Кіріспе

Адамс Алию Ошиомхоле (1952 жылы туған) – нигериялық саясаткер. 2023 жылдан бері Эдо Солтүстік сайлау округінің сенаторы болып қызмет етеді. Бұрын «Барлық прогрессивті конгресс» партиясының ұлттық төрағасы болған. Ол 1999 жылдан 2007 жылға дейін Нигерия Еңбек конгресінің президенті, ал 2008 жылдан 2016 жылға дейін Эдо штатының губернаторы қызметін атқарды. АПК ұлттық төрағасы ретінде 2020 жылдың 16 маусымында Абуджа апелляциялық соты оны қызметтен шеттету туралы шешім қабылдады.

Өмірбаян

Ошиомхоле 1952 жылғы 4 сәуірде Эдо штатының Аучи қаласына жақын Айямхода дүниеге келген. Ол мұсылман отбасында туған, бірақ қайтыс болған әйелі Клараның ықпалымен христиан дініне келді, ол 54 жасында рактан қайтыс болды. Ол католик дінін қабылдап, Эрик деген христиандық есім алды. Орта білімін аяқтаған соң, Арева тоқыма компаниясында жұмысқа орналасып, кәсіподақ хатшысы болып сайланды. 1975 жылы ол толық уақытты кәсіподақ ұйымдастырушысы болды. 2015 жылдың мамыр айында жас модель Лара Фортеске үйленді.

Білім

Адамс Ошиомхоул білімін жетілдіру қажеттігіне келді және 1975 жылы Ұлыбританиядағы Оксфордтағы Раскин колледжіне еңбек қатынастарын зерттеуге, еңбек экономикасы бойынша мамандық алып бару үшін түсті. Бұдан әрі, 1989 жылы ол Нигерияның Плато штатындағы Ұлттық саясат және стратегиялық зерттеулер институнына (NIPSS) қатысып, Ұлттық институттың мүшесі (MNI) атағын алды.

Еңбек көшбасшысы

1982 жылы Ошиомхоле 75 000-нан астам жұмысшыны қамтитын Нигерияның Ұлттық тоқыма, киім және тігін жұмысшыларының кәсіподағының бас хатшысы болып тағайындалды. 1999 жылы демократия қайта орнатылғаннан кейін ол Нигерияның Еңбек конгресінің президенті болды және Нигериядағы мұнай бағасының өсуіне қарсы өндірістік наразылықтарды ұйымдастырушы ретінде танылды. Президент Олусегун Обасанджоның басқаруының басында ол мемлекеттік қызметкерлердің жалақысын 25%-ға арттыру бойынша келісімдер жүргізді. Ол өз кезегінде 2003 жылы қайта сайланған кезде Обасанджоны қолдап, оның кандидатурасын жақтады. Тоқыма жұмысшыларының кәсіподағы Ошиомхолені екінші рет бас хатшылыққа сайлады, ол NLC (Нигерияның Еңбек конгресі) президенті қызметін де атқаруын жалғастырды. Оның Обасанджомен қарым-қатынасы нашарлады, себебі жергілікті мұнай өңдеу зауыттарына көңіл бөлмеу импорттық бензинге тәуелділікті күшейтті, одан кейін отын бағасының өсуіне әкелді. Ошиомхоле бағаның өсуіне қарсы ереуілдер мен демонстрацияларға жетекшілік етті. Ол тұтқындауға, көзден жас шығарушы газға және кәсіподақ кеңселерiн уақытша тоқтатуға ұшырады, ал Обасанджо NLC-нің ереуілдерін қиындатуға бағытталған заңнаманы енгізді. Ол Халықаралық Еңбек Ұйымының (ХЕҰ) Басқарушы кеңесінде екі мерзім бойы Африка жұмысшыларының өкілі болды және Ассоциация бостандығы жөніндегі комиссияда жұмыс істеді. Сондай-ақ ол Халықаралық еркін кәсіподақтар конфедерациясының атқарушы кеңесінің мүшесі болды. Шешім бірнеше дауыс беру бұзушылықтарына негізделді. 2012 жылғы Эдо штатының губернаторлық сайлауында ол екінші мерзімге сайланды және сайлауда үлкен үстемдікпен жеңіске жетті. Оның өкілеттігі 2016 жылдың 12 қарашасында аяқталды. 2018 жылдың 23 маусымында Ошиомхоле партияның Ұлттық съезінде делегаттардың дауысымен «Барлық Прогрессивтілер Конгресінің» (АПК) ұлттық төрағасы болып сайланды. 2019 жылдың 12 қарашасында Ошиомхоле өзінің туған Эдо штатындағы партияның 18 аудандық төрағаларының оған сенімсіздік білдіргенінен кейін АПК-дан шеттетілді. Ол Эдо штатында партияны ыдыратуға тырысқан деп айыпталды. Бірақ Ошиомхолеге адал партияның бір тобы оның шеттетілуін заңсыз деп жариялады және штат губернаторы Годвин Обасекиді, олар Ошиомхоленің шеттетілуін ұйымдастырды деп санайды, шеттетілді. 2020 жылдың 15 қаңтарында Эдо АПК Ошиомхоленің шеттетілуін растады және оның Эдо штатындағы шеттетілуіне байланысты АПК Ұлттық төрағасы ретінде қызметін жалғастыруға заңдық құқығы жоқ екенін мәлімдеді. 2020 жылдың 4 наурызында Абужадағы Жоғарғы сот Ошиомхолені АПК Ұлттық төрағасы лауазымынан шеттету туралы шешім шығарды, себебі партиядан шеттетілгендіктен Ошиомхоле енді партия мүшесі емес және ұлттық төраға ретінде өзінің ресми міндеттерін орындай алмайды. Полиция, Мемлекеттік қауіпсіздік қызметі (МҚҚ) және Азаматтық қорғаныс күштері Ошиомхоленің кеңсеге кіруіне жол бермеу үшін кеңсеге көптеп орналастырылды. 2020 жылдың 5 наурызында Канодағы Федералды жоғары сот Федералды астаналық аумақтың (ФАА) Жоғарғы сотының шешімін жойды және Ошиомхолені АПК Ұлттық төрағасы лауазымына қайта орнатты. Бұл екі соттың (ФАА Жоғарғы соты және Кано Федералды жоғары соты) тең құзыретті болуына байланысты қай шешімді орындау керектігі туралы жағдайды тудырды және олардың ешқайсысы екіншісінің шешімін жоя алмады. Ошиомхоле Абужадағы Апелляциялық сотқа шағымданып, сот 2020 жылдың 16 маусымында оның шеттетілуін растады. 2022 жылдың 28 мамырында Ошиомхоле 2023 жылғы Эдо Солтүстік Сенаттық сайлауы үшін АПК-ның ішкі сайлауында жеңіске жетті. 2023 жылдың 26 ақпанында ИНЕК Ошиомхолені Эдодағы Эдо Солтүстік Сенаттық округінің 2023 жылғы сенаторлық сайлауының жеңімпазы деп жариялады. 107 110 дауыс жинаған Ошиомхоле 55 344 дауыс жинаған Халықтық Демократиялық Партиясының (ХДП) сенаторы Фрэнсис Алимехенаны жеңіп, сайлауда жеңіске жетті. 2023 жылдың 8 тамызында ол 10-шы Сенаттың ішкі істер комитетінің төрағасы болып тағайындалды.