Кіріспе

Чарльз Вейдер Дент (24 мамыр 1960 жылы туған) – 2005 жылдан 2018 жылға дейін АҚШ Өкілдер палатасының республикалық мүшесі болған американдық саясаткер. Пенсильвания штатының Аллентаун қаласында туған Дент Пенсильвания мемлекеттік университетін бітіргеннен кейін түрлі жұмыстарда жұмыс істеді. Ол Лихай университетінде мемлекеттік басқару саласында магистр дәрежесін алып, конгрессмен Дональд Л. Риттердің көмекшісі болды. 1991 жылдан 2004 жылға дейін Пенсильвания Бас Ассамблеясында қызмет етті. 2004 жылы Дент Пэт Тумидің орнын басып, АҚШ Өкілдер палатасына сайланды. Палатада Дент орталықшыл республикашылдардың «Мейн Стрит Партнершілігі» және «Сейсенбілік Топтың» мүшесі болды. 2007 жылы ол «Сейсенбілік Топтың» тең төрағасы болды. Ол Өкілдер палатасының Ассигнованиелер комитетінде қызмет етті, ал бұрын Өкілдер палатасының Этика комитетін төрағалық еткен. 2017 жылдың қыркүйегінде Дент Конгресстен зейнеткерлікке шығатынын және 2018 жылы тағы бір мерзімге қайта сайлануға тырыспайтынын мәлімдеді. 2018 жылдың сәуірінде Дент 2018 жылдың мамырында зейнеткерлікке шығатынын, өкілдік мерзімінің қалған бөлігін аяқтамайтынын хабарлады. 2018 жылдың 12 мамырында ол қызметтен кетті, орын бос қалды. Дент 1978 жылы Аллентаун қаласындағы Уильям Аллен орта мектебін бітірді. 1982 жылы Пенсильвания мемлекеттік университетінен халықаралық саясат бойынша бакалавр, ал 1993 жылы Лихай университетінен мемлекеттік басқару бойынша магистр дәрежесін алды. Ол Phi Kappa Psi ұйымының мүшесі, сондай-ақ бұрын Лихай университетінің даму жөніндегі қызметкері, өнеркәсіптік электроника сатушысы, қонақүй кеңсесінің қызметкері және АҚШ өкілі Дональд Л. Риттердің көмекшісі болып жұмыс істеген. Ол кезде 2002-2006 жылдары Аллентаун қаласының мэрі болған демократ Рой Аффлербах Конгресске үміткер болу үшін зейнеткерлікке шыққан еді.

Қызмет мерзімі

Дент – орташа республикашыл. 2013 жылы партиялық емес «National Journal» журналы Дентке 62% консервативті және 38% либералды идеологиялық рейтинг берді. «National Journal» сол жылы Дентті ең орташа үш республикашылдың бірі деп санады. GovTrack Дентті Өкілдер палатасының идеологиялық орталығына жақын деп бағалады; либералды «Америка азаматтық бостандықтары одағы» оған 35% рейтинг берсе, ал фискалды консервативті «АҚШ Сауда палатасы» 95% рейтинг берді. «The Lugar Center» және «McCourt School of Public Policy» ұйымдары жасаған «Bipartisan Index» индексінде Дент АҚШ Конгресінің 114-ші шақырылымында екі партиялық қолдау көрсеткен мүшелердің қатарында 47-орынды (ал Пенсильвания штатынан АҚШ Конгресінің екі партиялық қолдау көрсеткен төртінші мүшесі) иеленді. Бұл индекс Конгресс мүшелерінің екі партиялық қолдау деңгейін олардың ұсынған заң жобаларына қарсы партиядан қос қол қойғызу жиілігі және қарсы партия мүшелерінің заң жобаларына қол қою жиілігі арқылы анықтайды. 2014 жылы Дент федералдық кедейлік деңгейінің 100-133 пайызы арасындағы отбасылардан шыққан балаларға медициналық сақтандыруды қамтамасыз етуде штаттарға көбірек икемділік беруге бағытталған заң жобасын ұсынды, деп хабарлады «The Ripon Advance». «Next Generation Choices Foundation» 2016 жылы Дентті Ұлттық қатерлі ісікке қарсы күрес күніндегі шараларында «Элси Хиллман» спикері ретінде таңдады, бұл оның қатерлі ісікке қарсы күрес саласындағы заңдарды қолдауға жасаған еңбегінің танылуы болды. Зейнеткерлікке шығар алдында Дент Президент Трамптың заңнамалық ұстанымымен 93% жағдайда келісімде дауыс берді. 2017 жылдың соңында зейнетке шығуын жариялағаннан кейін, ол «еркін президентпен» жұмыс істеудің «шаршатушы» болғанын айтты. «The Hill» басылымының хабарлауынша, ол «тәртіпсіздік, хаос, тұрақсыздық, белгісіздік, ұстамсыз мәлімдемелердің» «консервативті қағидалар» емес екенін мәлімдеді. Ол 10 мамырда қоштасу сөзін сөйлеп, 2018 жылдың 12 мамырында қызметтен кетті, осылай орын бос қалды.

Әлеуметтік саясат

2011 жылдың сәуір айында, бұл мәселенің өте даулы екенін мойындағаннан кейін, Дент басқа республикалық депутаттармен бірге үкіметтік Medicare бағдарламасын жоятын бюджеттік заң жобасын қолдады. Бұл заң жобасы зейнеткерлердің жеке медициналық сақтандыру полисін, шығындарының тек бір бөлігін жабатын ваучерлер арқылы сатып алуын көздеді. АҚШ Конгресінің Бюджеттік кеңсесі (CBO) Medicare-ді жекешелендірудің бұл жоспары зейнеткерлердің қалтадан төлейтін шығындарын едәуір арттыратынын анықтады. 2030 жылға қарай, стандартты медициналық қызметтер үшін 65 жастағы адамның қалтадан төлейтін үлесі республикалық жоспар бойынша 68%-ға дейін, ал сол кездегі Medicare жүйесінде 25%-ға дейін жетеді деп болжам жасалды. CBO сондай-ақ республикалық заң жобасы кем дегенде он жылға бюджет тапшылығын арттыратынын анықтады. Дент 2007 жылы Балалардың медициналық сақтандыру бағдарламасын қайта бекітуге қарсы дауыс берді. Дент «Affordable Care Act» заңына, көбінесе «Obamacare» деп танылатын, үнемі қарсы болды. Алайда, ол партиялық ұстанымнан бас тартып, 2017 жылы Obamacare-ты жоюға жасалған республикалық әрекеттердің біріне қарсы дауыс берді. Демократтарға жақын округтің өкілі болғандықтан, ол кейде заң шығару процесінде партиялық шекараны кесіп өтетін. Аборт және репродуктивті денсаулық сақтау мәселелерінде Дент про-choice (абортты қолдайтын) республикашыл. 2018 жылы абортқа және контрацепцияға заңды қол жеткізуді қолдайтын Planned Parenthood ұйымы Дентке оның ұстанымдарымен сәйкес дауыс бергені үшін өмір бойы 41% балл берді, ал абортқа қарсы National Right to Life Committee ұйымы оған сол жылы 50% рейтинг берді. Дент бір жынысты некелерді қолдады. Ол, сексуалдық бағдарламаға негізделген жұмысқа алудағы дискриминацияны тыйым салатын Employment Non-Discrimination Act заңын қолдады және шетелдік бір жынысты серіктестерге тұрақты тұруға рұқсат беруге дауыс берді. Бір жынысты некелерді және ЛГБТ құқықтарын қолдайтын Human Rights Campaign ұйымы оған заң шығару қызметі үшін 68% балл берді. 2010 жылдың желтоқсанында Дент, АҚШ армиясының «Сұрама, айтпа» (Don't Ask, Don't Tell) саясатын жоюға дауыс берген он бес республикалық депутаттың бірі болды, бұл саясат ашық гейлерге әскери қызметке қатысуға тыйым салып еді.

Азаматтық және көші-қон

2010 жылдың сәуірінде Дент АҚШ Мемлекеттік департаментінен Анвар әл-Авлакиге азаматтығынан айыру туралы куәлік беруді талап ететін қаулы ұсынды. Ол әл-Авлакидің "кешірімсіздік пен зұлымдық мәдениетін уағыздағанын" және "9/11-ге дейін" әл-Қаиданың белсенді мүшесі болғанын, сондай-ақ, сатқындық әрекеттер жасау арқылы АҚШ азаматтығынан де-факто бас тартқанын айтты. 2011 жылдың 30 қыркүйегінде Анвар әл-Авлаки Йеменде АҚШ-тың дроны жасаған шабуылда қаза тапты, ал оның 16 жасар ұлы Абдулрахман да екі аптадан кейін сол сияқты қаза тапты; екі шабуылды да АҚШ Президенті Барак Обама бұйырды. 2017 жылдың 29 қаңтарында Йемендегі SEAL командасының шабуылында әл-Авлакидің сегіз жасар қызы Навар, ол да АҚШ азаматы болған, қаза тапты. Шабуылды Президент Дональд Трамп бұйырған. Онда бір SEAL мүшесі қаза тауып, бір Osprey ұшағы қирады. 2012 жылдың қаңтарында Дент сенатор Джо Либерманмен бірлесіп "Дұшпанды елден шығару туралы" заңға қолдау көрсетті. Заң жобасының мақсаты – "АҚШ-қа қарсы жаулық әрекеттерге қатысу немесе оларды қолдау АҚШ азаматтарының азаматтығынан айырылуына себеп болатын әрекеттер тізіміне қосу" болды, мұнда "жаулық әрекеттер" термині соғыс заңдарына бағынатын кез келген қақтығысты білдіреді. Бұл ұсыныс АҚШ үкіметіне АҚШ азаматтарын қылмыс жасағаны үшін сотталғаннан кейін ғана емес, азаматтығынан айыруға мүмкіндік береді. Дент Президент Дональд Трамптың 2017 жылғы мұсылман иммиграциясын уақытша шектеу туралы жарлығын сынады. Ол: "Бұл абсурд. Оның ниетін түсінемін, бірақ аталған жарлық толық қарастырылмастан асығыс түрде қабылданған сияқты. Әлемдегі көптеген бейкүнә және осал адамдар үшін өмір мен өлімді шешетін иммиграциялық саясаттың көптеген нюанстары бар екенін ұмытпау керек."

Экономика

2005 жылы Дент H. R. 4411 нөміріндегі Гудлат-Личтің Интернеттегі құмар ойындарға тыйым салу туралы заңын мақұлдады. 2018 жылы Дент өзінің Экспорт-импорт банкі туралы заң жобасын үлкен бюджеттік заңға қосымша ретінде енгізетінін айтты. Бұл заң жобасы "ірі несиелерді қайтадан мақұлдау үшін кеңес мүшелерінің қажетті санының төмендетуге" бағытталған. 2018 жылғы мәліметтер бойынша, қайта ашылған банкте жеті мүше болды, бірақ қажетті кворум жетіспеді.

Білім

112-ші Конгресс басталғанда Дент Палатаның Ассигнованиелер комитетінде жаңа, қадірлі лауазымға тағайындалды және Палатаның этика комитетіндегі қызметін жалғастырды. 2013 жылдың маусым айында Дент "Қауіпсіз мектептерді жақсарту туралы" заң жобасын (SSIA) бірлесіп демеуші болуға шешім қабылдады, бұл заң жобасы мектептер мен округтерге барлық оқушыларға, оның ішінде ЛГБТ жастарын қорлау мен мазақтауға қатысты нақты тыйым салатын саясатты қабылдауды талап етеді. Дент ел бойынша ЛГБТ теңдігін ілгерілетудегі күш-жігерімен танымал.

Энергия

Дент сутекті отынның жақтаушысы және "Хаус сутекті отын жадырауы" кокусының төрт құрылтайшы мүшесінің бірі болды. 2006 жылы ол коммерциялық сутегімен жабдықтау станцияларын іске қосуды ынталандыруға бағытталған заңнаманы ұсынды. Ол өзінің "Шығыс сутекті тас жолы" жобасын әзірлеу туралы көзқарасын айтты, бұл Калифорния губернаторы Арнольд Шварценеггердің Батыс жағалаудағы сутекті тас жолы туралы жоспарларына ұқсас. Дент Республикалық басты көше серіктестігінің мүшесі. 2007 жылы Конгресс-республикалықтардың орталықшыл ұйымы "Tuesday Group" бірлестігінің тең төрағасы болып сайланды.

Есірткі саясаты

Дент есірткіге тыйым салуды жақтаушы және жаңа синтетикалық есірткілердің қауіптілігі туралы ашық пікір білдіреді, ол жекелеген жаңа психоактивті қосылыстарды тізімге енгізуге бағытталған бірнеше заң жобасын ұсынды. 2011 жылы ол көптеген каннабимиметик агенттерді, сондай-ақ тағы 26 психоактивті затты тізімге енгізуді көздеген 2011 жылғы Синтетикалық есірткілерді бақылау туралы заңға демеушілік етті. Заң жобасы Палатада қабылданды, бірақ Сенатта қабылданбады. 2017 жылдың 27 наурызында заң жобасы қайтадан 2017 жылғы Синтетикалық есірткілерді бақылау заңы ретінде ұсынылды. Егер оның қазіргі мәтінімен (2017 жылдың 14 мамырына дейін) қабылданса, бұл заң жобасы көптеген жаңа психоактивті заттарды, оның ішінде 96 фенетиламин, 94 каннабимиметик агент, 15 арилциклогексиламин, 21 триптамин, 8 бензилпиперазин, 4 бензодиазепин, 4 опиоид немесе опиоидқа ұқсас зат, 8 пиперазин және 2 тропан алкалоидын тізімге енгізер еді.

Саяси мансаптан кейінгі өмір

Конгресстен кеткеннен кейін Дент DLA Piper заң фирмасына заңгер емес саясат кеңесшісі ретінде қосылды. Ол міндетті бір жылдық салқындату кезеңінен кейін лоббист ретінде тіркелді. 2020 жылдың 19 тамызында Дент 2020 жылғы президенттік сайлауға демократтық үміткер Джо Байденді ресми түрде қолдайтынын жариялады. Ол сайлауда демократқа дауыс беруді таңдаған Колин Пауэлл, Джон Касич, Кристин Тодд Уитман, Джефф Флейк, Чак Хейгел, Сьюзан Молинари және Джон Уорнер сияқты басқа да республикашылдарға қосылды. 2022 жылдың 6 шілдесінде Дент Пенсильвания губернаторы сайлауында демократ Джош Шапироны республикашыл Дуг Мастрианоға қарсы қолдады, Шапиро штатты біріктіретінін ал Мастриано заң үстемдігіне қауіп төндіретінін мәлімдеді.

Жеке өмір

Дент Памела Джейн Серфассқа үйленген және үш баласы бар.