Кіріспе
Солтүстік Каролина штатының округі, АҚШ. Джексон округі – АҚШ-тың Солтүстік Каролина штатының батыс бөлігінде орналасқан округ. 2020 жылғы халық санауы бойынша, округта 43 109 адам тұрады. Вебстердің орнына келген Каллоухиде Батыс Каролина университеті (WCU) орналасқан. 21-ші ғасырдың басында университетте 12 000-нан астам студент оқиды, бұл Каллоухидің тұрақты тұрғындарының санынан шамамен екі есе көп. Университет аймаққа және округке зор әсер етеді. Округ тұрғындарының 10 пайызынан астамы өзін америкалық үндістер деп санайды, олардың көп бөлігі – чероки тайпасынан. Федералдық деңгейде мойындалған Чероки үндістерінің шығыс тобы Куалла шекарасында орналасқан, ол Джексон және көршілес Суэйн округінің аумақтарынан тұрады. Бұл Солтүстік Каролинадағы жалғыз федералдық деңгейде мойындалған тайпа және жалпы ұлттық деңгейде мойындалған үш чероки тайпасының бірі. Қалған екеуі қазіргі Оклахома штатында, бұрынғы үнді аумақтарында орналасқан.
Jackson County is a county located in the western part of the U. S. state of North Carolina. As of the 2020 census, the population was 43,109. which replaced Webster. Cullowhee is the site of Western Carolina University (WCU). In the early 21st century, the university has more than 12,000 students, nearly twice the number of the permanent residents of Cullowhee. The university has a strong influence in the region and county. More than 10 percent of the county residents identify as Native American, mostly Cherokee. The federally recognized Eastern Band of Cherokee Indians is based at Qualla Boundary, land that consists of territory in both Jackson and neighboring Swain County. This is the only federally recognized tribe in North Carolina, and one among three federally recognized Cherokee tribes nationally. The other two are based in what is now the state of Oklahoma, former Indian Territory.
Тарих
Бұл аймақ еуропалықтармен алғашқы кездесу кезінде чероки ұлтының отанының бір бөлігі болды. Каллоухи – Тюкасиги өзенінің бойында пайда болған бірнеше тарихи чероки қалаларының бірі. Өзеннің бастауы осы жерде, ал солтүстікке қарай Суэйн округіне құяды. Аймақтағы басқа чероки қалалары сияқты, Каллоухи да ата-бабалары салған топырақ үйіндісінен тұратын бір платформа төбесінің маңында орналасқан. Бұл төбе шамамен 1000 жылға дейін, Оңтүстік Аппалачи Миссисиппи мәдениетінің кезеңінде салынған деп есептеледі. Археологиялық қазбалар б.з.д. 3000 жылдан бері осы жерде жергілікті халықтар мекендегенін көрсетті. Черокилердің көпшілігі кезекті жер беру келісімдері арқылы аймақтан қуылып, 1830-шы жылдардың соңында Үндістан аумағына көшірілді. Алайда, жүздеген чероки Батыс Солтүстік Каролинада қалды. Олардың ұрпақтары бүгінгі таңда федералдық деңгейде мойындалған Чероки үндістерінің шығыс тобын (EBCI) құрайды – штаттың осы мәртебеге ие болған жалғыз тайпасы. Олар Суэйн және Джексон округтерінде орналасқан Квалла шекарасында тұрады. Олардың азаматтары Джексон окруғының халқының он пайызынан астамын құрайды және АҚШ халық санағында өзін американдық түпкіліктің ұрпағы деп жариялайды.
XIX ғасырдың ортасы - қазіргі уақыт
Еуропалық американдықтардың саны осы оқшауланған, таулы аймақта баяу өсті. Джексон округі 1851 жылға дейін құрылмаған, ол Хейвуд және Мейкон округтерінің бөліктерінен жасалған. Ол 1829-1837 жылдар аралығында АҚШ президенті болған Эндрю Джексонның құрметіне аталған, ол Еуропалық американдықтардың (ақтардың) дамуына орын беру үшін Оңтүстік-Шығыстан үндістерді (қызыл терілілерді) қоныстандыруды қолдаған. Алғашқы округтік соттар Скотт-Крик округіндегі Бетада Дэн Брайсонның үйінде өткізілді. Олар келесі жылы Уэбстерге көшірілді. 1861 жылы Джексон және Хендерсон округтерінің бөліктері біріктіріліп, Трансильвания округі құрылды. 1871 жылы Джексон және Мейкон округтерінің бөліктері біріктіріліп, Суэйн округі құрылды. 1913 жылы Сильва округтің орталығы ретінде Джексон округі заң шығарушы органымен бекітілді. 1880 жылдары тау-кен компаниялары фарфор өндіруге қолданылатын каолинды қазып ала бастады. Чарльз Джозеф Харрис (11 қыркүйек 1853 – 14 ақпан 1944) 1888 жыл шамасында Денвер, Колорадодан мұнда көшіп келіп, округтің және Батыс Солтүстік Каролинаның 19-шы ғасырдың соңынан 20-шы ғасырға дейінгі дамуына үлкен үлес қосты. Ол ақырында өз тау-кен компанияларын құрып, каолинды Трентон, Нью-Джерсиге және басқа да ірі өндіріс орталықтарына жіберді. Ол сонымен қатар ондаған мың гектар орман сатып алып, ағаш өңдеу бизнесін құрды. Оның екі ұлы, Дэвид Раст және Роберт Уорд Харрис, осы отбасылық кәсіпке қосылды.
География
АҚШ халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, округтің жалпы ауданы 494,88 шаршы миль (1282 км²), оның ішінде 491,11 шаршы миль (1272 км²) құрлық және 3,77 шаршы миль (10 км²) (0,76%) су алабын құрайды. Тукасиги өзені округ аумағынан өтеді.
2020 жылғы халық санағы
+Джексон округінің нәсілдік құрамы Раса саны Пайызы Ақ (испан тілді емес) 32,800 76,09% Қара немесе африкалық американдықтар (испан тілді емес) 736 1,71% Түпкі американдықтар 3,849 8,93% Азиялықтар 497 1,15% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар 10 0,02% Басқа/Аралас 1,925 4,47% Испандық немесе латиноамерикандықтар 3,292 7,64%
2020 жылғы халық санауы бойынша округте 43,109 адам, 16,773 шаруашылық және 9,964 отбасы тұрады.
2010 жылғы санақ
2010 жылғы халық санауы бойынша 40 271 адам болды. 2000 жылғы халық санауы мәліметтері бойынша округте 13 191 үй шаруашылығы және 8 587 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілген жоқ. 19 291 тұрғын үй бар, орташа тығыздығы көрсетілген жоқ. Округтың этникалық құрамы: 85,68% ақ нәсілді, 1,67% қара немесе афроамерикандық, 10,20% жергілікті американдықтар (көбінесе чероки тайпасынан), 0,51% азиялық, 0,02% Тынық мұхиты аралдарынан, 0,55% басқа нәсілдер және 1,38% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 1,74% испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 2000 жылғы халық санауы бойынша, 18,5% өздерін американдық, 13,7% ағылшын, 11,3% ирланд, 10,5% неміс және 9,2% шотланд-ирланд тегінен екенін айтты. 95,3% ағылшын тілінде, 2,1% испан тілінде және 1,5% чероки тілінде сөйлейді. 13 191 үй шаруашылығының ішінде 25,50% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 51,40% бірге тұратын некедегі жұбайлар, 10,00% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 34,90% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 27,00% жеке тұлғалардан тұрады, ал 9,80% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мүше саны 2,30, ал отбасының орташа мүше саны 2,79. Округта халық жас бойынша келесідей таралады: 19,00% 18 жасқа дейінгілер, 17,90% 18-24 жас аралығындағылар, 24,40% 25-44 жас аралығындағылар, 25,00% 45-64 жас аралығындағылар және 13,80% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 36 жас. Әр 100 әйелге 95,40 еркек шамасында. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 93,10 еркек шамасында. Округтағы үй шаруашылығының орташа табысы 32 552 доллар, ал отбасының орташа табысы 40 876 доллар. Ер адамдардың орташа табысы 27 738 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 22 029 доллар. Округтағы жан басына шаққандағы орташа табыс 17 582 доллар. Отбасылардың 9,50% және халықтың 15,10% кедейлік шегінен төмен өмір сүреді, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 15,70% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 15,20% кіреді.
Үкімет
Солтүстік Каролина штатының заңдарымен бекітілгендей, Джексон округі комиссиялық басқару жүйесіне ие. Комиссарлар кеңесінің бес мүшесі төрт жылдық мерзімге жалпы сайлау арқылы сайланады. Округтар бойынша бөлініп сайланатын өкілдерге қарағанда, осы жалпы сайлау жүйесі халықтың көпшілігі қолдаған үміткерлерге көбірек мүмкіндік береді. Олар бірлесіп округтік менеджерді тағайындайды және оның қызметін қадағалайды, ол округтік операцияларды басқарады. Джексон округі – Оңтүстік-Батыс Комиссиясының аймақтық үкіметтер кеңесінің мүшесі. Джексон округінің құрамына Куалла шекарасының бір бөлігі кіреді, ол федералдық деңгейде мойындалған Шығыс Чероки тайпасының тарихи жері. Тайпа өз аумағында толық тәуелділікке ие және штат бойынша федералдық деңгейде мойындалған жалғыз тайпа. Резервацияда Хараның Чероки казиносы орналасқан, ол жалпы жұртшылыққа ашық, сондай-ақ ондағы демалыс орындары да қолжетімді.
Шериф пен Сильва полиция бөлімі
Джексон округі шерифі Джексон округінің барлық аумағында – қалалық полиция бөлімі бар Сильва қаласынан басқа – сотты қорғау, түрме басқару, патрульдік және детективтік қызметтер көрсетеді.
2020 жылғы президенттік сайлау
2020 жылы округ және штат қолданыстағы Дональд Трампқа дауыс берді, бірақ демократ Джо Байден жалпы сайлауда жеңіске жетіп, халықтың көпшілік дауысы мен сайлаушылар коллегиясында басымдық танытты.
2016 жылғы президенттік сайлау
2016 жылы Джексон округінде өткен республикалық алғашқы сайлауда Дональд Трамп 1624 дауыс алды (немесе жалпы дауыс санының 39,5 пайызы), одан кейін Тед Круз 1434 дауыс (немесе жалпы дауыс санының 34,9 пайызы) алды. 2016 жылғы демократтардың алғашқы сайлауында Берни Сандерс 3021 дауыс алды (жалпы дауыс санының 57,0 пайызы); Хиллари Клинтон 2022 дауыс алды (жалпы дауыс санының 38,1 пайызы). Бас сайлауда Дональд Трамп 9870 дауыс алды (немесе жалпы дауыс санының 52,7 пайызы); Хиллари Клинтон 7713 дауыс (жалпы дауыс санының 41,2 пайызы) алды, ал либертариандық кандидат Гэри Джонсон 742 дауыс алды (округ бойынша жалпы дауыс санының 4,0 пайызы).
Негізгі автомобиль жолдары
Джексон округіне үш негізгі жол қызмет көрсетеді: Ұлы Түтінді Таулар тас жолы округтің солтүстік жартысынан шығыстан батысқа қарай өтеді және округ орталығы Силвамен шығыста Уэйнсвилл және Эшвиллді, ал батыста Чероки, Эндрюс және Мерфиді байланыстырады. Солтүстік Каролина штатының 107 тас жолы Силва мен Батыс Каролина университетін оңтүстіктегі Кашиерспен жалғастырады. АҚШ-тың 64 тас жолы округтің оңтүстік бөлігінен шығыстан батысқа қарай өтеді, ол Кашиерсті шығыста Бревардқа және батыста Хайлендспен байланыстырады.
Әуежай
Джексон округінің әуежайы осы жерде, Каллоухиден шығысқа қарай 1 миль (2 км) қашықтықта орналасқан. Оны Джексон округінің әуежай басқармасы басқарады.
Темір жолдар
Норфолк Оңтүстік темір жолы Джексон округі арқылы Мерфи тармағы деп аталатын бөлігін пайдаланады, бұл елдің қалған бөлігімен теміржол байланысын қамтамасыз етеді. Сильвада Норфолк Оңтүстік темір жолы Ұлы Түтінді таулар темір жолымен қосылады. Екі желі арасындағы алмасу Джексон қағаз компаниясы орналасқан жерге жақын жүзеге асырылады. Ұлы Түтінді таулар темір жолы Диллсбородан Эндрюске дейінгі Мерфи тармағының қалған бөлігін пайдаланады. Жеке автомобильдермен бәсекелесу салдарынан жолаушылар тасымалы азайды және 1948 жылы Сильвадан Мерфиге дейінгі қозғалыс тоқтатылды. Ел бойынша индустриядағы кең ауқымды қайта құрылымдауға қарамастан, жүк тасымалы коммерциялық қызметі тағы соңғы қырық жылға жуық уақыт бойы жалғасып, 1983 жылы тоқтатылды. 2015 жылы Норфолк Оңтүстік темір жолы бұрын иеленген бөлігін сатып алған Watco компаниясы, қалалар мен округтермен туристік теміржол клиенттерін дамыту мақсатында келіссөздер жүргізіп жатқаны хабарланды. Мұндай қызметтің басты кедергісі – Коуи тауындағы туннель, ол қазіргі заманғы локомотивтер мен жолаушылар вагондарының қажетті биіктік және салмақ талаптарына сай келмейді.
Білім
Джексон округінің мемлекеттік мектептері округтің барлық аудандарына қызмет көрсетеді, бірақ Квалла аумағы (Шығыс Чероки қорығы) басқаша, ол Чероки орталық мектептеріне бекітілген. Округта сондай-ақ Каллоухиде орналасқан Батыс Каролина университеті де бар.
Танымал мәдениетте
Ауданға бірнеше фильм түсірілді. Олардың ішінде Харрисон Форд пен Томми Ли Джонс ойнаған "Қашқын" (1993) экшн-приключениялық фильмі, Сильва қаласының орталығында түсірілген "Құтылу" (1972) драмасы және Джек Леммон мен Джеймс Гарнер ойнаған "Құрбыларым, американдықтар" (1996) комедиясы бар. "Қашқын" фильміндегі пойыз апаты Дилсборо қаласында, Ұлы Түтінді Таулар темір жолының бойында түсірілген. Соңғы құрылым әлі күнге дейін Дилсбородан шығатын пойыз саяхаттарында көріп тануға болады. Кішкентай ауруханадағы сахна Сильвадағы Харрис аймақтық ауруханасында түсірілді. Ұлы Түтінді Таулар темір жолы "Құрбыларым, американдықтар" фильмін түсіруде де пайдаланылды. Кейіпкерлер пойыздардың біріне мінеді, бұл Солтүстік Каролинаның "Тар Хилз" жанкүйерлеріне толы чартерлік пойыздың орнына қолданылды. Сильваның Бас көшесі "Миссури штатының Эббингінен тыс үш билборд" (2016) фильмін түсіру кезінде пайдаланылды. Рон Раштың 2008 жылғы "Серена" романы Джексон округі туралы айтады. Дэвид Джойдың "Барлық жарық қайда бағытталады" және "Бұл әлемнің салмағы" романдары Джексон округінде өтеді.