Кіріспе

"Барт "F" алады" – американдық "Симпсондар" анимациялық телесериалының екінші маусымының тұңғыш эпизоды. Ол алғаш рет 1990 жылдың 11 қазанында АҚШ-тағы Fox телеарнасында көрсетілді. Эпизодта Барт Симпсон төрт рет қатарынан тарих пәнінен емтиханды сәтсіз тапсырады, соның салдарынан аудандық психиатр оған төртінші сыныпты қайта оқуды ұсынады. Дэвид М. Стерн жазған және Дэвид Сильверман режиссерлік еткен "Барт "F" алады" эпизодында тұңғыш рет Мэр Куимби кейіпкері пайда болады, сонымен қатар жаңа ашылу тізбегі де ұсынылады. Бұл екінші маусым үшін түсірілген үшінші эпизод болды. Барттың сол кездегі үлкен танымалдылығына байланысты, бұл эпизод маусымның премьерасы ретінде таңдалды. "Симпсондардың" бірінші маусымының сәттілігінен кейін, Fox телеарнасы шоудың эфир уақытын бейсенбі күні сағат 20:00-ге (ET) өзгертуге шешім қабылдады. Бұл уақытта шоу NBC арнасының "The Cosby Show" бағдарламасымен тікелей бәсекелестікке түсті, ол сол кездегі ең танымал бағдарлама болатын. Жаз бойында бірнеше жаңалықтар құралдары "Билл vs Барт" деп аталған бәсекелестік туралы хабарлады және екінші маусымның тұңғыш эпизодын кеңінен жарнамалады. Кейбір сыншылар "Барт "F" алады" эпизодының рейтингі "The Cosby Show"-дан айтарлықтай төмен болады деп болжады. Алайда, эпизодтың соңғы Nielsen рейтингі 18.4-ті көрсетті, ал аудиторияның 29% үлесі оны "The Cosby Show" (18.5 рейтинг және 29% үлес) бағдарламасынан кейін екінші орынға қойды. Эпизод апталық рейтингтерде сегізінші орынды иеленді, бірақ оны шамамен 33.6 миллион көрермен тамашалады, бұл оны нақты көрермендер саны бойынша аптаның бірінші бағдарламасына айналдырды. Бұл Fox телеарнасының тарихындағы ең жоғары рейтингті және ең көп тамашаланған бағдарламаға айналды және 1995 жылға дейін осы көрсеткішті сақтап тұрды. "Барт "F" алады" эпизоды "Симпсондар" тарихындағы ең жоғары рейтингті эпизод болып қала береді. Эпизод теледидар сыншыларынан жағымды пікірлер алды. Entertainment Weekly журналы 1999 жылы шығарған "Телевизиядағы 100 ең ұлы сәт" тізімінде оған 31-ші орын берді.

Сюжет

Спрингфилд бастауыш мектебінде Барт «Қазына аралы» туралы кітап баяндамасын ұсынады, бірақ ол кітапты оқымағаны тез анықталады. Миссис Крабаппел оны сабақтан кейін қалуға бұйырады. Тапсырманы орындамағаны үшін жаза ретінде миссис Крабаппел Бартқа тақтаға «Мен өмірде жалғандыққа бармаймын» деген сөзді 100 рет жазуға мәжбүр етеді. Сонымен қатар, миссис Крабаппел Бартқа жақын арада Американың отарлық дәуірі бойынша емтихан болатынын ескертеді. Емтихан күні Барт емтиханнан қашу үшін ауруға шалдыққандай болады, себебі ол оқымаған. Милхаустан жауаптарды сұрағаннан кейін емтихан тапсырады, бірақ Милхаустан да нашар баға алады. Гомер мен Мардж мектеп психиатры, доктор Дж. Лорен Прайормен кездеседі, ол Бартқа төртінші сыныпты қайталауды ұсынады. Барттың академиялық болашағынан қорқып, Мардж мен Гомер осы идеяны қолдайды, бірақ қорқып қалған Барт үлгерімін жақсартуға уәде береді. Барт мұңайып Мартиннен оған сабақ беруін сұрайды, ал ол Мартиннің танымалдылығын арттыруға уәде береді. Барт Мартинге әзілдер жасауға және жалтақтап жүруге үйретеді; Мартин Барттың өмір салтын өзінікінен артық көретінін біліп, Бартқа берген уәдесін бұзады. Барт оқуға көбірек уақыт табу үшін ертеңгі емтиханнан құтылу үшін Құдайдан керемет сұрайды. Түнде қатты қар жауады; келесі күні таңертең бүкіл Спрингфилдте қарлы күн жарияланады. Барт қарда ойнауға дайындалғанда, Лиза оның дұға еткенін естігенін айтады және ол берілген дұғасын жақсы пайдалануға шақырады. Барт қарда көңіл көтеретін болса да, оқуға мәжбүр болады. Алайда Барт оқу материалын ұғуға тырысса да, назары шашырап, өзін ұрып-соғып, ауырсыну оны шоғырлануға көмектеседі деп ойлайды. Бар күшін салғанына қарамастан, Барт келесі күні емтиханды бір ұпаймен сәтсіз аяқтайды. Барт жылап, өзінің сәтсіздігін 1754 жылы Джордж Вашингтонның француздарға Форт Несеситиді тапсыруымен салыстырады. Эдна осы еске алынбаған тарихи деректерге таңғалады және оған қолданбалы білімді көрсеткені үшін қосымша ұпай береді. Барт «D минус» деген баға алғанына қатты қуанып, Спрингфилд көшелерімен жүгіріп, жетістігін жариялайды. Барт үйге келгенде, ата-анасы емтиханды тоңазытқышқа жабыстырады. Барт: «Бұл D минустың бір бөлігі Құдайға тиесілі» дейді.

Өндіріс

"Барт F алады" – Дэвид М. Стерн жазған "Симпсон" сериалының тұңғыш эпизоды. Оны Дэвид Сильверман режиссерлік етті. 1990 жылдың жазында Барттың бунтар мінезіне байланысты кейбір ата-аналар мен консерваторлар оны балалар үшін жаман үлгі деп сипаттады. Бірнеше американдық мектептер Барттың суреті салынған футболкаларды тыйым салды, олардың үстіне "Мен Барт Симпсонмын. Сен кімсің?" және "Жете алмаған ("Және оған мақтан тұтамын!")" сияқты жазулар жазылған болатын. Көптеген сыншылар бұл эпизодты осы дау-дамағалға жауап ретінде қарастырды. Алайда, атқарушы продюсер Джеймс Л. Брукс мұның рас емес екенін айтты, бірақ "біз осы жағдайды ескереміз. Барттың мектепте нашар оқығаны біз үшін маңызды. Мұндай оқушылар бар. Сонымен қатар, мен барлығының үлгі болуы керек телешоуларға күдікпен қараймын. Шын өмірде үлгі алатын адамдар көп емес. Неге теледидар оларға толы болуы керек?" Барт "Ковабунга" деген сөзді екінші рет айтады (алғашқы рет "Теллтелл бас" эпизодында айтылған). Бұл сөз Бартпен тығыз байланысты, көбінесе футболкалардағы слоган ретінде қолданылды. Дэвид Сильверман аниматорлар кейіпкерлерге үйренісіп, олардың мінез-құлқын жақсы бейнелеуге мүмкіндік алғанда "өздеріне келгендей" сезінді. Барт "қаңқадай ақымақ" деп сөйлейтін сахнада Сильверман көрерменде алаңдаушылық сезімін тудыру үшін бірнеше бұрыштардан жылдам монтаж жасағысы келді. Барт теледидардағы ең танымал кейіпкерлердің біріне айналды, бұл жағдай "Бартмания" деп аталды. Шоудың алғашқы маусымының сәттілігіне байланысты Fox "Симпсон" сериалын басқа уақытқа көшіруге шешім қабылдады, себебі NBC-нің "күшті" рейтингтерін ұрлап, жарнамадан көбірек табыс табуға және "Беверли-Хиллз, 90210" мен "Бейбс" сериалдарының рейтингін арттыруға үміттенді. Шоу жексенбі күнгі кешкі сағат 8:00-ден бейсенбі күнгі кешкі сағат 8:00-ге көшірілді, онда ол сол кездегі ең жоғары рейтингке ие болған NBC-нің "The Cosby Show" сериалымен бәсекелеседі. Брукс: "Кенеттен сәтті болған шоу өмір үшін күресіп жатыр. Біз Косбимен күресіп жатқан жоқпыз, жақсы рейтингтерді алуды қалаймыз. Мен өмірімде бір шоудың рейтингте бірінші орынға шыққандығына екі рет куә болдым, ал жексенбі күні кешке елімізде бірінші орынға шығу мүмкіндігіміз болды. Бейсенбі күні бізге мұндай мүмкіндік жоқ деп ойлаймын" деді. Шоудағы Гомер ұлын "Симпсон" логотипінен тартып алуға тырысатын сахнаны бейнелейтін TV Guide-тағы жарнама осы жағдайды пародизациялады, ал Барт: "Желілік директор солай десе, басқа түнге көшпеймін!" деді. "Әр гаражда екі көлік және әр балықта үш көз" эпизоды маусымның тұңғыш эпизоды ретінде өндірілді, бірақ "Барт F алады" эпизоды Барттың сол кезде танымал болғандықтан және продюсерлер премьераны оның қатысуымен өткізуді қалағандықтан бірінші болып көрсетілді. Ол "The Cosby Show" сериалының жетінші маусымының төртінші эпизоды "Түзету кезеңі" эпизодымен бірге көрсетілді, онда Эрика Александр актерлік құрамға қосылды. "Симпсон" сериалының алғашқы 13 эпизоды жаз бойы бірнеше рет қайта көрсетілді, ал Fox мамыр айынан бері бірінші жаңа эпизодты жариялап келеді. Жаңалықтар "Биллге қарсы Барт" деген атаумен жарыс туралы хабарлады.

Нильсен рейтингісі

Бейсенбі күнгі эфирде, «The Cosby Show» жаңа бөлімдерімен бірге көрсетілген «The Simpsons» қайта көрсетілімдері апталық рейтингтерде 73-ші орынға түсті («The Cosby Show» үшінші орында болғанмен). Бірнеше сыншы «Барт F алады» бөлімінің «The Cosby Show»-дан нашар орындарын болжайды. «Orlando Sentinel» газетінің Грег Доусон «Симпсонның тіпті жаңа бөлімі де Косбидің рейтингісіне бес ұпайға жетпейді, тіпті қуаты өшірілсе де Косби 30 пайыздық үлес алады, оған Гомердің ашуын тудыратын қарапайым пончиктерге доллар тігемін» деп жазды. «Барт F алады» бөлімінің 24 қаладағы алғашқы көрсетілімінің түнгі рейтингтері «The Simpsons»-тың 19.9 Нильсен рейтингісі және аудиторияның 30% үлесін көрсетті, ал «The Cosby Show» 19.3 Нильсен рейтингісі және 29% үлесін алды. Алайда, бөлімнің соңғы рейтингі 18.4 және аудиторияның 29% болды. Бұл оны 18.5 рейтинг пен 29% үлес алған «The Cosby Show»-дан кейін екінші орынға қойды. Ол кезде NBC-де 208 телеарна болды, ал Fox-та тек 133. Ол апталық рейтингте «Кім босс?» сериалымен бірге сегізінші орынды бөлісті, ал «The Cosby Show» жетінші орында болды. Рейтинг теледидарға қосылған үй шаруашылықтарының санына негізделген. Nielsen Media Research бұл бөлімді 33.6 миллион көрерменнің тамашалағанын есептеді, бұл оны сол аптадағы нақты көрермендер саны бойынша бірінші орынға шығарды. «The Cosby Show»-ды 28.5 миллион көрермен тамашалады және ол жетінші орында болды. Бұл көрсеткіш 1995 жылдың 1 қаңтарына дейін сақталды, сол күні Ұлттық футбол лигасының плей-офф матчында «Minnesota Vikings» және «Chicago Bears» командалары арасындағы ойын 21.0 Нильсен рейтингісін көрсетті. Бұл «The Simpsons» тарихындағы ең жоғары рейтингті бөлім болып қала береді.

Мәдени сілтемелер

Барттың кітап туралы баяндамасы Роберт Луис Стивенсонның «Қазына аралы» романына, ал Мартин Эрнест Хемингуэйдің «Қарлығаш пен теңіз» романын ұсынады. Кейін Мартин «Моби Дик» романына сілтеме жасай отырып, «Пекуод» кемесінің алдыңғы бөлігі туралы пікір білдіреді. Эпизодтың эмоционалдық көріністері жоғары бағаланды. Том Шейлс эпизодты «күлкілі ғана емес, сонымен қатар әсерлі» деп жазды және Барт дұға ететін көріністер үшін мақтады, «Телевизияда философиялық мәселелерді осы деңгейде терең зерттейтін ойын-сауық шоулары өте сирек. «Симпсон» сериалы Билл Мойерстің ойлы сөздерінен де әлдеқайда қызықты болуы мүмкін». «Майами Геральд» газетінен Хэл Боедекер бұл «насихатсыз, бірақ ойлы, сезімтал болмайтын, әсерлі финалды табысты аяқтайды. Көз жасымен қатар, шоу өзінің ерекшелігін сақтайды. Телевизияда көбінесе кездесетін шұбарлықтан қашып, бұл үлкен жетістік» деді. «Атланта Журнал Конститьюшн» басылымының журналисі Фил Клоер «Эпизод оқудың маңыздылығын, оны әуесқойлыққа салмастан жақсы көрсетеді. «Симпсон» сериалының анархиясы туралы көп айтылғанымен, кейде сериал жасырын түрде маңызды хабарды жеткізеді, осы эпизодта да солай» деп жазды. Марк И. Пински өзінің «Симпсон бойынша жақсы хабар» атты кітабында «Барттың «F» алуы» эпизоды «Симпсон» сериалындағы дұғаның динамикасын ең толыққанды көрсетеді» деп жазады. Кейін Стив Кейс бұл эпизодты Киелі кітапты оқытуға көмектесетін 75 мультфильмнің тізіміне енгізген «Сабақ беретін мультфильмдер» кітабына қосты. Эпизод Entertainment Weekly журналының «Телевизиядағы 100 ең ұлы сәт» тізімінде 31-орынды иеленді, Брюс Фретц оны «классикалық, құрметсіз отбасылық теледидар» деп атады. 2007 жылы «Симпсон» сериалының бас продюсері Ларина Адамсон «Барт «F» алады» эпизодын өзінің сүйікті эпизоды деп атады. 2010 жылы BBC «Барт «F» алады» эпизодын шоудың ең есте қаларлық он эпизодының бірі деп таныды, оны «танымдық және әсерлі» деп сипаттады.