Кіріспе

Француздық хип-хоп тобы

Manau (мано) – 1998 жылы құрылған бретондық хип-хоп тобы. Олар дәстүрлі кельт әуендерін және қазіргі хип-хоп ырғақтарын үйлестіруімен белгілі. Топтың алғашқы құрамына Марсиал Трикош, Седрик Субирон және Герве Лардик кірген, бірақ Герве Лардик кеткен соң оның орнына Грегор Гандон келді. Қазіргі уақытта топ Парижде орналасқанмен, барлық мүшелерінің түбі бретондықтарға жетеді. Топтың аты Мэн аралының ежелгі гэль тіліндегі атауынан алынған.

Бастауы

1988 жылы Мартиал мен Седрик жергілікті FM станциясында радиошоу жүргізе бастады, Мартиал шоуда рэп оқып, Седрик диджейлік жасады. Шоу екі жылдан соң аяқталды, бірақ соған қарамастан, көптеген жанкүйерлер пайда болды. Шоу тоқтағаннан кейін Седрик Skyrock радиостанциясында жұмысқа орналасты. Бірнеше жыл өткен соң Седрик өз тобы MeanWhile-мен тікелей эфирде өнер көрсету үшін станцияға келген Р. В. дегенмен танысты. Р. В. Париж консерваториясында жеті жыл оқыған және қазір гитара, бас-гитара, аккордеон және синтезаторда ойнай алады. Седрик пен Р. В. топ құру мүмкіндігін талқылай бастады. Ал Мартиал сол кезде ән жазушы ретінде мансап қурып жатқан. Ол кельт мәдениетімен танысып, Дан Ар Браз, Ян Фанк Кеменер және Tri Yann тобы сияқты бретондық халық әртістерінің шығармаларына әсерленді. Мартиалдың алғашқы әндеріне Жан Маркальдің "Кельттік эпопея" романы зор ықпал етті, бұл роман ежелгі кельт халық әңгімелерін, друидтер мен кельт басшыларын суреттейді.

Топ құру

Седрик пен Р.В. кездесуінен кейін көп ұзамай, олар Марциалмен бірігіп "Манау" тобын құрды. Олар келттік ырғақтар мен рэп биттерін үйлестіруге кірісті. "Polydor" компаниясы оларға жазу келісімшарты ұсынды. Топ жаңа сингл "La Tribu de Dana" жұмысын бастады және ол 1998 жылдың мамырында жарық көрді. Ән дереу хит-парадтардың басына көтеріліп, бүгінгі күнге дейін 1,7 миллион дана сатылды, оның 1,5 миллионы шыққаннан кейінгі алғашқы айларда сатылды. "La tribu de Dana" дегені – "Дана тайпасы" деген мағынаны білдіреді, бұл ирланд мифологиясындағы кейіпкерлер тобының аты, сондай-ақ "L'épopée Celte" еңбегінде де сипатталған. "Манау" тобының синглының хоры шындығында Алан Стивеллдің 1970 жылдардағы "Tri Martolod" фолк хитінің мелодиялық желісінің кавер нұсқасы болды. Стивелл дереу топты сотқа берді. "Манау" әннің тек базалық үлгі екенін және плагиат деп есептелмеу үшін жеткілікті өзгерістер енгізілгенін мәлімдеді.

Жетістік

Polydor компаниясының маркетингтік директорлары синглдің табысынан ынталанды және топтан дебюттік альбом жасауды сұрады. Олар қазықұйық пен бомбардеде ойнауымен танымал халық музыканты Лойк Тайлебресттің көмегіне жүгінді. Олар студияда бірнеше апта жұмыс істегеннен кейін «Panique celtique» дебюттік альбомын аяқтады. Альбом 1998 жылдың шілде айында жарық көрді және француз альбомдық тізімдерінің жоғарғы сатысына көтерілді, бірден 500 000 данадан астам сатылып, бір жылдан кейін миллиондық шегіне жетті. Manau тобының танымалдылығы экспоненциалды түрде өсті. Олар көп ұзамай бірнеше музыкалық фестивальдерге, соның ішінде Ла-Рошельдегі танымал Франкофоли фестиваліне және Марсельдегі жыл сайынғы музыкалық фестивальге шақырылды. Олар сондай-ақ Бретаньдегі Сент-Ренан фестивалінде француз халық тобы Три Янн-мен бірге өнер көрсету мүмкіндігіне ие болды.

1999 жыл Victoires de la Musique

Топ 1999 жылдың басында үлкен ұлттық турнеге шықты және турненің ортасында, ақпан айында Парижде өткен «Victoires de la Musique» (жыл сайынғы француз музыкалық сыйлығы) шарасында «Жылдың үздік рэп/грув альбомы» сыйлығын алды. Топ жеңістерін «құрықтап қалғандай» сезім деп айтты, себебі олар жасаған музыкамен өздерін «рап жанрының толыққанды өкілі» деп санамады. Топтың жеңісі IAM, Fonky Family және NTM сияқты рэп топтарынан да сынға ұшырады, олар «Victoires de la Musique» шешімін күмәндандырды. Ману рэп орындаушылары тарапынан олардың рэптегі дағдысына күмән келтіріп, қысымға ұшырады.

Өзгерістер

Топ Victoires de la Musique-де жылдың ең үздік рэп/грув альбомы үшін сыйлық алғаннан кейін көп ұзамай, Герве топтан шығып, бұрынғы MeanWhile тобымен айналысуға шешім қабылдады.

Басқа альбомдар

2000 жылдың күзінде Манау француз музыка жаңалықтарына Fest Noz de Paname атты екінші альбомымен қайта оралды. Манау студияда бір жыл бойы дыбысын жетілдіріп, сегіз ай бойы үзіліссіз гастрольдік сапарларда болғаннан кейін, олардың музыкасы айтарлықтай жетілді. Атын шығарған "Celtic rap fusion" стилінен алшақтап, топ жаңа жанрларды сынап, түрлі әртістермен жұмыс істеуге кірісті. Олардың екінші альбомына Мауран мен Ди Ди Бриджвотермен жасалған екі "дуэт" енді. Сәттілік күтілгендей болмаса да, ол өте зор болды. Бұл альбомда RV-нің кеткені анық байқалады. Стиль көбірек блюз/джазға, ал кельт музыкасына қарағанда азырақ ұқсады, бірақ бұл келесі альбомындағыдай емес, онда олар коммерциялық стильдегі рэп/хип-хопты сынады. Манау 2019 жылдың 8 қарашасында Nouvelle Vague атты жаңа альбомын жариялады.