Кіріспе

Швейцария-Америка инженері және педагогы Эйнштейн шөгінділерді тасымалдау туралы зерттеулерімен кеңінен танымал болды. Оның гидравликалық инженерия саласындағы көрнекті еңбегін құрметтеу үшін, 1988 жылы Америка инженерлік қоғамы «Ханс Альберт Эйнштейн сыйлығын» тағайындады және бұл сыйлық әр жыл сайын салаға елеулі үлес қоскан адамдарға беріледі.

Ерте өмір

Ханс Альберт Эйнштейн 1904 жылғы 14 мамырда Швейцарияның Берн қаласында дүниеге келді. Оның әкесі неміс-иудей тегінен, ал анасы Милева Марич – серб тегінен шыққан. Оның інісі Эдуард Эйнштейн 1910 жылы дүниеге келіп, 1965 жылы қайтыс болды. 1913 жылы Ханс пен Эдуард Нови-Садтағы Әйгілі Николай шіркеуінде православие дінінде крещение рәсімінен өтті. Оның үлкен әпкесі, Альберт Эйнштейн мен Милева Маричтің тұңғыш баласы Лизерл Эйнштейннің тағдыры белгісіз, бірақ ол 1903 жылы қызыл жегіден қайтыс болған болуы мүмкін деген болжам бар. Олардың ата-анасы бес жыл бөлек тұрғаннан кейін 1919 жылы ажырасты. 1926 жылдан 1930 жылға дейін ол Дортмундтағы Klönne болат конструкциялау компаниясында жұмыс істеді. Ханстың әкесі Альберт 1933 жылы нацистік үкіметтің еврейлерге жасаған қудалауынан қашып Германиядан кетіп қалды. Әкесінің кеңесімен, Ханс 1938 жылы Швейцариядан АҚШ-тың Оңтүстік Каролина штатындағы Гринвилл қаласына көшіп барды. Ол 1938 жылдан 1943 жылға дейін АҚШ Ауыл шаруашылығы министрлігінде жұмыс істеп, шөгінділердің тасымалдануын зерттеді. 1943 жылдан бастап ол Калифорния технология институтында USDA үшін жұмыс істеді. 1947 жылы Берклидегі Калифорния университетінде гидротехникалық инженерлік саласында доцент болып тағайындалды. Кейін ол профессор, содан соң зейнеткер профессор атанды. Эйнштейн гидравликалық инженерлік конференцияларына қатысу үшін әлемді аралады. Эйнштейн Гуггенхайм стипендиясымен (1953), Америка инженерлік қоғамдарының ғылыми жетістіктері үшін сыйлықтарымен (1959 және 1960 жылдары), Калифорния университетінің Беркли марапатымен (1971), АҚШ Ауыл шаруашылығы министрлігінің Құрмет грамотасымен (1971) және Америка механикалық инженерлер қоғамының қолданбалы механика журналына 20 жылдан астам қызмет еткені үшін танылу грамотасымен (1972) марапатталды. Ханс 1949 жылғы желтоқсанда Pi Tau Sigma мүшесі болып қабылданды. 1958 жылы ол Технионда Альберт Эйнштейн физика институтының жаңа ғимаратының ашылу салтанатында арнайы қонақ ретінде болды. 1973 жылғы 26 шілдеде Ханс Альберт Эйнштейн Массачусетс штатындағы Вудс-Холл қаласында өткен симпозиумға қатысып жатқанда жүрек жеткіліксіздігінен қайтыс болды. Оның қолжазбалары Айова университетінің кітапханаларындағы арнайы коллекциялар мен мұрағаттарда сақтаулы.

Жеке өмір

1927 жылы Ханс Альберт Эйнштейн Фрида Кнехтке үйленді. Ол физик және инженер болған. Клаус Мартин Эйнштейн (1932–1939) алты жасында дифтериядан қайтыс болды. Дэвид Эйнштейн (1939 жылғы қазан-қараша айлары) бір айлық шаласында дүниеден озды. Эвелин Эйнштейн (28 наурыз 1941 – 13 сәуір 2011) асырап алынған қыз. Кнехт 1958 жылы қайтыс болды, ал Ханс Альберт келесі жылы нейрохимик Элизабет Робозға (1904–1995) үйленді. Эйнштейн жақын теңіз саяхаттарын ұнататын, жиі әріптестері мен отбасы мүшелерін Сан-Франциско шығанағына саяхатқа алып шығатын. Ол көптеген экспедициялары мен академиялық сапарларында мыңдаған сурет түсірді, олардың көпшілігін өзі дамытып, слайд-шоу түрінде көрсетті. Ол музыканы да жақсы көретін, оның қабірінде де көрсетілгендей, флейта мен фортепианода ойнайтын.