буффало Биллз», «Лос-Анджелес Рамс» және «Сан-Диего Чарджерс» құрамаларында квотербек ретінде ойнады. Кейін «Балтимор Рейвенс», «Джексонвилл Ягуарс» және «Детройт Лайонс» командаларының персонал жөніндегі басшысы болды. Харрис Сэм Спенс жазған «Ramblin' Man From Gramblin'» әніне шабыт берді. Оның әкесі, баптист пасторы, оған «Шак» деген лақап ат берген, ол «Мешах» есімінің қысқартылған түрі.

Колледж футболындағы мансабы

Харрис 1965-1968 жылдар аралығында Grambling State University Tigers командасы үшін колледж футболында ойнады. Бас бапкер Эдди Робинсонның жетекшілігімен Грамблинг Харрис ойыншы болып ойнаған жылдары Оңтүстік-Батыс Атлетика Конференциясының (SWAC) төрт титулын жеңіп алды немесе бөлісті, сондай-ақ ол 1967 жылғы Orange Blossom Classic турнирінің ең құнды ойыншысы атанды. Робинсон Харристі дәстүрлі қорғаушы пассер ретінде арнайы дайындады және ол Грамблингте көптеген нәтижелер рекордтарын жаңартты.

Баффало Биллс

Харрис 1969 жылы Америка футбол лигасының «Буффало Биллз» командасымен 8-ші раундта таңдалды. Америка футбол лигасының (NFL-ге қарағанда) көбірек либералды кадр саясатын жалғастыра отырып, «Биллз» Харристі кәсіби футбол тарихында маусымды квотербек ретінде бастаған алғашқы афроамерикалық ойыншы етті. Харрис сонымен қатар, қазіргі заманда кәсіби футбол командасының квотербегі ретінде кез келген ойынды бастаған екінші афроамерикалық ойыншы болды. АФЛ-дің «Денвер Бронкос» командасының қанатты шабуылшысы Марлин Бриско 1968 жылы алғаш рет квотербек ретінде ойынды бастаған еді, ал 1969 жылы Харристің бірнеше сәтті пастары Брискоға жетті, ол сол кезде «Биллзге» ауысып, қанатты шабуылшы позициясына көшкен болатын. Маусымның алғашқы ойынында, ағымдағы чемпион «Нью-Йорк Джетс» командасына қарсы, ол 74 ярдқа 12 пастың 3-ін аяқтады, 6 ярдқа жүгіріп, содан кейін Джек Кемппен (оның соңғы маусымында ойнаған) ауыстырылды, нәтижесінде «Биллз» 33:19 есебімен жеңілді. Бұл маусымдағы оның жалғыз негізгі ойыны болды, ал команда 4:10 есебімен ойнаған кезде, қалған үш ойында Харрис барлығы 24 пас берді. Ол «Оукленд Рейдерс» командасына қарсы 50:21 есебімен жеңілген кезде 39 ярдқа Хэйвен Мозеске тачдаун пасын берді. 1970 жылы ол негізгі құрамда ойнамады, 3 тачдаун мен 4 перехват жасап, 50 пастың 24-ін 338 ярдқа жеткізді, ал «Биллз» 3:10:1 есебімен жаңадан келген Деннис Шоуды негізгі квотербек ретінде пайдаланды. Командамен өткізген үшінші және соңғы жылы ол екі рет негізгі құрамда ойнады (екеуі де жеңіліспен аяқталды), жеті ойында 512 жалпы ярдқа 103 пастың 51-ін аяқтады, 1 тачдаун мен 6 перехват жасады. «Биллз» командасында үш жыл ойнағаннан кейін Харрис босатылып, 1972 жылы «Лос-Анджелес Рамс» командасымен келісімшартқа отырды.

Лос-Анджелес Рамс

В 1973 году Харрис был дублером ветерана Джона Хэдла, когда «Рамс» показали результат 12-2 и впервые с 1969 года вернулись в плей-офф. С началом сезона 1974 года нападение «Рамс» забуксовало под руководством Хэдла, и после пяти игр команда имела счет 3-2. В попытке оживить нападение «Лос-Анджелеса» главный тренер «Рамс» Чак Нокс назначил Харриса стартовым квотербеком. В своем первом стартовом матче за «Рамс» против «Сан-Франциско 49ерс» Харрис завершил 12 из 15 передач на 276 ярдов и три тачдауна, а также пробежал еще один, и «Рамс» легко победили со счетом 37-14 на стадионе «Лос-Анджелес Колизей». Это выступление принесло Харрису идеальный рейтинг пасующего за игру. Через два дня Хэдл был обменян в «Грин-Бей», и Харрис стал квотербеком основного состава «Рамс» на оставшуюся часть сезона 1974 года. Футбольный мир был ошеломлен этим смелым шагом. Однако Харрис справился с задачей, приведя команду к семи победам в последних девяти играх регулярного сезона. Он вывел команду к своему второму подряд титулу чемпиона Западного дивизиона NFC, а также к их первой победе в плей-офф (19-10 над «Вашингтон Редскинс») с 1951 года. Таким образом, Харрис стал первым афроамериканским квотербеком, который начал и выиграл игру плей-офф NFL. «Рамс» проиграли игру за титул чемпиона NFC команде «Миннесота Викингс» со счетом 14-10. Харрис был включен в команду NFC Pro Bowl в 1974 году и был удостоен звания MVP этой игры. Он помог команде завоевать еще один титул дивизиона в 1975 году. Харрис, в свою очередь, стал первым афроамериканцем, который начал сезон в качестве стартового квотербека своей команды в истории Национальной футбольной лиги. Однако он получил травму плеча в самом начале победы «Рамс» над «Грин-Бей Пэкерс» в 13-й неделе; резервный Рон Джаворски затем привел «Рамс» к победам над «Грин-Бей» и чемпионом Суперкубка «Питтсбург Стиллерз», а также к победе со счетом 35-23 над «Сент-Луис Кардиналс» в игре плей-офф дивизиона. Заявив, что «игрок не может потерять свою стартовую позицию из-за травмы», Нокс назначил Харриса стартовым квотербеком на игры за титул чемпиона NFC против «Далласа», поскольку он, казалось, оправился от травмы. Первая передача Харриса была перехвачена, и после еще одной неполной передачи и лидерства «Далласа» 21-0 в первой четверти его заменили на Джаворски. Это не имело значения, поскольку «Даллас» одержал победу со счетом 37-7. Травмы Харриса продолжали доставлять ему проблемы в сезоне 1976 года. «Рамс» использовали трех квотербеков: Харриса, Джаворски и новичка Пэта Хадена из USC. Когда Харрис получил травму, Джаворски начал сезон в качестве стартового квотербека и получил травму в первом матче. Хаден вывел команду к ничьей в ответном матче против «Миннесота Викингс». Харрис, с восстановленным плечом, вернул себе стартовую позицию и привел команду к двум победам, включая результативную игру с 436 ярдами против «Майами Долфинс». Однако в следующей игре, в понедельник вечером дома против «Сан-Франциско 49ерс», Харриса сбили с ног 10 раз и он повторно получил травму плеча, когда «Рамс» впервые с момента переезда в Лос-Анджелес проиграли со счетом 16-0 дома. Дуэт Джаворски/Хаден вывел команду к еще двум победам, затем Харрис снова вернулся к победе над «Сиэтл Сихокс» в первый год их существования и поражению от «Цинциннати Бенгалс». Однако против «Бенгалс» Харрис сыграл плохо, и Нокс почувствовал, что Харрис не полностью здоров. После игры Нокс решил сделать Хадена стартовым квотербеком на оставшуюся часть сезона. Под руководством Хадена «Рамс» выиграли три из четырех игр и завоевали титул чемпиона Западного дивизиона NFC. Нокс придерживался Хадена в плей-офф 1976 года, даже несмотря на то, что Харрис был достаточно здоров, чтобы выйти на поле в конце сезона, включая победную игру против «Детройт Лайонс». В игре за титул NFC надежная защита «Миннесоты» преследовала Хадена на протяжении всей игры, когда «Викингс» победили «Рамс» со счетом 24-13 и вышли в Суперкубок XI. Несмотря на то, что Харрис был отправлен на скамейку запасных, его рейтинг пасующего 89,6 в том году был самым высоким в NFC. Это был первый случай, когда чернокожий квотербек возглавил свою конференцию в этой категории.

Сан-Диего Шаржерс

Харрис 1977 жылғы маусымға дейін Сан-Диего Чарджерс командасына ауыстырылды. "Rams" командасымен болған тәжірибе оған ауыр тиді. "Мен құштарлығымды жоғалттым", - деді ол "Third and a Mile" кітабында. "Жаттықтырушы Нокс қолдау көрсетті, бірақ иесі Кэрролл Розенблум оның үстінен билік етіп, шешімдер қабылдады". "Квотербек ретінде мен бар күшімді салдым, көптеген адамдардан артық еңбек еттім, бірақ Лос-Анджелес "Rams" ұйымы мені қара нәсілді емес, квотербек ретінде қабылдауға дайын болған жоқ", - деді ол. Кету кезінде Харрис "Rams" командасы тарихындағы кез келген квотербек арасындағы ең жоғары карьералық нәтижелілік пайызына (55.4%) ие болды және үш мәрте қатарынан NFC West чемпионы атанған команданың маңызды мүшесі болды. Харрис тұрақты плей-оффқа қатысатын командадан қайта құру кезеңіндегі командаға ауысқанына және бастапқы квотербек статусын жоғалтқанына қатты ренжіді. Дегенмен, Харрис Чак Нокспен оның 2018 жылы қайтыс болғанға дейін жақсы қарым-қатынаста болды.

Бас редакциядағы мансап

Харрис 1997 жылдан 2003 жылға дейін Балтимор Рейвенс командасының кәсіби кадрлар директоры болып қызмет етті. Оның қызмет еткен кезеңінде Рейвенс XXXV Суперкубокты жеңіп алды. 2003 жылы Харрис Рейвенс ұйымынан кетіп, Джексонвилл "Ягуарс" командасының ойыншылар құрамын қалыптастыру жөніндегі вице-президенті болып жұмыс істеді және 2008 жылдың 23 желтоқсанында отставкаға шықты. Ол сондай-ақ колледждермен байланыс жөніндегі NFL кіші комитетінде жұмыс істеді. 2009 жылдың 2 ақпанында Detroit Free Press газеті Детройт Лайнз командасы Харристі кадрлық жұмыстар бойынша басшы ретінде жұмысқа алуға дайын екенін хабарлады. 2009 жылдың 12 ақпанында Детройт Лайнз Харристі аға кадрлық атқарушы қызметіне ресми түрде тағайындады. Лайнз командасының бас менеджері Мартин Мейхью Харриспен ұзақ жылдар бойы жұмыс істегенін және осы лауазымға тек оған ғана ұсыныс жасалғанын мәлімдеді. Харрис ойыншылар құрамын қалыптастырудың барлық саласында кеңесші ретінде көмектесті. Қазіргі таңда ол NFL-де жұмыс істемейді. Ол 2015 жылдың 27 ақпанында NFL-ден ресми түрде зейнеткерлікке шықты.

Құрметтер

Харрис Оңтүстік-Батыс Атлетика Конференциясының Даңқ залына, Грамблинг Атлетика Даңқ залына, Луизиана штатының Спорт Даңқ залына, Қара колледждер футбол Даңқ залына және Ұлттық Квотербектер клубының Даңқ залына енгізілді.