Кіріспе

Барнабас Коллинз – 1966 жылдан 1971 жылға дейін көрсетілген ABC телесериалы «Қараңғы көлеңкелер»дегі басты рөл. Барнабас – 175 жастағы, жаңа қан іздеп, жоғалған сүйіктісі Жозе́тті табуға тырысатын вампир. Бұл рөлді бастапқыда канадалық актер Джонатан Фрид сомдаған. Шоудың төмендеп бара жатқан рейтингін жақсарту мақсатымен енгізілген бұл кейіпкер бастапқыда 13 аптаға ғана естілген. Бірақ оның танымалдылығы мен бағдарлама рейтингісінің күрт өсуіне байланысты рөл сақталды, тіпті ол шоудың жұлдызына айналды. Барнабас кейіпкерінің дамуының ерекшелігі – оның түнгі зұлым, қорқынышты жаратылыстан Коллинз отбасын апаттан құтқару үшін өзінің өмірін қауіпке тігіп, қайта-қайта батыл әрекет ететін шоудың басты кейіпкеріне бірте-бірте өзгеруі. 1991 жылы NBC жаңадан шығарған «Қараңғы көлеңкелер» сериалында британдық актер Бен Кросс Барнабас Коллинз рөлін ойнады. 2004 жылы жарық көрмеген пилоттық фильмде бұл рөлді Алек Ньюман сомдады. Big Finish Productions компаниясы шығарған аудиодрамалар сериясында оны Эндрю Коллинз бейнелейді, ал Фрид «The Night Whispers» аудиодрамасында рөлді соңғы рет ойнады. Режиссер Тим Бертонның 2012 жылғы «Қараңғы көлеңкелер» фильмінде бұл рөлді Джонни Депп орындады. Барнабас Коллинз 1960 жылдардың соңынан 1970 жылдардың басына дейін Мэрилин Росс (канадтық жазушы В. Э. Д. Росс) жазған 32 «Қараңғы көлеңкелер» кітаптарының көпшілігіндегі басты кейіпкер болды. (Росс түрлі жанрда және әртүрлі псевдонимдермен жүздеген кітап жазды.) TV Guide журналы 2013 жылы шығарған «Барлық уақыттағы ең жаман 60 қылмыскер» тізімінде Барнабас Коллинзді 8-орынға қойды.

Шығу тегі

Барнабас Коллинз 1770 жылы Мэн штатының Коллинзпорт қаласында Джошуа Коллинздің (Луис Эдмондс) және Наоми Коллинздің (Жоан Беннет) ұлы ретінде дүниеге келді. Барнаба өзінің інісі Еремия Коллинзбен жақын байланыс орнатты. Флэшбэк кезінде Барнаба Мартиникадан келген Жозетт дю Прес (Кэтрин Ли Скотт) есімді бай қызға үйленуді жоспарлаған, бірақ Жозеттің қызметшісі Анжелика Бушардпен (Лара Паркер) қысқа ғана қарым-қатынаста болды. Анжелика 1795 жылы үйлену тойына Коллинзпортқа келген кезде Барнаба бұрынғы қарым-қатынасын жаңартуға ниеті болмады. Сынып қалған Анжелика Бушард, колдовствомен айналысатын адам, Барнаба мен оның отбасын манипуляциялап, оған үйленуге мәжбүрлеу үшін бірнеше сиқырларды қолданды. Барнаба Анжеликаның екіжүзділігін ашып, оны атты. Өліміне жеткенде, ол Барнабадан кек алды, яғни оған шабуыл жасау үшін тозақтан қансорғыш жануарды шақырып алды. Барнаба қатты ауырып, қайтыс болды. Анжелика аман қалды және қарғысты жоюға тырысты, бірақ сәтті болмады. Бірақ көп ұзамай Барнаба вампир болып қайта тірілді және Анжеликаны дереу өлтірді. Кейін Коллинз өзінің тәтесі Абигейлді (Кларис Блэкберн) қорқытып өлтірді, ал жек көретін фанатик сиқыршы пастор Траскті (Джерри Лейси) ескі үйдің жертөлесінде тірілей қалдырды. Сара Коллинз қайтыс болған ағасынан жасырынып, суық түнді орманда өткізгеннен кейін пневмониядан қайтыс болды. Барнабаның қайғысын арттырып, анасы Наоми оның құпиясын білгеннен кейін өзіне-өзі қол жұмсады. Барнабас Коллинз Анжеликаны әпкесі мен анасының өліміне кінәлады, сондай-ақ Наомиге оның туралы айтқан лейтенант Натан Форбсты (Джоэл Кротерс) кінәлады. Барнаба Форбсты өлтірді және Жозетті вампирге айналдыруға тырысты. Жозетт оған дайын болды, тіпті оның қандай болатынын толық түсінбесе де, Анжелика оның болашағын көрсеткенше. Барнабадан қашып, Жозет Жесір төбесінен секіріп өліп қалды. Өзінің неге айналғанын көтере алмай, Барнабас Коллинз әкесі Джошуадан оны өлтіруді өтінді. Джошуа Коллинз ұлын өлтіре алмады және қызметшісі Бен Стоуксті (Тайер Дэвид) Барнабаның табытының ішкі қақпағына айқыш қадап, сыртына тізбектер орап, вампирді отбасылық мавзолейдегі құпия бөлмеде мәңгілікке қамауға бұйырды.

Барнабас Коллинздің оралуы

1967 жылы Уилли Лумис (Джон Карлен) жоғалған деп айтылған зергерлік бұйымдарын іздеп, Коллинздер отбасының криптасын іздеп жүргенде, Барнаба ұйықтап жатқан шынжырланған табутты тапқан. Колинздер отбасының байлығы табыста бар деп ойлап, Уилли қасақана вампирді босатты. Барнаба Виллиге шабуыл жасап, оны өзінің құлы етіп қойды. Барнабас Коллинз қазіргі Коллинздер отбасына Англиядан келген туысы ретінде таныстырды, ол күндіз ешқашан көрінбеген еңбекқор кәсіпкер. Отбасы бұл әңгімені бұрын-соңды естімегеніне қарамастан, Коллинвудта ілінген ата-бабалары Барнабасының портретіне ұқсастығы үшін қабылдады. Құрқығы шөл Барнаба Коллинспорттың бірнеше тұрғынын құрбан етті. Ол өзінің ұзақ уақыт бойы жоғалған махаббатына, Жозетке ұқсайтын келіншек Мэгги Эванспен (Кэтрин Ли Скотт) ерекше қызықты. Барнабаға Дэвид Коллинз (Дэвид Хениси) Джозеттің рухы әлі де Коллинвуд қожалығын қоршап отырғанын айтты, онда ол басқаларға, соның ішінде жас Дэвидке, мезгіл-мезгіл көмек көрсетіп, қорғап отырды. Барнабас Коллинз Мэггиді ұрлап алып, оны Жозет деп ойлап, гипноз арқылы өзіне қыз алуды жоспарлаған. Мэгги Сара Коллинздің арбасының көмегімен қашып құтылды, бірақ ұрланғандықтан болған эмоционалдық күйзеліс Мэггиге балалық мінез-құлыққа оралып, болғанның бәрін ұмытуға мәжбүр етті. Содан кейін Барнабас Коллинз Дэвидтің тәрбиешісі Виктория Винтерсті (Александра Молтке) әлеуетті жұбайы ретінде мақсат етті. Ол оны күйеу жігіті Бёрк Девлиннен (Антони Джордж) алдауды және содан кейін оны тістеуді ұйғарды. Сараның арманы қайта-қайта пайда болып, оның өліміне жауапты деген сезімге ұшыраған Барнабаны зұлым істерден аулақ болуға ескертті. Мэгги Виндклиф санаторийіне жіберілді, онда доктор Джулия Хоффман (Грейсон Холл) оны не болғанын еске түсіруге және оны ұрлаған адамды анықтауға тырысты. Доктор Хоффман бұл сұрақтың жауабын Коллинвудта тапты, және Барнабаның кім және қандай екенін анықтады. Джулия Барнабасқа ғашық болып, оны емдеуге тырысты, ал Мэггиді Барнабастың оған істегенін ұмытуға гипноз етті. Бастапқыда Барнабас Коллинз Джулияға сенбеді, ал медициналық ем сәтсіз болған кезде, оны өзінің шынайы болмысын аша алатын қауіп ретінде қарады. Ол Джулияны өлтіруге тырысты, немесе ешкім оның айыптауларына сенбеу үшін, оны ақылдан адастырды. Барнаба Юлияның пайдалы серіктесі екенін білген. Джулияның қалаған романтикалық қарым-қатынасы экранда ешқашан болған жоқ, бірақ ол Барнабастың басты сенімді адамына айналды және оған көптеген рет көмектесті, ал Барнаба Коллинз Джулияға шын жүректен берілген болды және Анжелика (әдетте, досы), арбақтар және ежелгі Левиафандар сияқты жауларға тап болған кезде оны қорғау немесе құтқару үшін ерекше күш салатын болды.

Барнабаның әйелдері

Барнабас Коллинздің ең қымбат жаны – 1795 жылдан бергі келіні Джозетт дю Прес еді, бірақ сериал бойы ол Мэгги Эванс, Виктория Винтерс және Роксан Дрю сияқты көптеген әйелдерге қызығушылық танытты. Ол осы әйелдермен вампир өмірін бөліскісі келді, сондай-ақ Мэгги мен Викторияның Джозетт есімін қабылдауын қалады. Оның ең жақын серігі және досы – доктор Джулия Хоффман болды, ол оған жасырын ғашық болды және бақыт табуға жасаған әрекеттерін қолдады. Джулияның оған деген сезімі мықты екенін білген Барнабаның Джулияға деген күрделі сезімдері бастапқыдағы қорқыныш пен сенімсіздіктен терең махаббатқа, адалдыққа және қорғауға айналды. Бір күні Барнабас Коллинз Уилли Лумиске Джулияға көрінетінге қарағанда оны қатты жақсы көретінін айтты.

Басқа көріністер

1970 жылғы MGM фильмі "Қараңғы көлеңкелер үйі" Вилли Лумистің Барнабас Коллинстің қабірден босатуына арналған. Фридтің телеарнадағы Барнабасты сомдауынан өзгеше, фильмдегі Барнабас дәстүрлі зұлым вампирге жақынрақ бейнеленген, ол фильмнің соңында Коллинзтер отбасының жартысын өлтірген. Барнабасты Мэггидің жігіті ретінде көрсетілген Джефф Кларк пен өліп бара жатқан Вилли Лумис өлтіреді, Барнабас Мэгги Эвансты өзінің вампир әйелі етпек болады. Барнабас екінші фильмде, "Қараңғы көлеңкелер түнінде" басқа туыс, Квентин Коллинске назар аударады. 2012 жылғы "Қараңғы көлеңкелер" фильмінде Барнабасты Джонни Депп ойнайды, ол түпнұсқа сериядағы кейіпкердің біршама жаңартылған нұсқасы. Ол Жозетаға терең құштарлықпен қарасады, оған адалсыздық жасағандарды кешірмейді және оның қарғысын жоюға болады деп сенеді. Ол қазіргі отбасы мүшелеріне шын ниетпен сезімдер білдіреді және олардың өміріне араласуды армандайды. Ол телеарнадағы әріптесінің қабілеттері мен күштерін көрсетеді, сонымен бірге суық вампирлік инстинкттеріне де бой ұсынады. Барнабас Дэвидтің тәрбиешісі Мэгги Эванстың, енді Виктория Винтерс аталған, махаббатын жеңуге тырысады, ол оған жоғалған сүйікті Жозетаны еске салады. Депптің нұсқасы заманауи мәдениетке қаныққан және рок музыкасына әуес. Ол шашы мен киімдерінің стилімен 1960 жылдардың соңындағы әріптесіне ұқсас, бірақ көбірек түсті киімдерді таңдайды. Оның кейіпкері бұрынғыдан гөрі жыныстық белсенділігі жоғары және эксцентриктік болып бейнеленген. Бұл нұсқада доктор Хоффманмен қарым-қатынасы өзгеше, ол ешқашан оның одақтасы болмайды.

Тұлға

Барнаба өзінің қатыгездік сәттерін өлі емес немесе "носферату" болып өзгергені үшін жиі айыптайды, бірақ басқа кейіпкерлер Барнабаның әрқашан ол айтқандай еріксіз құрбан болған жоқ екенін көрсетті. Ол Джозетті сүйемін деп мәлімдегеніне қарамастан, оның өміріндегі көптеген қайғылы оқиғаларды қозғалтқан Анжеликамен жыныстық қатынас жасады. Қызғаныш пен жарақаттанған еркек мақтанышы оны ағайындысын жекпе-жекте өлімге ұшыратты, Еремия Жозетпен қашып кеткеннен кейін. Ол өз әпкесін сауықтырғаннан кейін Анжеликамен некеге тұру келісімінен бас тартуға тырысты. Жаңадан үйленген қалыңдығы Анжеликаның сиқыршы екеніне дәлел келтіріп, оны өлтіруге тырысады. Бір маскүнем Бен Стокс Барнабаның өзгеруінен бұрын "бұл кезде жақсы емес еді, бірақ қазір одан да жаман!" деп мойындады. Бірде ол өзінің әкесі Жошуаны өлтіріп, үндетпекші болған кезде, Джошуа: "Сен тіпті мені де өлтіресің! Сенде әрқашан жек көрушілік болған шығар. Ешкім де онымен тез толыса алмайды!" - деп жазды. Оның жас қыздарға деген құмарлықтарының көбісі оның вампирлік қарғысына және вампирлік қалыңдық табу қажеттілігіне байланысты болса да, оның адам ретінде өмір сүрген кезіндегі романтикалық таңдаулары бірдей жетілмеген және таңғажайып болды. Кейінгі сұхбатта Джонатан Фрид кейіпкердің табысының бір бөлігі, "өз-өзіне айтқан өтіріктер" екенін мойындады. Қаншалықты қатал немесе импульсивті болса да, Барнаба адам ретінде де, вампир ретінде де ар-ожданы жоқ емес. Ол жасаған жамандықтары үшін кінәлі сезінеді, сондай-ақ басқа адамдарға сүйіспеншілік танытады. Мысалы, ол доктор Джулия Хоффманмен жақындасқан сайын жұмсақ жағын көрсетеді, және бірде ол оған көрсеткеннен гөрі көбірек қамқорлық жасағанын айтты. Ол өз өмірін қатерге тігіп, оны қиындыққа ұшыратқан кез келген кезде, және тек левиафандар Джулияны өлтіру туралы бұйрық бергенде ғана Барнаба олардың бақылауынан босауға күш алды. Анжелика Джулияның өмірін қауіпке тігуге тырысқанда, ашуланған Барнаба оны ескертіп, егер ол Джулияға тағы да зиян келтіруге тырысса, оның өз құрып кетуіне өзі себепші болады. Анжеликамен оның қарғысы себеп болған өлімдер туралы келіспеушілігі оның анасы, әпкесі және Жозетті қатты қамқорлайтынын көрсетті.

Құзыреті

Барнабаның қабілеттері классикалық вампир Дракуланың қабілеттерін еліктейді және өлместік, адамнан асқан күш, адамнан асқан жылдамдық, гипноз, пішін өзгерту және телепортацияны қамтиды. Алайда, Барнаба сорқымен айналысқаны да мәлім. Алғашқы сюжеттік желіде ол Джулияны оның қайтыс болған әріптесі Дейв Вудардтың рухын шақырып, ақылынан адастыруға тырысты. 1795 жылы Барнаба Джозетт Дюпресті қысқа мерзімге қайта тірілтті, ол 20 ғасырда Коллинвуд сарайында серуендеп, Коллинз отбасына алдағы қауіп туралы ескерту жасады, сондай-ақ ол пастор Траскіні өлімге әкелетін тұзаққа салу үшін көріпкелдіктерді пайдаланды. Бұл сиқырға ұқсас қабілеттер ешқашан түсіндірілмеді, бірақ Барнабаны қауіпті жауға айналдырды.