Кіріспе

Индия ғимараттары – Англияның Мерсисайд графтығындағы Ливерпуль қаласында орналасқан коммерциялық ғимарат. Көбінесе кеңсе ғимараты болып табылатын бұл ғимаратта ішкі сауда галереясы және жер асты станциясына кіреберіс те болған. Ол 1924-1932 жылдар аралығында салынды, 1941 жылы бомбадан зақымданды, ал кейіннен бастапқы сәулетшілердің бірінің қадағалауымен бастапқы қалпына келтірілді. Ғимараттың дизайны итальяндық Ренессанс эпокасынан әсер алған және американдық Beaux Arts стилінің элементтерін қамтиды, ол қаланың толық блогын алып жатыр.

Тарих

Индия ғимараттары 1924-1932 жылдар аралығында салынған. [Youtube-тегі Холт ғимаратының құрылысын қараңыз, Pathes Nerves of Steel.] Оның дизайны бойынша бәйгеге 1923 жылы Арнольд Торнели мен Герберт Роуз жеңіс алып, бағалаушы ретінде Джайлс Гилберт Скотт тағайындалды. Бұл ғимарат Ричард Дурнинг Холт пен Альфред Холт және Компаниясы (Blue Funnel Line) кеме компаниясының бастамасымен, ішінара өздерінің қажеттіліктері үшін, ішінара басқа да компанияларға кеңселерді жалға беру мақсатында салынған. Құрылысын Ислингтон қаласындағы Dove Brothers компаниясы жүзеге асырды, ал болат конструкциясын Миддлсбро қаласындағы Dorman Long компаниясы жасап, орнатты. Ғимараттың құны 1,25 миллион фунт стерлингті құрады. Бұл ғимарат 1830 жылдары Альфредтің әкесі Джордж Холт үшін салынған, «Индия ғимараты» деп аталған ескі ғимараттың орнына салынды. Жаңа ғимарат екі кезеңде салынды: бірінші кезеңде ескі ғимараттың қасында, екінші кезеңде оны бұзып, жаңасымен ауыстырылды. Алғашқы тұрғындарының арасында Lloyds Bank, почта бөлімшесі, коммерциялық және сақтандыру компаниялары, заңгерлер мен мемлекеттік кеңселер болды. Альфред Холт және Компаниясы алтыншы, жетінші және сегізінші қабаттардың көп бөлігін пайдаланды. Сонымен қатар, ғимаратта қоғамдық зал мен клуб та болды. 1941 жылы бомбалау салдарынан зардап шеккен Индия ғимараттары Герберт Роуздың қадағалауымен бастапқы қалпына келтірілді. Мүлік, Ахиллеас Каллакис пен Александр Уильямс басқаратын компанияның ірі сомадағы қарыздарына кепіл ретінде берілген кезде, Ұлыбританиядағы ең ірі алаяқтық оқиғалардың біріне қатысты. Олар ғимараттардың нақты құнынан асып түсетін қарыз алуға келісім жасады. Алынған қаражатқа тікұшақ және ұшақ сияқты сәнді өмір салтын ұйымдастырды. 2009 жылы Индия ғимараттары Green Property деп аталатын ирланд компаниясына сатылды. 2013 жылдың қаңтарында бұрынғы иелері Каллакис пен Уильямс алаяқтық қылмысы үшін сотталған кезде, компания әлі де мүлікке иелік етіп тұрды. Жұмыс кезінде 400 тонна асбест табылғандықтан жоспарлар кейінге шегерілді. 2019 жылдың қыркүйек айында жаңа мердігер тағайындалып, қайта құру жұмыстарын жүргізуге кірісті, ал жаңа арендаторлар 2020 жылы көшуді жоспарлады. Жұмыс жоспарына ғимараттың фасадын жөндеу және тазалау, кеңселердің төбелерінің 50%-дан астамын алып тастау, құйылған темір кәріз жүйесін жаңарту, әсем терезелерді қайта жаңғырту, 8 лифтті ауыстыру және 5 жаңа лифтті орнату кіреді. 2020 жылдың 6 желтоқсанында HMRC 2021 жылдың 21 мамырында 3-6 қабаттарға көшуді, ал 1 және 2 қабаттарды жазда ашуды жоспарлап отырғанын хабарлады. 2021 жылдың наурыз айында COVID-19 пандемиясының жалғасуы және үкіметтің үйде жұмыс істеу туралы кеңесіне байланысты 3-6 қабаттарды мамыр айында ашу жоспары тоқтатылды. Жаңа көшіру күні «2021 жылдың жазы» деп белгіленді, бұл дәстүр бойынша Regian House қызметкерлері бірінші болып көшеді. Бутл қаласындағы Сент-Джонс үйі 2022 жылға дейін жұмыс істей береді.

Сыртқы

Ғимараттың ізі бір блокты алып жатыр, және оны Уотер-стрит, Брансуик-стрит, Фенвик-стрит және Дрюри-лейн көшелерімен қоршалған. Онда тоғыз қабат, мезонин, жертөле және ішкі жертөле бар. Ғимарат болаттан жасалған каркасқа негізделген, ал сыртын Портленд тасымен қаптаған. Шатыры жасыл ломбард плиткаларымен жабылған. Бас кіреберіс Уотер-стритте орналасқан, ал оның алды 13 бөліктен тұрады. Кіреберіс үш биік аркадан құралған, екі жағынан Бромсгроув гильдиясы жасаған төрт қола шаммен безендірілген, олардың дизайны Флоренциядағы Палаццо Строццидегі шамдардың үлгісімен жасалған. Кіреберіс үстінде әсем балкон орналасқан. Жертөледе төрт сәнді дүкен орналасқан, ал олардың оң жағында Джеймс-стрит жер асты станциясына кіреберіс бар. Брансуик-стриттегі жағы да ұқсас, бірақ кіреберісі үш емес, бір аркадан тұрады. Фенвик-стрит және Дрюри-лейн жақтары тиісінше 15 және 14 бөліктен тұрады.

Интерьер

Ғимараттың ортасымен сауда галереясы өтеді, барлық қабаттарда кеңселер орналасқан. Уотер және Брансуик көшелеріндегі кіреберістер фойелерге алып шығады. Әр фойеде төбесінде үш боялған және тік төртбұрышты бөліктерге бөлінген дөңгелек күмбездер бар, оларды травертин мәрмәрінен жасалған қанатты ионикалық бағаналар тіреп тұрады. Екі жағында екі лифтке есіктер орналасқан. Сауда галереясының қабырғалары мен едендері травертинмен қапталған, ал төбесі бөшке тәрізді, тік төртбұрышты бөліктерге бөлінген және аспалы шамдармен жарықтандырылған. Галереяның екі жағында әсем қола маңдайлары бар дүкендер орналасқан. Бірінші қабаттың қалған бөлігінде бұрын банк, почта және қоғамдық зал болған кең аумақтар бар. Жоғары қабаттарда кеңселер орналасқан, олардың кейбіреулері бастапқы құрылымын сақтап, ал кейбіреулері өзгертілген.

Бағалау

Индия ғимараттары 1975 жылғы 14 наурызда II санаттағы ескерткіш ретінде тіркелді. Осы мәртебеге ие болу себептерінің бірі – оның Атлантикалық мұхиты арқылы тараған ықпалы, ол Ливерпульдің Америка Құрама Штаттарымен тарихи байланыстарын көрсетеді, және ол "АҚШ-тың 20 ғасырдың басындағы ең танымал коммерциялық ғимараттарын", әсіресе Нью-Йорктегілерді еске түсіреді. Басқа себептерге оның архитектуралық қызығушылығы, соның ішінде итальяндық Ренессанс және американдық Beaux-Arts қозғалысының ықпалы, сондай-ақ оның архитектурашыларының айқындылығы жатады. Сонымен қатар, қала құрылысы саласындағы маңызы, АҚШ-тың қала құрылысы желілік жүйесін қолдануы, ішкі әрлеулерінің жоғары сапасы, маңызды элементтерінің сақталу деңгейі және жақын жердегі тіркелген ғимараттармен байланысты топтық құндылығы да ескерілді.