Кіріспе

Американдық бизнесмен (1945–2020)

Герман Кейн (13 желтоқсан 1945 – 30 шілде 2020) – американдық бизнесмен және Республикалық партияның «Шай партиясы» қозғалысының белсендісі. Кейн Морехаус колледжін математика бакалавры дәрежесімен бітірген. Содан кейін Пердью университетінде компьютерлік ғылым бойынша магистр дәрежесін алып, бірқатарда АҚШ Әскери-теңіз күштерінде толық уақыт жұмыс істеді. 1977 жылы ол «Пиллсбери» компаниясына қосылды, кейін вице-президент болды. 1980-жылдары «Бургер Кинг» компаниясындағы бизнес-жүргізуші ретіндегі Кейннің табысы «Пиллсбери» компаниясын оны «Годфазерс Пицца» компаниясының төрағасы және бас директоры етіп тағайындауға итермеледі, ол қызметті 1986 жылдан 1996 жылға дейін атқарды. Кейн 1989 жылдан 1991 жылға дейін Канзас-Ситидегі Омаха филиалының Федералдық резервтік банкінің төрағасы болды. 1992 жылдан 1994 жылға дейін Канзас-Сити Федералдық резервтік банкінің төрағасының орынбасары, ал 1996 жылға дейін төраға болды. 1995 жылы ол Кемп комиссиясына тағайындалды, ал 1996 жылы Боб Доульдің президенттік науқанының аға экономикалық кеңесшісі болды. 1996 жылдан 1999 жылға дейін Кейн Ұлттық мейрамханалар қауымдастығының президенті және бас директоры болды. 2011 жылдың мамыр айында Кейн 2012 жылғы президенттікке үміткерлігін жариялады. Күзге қарай оның 9-9-9 салық жоспары және пікірсайыстардағы өнері оны Республикалық партияның номинациясына лайықты үміткер етті. Алайда, қараша айында бірнеше әйел Кейннің сексуалдық қылықтарына қатысты айыптаулар жасады. Кейн бұл айыптауларды жоққа шығарды, бірақ 3 желтоқсанда науқанын тоқтату туралы мәлімдеді. Ол Республикалық партияда белсенді болып қала берді және 2020 жылғы сайлауда Трамп үшін «Қара дауыстар» коалициясының тең төрағасы болды. Кейн 30 шілде 2020 жылы 74 жасында COVID-19 салдарынан қайтыс болды.

Ерте өмір

Герман Кейн 1945 жылғы 13 желтоқсанда Теннесси штатының Мемфис қаласында Ленора Дэвис Кейн (1925–1982) және Лютер Кейн (1925–2005) отбасында дүниеге келген. Ленора Дэвис Кейн үй тазалаушы және үй шаруасындағы қызметкер болса, Лютер Кейн фермада өскен, шаштараз және күзетші болып жұмыс істеген, сондай-ақ «Кока-Кола» компаниясының президенті Роберт В. Вудруфтың жеке шофері де болған. Кейн бала кезінде оның отбасы "кедей болғанымен бақытты" екенін айтқан. Ол анасының "сәттілік материалдық жағдайға емес, рухани құндылықтарға байланысты" деген сенімін үйреткенін еске алды. Оның әкесі үш жұмыс істеп, Каиннің балалық шағында өзіне үй сатып алған және екі ұлына колледжге баруға мүмкіндік берген. Каин Атлантаның батыс жағында өсіп, С.Х. Арчер орта мектебінде оқыды және Рев. Камерон М. Александрдың Антиохия баптистік шіркеуіне қатысты, бұл қазір Блаф деп аталатын ауданда орналасқан. Соңында отбасы Альберт көшесіндегі қарапайым кірпіш үйге көшіп келді. Ол 1963 жылы орта мектепті бітірді.

Білім және мансап

1967 жылы Кейін Морхаус колледжін математика ғылымдарының бакалавры дәрежесімен бітірді. 1971 жылы ол Пурдью университетінен компьютерлік ғылымдар магистрі дәрежесін алды, сонымен қатар АҚШ Әскери-теңіз күштерінің азаматтық қызметкері ретінде толық уақытта баллистикалық сарапшы болып жұмыс істеді. Пурдьюде магистратураны аяқтағаннан кейін Кейін Әскери-теңіз департаментін тастап, Атлантадағы Coca Cola компаниясында компьютерлік жүйелерді талдаушы болып жұмыс істеді. 1977 жылы ол Миннеаполиске көшіп, Pillsbury компаниясына қосылды, ал 1978 жылы оның мейрамхана және тағамдық өнімдер тобындағы бизнес-талдау директоры болды.

Бургер Кинг пен Крестный Пицца

36 жасында Кейн Филадельфия аймағындағы 400 «Бургер Кинг» дүкенін талдау және басқаруға тағайындалды. Ол кезде «Бургер Кинг» «Пиллсбери» компаниясының еншілес кәсіпорны болды. Кейннің басшылығымен оның аймағы үш жылдың ішінде елеулі жақсаруды көрсетті. 1987 жылы «Миннеаполис Стар Трибьюн» газетінде жарияланған мәліметке сәйкес, «Пиллсбери» компаниясының сол кездегі президенті Уин Уоллин: «Ол өте перспективті кандидат еді. Герман әрқашан өзін ұстай білді» деді. Кейннің «Бургер Кингтегі» табысы «Пиллсбериді» оны тағы бір еншілес кәсіпорны – «Годфазерс Пиццаның» президенті және бас директоры етіп тағайындауға итермеледі. 1986 жылдың 1 сәуірінде қызметке келген күні Кейн қызметкерлерге: «Мен Герман Кейнмін, бұл сәуірлік әзіл емес. Біз өлген жоқпыз. Біздің мақсатымыз – «Пиллсбери» және баршаға біздің тірі қалатынымызды дәлелдеу» деді. «Годфазерс Пицца» нашар жұмыс істеді, 1985 жылы үшінші орында болса, 1988 жылы бесінші орынға түсіп қалды. Кейн 1996 жылы «Годфазерс Пиццадан» кетіп, Колумбия округіне көшті. 1996 жылдан 1999 жылға дейін ол Ұлттық мейрамханалар қауымдастығының бас директоры болып қызмет етті, бұл мейрамхана индустриясы үшін сауда тобы және лоббилік ұйым еді, және ол бұрын осы ұйымның директорлар кеңесінде болған. Кейннің қауымдастық үшін атқарған лоббилік жұмысы республикалық заң шығарушылар мен саясаткерлермен байланыстардың қалыптасуына әкелді. Кейн «Aquila, Inc.», «Nabisco», «Whirlpool», «Reader's Digest» және «AGCO» компанияларының директорлар кеңесіне кірді. 1999 жылы мейрамхананы қолдау тобымен жұмысы аяқталғаннан кейін, ол шамамен бір жылға Омахаға оралды, содан кейін 2000 жылы туған қаласы Атлантаға көшті.

БАҚ-тағы жұмыс

Кейін "North Star Writers Group" тобы таратқан синдикаттық пікір мақалалары жазды. Кейін 2009 жылы түсірілген "An Inconvenient Tax" деректі фильмінде қатысты. 2008 жылдан 2011 жылдың ақпанына дейін Кейін Атланта қаласындағы WSB радиостанциясында "The Herman Cain Show" бағдарламасын жүргізді. 2012 жылдың 19 қаңтарында Кейін күнделікті түсіндірмелер беру арқылы WSB радиостанциясында қайта жұмыс істей бастады, сондай-ақ Эрик Эриксон мен Нил Бурцтің орнына кейде тұрыпты. Бағдарлама 2016 жылдың желтоқсанында "The Chris Plante Show" пайдасына Westwood One радиожелісінен алынып тасталды, бірақ WSB радиостанциясының иесі Cox Radio арқылы шектеулі таралымда эфирде жалғасты. 2013 жылдың 15 ақпанында Fox News Channel Кейін желіге сарапшы ретінде қосылатынын хабарлады. 2019 жылдың наурызында Кейін "Watter's World" бағдарламасының бір бөлімінде панель мүшесі болды.

Тану

Кейін 1996 жылы Хорацио Алгер сыйлығымен марапатталды және Крейтон университеті, Джонсон және Уэльс университеті, Морхаус колледжі, Небраска-Линкольн университеті, Нью-Йорк қалалық технология колледжі, Пердью университеті, Суффолк университеті және Тугалу колледжінен құрметті докторлық дәрежелер алды.

Федералды резервтік қордың кеңесінің ықтимал мүшесі

2019 жылдың 4 сәуірінде президент Дональд Трамп Федералдық резервтік жүйенің екі бос орындығының екіншісіне Кейнді ұсыну ниетін білдірді. Мүмкін болатын тағайындалуды бағалау барысында, жаңалықтар құралдары Кейннің 2012 жылғы президенттік сайлаудан бас тартуына себеп болған, қанағаттандырмайтын мінез-құлқы туралы айыптауларын қарастырды. Кейін өзінің "ерекше карьерасы" салдарынан тағайындалу процесінің "қиынға соғатынын" мойындады. Бастапқыда ол өзінің кандидатурасын қарастырудан алуды жоспарламағанын мәлімдеді. Бірақ, оның бекітілуіне жеткілікті дауыс жиналмайтыны анық болған соң, Кейін 2019 жылдың 22 сәуірінде өтінімін кері алды.

Трамп үшін қара нәсілділер

2020 жылғы сайлау айналымында Кэйн Трамп үшін "Қара дауыстар" тобының тең төрағасы болды.

1993 жылғы Клинтонның денсаулық сақтау жоспарының жеңілісіне қатысы

1994 жылы Ұлттық мейрамханалар қауымдастығының президенті ретінде сайланған Кейн, Президент Билл Клинтонға Денсаулық сақтау туралы заңда қамтылған жұмыс беруші міндеттемесінің (employer mandate) құны туралы сын айтты және шағын бизнеске тигізер әсерін сынады. Newsweek журналының авторы Боб Кон Кейнді жоспардың басты қарсыластарының бірі деп сипаттады:
text=Клинтондар кейіннен сақтандыру индустриясының жарнамаларындағы ойдан шығарылған жұп – «Гарри мен Луизаны» денсаулық сақтау реформасын құлатқандары үшін кінәлады. Бірақ нағыз саботажшылар – Герман мен Джон. Герман Кейн – «Godfather's Pizza» компаниясының президенті және Ұлттық мейрамханалар қауымдастығының президенті. Өзінің сөз өнерімен танылған кәсіпкер Кейн, Миссури штатының Канзас-Сити қаласында өткен кездесуде Клинтонға қарсы шығып, пікірсайысты өзгертті. Кейн президенттен «жұмыс беруші міндеттемесінің» (employer mandate) құнына байланысты жұмыстан босатуға тура келген қызметкерлеріне не айту керектігін сұрады. Клинтон шағын кәсіпкерлерге көптеген субсидиялар берілетінін жауап берді, бірақ Кейн әрі қарай талап етті. «Шын айтқанда, сіздің есептеуіңіз дұрыс емес», – деді ол президентке. «Бәсекелестік нарықта мұндай нәрсе жұмыс істемейді». Содан кейін ол Клинтонға қарсы пікір білдірді. Нәтижесінде 1995 жылы Кейн Кемп комиссиясына тағайындалды. The Atlantic журналының авторы Джошуа Грин, Клинтонмен болған пікір алмасуын Кейннің «ұлттық саяси аренадағы сәтті дебюті» деп атады.

1996 жылғы Доль сайлау науқанының жетекші кеңесшісі

Кейін 1996 жылы Боб Доулдың президенттік науқанында аға экономикалық кеңесші болды.

2000 жылғы президенттік науқан

Кейін ол 2000 жылы республикалық президенттікке қысқа ғана үміткерлікке түсті. Кейін ол бұл әрекетті еске алып, мақсатының кандидатураны жеңуден гөрі саяси мәлімдеме жасау болғанын айтты. "Джордж Буш таңдалған адам еді, оның жақтастары іздейтін кампаниялық ДНК-сы болды." Дегенмен, Кейн былай деді: "Менің хабарым жақсырақ болды деп ойлаймын және мен одан да жақсы жеткізуші едім." Бірақ өзінің кампаниясын аяқтағаннан кейін ол Стив Форбсты қолдады.

2004 жылғы АҚШ Сенатының сайлау науқаны

2004 жылы Кейін Джорджия штатынан АҚШ Сенатына үміткер болды, бірақ бастапқы сайлауда жеңіске жете алмады. Ол демократ Зелл Миллер зейнетке шыққаннан кейін босаған орынға таласты. Кейін республикалық партияның ұсынуын алды, алғашқы сайлауда конгрессмендер Джонни Исаксон мен Мак Коллинспен бақ сынасты. Коллинс Кейіннің оң әрекеттер бағдарламаларын қолдауын айтып, оны орташа саясаткер ретінде көрсетуге тырысты, ал Кейін өзінің консерватор екенін мәлімдеп, анасының өміріне қауіп төнген жағдайда ғана аборттың заңдылығына қарсы екенін атап өтті. Кейін бастапқы сайлауда 26,2% дауыс алып екінші орынға шықты, 20,6% дауыс жинаған Коллинстен озып кетті, бірақ Исаксон 53,2% дауыс жинағандықтан, екінші тур өткізу қажет болмады.

"Американдықтар өркендеу үшін" және Американың PAC

2005 жылдан бастап Кейн Марк Блокпен бірге Americans for Prosperity (AFP) саяси жақтау тобында жұмыс істеді. Блок кейіннен 2012 жылғы президенттік сайлауда Кейннің науқан жетекшісі болды және бірнеше AFP қызметкерлері Кейннің науқанына қосылды. Кейн республикалық партиядан үміткерлікті жариялағанға дейін AFP іс-шараларында сөйлегені үшін гонорар алуын жалғастырды. 2012 жылғы президенттік науқанында Кейннің бас экономикалық кеңесшісі, Кейннің 9-9-9 салық жоспарын жасауға көмектескен Рич Лоури AFP кеңесінде қызмет еткен. 2006 жылы Кейн түрлі этностық топ өкілдерін республикашылдарға дауыс беруге шақыратын бірнеше радио жарнамаларын жариялады; жарнамалар America's PAC тобы және оның негізін қалаушы Дж. Патрик Рунимен қаржыландырылды.

2012 жылғы президенттік науқан

Чай партиясының белсендісі Кейн 2010 жылы көптеген Чай партиясы митингілерінде сөз сөйледі. Сол айдың соңында RedState оқырмандары жүргізген сауалнамада ол 2012 жылғы GOP үміткері ретінде "күтпеген таңдау" деп танылды. 21 мамырда Атланта қаласында өзінің кандидаттығын ресми түрде жариялағанға дейін.

Салам сауалнамадағы жеңістер

Кейіннің консервативті ұйымдарға жасаған сөздері жақсы қабылданды, және 2011 жылғы қыркүйек айының соңы мен қазан айының басында Кейін Флорида Республикалық партиясының, TeaCon және Республикалық әйелдер конвенциясының Ұлттық федерациясының пікірсауалдарында жеңіске жетті. "Менің фокус-топтарым Херман Кейін пікірталастардағы ең ұнамды кандидат деп үнемі таңдап келеді", - деді GOP сауалнама жасаушысы Франк Ланц. "Ұнамдылықтың күшін төмен бағаламаңыз, тіпті Республикалық партияның ішкі сайлауында да. Кандидатты қаншалықты жақсы көретін болса, сайлаудағы мүмкіндігі де соншалықты артады".

999 Жоспары

2011 жылдың шілдесінде кеңесшісі оның сайлау науқанының салық саясаты жоспарын "Оптималды салық" деп атауды ұсынды, бірақ Кейін бұл атаудан бас тартып, "біз оны жай 9–9–9 жоспары деп атаймыз" деді. Бұл жоспар сол кездегі қолданыстағы салық кодексін 9 проценттік бизнес-мәмілелер салығы, 9 проценттік жеке табыс салығы және 9 проценттік федералдық сату салығымен алмастыруды көздеген. 12 қазанда өткен дебаттарда Кейін өзінің жоспары "салық базасын кеңейтеді" деді, сондай-ақ "салық базасын кеңейту арқасында біз ең төменгі мүмкін мөлшерлемеге, яғни 9–9–9-ға жете аламыз" деп аргументтеді. Кампания тарапынан Bloomberg News агенттігіне жіберілген талдамада үш салықтың әрқайсысының мөлшерлемесі 7,3 процентке дейін төмендеуі мүмкін екені айтылды, бірақ Кейін "қуаттандыру аймақтарында" төмен мөлшерлеме деп сипаттаған "кедейлік жәрдемақылары" ұлттық мөлшерлеменің 9 процент болуын қажет етті. Артур Лаффер, "Өсу клубы" және конгрессмен Пол Райан бұл жоспарды жақсы бағалады. 21 қазанда Детройттегі жиынға қатысқандарға Кейін кедейлер үшін жоспардың 9–0–9 болатынын айтты, "Егер сіздің табысыңыз кедейлік деңгейінде немесе одан төмен болса, онда сіз табысыңыздың ортаңғы тоғызын төлемейсіз" деді. Кейіннің 9–9–9 жоспары көптеген республикалық дебаттарда оның қарсыластары тарапынан күмәнділік тудырды.

Жыныстық қатынасқа қатысты шағымдар

2011 жылдың қазан айының соңында Politico басылымы 1990 жылдардың соңында Ұлттық мейрамханалар қауымдастығының бас директоры қызметін атқарган кезінде екі әйелдің оған қатысты сексуалдық қысым мен артық әрекеттер жасады деген айып таққанын хабарлады. Кейін тағы екі әйел қосымша қысым жасады деген шағымдар айтты. Кейн мейрамхана ұйымының шағымданушыларға қаржылық өтемақы төлегенін мойындады. Төрт әйелдің екеуі бұл мәселе бойынша ашық сөйледі: Шарон Биалек және Карен Краушар. 2011 жылдың 28 қарашасында Кейн Жәндір Уайт есімді әйелдің онымен қарым-қатынаста болғанын мәлімдеді, бірақ бұл айыптаманың рас еместігін жеткізді. Сол күні Уайтпен телеарнада өткен сұхбатында ол олардың қарым-қатынасы 13 жылға созылғанын және Кейн президенттік науқанына қатысатынын жариялағанға дейін аяқталғанын айтты. 2011 жылдың 30 қарашасында Огайо штатының Дейтон қаласында өткен шарада Кейн сексуалдық қысым және адалдыққа қиянат жасады деген айыптамаларды жоққа шығарды.

2012 жылғы науқанның қорытындысы

2011 жылдың 3 желтоқсанында Кэйн өзінің сайлау науқанын тоқтатты. Жыныстық қылықтар туралы айыптаулар оның рейтингтерінің күрт төмендеуіне себеп болды деп кеңінен есептелді. Pew Research Center-дің 2011 жылдың 21 желтоқсанындағы есебіне сәйкес, Кэйн сол жылы республикашылдардың арасында "ең көп талданған кандидат" атанды.

Қабылдың революциялық шешімдері

2012 жылдың 4 қаңтарында Каин "Каиннің шешімдер революциясы" деп жариялады. Каиннің мақсаты – Конгресс мүшелерінен 2012 жылғы сайлаулардан бұрын 9–9–9 жоспарына қолдау көрсетуге міндеттеме алу болатын. Каин жаңа қозғалысты бастағанын, себебі "мен сайлауға қатысуын тоқтатқан кезде алған ең көп пікір 9–9–9 жоспарын сақтап қалу болды. Міне, осы мақсатта мен оны "Каиннің шешімдер революциясы" деп атаған жоба арқылы жалғастырамын". Осы қозғалысты насихаттау үшін Каин автобуспен саяхат жасап, жаңа веб-сайт ашты. "Нью-Йорк" журналы былай деп жазды: "Бұл Каиннің 9–9–9 жоспарын сақтап қалуға және шешімдерге назар аударуға жасаған адал тытысы". 2012 жылдың 20 қаңтарында Каин Стивен Колберттің "Мені Герман Каин сияқты қозғай гөр: Оңтүстік Каин Олина алғашқы жиыны" атты шарасында сөз сөйледі. "Хаффингтон Пост" газеті 3000-нан 5000-ға дейін адам жиналғанын хабарлады. Ол кезде бұл "ГОП президенттік сайлауының бастапқы кезеңіндегі ең ірі науқандық жиын" деп сипатталды.

Союз жағдайы туралы жауап

2012 жылы президент Барак Обаманың Мемлекеттік дастархан сөзінен кейін, "Tea Party Express" Каинді екінші жылдық ресми жауап беруші ретінде таңдады. Индиана штатының губернаторы Митч Дэниелс ресми GOP жауабын берген соң, Каин Ұлттық баспасөз клубында сөз сөйледі. Сөз "Tea Party Express" сайтында тікелей эфирде таратылды. Каин Обаманың сөзін "либералдық идеялардың жиынтығы" деп сипаттап, "жұмыс орындарын көбейтуге бағытталған нақты идеялар жоқ" және "осы елде экономикалық өсімді қозғауға қабілетті нақты идеялар жоқ" деді.

Үшінші тарапты шақыру

Митт Ромни 2012 жылдың 15 мамырында Кейннің қолдауын алғанмен, ақырында президент сайлауында Обамаға жеңіліп қалды. Кейін Кейн Брайан Фишерге Республикалық партия АҚШ-тағы консерваторлардың мүдделерін енді қорғамайтынын және оның "өзін жаңадан таныстыру қабілеті жоқ" екенін айтты. Ол "заңды үшінші партияның" оны алмастыруы қажет екенін мәлімдеді.

Жеке өмір

Кейін 1968 жылы Моррис Браун колледжін бітіргеннен кейін Атланта қаласынан Глория Этчисонға үйленді. Олардың Мелани және Винсент есімді екі баласы мен төрт немересі болды. Кейін Атлантадағы Антиохия Баптист шіркеуінің Солтүстік бөлімінде көмекші пастор болып қызмет етті, ол 10 жасында осы шіркеуге қосылған. Шіркеу Ұлттық баптист конвенциясының құрамында және саяси тұрғыдан либералды, ал діни тұрғыдан консервативті болып табылады. Шіркеудің аға пасторы Камерон М. Александр Кейннің саяси көзқарастарымен келіспеді. 2011 жылғы сайлау кампаниясы барысында жарияланған мәліметтерде Кейннің сол кездегі байлығы 2,9 миллионнан 6,6 миллион долларға дейін бағаланса, 2010 және 2011 жылдардағы жалпы табысы 1,1 миллионнан 2,1 миллион доллар аралығында болды.

Денсаулық және қайтыс болу

2006 жылы Кейнге ІV сатыдағы тоқ ішектің қатерлі ісігі диагнозы қойылды және ісік бауырына метастаздаған, оның аман қалу мүмкіндігі 30 пайызды құрады. Ол операциядан және химиотерапиядан өткеннен кейін, қатерлі ісігі ремиссияға енгені хабарланды. Кейн COVID-19 пандемиясы кезінде маска кию және әлеуметтік арақашықтық талаптарына қарсы болды. Ол 2020 жылғы 20 маусымда Трамптың Тюльсадағы митингісіне қатысты және маскасыз көпшілік арасында фотоға түсті. 29 маусымда Кейн COVID-19 тестісінен оң нәтиже алды және екі күннен кейін Атланта маңындағы ауруханаға жатты. 2 шілдеде Кейннің қызметкерлері оның қандай жолмен және қай жерде жұқтырғанын "анық білу мүмкін емес" деді. Кассиди Хатчинсонның 2023 жылғы кітабында, Кейннің қазасы туралы естігеннен кейін Марк Медоус 2020 жылғы Тюльса митингісіне сілтеме жасап, "Біз Герман Кейнді өлтірдік" деген ескерту жасады.