Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Шотландтық кәсіби гольфшы (1815–1859)
шотланд гольфшысы
Scottish professional golfer (1815–1859)
the Scottish golfer
Аллан Робертсон (11 қыркүйек 1815 – 1 қыркүйек 1859) – алғашқы кәсіби гольфшылардың бірі саналды.
Allan Robertson (11 September 1815 – 1 September 1859) was considered to be one of the first professional golfers.
Алғашқы жылдар
XIX ғасырдың ортасында гольф негізінен жақсы жағдайдағы джентльмендер ойнайтын, себебі қолмен жасалған клюшкалар мен доптар қымбатқа түсетін. Кәсіпқойлар тікелей ставкаларға ойнап, кадилік жасап, доптар мен клюшкалар жасау арқылы және сабақ беріп күнкөріс табатын. Робертсон осы кәсіпқойлардың ең танымал өкілі болды. Дәстүр бойынша, Робертсон ақшаға ойнағанда жекелей ешқашан жеңілмеген. Ол кейде қарсыластарына ұтыс мүмкіндігін азайту үшін өзінің толық қабілетін пайдаланбаған. Робертсон 1843 жылдан бастап, тіпті Парк және Моррис отбасылары пайда болғаннан кейін де ең жақсы гольфшы деп есептелді. 1843 жылы ол үлкен сын матчында Муссельбургтен Уилли Данн ағаны жеңді, ол жалпы алғанда ең үздік ойыншы деп танылған еді; екеуі 10 күн ішінде 20 раунд ойнады, Робертсон жеңіске жетті. Шындығында, Робертсон Сент-Эндрюс ескі трассасында 80 ұпайдан төмен нәтиже көрсеткен алғашқы гольфшы болды, ол бұл көрсеткішті өмірінен бір жыл бұрын, гутти допты пайдаланып жасады. Робертсон қауырсын доптардың шебер жасаушысы саналды және өнімдерін бүкіл әлемге экспорттады. Бұл өте пайдалы бизнес болды, оның нарығы үнемі өсіп отырды. Бұл бизнесті бастапқыда оның әкесінің әкесі құрған, кейін оны ұлына берген, ал Робертсон оны мұраға алған. Бүгінде Робертсонның "Аллан" мөр басы бар доптары коллекционерлер арасында жоғары бағаланады.
In the mid 19th century golf was played mainly by well off gentlemen, as hand crafted clubs and balls were expensive. Professionals made a living from playing for bets, caddying, ball and club making, and instruction. Robertson was the most famous of these pros. Tradition has it that Robertson himself was never beaten as an individual when playing for money. He sometimes played at less than his ability in order to minimize the odds he had to give to opponents. Robertson is generally regarded as being the best golfer from 1843 onwards, even after the arrival of the Park and Morris families. Robertson defeated Willie Dunn, Sr., of Musselburgh, who was generally recognized as the top player, in a grand challenge match in 1843; the two played 20 rounds over 10 days, with Robertson coming out on top. Indeed, Robertson was the first to score below 80 on the Old Course at St Andrews, which he did the year before his death, playing a guttie ball. Robertson was considered a premier feather ball maker, and exported his merchandise all over the world. It was a lucrative trade with an ever increasing market. The business was originally set up by his grandfather, who passed it down to his son before Robertson himself finally inherited it. Today a Robertson ball carrying his stamp "Allan" is highly prized by collectors.
Робертсонның қария Том Морриске шәкірт болу
Ескі Том Моррис 1839 жылдан бастап, 18 жасында Робертсонның дүкенінде шәкірт болып жұмыс істеді, және олар серіктес ретінде ойнағанда ешқашан жеңіліс таппаған деседі. Моррис 1843 жылы достық матчта Робертсонды алғаш рет жеңіп, жакет жеңіп алды, бірақ олар көбінесе ставка үшін тікелей бәсекелеспеді. Робертсон, сол кездегі әдет-ғұрып бойынша, ең жақсы ойыншы ретінде кез келген шақырудан бас тарта алатын және Морристі өзінің ойын серіктесі ретінде артық көретінін айтты; Моррис жеке ойыншы ретінде беделге ие болуда қиын жағдайда болды, өйткені ол Робертсон үшін жұмыс істеді, ол кейін жабдықтар туралы даудан кейін оны жұмыстан шығарды. Дегенмен, осыған дейін көп жылдар бойы Робертсон мен Моррис табысты серіктестікте болды. Муссельбургтің жас жұлдызы Вилли Парк, аға, сол кезде 20 жаста болған ол, 1853 жылы Олд Курста Морристі тікелей жеңіп, содан кейін Робертсонға тікелей бәсеке ұсынды, бірақ ол қабылданбады. Сол кездегі гольф бәсекесінің басты түрі – әдетте дворяндар мен бай бизнесмендер қолдаған шайқас матчтары еді. Робертсон гольфтың танымалдылығының өсуіне мүмкіндік беру үшін Олд Курстың жасыл алаңдарын кеңейту арқылы оны жақсартты. Олд Курстағы тар жолақтағы ойын ағыны Шотландияда бірегей болып табылатын үлкен қос жасыл алаңдардың құрылуына әкелді; олар кейде қазіргі заманғы гольф дизайнында қолданылады. Робертсонның алғашқы гольф алаңын жобалау жұмысы, оған Моррис көмектесті, 1842 жылы Карноустиде болды, онда олар он жаңа ойын тесігін жасады. Карноусти біртіндеп әлемдегі ең жақсы алаңдардың біріне айналды.
Old Tom Morris worked from 1839, when he was 18, as an apprentice in Robertson's shop, and it is said that the two were never beaten when playing as partners. Morris defeated Robertson for the first time in a friendly match in 1843, winning a jacket, but the two generally did not compete head to head for stakes. Robertson, as the acknowledged best player, could refuse any challenge according to the custom of the time, and said he preferred Morris as his playing partner; Morris was in an awkward position with respect to individual playing reputations, since he worked for Robertson, who eventually fired him after a disagreement over equipment. However, for many years before that, Robertson and Morris had a lucrative playing partnership. Musselburgh's young star Willie Park, Sr., then aged 20, beat Morris head to head over the Old Course in 1853, and then publicly issued a head to head challenge to Robertson, which was not taken up. Challenge matches, usually backed by noblemen and wealthy businessmen, were the main form of golf competition at the time. Robertson significantly improved the Old Course by enlarging its greens, to allow for the increase in golf popularity. The out and back flow of play over a narrow strand of fairway at the Old Course eventually led to the establishment of huge double greens, virtually unique in Scotland; these have occasionally been imitated in modern golf design. Robertson's first golf course design work, in which he was assisted by Morris, was at Carnoustie in 1842, when the two laid out ten new holes. Carnoustie gradually evolved into one of the world's best courses.
Гольф доптарының нарықтық үлесінен айырылу
Робертсон мен Моррис арасындағы қарым-қатынас гутти доп енгізілген кезде қысқа ғана уақытқа нашарлады (гольф доптарының тарихын қараңыз). Робертсон Моррис гутти доппен ойнағанын білді, және осымен олардың еңбек ету қарым-қатынасы аяқталды. Робертсон жаңа және арзан доптардың танымалдылығын шектеуге тырысты, бұл 200 жылдық Робертсон отбасының қауырсын доптар жасау бизнесінің күйреуін жеделдетті. Моррис прогрестің қадамдарымен келісіп, Робертсоннан кетуге және өз шеберханасын ашуға міндетті болды. 1851 жылы Моррис Шотландияның батыс жағалауындағы Прествикке көшіп, жаңа гольф алаңын салу үшін барды, онда ол кәсіби гольфшы және алаң күтуші болып қызмет етті. Гутти доп гольф спортына революция жасады, ал Робертсонның қауырсын бизнесі шынымен де құлдырады, бірақ Робертсон Малайзияда табылған сұйық резеңкеден (гутта перча) жасалған гутти доптарды өндіруге тез көшті.
The relationship between Robertson and Morris soured briefly when the guttie ball was introduced (see golf ball history). Robertson learned that Morris had played with a guttie, and that was the end of their work relationship. Robertson attempted to suppress the popularity of the new and cheaper ball, which hastened the end of the Robertson 200 year old family business making featherie balls. Morris accepted the march of progress and felt obliged to leave Robertson and set up his own workshop. Morris moved to Prestwick in 1851, on the west coast of Scotland, to build a new golf course, where he served as professional and greenkeeper. The guttie ball revolutionized golf and Robertson's featherie business did indeed collapse, although Robertson quickly moved to manufacture the guttie, which was made from liquid rubber (gutta percha) found in Malaysia.
Өлім
Робертсон сарғаюдан бірнеше ай өткен соң қайтыс болды. Сент-Эндрюс Корольдік және ежелгі гольф клубы оның өлімі туралы мәлімдеме жасап, гольфқа қосқан үлесін жоғары бағалады және жесірін күту үшін жыл сайын ақша жинауды ұйымдастырды. Робертсонның портреті Корольдік және ежелгі гольф клубының галереясында ілулі тұр. Оның қабірі Сент-Эндрюс соборының шіркеу ауласында, орталық қоңырау мұнарасының батыс жағында орналасқан. Бұл оның бейнесі бейнеленген құмтас обелиск. Оның ескерткішінде былай жазылған: "Алан Робертсон 1 қыркүйек 1859 жылы 44 жасында қайтыс болды. Ол өзінің асыл мінезімен және көп жыл бойы Шотландияның чемпионы ретінде кеңінен танылды".
Robertson died a few months after an attack of jaundice. The Royal and Ancient Golf Club of St Andrews issued a statement on his death exalting his contribution to golf, and organised an annual collection to provide for his widow. Robertson's portrait is displayed in the Royal and Ancient Golf Club's gallery. His grave is in the churchyard of St Andrews Cathedral, just west of the central bell tower. It is a sandstone obelisk bearing his sculpted portrait. His epitaph reads: "Allan Robertson who died 1st Sept. 1859 aged 44 years old. He was greatly esteemed for his personal worth and for many years was distinguished as the champion golfer of Scotland."
Мұра
Голфтағы Ашық чемпионат Робертсонның қазасынан кейін құрылды. Өмірінің көп бөлігінде ол ең жақсы ойыншы деп танылғандықтан, Прествик гольф клубының гольфшылары 1860 жылы оның орнын "Чемпион гольфшы" лауазымына кім ие болатынын анықтау үшін жарыс ұйымдастырды. Содан бері, соғыс жылдарын есептемегенде, жыл сайын өткізіліп келе жатқан Ашық чемпионат – ең ұзақ тарихы бар гольф чемпионаты және төрт маңызды жарыстың ең көнесі.
The Open Championship in golf came about as a result of Robertson's death. Since he was recognized as the best player during much of his lifetime, golfers at Prestwick Golf Club formed a competition in 1860, to decide who would succeed him as the "Champion Golfer". The Open, continuing annually ever since except for war years, is the longest running golf championship, and the oldest of the four major championships.