Солтүстік Каролина штатындағы Персон округі

Кіріспе

Солтүстік Каролина штатындағы округ, АҚШ

Персон округі – АҚШ-тың Солтүстік Каролина штатында орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша халық саны 39 097 адамды құрайды. Персон округі Дарем-Чапел Хилл, Солтүстік Каролина метрополиялық статистикалық аймағының құрамына кіреді, ол өз кезегінде 2023 жылы 2 368 947 адамды құраған Рали-Дарем-Кэри, Солтүстік Каролина біріктірілген статистикалық аймағына кіреді.

Тарих

Колониялық үкімет 1746 жылы Персон округін Эджкомб округінің бір бөлігі ретінде құрды. Округтардың атаулары жиі өзгеріп отырды, ол 1746 жылдан 1752 жылға дейін Гранвилл округінің құрамында болды; 1778 жылға дейін Ориндж округіне қосылды; ал 1791/1792 жылға дейін Касвелл округінің бөлігі болды. Касвелл округін шамамен жиырма (20) мильдік қабырғалары бар екі шаршыға бөлу арқылы штат әрқайсысы 400 шаршы мильді (1036 км²) құрайтын екі округ құрды. Округқа революциялық соғыстың патриоты, Персон округі мен айналасындағы аймақтарға зор үлес қосқан бригадир генерал Томас Персонның есімі берілді. Бұл аймақты алғашқы болып 10 000 жыл бұрын жергілікті американдықтар мекендеген. Ерте испан саяхатшылары кездескен тарихи тайпалар көбінесе сиуан тілінде сөйлеген, олардың ішінде Сапони, Окканничи және басқа да топтар болды. Шотландиялық, шотланд-ирландиялық, ағылшын, француз гугеноттары мен неміс текті иммигранттардың қоныстануы 17 ғасырдың ортасында басталып, 19 ғасырға дейін жалғасты. Қоныс аударушылар көбінесе шаруалар болды, ал құлдардың саны аз болды. Округтағы діни көзқарастар алғашқы қоныстанғандардың бейнесін көрсетеді және негізінен протестанттық болып табылады. Персон округінің Вирджинияға, Каролина жағалауына және Аппалач тауларының етегіне жақын орналасқандығына байланысты, мұнда Вирджиния Пьемонты, Жағалау Оңтүстігі, Оңтүстік Мидленд және афроамерикандық ағылшын тілі сияқты Оңтүстік Америка ағылшын тілінің алуан түрлерін естуге болады.

Революциялық және азаматтық соғыстар

Аудан революциялық соғыс патриоты, Персон округіне және оның төңірегіндегі аймақтарға маңызды үлес қосқан бригадир генерал Томас Персонның құрметіне аталған. Ол Чапел-Хиллдегі Солтүстік Каролина университетінің қамқоршылар кеңесінің мүшесі болды. Оның жомарт сыйлықтары Персон залының салынуымен және оған оның аты берілуімен мойындалды. Хиллсборо округінің бас квартирмейстерінің орынбасары, подполковник Стивен Мур, тағы бір революциялық соғыс батыры болды және Камден шайқасындағы апатты шайқаста Персон округінің жасағына қолбасшылық етті. Ол тұтқындалып, "Торбей" түрме кемесінде ұсталды. 1775-1776 жылдары ол Персон округінің оңтүстігінде жер сатып алып, оған Mt. Тирза деген ат берді. Оның 1778 жылы салынған үйі жақында қайта жөнделді. Стивен Мур отбасылық зиратқа жерленген. Азамат соғысы кезінде Персон округі Конфедерация армиясына 800 мен 1000 аралығында сарбаз берді. Сот үйі алдындағы граниттен жасалған ескерткіш Геттисбург шайқасында Конфедерация туын алып жүрген Э. Флетчер Саттерфилдті құрметтейді.

XIX ғасырдың аяғы

Дж. А. Лонг, В. В. Китчин, А. Р. Фуши, Дж. С. Брэдшер, Дж. С. Пасс, В. Ф. Рид және Р. Э. Лонг – Азамат соғысынан кейін экономикалық базаны әртараптандыруға көмектескен маңызды лидерлер болды. 1890 жылы салынып біткен Норфолк және Батыс темір жолының келуі үлкен әсер етті, ол ауыл шаруашылығына темекі өңдеу заводтары мен қоймаларын қосуға мүмкіндік берді. Өңдеу заводтары көп жылдар бұрын жабылып қалғанмен, бірнеше қойма әлі де сақталып қалған. Дж. А. Лонг 1891 жылы «Peoples Bank» банкін, ал 1899 жылы «Roxboro Cotton Mill» зауытын құрды, кейін ол «Tultex Yarns» деп аталды. Оның Роксбородағы үйі, Джеймс А. және Лора Томпсон Лонгтың үйі, 2005 жылы тарихи орындардың ұлттық тізіліміне енгізілді. Лонг 1915 жылы қайтыс болды, бірақ оның орнын ұлы Дж. А. Лонг кішісі басты, ол Роксбороға жаңа бизнес тартуды бастады. «Baker Company» 1923 жылы ашылды, содан бері тоқыма өндірісі ондаған жылдар бойы жергілікті экономикаға маңызды үлес қосты. «Baker» компаниясы «Collins and Aikman Corporation» (C&A) компаниясымен біріктірілді, ол 2006 жылдың тамызында жабылуға дейін бірнеше онжылдықтар бойы Персон округінің маңызды саласы болды. Тоқыма өндірушілер АҚШ-тың және шетелдің басқа аймақтарына көшіп кетті.

20 және 21 ғасырлар

Тұрғын үй және коммерциялық даму соңғы бірнеше жылда тұрақты түрде өсті, бұл округтің Ғылыми үшбұрыш аймағына жақын орналасуымен байланысты. Хайко көлінің аймағы мен округтің оңтүстік бөлігі 20-шы ғасырдың соңы мен 21-ші ғасырдың басында жаңа үйлер мен коммерциялық дамудың күшеуіне куә болды. Округтың ең ірі жұмыс берушілері – Duke Energy, Eaton Corporation, Georgia Pacific Corporation және GKN Driveline. Холлоуэй Уокер Доллархайт үйі, Генри Вернон үйі, Берли және Уэверли плантациясы Роксбородан тыс жердегі Ұлттық тарихи орындар тізіліміне енгізілген. Персон округі үш ірі өзен алабының бөліктерін қамтиды: Неуз, Роанок және Тар, штаттың оңтүстігі мен шығысына маңызды таза ауыз сумен қамтамасыз етеді. Тар өзенінің бастауы Персон округінің оңтүстік-шығысында орналасқан. Округтың солтүстік-батыс бөлігінде Хайко көлі, ал солтүстік-шығыс бөлігінде Мейо су қоймасы орналасқан. Екі көл де электр энергиясын өндіру және демалыс үшін пайдаланылады. Касвелл округімен батыс шекарасына жақын жерде Роксборо көлі орналасқан. Неуз өзенінің бастауы осы жердегі Флэт өзенінен басталады, ол Литтл және Эно өзендерімен бірігіп, Фоллс көліне құйылып, Неузды құрайды. Uwharrie таулары Солтүстік Каролинаның ең шығысқа орналасқан тау тізбегінің бөлігі болып табылады және Солтүстік Америкадағы ең көне тау тізбегі саналады. Олар штаттағы ең төменгі тау тізбегі болып табылады. Ухарри таулары Монтгомери округінде басталып, Персон округінің солтүстік бөлігіндегі Хагер тауында аяқталады. Округтің көбісі ауылшаруашылық жерлері мен орманды бөліп тұрған төбелермен жабылған. Бұл аймақтың тік жарлары Пьемонттың кейбір аймақтарындағыдай тар және өткір емес, ал шатқалдар мен арналар да соншалықты тік емес. Округтың көлдер арасындағы солтүстік бөлігі үстіртпен шектес. Округтың ең биік нүктесі – Роксборо қаласындағы көрнекті төбе, онда округ әкімшілігі су резервуары орналасқан. Персон округі үш шағын тауға ие. Хагер тауы Роксбороның солтүстігінде орналасқан. Қызыл тау және Тирза тауы округтің оңтүстік-шығыс бөлігінде орналасқан. Округтың геологиясы негізінен магмалық құралымдармен сипатталады, үстіне әртүрлі топырақтар жабылып жатыр. Округ бойынша гранит тастар шашырап жатыр.

Residential and commercial development have grown steadily over the past few years in part due to the county's location near the Research Triangle region. The Hyco Lake area and southern portion of the county have had an influx of new home and commercial development in the late 20th and early 21st century. The county's largest employers are Duke Energy, Eaton Corporation, Georgia Pacific Corporation and GKN Driveline. The Holloway Walker Dollarhite House, Henry Vernon House, Burleigh, and Waverly Plantation are listed on the National Register of Historic Places outside Roxboro. Person County contains parts of three major river basins: the Neuse, the Roanoke and the Tar, providing essential clean drinking water to the south and east of the state. The origin of the Tar River is in southeast Person County. In the northwest section of the county is Hyco Lake, with Mayo Reservoir in the northeast section. Both lakes are used for electrical power generation and recreation. Near the western border with Caswell County is Lake Roxboro. Part of the Neuse River begins here with the Flat River, where it combines with the Little and Eno rivers to go into Falls Lake and create the Neuse. The Uwharrie Mountains, part of North Carolina's easternmost mountain range, are the oldest mountain range in North America. They are the lowest mountain range in the state. The Uwharries begin in Montgomery County and terminate at Hager's Mountain in the hills of northern Person County. The county is largely covered by rolling hills divided by farmlands and forest. The area's ridges are not narrow and sharp like those in some parts of the Piedmont, and the gullies and ditches are not as abrupt. The northern part of the county between the lakes is skirted by a plateau. The highest point of the county is a prominent hill in Roxboro, where the county seat has located its water reservoir tank. Person County claims three small mountains. Hager's Mountain is north of Roxboro. Red Mountain and Mt. Tirzah are in the southeastern part of the county. The geology of the county is dominated by igneous formation, overlaid by a variety of soils. Granite boulders are strewn across the county.

2020 жылғы халық санағы

+Персон округінің нәсілдік құрамы Раса саны Пайыздық үлесі Ақ (испан тілді емес) 25 132 64,28% Қара немесе африкалық америкалық (испан тілді емес) 9 879 25,27% Үнді миссиясы 240 0,61% Азиялық 124 0,32% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар 8 0,02% Басқа/Аралас 1 519 3,89% Испандық немесе латиноамерикандық 2 195 5,61%

2020 жылғы халық санауы бойынша округте 39 097 адам, 15 896 шаруашылық және 10 695 отбасы тұрады.

2010 жылғы санақ

2010 жылғы халық санағы бойынша округте 39 464 адам, 15 826 шаңырақ және 10 979 отбасы тұрды. Халық тығыздығы құрады. 15 504 тұрғын үй болды, орташа тығыздығы құрады. Округтің нәсілдік құрамы: 68,1% ақ нәсілді, 28,3% қара нәсілді, 0,61% американдық индейлер, 0,15% азиялықтар, 0,01% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,37% басқа нәсілдер және 0,86% екі немесе одан көп нәсілділер. Кез келген нәсілге жататын испандықтар мен латиноамерикандықтар халықтың 2,09% құрады. 14 085 шаңырақтың 31,5%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрады, 53,8%-ы бірге тұратын жұбайлар, 13,8%-ы күйеуі жоқ әйелдер, ал 28,2%-ы отбасы емес. Барлық шаңырақтың 24,2%-ы жеке адамдардан тұрады, ал 10,1%-ында 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Шаңырақтың орташа мүше саны 2,50, ал отбасының орташа мүше саны 2,95 адамды құрады. Округте халық жас бойынша былай таратылды: 24,0% - 18 жасқа дейінгілер, 7,4% - 18-24 жас аралығындағылар, 30,6% - 25-44 жас аралығындағылар, 24,2% - 45-64 жас аралығындағылар және 13,3% - 65 жастан асқандар. Орташа жас 38 жасқа тең. Әр 100 әйелге 93,2 еркек келеді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 90,2 еркек келеді. Округтағы шаңырақтың орташа табысы 42 559 доллар, ал отбасының орташа табысы 54 474 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 30 970 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 804 долларға тең. Округтағы жан басына шаққандағы орташа табыс 22 189 долларды құрады. Отбасылардың 9,4%-ы және халықтың 12,0%-ы кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 14,9%-ы және 65 жастан асқандардың 17,3%-ы.

Экономика

Персон округінің экономикасы электр энергетикасы, тоқыма, әкімшілік, өндіріс, аэродинамика, жүзім шаруашылығы, делдалдық қызмет, тамақ өңдеу, автомобиль, алюминий және қағаз өнімдерімен доминацияланады. Дәстүрлі қуырылған темекіден басқа, иісті темекі және басқа да ауыл шаруашылығы салаларын дамыту жұмыстары жүріп жатыр. Персон округі екі индустриалды паркіне ие: Персон округінің бизнес және индустриалды орталығы (PCBIC), ол Дурхам тас жолында (US 501) орналасқан, және Роксбороның солтүстігінде, Норт Парк драйвта орналасқан Норт Парк. Персон округі Солтүстік Каролинаның Ғылыми үшбұрышына жақын орналасқан, ол көптеген жоғары технологиялық компаниялар мен кәсіпорындарға мекенжай болып табылады. Персон округі бизнес және өнеркәсіп үшін стратегиялық орналасқан, себебі ол Солтүстік Каролинаның екі ірі экономикалық орталығына – Ғылыми үшбұрышқа (Дурхам, Чапел-Хилл және Рали) және Пьемонт үшбұрышына (Гринсборо, Уинстон-Сейлем және Хай-Пойнт) бір сағаттық, ал Вирджиния штатының Ричмонд қаласына екі сағаттық жерде орналасқан.

Жоғары білім

Пидмонт қауымдастық колледжі мамандық бойынша білім беретін бағдарламалар, техникалық оқыту бағдарламалары және жергілікті мемлекеттік колледждерге/университеттерге көшірілетін колледж кредиттерін ұсынады. Сонымен қатар, Касвелл округінде филиал кампусы бар.

Шарт мектептері

Солтүстік Каролина штаты да белгілі бір сандағы жарғылық мектептерді ұсынады. Бұл мектептер Персон округі мектептер жүйесінен тәуелсіз басқарылады. Роксборо қаласында екі жарғылық мектеп бар:
Бетел Хилл жарғылық мектебі – кішкентай балаларға K–5 сыныптарында балама білім беруге мүмкіндік беретін баламалы мемлекеттік мектеп. Ол 2000–2001 оқу жылында ашылды. Бұрын мектеп 6-сыныпқа дейін білім берген, бірақ 2016–17 оқу жылынан бастап жойылды. Барлық оқушылардың саны – 385. Roxboro Community School – штаттық мемлекеттік мектеп жүйесіне баламалы мектеп, ол Роксборо қаласының орталық бөлігінде орналасқан. Мектеп тарихи Роксборо мақта фабрикасы/Tultex ғимаратында орналасқан, ол Ұлттық тарихи орындар тізіміне енген. Мектеп 2006–2007 оқу жылында ашылды. Қазіргі таңда 6–12 сыныптарға білім береді. Барлық оқушылардың саны – 700.