Кіріспе
Деректер жиынтығының түрі
Компьютерлік файл жүйесінде, форк – файл жүйесінің нысанымен байланысты деректер жиынтығы. Форктары жоқ файл жүйелері мазмұны үшін тек бір дерек жиынтығына ғана рұқсат береді, ал форктары бар файл жүйелері бірнеше мұндай мазмұнға рұқсат етеді. Кез келген бос емес файлда кем дегенде бір форк болуы керек, көбінесе әдепкі типте, ал файл жүйесіне байланысты файлда бір немесе бірнеше қосымша байланысты форктар болуы мүмкін, олар өз кезегінде файлдың негізгі деректерін немесе тек метадеректерді қамтуы мүмкін. Көлемді атрибуттардан айырмашылығы, форктар өзгеруі мүмкін көлемге ие, тіпті файлдың негізгі дерек форкінен үлкен болуы мүмкін. Файлдың көлемі – оның барлық форктарының көлемінің қосындысы. Форктарды қолдайтын танымал файл жүйелеріне Apple компаниясының HFS+ және Microsoft компаниясының NTFS жатады.
In a computer file system, a fork is a set of data associated with a file system object. File systems without forks only allow a single set of data for the contents, while file systems with forks allow multiple such contents. Every non empty file must have at least one fork, often of default type, and depending on the file system, a file may have one or more other associated forks, which in turn may contain primary data integral to the file, or just metadata. Unlike extended attributes, a similar file system feature which is typically of fixed size, forks can be of variable size, possibly even larger than the file's primary data fork. The size of a file is the sum of the sizes of each fork. Popular file systems that can use forks include Apple's HFS+ and Microsoft's NTFS.
Баламалар
Форксыз файл жүйелерінде бір-бірімен байланысты бірнеше жеке файлдарды пайдалануға болады, әсіресе метадеректер үшін қосымша файлдарды. Дегенмен, осы файлдар арасындағы байланыс файл жүйесімен автоматты түрде сақталмайды және файлдармен жұмыс істейтін әрбір бағдарлама оны қамтамасыз етуі керек. Тағы бір мүмкіндік – берілген файл форматында қосымша деректерді сақтайтын контейнерлік файл немесе бірнеше файл мен метадеректерді бір файлдың ішінде сақтауға мүмкіндік беретін архивтік файл. Бұл бағдарламалардың файл жүйесі форктарды өңдеудің орнына контейнерлік немесе архивтік файлды өңдеуін қажет етеді. Бұл баламалар деректерді пайдаланатын бағдарламаларға қосымша жұмыс жүктеседі, бірақ форктарды қолдамайтын файл жүйелерінде қолдануға мүмкіндік береді.
Алма
Файл жүйелері Apple компаниясының Иерархиялық файл жүйесімен (HFS) байланысты. HFS және Apple Macintosh-тың бастапқы файл жүйесі MFS файл жүйесі нысанына екі түрлі бұрандаға ие болуға мүмкіндік берді: дерек бұрандасы және ресурс бұрандасы. Ресурс бұрандасы жүйедегі графикалық пайдаланушы интерфейсі (GUI) пайдаланатын компиляцияланбаған деректерді сақтауға арналған, мысалы, аударылатын мәтін тізбектері, файлдың Finder немесе қосымшамен байланысты мәзірлер мен әрекеттер терезелері үшін иконасы. Алайда, бұл мүмкіндік өте икемді болғандықтан, мәтін өңдеу құжатын мазмұн мен безендіруге бөліп, әр бөлігін жеке ресурстарда сақтау сияқты қосымша қолданыстар табылды. Компиляцияланған бағдарламалық код та ресурс бұрандасында сақталғандықтан, көбінесе қосымшалар тек ресурс бұрандасынан ғана тұратын, дерек бұрандасы болмайтын. HFS+-ның ең жасырын мүмкіндіктерінің бірі – файлда дәстүрлі дерек және ресурс бұрандаларынан өзге, кез келген сандағы "аталған бұрандалар" болуы мүмкін. Бұл мүмкіндік көбінесе пайдаланылмады, себебі Apple Mac OS 8.1 – 10.3.9 жүйелерінде оны қолдау көрсетпеді. 10.4 нұсқасынан бастап Apple-дің кеңейтілген атрибуттарын қолдау үшін ішінара іске асырылды. Mac OS X-те Mac OS X v10.4 нұсқасына дейін Unix командалық қатарын пайдаланатын қолданушылар, мысалы tar сияқты құралдарды іске қосу арқылы деректерді жоғалту қаупіне тап болатын, себебі бұл құралдар файлдардың ресурс бұрандаларын өңдеу үшін жаңартылмаған.
Новелл
1985 жылдан бастап Novell NetWare File System (NWFS) және оның ізбасары Novell Storage Services (NSS) файлдың метадеректерін сақтау үшін әртүрлі тәсілдерді пайдалану мақсатында жасалған. Кейбір метадеректер Novell Directory Services (NDS) жүйесінде, ал кейбіреулері дискідегі каталог құрылымында сақталады, қалғандары Novell терминімен айтқанда, файлдың өзімен бірге 'көп дерек ағыны' түрінде сақталады. Көп дерек ағыны Macintosh клиенттеріне NetWare серверлеріне қосылып, оларды пайдалануға да мүмкіндік береді.
Microsoft компаниясы
NTFS, Windows NT 3.1 файлдық жүйесімен бірге енгізілген, файлдық жүйе тармақтарын (forks) қолдайды, олар балама дерек ағындары (ADS) деп белгілі. Windows Server 2012 бағдарламасымен ұсынылған жаңа файлдық жүйе ReFS бастапқыда ADS-ті қолдамады, бірақ Windows 8.1 64 бит және Server 2012 R2-де ReFS-ке 128К дейінгі ұзындығы бар ADS қолдауы қосылды. ADS бастапқыда тармақтарды қолдайтын ескі операциялық жүйелермен үйлесімділікті қамтамасыз ету үшін жасалған. Компьютерлік бағдарлама файлдық жолдан кейін қос нүктені (:) қойып, содан кейін ADS атауын көрсету арқылы ADS-ті ашуға бағытталуы мүмкін. Қолдау көрсетілгеніне қарамастан, көптеген бағдарламалар, соның ішінде Windows Explorer және dir командасы (Windows Vista-дан бұрын) ADS-ті назарға алмайды. Windows Explorer ADS-ті көшіреді және мақсатты файлдық жүйе оларды қолдамаса ескертеді, бірақ тек негізгі ағынның көлемін есептейді және файлдың немесе қалтаның ағындарын тізімдемейді. Windows Vista-дан бастап dir командасы ADS-ті көрсетуді қолдайды. Windows PowerShell v3.0 және одан кейінгі нұсқалары ADS-ті өңдеуді қолдайды.
Қолданылуы
Windows 2000 жүйесі кескіндердегі шағын суреттерді сақтау және негізгі ағынды өзгертпей, кез келген файлда (мысалы, атауы мен авторы сияқты) қорытынды ақпаратты сақтау үшін ADS-ті пайдаланады. Windows XP-де Microsoft, ADS-і бар файлдар NTFS томдарынан көшірілгенде жоғалуға ұшырауы мүмкін екенін анықтады; сондықтан Windows XP файл форматы қолдайтын жағдайларда оларды негізгі ағында сақтайды. Бірақ ADS-тің басқа мақсаттарда қолданылуы тоқтаған жоқ. Windows XP-нің 2-ші қызметтік жинағы жүктелген файлдардың бастапқы көзі туралы мәліметтерді «аймақ идентификаторы» деп аталатын ADS-те сақтайтын, тіркемелерді орындау қызметін енгізді, бұл пайдаланушыларды қауіпті болуы мүмкін жүктелген файлдардан қорғауға бағытталған. Internet Explorer және Windows 8 осы мүмкіндікті SmartScreen арқылы кеңейтті. Internet Explorer сондай-ақ ADS-ті интернеттік сілтеме файлдарындағы favicons сақтау үшін пайдаланады.
Күн
Solaris 9 және одан кейінгі нұсқалары файлдарда тармақтарды қолдануға мүмкіндік береді. Solaris жүйесінде тармақтар кеңейтілген атрибуттар деп аталады, бірақ олар "кеңейтілген атрибут" терминінің дәстүрлі мағынасында емес. Solaris типті кеңейтілген атрибуттың максималды көлемі файлдың максималды көлемімен бірдей, және олар файлдар сияқты оқылады және жазылады. Ішкі жүйеде олар қалыпты файлдар сияқты сақталады және қол жеткізіледі, сондықтан олардың иеленуі және рұқсаттары негізгі файлдан өзгеше болуы мүмкін. Кіші каталогтар әкімшілік тұрғысынан өшірілген, сондықтан олардың аттарында "/" символы болмайды. Желілік файлдық жүйенің 4 нұсқасындағы кеңейтілген атрибуттар Solaris стиліндегі кеңейтілген атрибуттарға ұқсас.