Америкалық футболшы Фрэнки Хеждук туралы

Кіріспе

Фрэнк Дэниел "Фрэнки" Хейдюк (1974 жылғы 5 тамызда туған) – американдық футболшы, қорғаушы және жартылай қорғаушы позицияларында ойнаған. Клубтық деңгейде «Тампа Бей Мютини», «Байер Леверкузен», «Сент-Галлен», «Коламбус Крю» және «Лос-Анджелес Галакси» командаларында өнер көрсеткен. 1996-2009 жылдар аралығында АҚШ ұлттық құрамасының намысын қорғап, 85 матч өткізген. 1998 және 2002 жылғы ФИФА Әлем чемпионаттарында ел өкілі болған. Сондай-ақ, 1996 және 2000 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарында АҚШ құрамасы сапында бақ сынаған. Қазіргі таңда «Крю» клубының стратегиялық серіктестіктер жөніндегі директоры болып жұмыс істейді.

Ерте өмір

Хейдюк Сан-Диего орта мектебінде оқыды, онда ұлдардың футбол командасында ойнады. Ол сонымен қатар 1989, 1990 және 1991 жылдары Калифорния штатының жастар чемпионатында жеңіс однысқан, күшті Ла-Холла Номадс футбол клубының мүшесі болды. Орта мектепті бітіргеннен кейін Хейдюк UCLA университетіне түсті. 1992-1994 жылдар аралығында үш маусым бойы UCLA Bruins футбол командасында қорғаушы ретінде өнер көрсетті. Қорғаушы болып ойнағанда, 1994 жылы алты гол соғып, команданың екінші мергені атанды. Сондай-ақ ол үшінші курсында NCAA екінші командасының үздік ойыншысы деп танылды.

МЛС

1996 жылғы ақпанда «Тампа Бей Мютини» Хейдюкті 1996 жылғы MLS бастапқы ойыншылар таңдауының жетінші раундында (жалпы 67-ші нөмірмен) таңдады. Хейдюк лиганың алғашқы үш маусымында өнер көрсетті. Дегенмен, Олимпиада құрамасына берген уәделері оның жаңа ойыншы ретіндегі ойындарын сегіз матчқа дейін шектеді. 1997 жылы Хейдюк «Мютини» командасының қорғанысында өзін бекемдеді, 22 ойын өткізіп, бір гол мен алты нәтижелі пас берді. 1998 жылы да ол осылай болды, команда сапында 18 ойын өткізіп, үш гол соғып, бір нәтижелі пасқа қатысты, ал 1998 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында ойнағандықтан көп уақытын жоғалтты.

Еуропа

Гейдуктың әлем чемпионатындағы өнері Германияның бірінші лигасының "Байер Леверкузен" клубын 1998 жылдың 13 шілдесінде МЛС-тен оның келісімшартын сатып алуға шабыс тартты. Ол 1998 жылғы маусым соңына дейін "Мютини" құрамында ойнады, содан кейін 1999 жылдың қаңтарында "Леверкузенге" қосылды. "Леверкузенде" бастапқыда қиындыққа тап болған Гейдук, 1998-99 маусымының соңында клуб бірнеше маңызды жарақат алған кезде жақсы өнер көрсетті. Ол соңғы он бір ойынның онда ойнады, команданың УЕФА Чемпиондар лигасына ілігуіне көмектесті. 1999-2000 маусымының басында "Леверкузен" клубының бас жаттықтырушысы Кристоф Даум команданың тактикалық схемасын өзгертті, нәтижесінде Гейдук негізгі құрамнан шығарылды. Гейдук 1999-2000 маусымында команда үшін Бундеслигада бар болғаны алты ойын ойнағанымен, Чемпиондар лигасының турнирінде маңызды рөл атқарды, "Леверкузеннің" алты матчының бесеуіне қатысып, екі рет ойынның ең үздік ойыншысы деп танылды. 2000-01 маусымында Гейдуктың "Леверкузендегі" рөлі азайды, ол команда үшін үш лига ойынында және бір Чемпиондар лигасы матчында ғана ойнады, көп бөлігін үшінші лигадағы командамен өткізді. 2001-02 маусымында Гейдуктың рөлі одан да төмендеді, себебі иық жарақаты оны маусымның басында алаңнан шығарды, ал жазылғаннан кейін ол қайтадан алаңға шықпады. Жағдай осыншалықтай нашар болды, Даумның орнына келген бас жаттықтырушы Клаус Топпмёллер Гейдуктың "Леверкузенде" болашағы жоқ екенін мәлімдеді. "Леверкузен" 2001-02 маусымында Гейдуктың келісімшартын швейцариялық "Санкт-Галлен" клубына сатты. Содан кейін Гейдук "Санкт-Галленмен" бір жылға келісім жасады, бірақ бірінші командада бар болғаны жеті ойын ойнады, маусым барысында негізгі құрамдағы орнын жоғалтты.

МЛС-ке қайта оралу

Еуропада ойнауға мүмкіндік таба алмағандықтан, Хейдюк 2003 жылғы маусымда Америка Құрама Штаттарына және Басты Лигаға оралды, онда ол «Колумбус Крю» клубына бөлінді. Хейдюк бірден команданың оң жақ қорғаушысы ретінде көшбасшылық позицияны иеленді, сол маусымда 23 ойынға қатысып, төрт голға нәтижелі пас берді. 2004 жылы ол оң жақ қорғаушы және оң жақ жартылай қорғаушы ретінде ұқсас рөл атқарды, 19 ойынды бастады және MLS Supporters Shield жеңімпазы атанған клуб үшін екі гол соқты. 2007 жылдың 25 қаңтарында «Колумбус Крю» клубы Хейдюкпен екі жылдық келісімшарт жасасты, осылайша оны 2008 жылғы MLS маусымына дейін клубта қалдырды. 2008 жылдың 23 қарашасында Хейдюк Гиллермо Баррос Шелоттодан алған паспен гол соғып, 3:1 есебімен жеңіске жеткізіп, «Крю» клубының алғашқы MLS Кубогын жеңуіне көмектесті. 2010 жылғы MLS маусымынан кейін «Колумбус» Хейдюкпен жасалған келісімшартты ұзартудан бас тартты, ал Хейдюк 2010 жылғы MLS қайта тіркелу дөңгелегіне қатысуға шешім қабылдады. 2010 жылдың 15 желтоқсанында Хейдюк «Спортинг Канзас Сити» клубымен қайта тіркелу дөңгелегінің 2-ші кезеңінде таңдалды, содан кейін сол күні «Лос-Анджелес Галакси» клубына ауыстырылды. Ол «Галакси» клубының негізгі құрамында алты ойын және резервтік құрамында тағы бес ойын өткізді. Маусым соңында «Лос-Анджелес» 2012 жылғы келісімшартты ұзартудан бас тартты, ал Хейдюк 2011 жылғы MLS қайта тіркелу дөңгелегіне қатысты. Басқа клубтар оны таңдамағандықтан, «Лос-Анджелес» оның MLS құқықтарын сақтау опциясын пайдаланды. Алайда, 2012 жылдың 30 қаңтарында клуб Хейдюкпен келісімге келе алмағанын және ол 2012 жылы «Галакси» үшін ойнамайтынын мәлімдеді. Аяғына микрофрактуралық операция жасатудың және сынған білегін жөндеу үшін қосымша операция жасатудың орнына, Хейдюк 2012 жылдың 19 сәуірінде кәсіби футболдан зейнеткерлікке шығуын ресми түрде жариялады, «Крю» клубының бас кеңсесінде жұмыс істеу ұсынысын қабылдады.

Халықаралық мансап

Хеджук АҚШ ерлер құрамасының жиі бастапқы құрамында болды және 1996 және 2000 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында, сондай-ақ 1998 және 2002 жылғы ФИФА әлем чемпионатының финалында АҚШ құрамасын өкілдеген жалғыз ойыншы. 1990 жылы Хеджук АҚШ-тың 17 жасқа дейінгі құрамасында ойнады, бірақ 1991 жылғы 17 жасқа дейінгі әлем чемпионатына ілікпеді. UCLA-дан кейін Хеджук 1996 жылғы жазғы Олимпиадаға дайындық аясында АҚШ-тың 23 жасқа дейінгі құрамасымен толыққанды жаттығулар жасады. Осы жолы Хеджук АҚШ Олимпиада құрамына ілікті, үш ойынның барлығында ойнады, бірақ АҚШ 1–1–1 нәтижесімен екінші кезеңге өте алмады. Олимпиададан кейін Хеджук кәсіби клубына қосылып, АҚШ аға ұлттық құрамасы сапында дебют жасады. Хеджук АҚШ құрамасы сапында алғаш рет 30 тамыз 1996 жылы Сальвадорға қарсы матчта алаңға шықты. Сол жылдың желтоқсанында Гватемалаға қарсы өткен әлем чемпионатының іріктеу ойынында гол соқты. Хеджук АҚШ құрамасының тұрақты ойыншысына айналды, бірақ ол өзінің бейжай, "серфингші" тәсілімен танымал болды. Бұл мінез-құлқы 1997 жылдың 23 қаңтарында Қытайға ұшатын рейске кешігіп, достарымен түнеп, ұйықтап қалғаннан кейін күшін жойды. АҚШ жаттықтырушысы Стив Сэмпсон Хеджукты құрамадан шығарды. Келесі жыл ішінде Хеджук АҚШ құрамасымен алаңда бар болғаны алты минут ойнады, ол 1997 жылдың 7 тамызында Эквадорға қарсы өткен матчта жеңіліске ұшырады. Сол жылы ол ұзақ жылдардан бергі сүйіктісі Ким Уолтерске үйленді және кәсіби футбол мансабына толыққанды берілуге шешім қабылдады. 1998 жылдың 1 ақпанында Кубаға қарсы 1998 жылғы Алтын кубокта жеңіске жеткеннен кейін Хеджук қайтадан ұлттық құраманың тұрақты ойыншысы болды. Одан бері ол команданың маңызды ойыншысы болып қалып келді. Алтын кубоктан кейін Хеджук әлем чемпионатына қатысу үшін АҚШ құрамасына шақырылды, онда ол АҚШ-тың үш матчының екеуінде бастапқы құрамда ойнады. Хеджук Леверкузендегі жылдарында АҚШ құрамасындағы рөлі төмендегенімен, ол 2002 жылғы Алтын кубокта бастапқы құрамға оралу мүмкіндігін пайдаланды. 2002 жылғы әлем чемпионатында АҚШ үшін маңызды рөл атқарды, сол жақ қорғаушыдан төрт ойынды бастады. 2006 жылдың 2 мамырында Хеджук Германияда өткен әлем чемпионатының үшінші рет қатысушы құрамына енді, бірақ тізесінің жілігі жыртылғаннан кейін алмастырылды. 2007 жылы ол жазғы маусымда "Крю" командасы үшін ойнағаннан кейін USMNT құрамасына оралды және маусымдағы 2007 жылғы CONCACAF Алтын кубогы турнирінде АҚШ үшін алғашқы ойынын бастады. Турнирдің жартылай финалында Канадаға қарсы (21 маусым) Фрэнки АҚШ-тың 2–1 есебімен жеңіске жеткен матчтағы алғашқы голды соқты, бұл керемет алыс соққы оған Fox Soccer Channel арнасынан "Ойынның үздік сәті" сыйлығын әкелді. Ол 2009 жылдың 11 ақпанында өзінің үй стадионында, Колумбус Крю стадионында Мексикаға қарсы өткен 2010 жылғы әлем чемпионатының іріктеу матчында 2–0 есебімен жеңіске жетті. Матчтан кейін Хеджук Мексиканың көмекші жаттықтырушысы Франсиско "Пако" Хавьер Рамиреспен қақтығысты, ол екі команда да киім ауыстыратын бөлмеге бара жатқанда Хеджукты туннельде ұрып жіберді. Хеджук қарсылық көрсетпеді, ал Рамирес ескерту алмады және кешірім сұрамады. 2009 жылдың 28 наурызында Хеджук АҚШ-тың соңғы 15 минуттағы екі голына ықпал етіп, АҚШ-қа Эль-Сальвадорда 2–2 тең түсуге көмектесті. Оның 87-ші минуттағы соққысы АҚШ-қа маңызды ұпай әкелді. Фрэнки Хеджук 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатының АҚШ Ұлттық құрамасының алдын ала құрамына 2010 жылдың 11 мамырында жарияланғанда енбеді.

Hejduk was a frequent starter for the U. S. Men's National Team, and is the only individual to have represented the U. S. in the 1996 and 2000 Summer Olympic Games and the 1998 and 2002 FIFA World Cup Finals tournaments. In 1990, Hejduk spent time on the U. S. U 17 national team, but was not selected for 1991 U 17 World Cup. Upon leaving UCLA, Hejduk trained full time with the U. S. U 23 as it prepared for the upcoming 1996 Summer Olympics. This time, Hejduk made the U. S. Olympic roster, playing all three games as the U. S. went 1–1–1 and failed to make the second round. Following the Olympics, Hejduk joined his professional club and made his debut with the senior U. S. national team. Hejduk received his first cap for the United States August 30, 1996, against El Salvador. In his first start in December of the same year, he scored a goal against Guatemala in a World Cup Qualifier. Hejduk became a regular on the U. S. team but became known for his lackadaisical "surfer" approach to his game. This attitude persisted until he missed a team flight to China on January 23, 1997, having spent the night with friends and overslept. U. S. coach Steve Sampson dropped Hejduk from the U. S. roster. Over the next year, Hejduk saw precisely six minutes on the field with the U. S., in an August 7, 1997, loss to Ecuador. During that year, he married his longtime girlfriend, Kim Walters, and after considerable thought decided to commit himself to a professional soccer career. Beginning with a February 1, 1998, victory over Cuba in the 1998 Gold Cup, Hejduk again became a regular with the national team. Since then he has remained a mainstay. Following the Gold Cup, Hejduk was named to the U. S. roster for the World Cup, where he started two of the United States' three matches. Although Hejduk's role with the United States waned during his years with Leverkusen, he seized an opportunity to regain his starting role at the 2002 Gold Cup when he took over the left back position vacated by David Regis. Hejduk held onto it to play an important role for the United States in the 2002 World Cup, starting four games from a left back position. On May 2, 2006, Hejduk was named to his third successive U. S. World Cup roster for the tournament in Germany, but was replaced after suffering a torn ACL. In 2007, he returned to the USMNT roster after playing for the Crew in the spring, and started his first game for the U. S. in June's 2007 CONCACAF Gold Cup tournament. In that tourney's semifinal vs. Canada (June 21), Frankie made the first goal of the match in a U. S.'s 2–1 win, a spectacular long shot that earned him the match's "Play of the Game" honor from Fox Soccer Channel. He started the first qualifier for the 2010 World Cup held in his home stadium, Columbus Crew Stadium on February 11, 2009, a 2–0 victory against Mexico. After the game, Hejduk was involved in an altercation with Mexican assistant coach Francisco "Paco" Javier Ramírez, who slapped Hejduk in the tunnels as both teams headed to the locker room. Hejduk did not retaliate, and Ramirez was not reprimanded nor apologized. On March 28, 2009, Hejduk was influential in both U. S. goals in the final 15 minutes to earn the U. S. a 2–2 draw at El Salvador. His header in the 87th minute earned the U. S. a crucial point. Frankie Hejduk was not named to the U. S. National Team's preliminary 2010 FIFA World Cup roster, when it was released on May 11, 2010.

Халықаралық мақсаттар

Есептер мен нәтижелер тізімінде АҚШ-тың голдары бірінші болып көрсетіледі, ұпал бағаны Хейдюк гол соққан сайынғы есепті көрсетеді. + Фрэнки Хейдюктың халықаралық голдарының тізімі

| № | Күні | Орын | Қарсылас | Есеп | Нәтиже | Жарыс |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 21 желтоқсан 1996 | Сан-Сальвадор, Сальвадор | 2–0 | 2–2 | 1998 FIFA Әлем чемпионаты іріктеу кезеңі |
| 2 | 28 сәуір 1998 | Вена, Австрия | 1–0 | 3–0 | Достық кездесу |
| 3 | 11 наурыз 1999 | Лос-Анджелес, Калифорния, АҚШ | 3–1 | 3–1 | 1999 Nike U. S. Cup |
| 4 | 13 наурыз 1999 | Сан-Диего, Калифорния, АҚШ | 1–1 | 1–2 | 1999 Nike U. S. Cup |
| 5 | 11 маусым 2000 | Шығыс Рутерфорд, Нью-Джерси, АҚШ | 2–0 | 3–0 | 2000 Nike U. S. Cup |
| 6 | 9 маусым 2007 | Чикаго, Иллинойс, АҚШ | 1–0 | 2–1 | 2007 CONCACAF Алтын кубогы |
| 7 | 28 наурыз 2009 | Сан-Сальвадор, Сальвадор | 2–2 | 2–2 | 2010 FIFA Әлем чемпионаты іріктеу кезеңі |

Ойын-сауық мансабынан кейін

2012 жылдың 19 сәуірінде Хейдюк «Кру» клубына қайта оралды және клубтың «Бренд елшісі» лауазымына келісім жасасты, бұл жұмыс команданың қоғаммен байланысын күшейту және маркетингтік іс-шараларын жүргізуге бағытталған.

Жеке өмір

Франкидің хорват тегі "Хейдук" – "Хайдук" терминінен туындаған. Ол 2005 жылдан бері Элисса Цурхерге үйленген және төрт баласы бар: үш ұлы – Фрэнки Неста (25 ақпан 1998 жылы туған), Коастен Дэниел (2 қаңтар 2008 жылы туған) және Хендрикс (2015 жылы туған) және бір қызы – Кали (2010 жылы туған). Оның сүйікті футбол командасы – "Бока Хуниорс", ал сүйікті ойыншысы – Клаудио Каниггия. Ол сондай-ақ "Лос-Анджелес Чарджерс" командасының жанкүйері. Хейдук ямайкалық регги әншісі Боб Марлидің үлкен жанкүйері және гол соққанда Марлинің өнер көрсетулерінде орындаған гипнотикалық билерін қайталайды. 2008 жылдың қазан айында Хейдук "LA Galaxy" командасына қарсы матчта бір ойынға дисквалификациядан кейін, команда жанкүйерлерінің жиынына келгенінен кейін танымал болды. АҚШ футбол құрамасындағы қызметі кезінде ол серб-американдық Прекимен бірге АҚШ құрамасы үшін ойнаған алғашқы бұрынғы югослав футболшыларының бірі болды. Хейдук серфингпен әуесқой және Сан-Диего орта мектебінің штаттық және ұлттық серфинг командасының мүшесі болды. Ол 1988 жылы Ұлттық жасөспірімдер серфинг чемпионатында жеңіске жетті және 1989 жылы АҚШ әуесқой серфинг командасына іріктеуден өтті, жалпы есепте ондыққа кірді.