Жұлдызды соғыстар: Алғашқы үш фильм

Кіріспе

Бастапқы «Жұлдызды соғыс» трилогиясы, бұрын «Жұлдызды соғыс трилогиясы» деп аталған (көбінесе «түпнұсқа трилогиясы» деп аталады) – Джордж Лукас жасаған американдық ғарыш операсы «Жұлдызды соғыс» франшизасындағы алғашқы үш фильмнің жиынтығы. «Lucasfilm» компаниясы өндірген, ал «20th Century Fox» компаниясы таратқан фильмдер: «Жұлдызды соғыс» (1977), «Империяның кері шабуылы» (1980) және «Жедайдың оралуы» (1983). Оқиғаның ортасынан басталатын бұл трилогия, тоғыз эпизодты «Скайуокер сагасының» екінші бөлігі болып табылады. 1999-2005 жылдар аралығында преквел трилогиясы, ал 2015-2019 жылдар аралығында жалғастыру трилогиясы жарық көрді. Олардың барлығы бір ғаламда өтетіндіктен, оларды ажырату үшін «Скайуокер сагасы» деп аталады. Фильмдер Көтерілісшілер Альянсы мен тирандық Галактикалық Империя арасындағы Галактикалық азамат соғысы, сондай-ақ Люк Скайуокердің архетиптік батыр ретіндегі Жода мен Оби-Ван Кенобидің жетекшілігімен джедай болуға ұмтылуына арналған. Люк, Принцесса Лея, Хан Соло, Чубакка, C-3PO, R2-D2 және Көтерілісшілер Альянсымен бірігіп, Империя мен зұлым сиф лорды Дарт Вейдерге қарсы күреседі. «Жұлдызды соғыс» фильмінің түпнұсқасы әңгімелеу өнері, кейіпкерлері, Джон Уильямстың музыкалық саздылығы және жаңашыл көрнекі және дыбыстық эффектілері үшін сыншылардың жоғары бағасын алды. Бұл фильм 1975 жылғы «Жау» фильмін озып, барлық уақыттағы ең табысты фильм атанды, ғылыми фантастика фильмдерін блокбастер жанрына айналдырды, бірақ 1982 жылы «Е.Т. – жерден тыс» фильмінен озылып қалды. «Жұлдызды соғыс» және «Империяның кері шабуылы» фильмдері де барлық уақыттағы ең ұлы және маңызды фильмдердің қатарында саналады. Трилогияның сәттілігінің арқасында «Жұлдызды соғыс» поп-мәдениет құбылысына айналып, көп миллиондық тауарлық империя құрды. Үш фильм де «мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар» деген себеппен АҚШ Ұлттық кино реестріне енгізілді және сақтауға алынды.

First three films in the media franchise

The original Star Wars trilogy, formerly marketed as the Star Wars Trilogy (and colloquially referred to as the 'original trilogy'), is the first set of three films produced in the Star Wars franchise, an American space opera created by George Lucas. It was produced by Lucasfilm and distributed by 20th Century Fox, and consists of Star Wars (1977), The Empire Strikes Back (1980) and Return of the Jedi (1983). Beginning in medias res, the original trilogy serves as the second act of the nine episode Skywalker Saga. It was followed by a prequel trilogy between 1999 and 2005, and a sequel trilogy between 2015 and 2019. Collectively, they are referred to as the "Skywalker Saga" to distinguish them from spin off films set within the same universe. The films center on the Galactic Civil War between the Rebel Alliance and the tyrannical Galactic Empire, as well as the archetypical hero's journey of Luke Skywalker in his quest to become a Jedi under the tutelage of exiled Jedi Masters Obi Wan Kenobi and Yoda. Luke joins forces with Princess Leia, Han Solo, Chewbacca, C 3PO, R2 D2 and the Rebel Alliance in facing the Empire and the evil Sith lord Darth Vader. The original Star Wars film received widespread acclaim from critics for its storytelling, characters, John Williams' musical score and its groundbreaking visual and sound effects. The film surpassed 1975's Jaws as the highest grossing film of all time, turning science fiction films into a blockbuster genre, until it was surpassed by E. T. the Extra Terrestrial in 1982. Both Star Wars and The Empire Strikes Back have been hailed as among the greatest and most important films of all time. With the trilogy's success, Star Wars became a pop culture phenomenon, spawning a multi million dollar merchandising empire. All three films have been inducted by the Library of Congress for preservation in the United States National Film Registry for being "culturally, historically, or aesthetically significant".

Өмірбаян

1971 жылы Лукас Flash Gordon сериалының бейімделуін түсіргісі келді, бірақ құқықтарды ала алмады. Ол Эдгар Райс Берроуздың шығармаларынан шабыдаланған өз әңгімесін құра бастады. American Graffiti (1973) фильмін режиссерлік еткеннен кейін Лукас өзінің ғарыш операсы үшін «Жұлдызды соғыстар журналы» (Journal of the Whills) деген екі беттік синопсис жазды. United Artists, Universal Studios және Disney фильмді қабылдамағаннан кейін, 20th Century Fox оған инвестиция салуға шешім қабылдады. Лукас өзінің бастапқы әңгімесін түсіну қиын деп ойлады, сондықтан 1973 жылдың 17 сәуірінде ол Акира Куросаваның «Жасырын бекініс» (1958) фильмімен үлкен ұқсастықтары бар «Жұлдызды соғыстар» (The Star Wars) атты 13 беттік сценарий жаза бастады. 1974 жылдың мамырына қарай ол сценарийді толыққанды сценарийдің бірінші нұсқасына дейін кеңейтіп, ситтер және Өлім жұлдызы сияқты элементтерді қосты, бірақ сценарий бір фильм үшін тым ұзын болғанын байқады. Келесі нұсқалар түпнұсқа фильмнің сценарийіне айналды. Лукас жалғастыру құқығын сақтап қалу үшін келіссөздер жүргізді. Сол кездегі Лукастың адвокаты Том Поллок былай деп жазады: «Біз Джордж жалғастыру құқықтарын сақтайтыны туралы келісімге келдік. Әрине, кейінірек пайда болған [тауарлық құқықтар] емес, тек жалғастыру құқықтары. Ал Fox фильмді жасаудан бас тартуға бірінші мүмкіндік және соңғы құқыққа ие болады». Лукасқа сценарий жазу үшін 50 000 доллар, өндіру үшін тағы 50 000 доллар және режиссура үшін 50 000 доллар ұсынылды. American Graffiti фильміндегі актерлердің бірі Гаррисон Форд ағаш шеберлігіне тырысу үшін актерлік мансабынан бас тарған, Лукас оны Хан Соло рөліне шақырғанға дейін. Алғашқы фильмнің идеясынан кейін трилогияны дамыту кезінде Лукас 1970 жылдары танымал болған Marvel Comics және Marvel Universe кейіпкерлерінен шабыт алып, көптеген сюжеттік желілер мен әртүрлі дизайн идеяларын ойлап тапты.

Кастинг

Трилогияның басты актерлік құрамын іздеу кезінде мыңдаған актерлер қарастырылды. Көптеген көрермендер таңдалған актерлердің, олардың кейбіреулері тәжірибесіз болғанына қарамастан, экранда өте үйлесімді екенін айтады, бірақ Алек Гиннес пен Питер Кушинг – ерекше жағдай. Форд сияқтылар сценарийдегі диалогты қиын деп бағалаған, ал бірнеше сөздер сценарийге енбеген; осы сөздердің кейбіреулері фильмдердегі ең есте қаларлық сәттер деп есептеледі.

Жаңа үміт

Империя Татуин планетасының үстінде бүлікшілердің ғарыш кемесін тоқтатады. Кемеде ең қауіпті Империялық сиф әскербасы Дарт Вейдер мен оның штурмгерлері бүлікшілердің құпия мүшесі, принцесса Лея Органаны тұтқынға алады. Тұтқындалғанға дейін Лея R2-D2 дроидінің ұрланған Империялық сызбалармен, бронежұлдызды ғарыш станциясы – Өлім Жұлдызы және Татуинде сүргінде жүрген Джедай шебері Оби-Ван Кенобиге арналған голографиялық хабармен қашып кетуіне көз жеткізеді. C-3PO-мен бірге R2-D2 өзінің әпкесі мен ағасы тәрбиелеген шаруа жігіті Люк Скайуокердің меншігіне өтеді. Люк дроидтарға Оби-Ванды табуға көмектеседі, ол қазір Бен Кеноби деп аталатын жалғызбасты қарт. Ол өзін Люктің жоқ әкесі, Энакин Скайуокердің досы ретінде таныстырады, ол Вейдер өлтіргенге дейін Оби-Ванның Джедай шәкірті болған. Ол Люкке өзі де Джедай болу керектігін айтады. Империя оның отбасылық шаруашылығын жойғанын білгеннен кейін, олар Мос-Айсли кантинасына барып, контрабандист Хан Солоны, оның Вуки ко-пилоты Чубакканы және олардың ғарыш кемесі – Мыңжылдық Шаңғыны жалдайды. Олар Леяның туған планетасы Альдераанның жойылғандығын біледі және көп ұзамай Өлім Жұлдызының өзін жойған планетаға тұтқынға алынады. Оби-Ван оның гравитациялық сәулесін өшірген кезде, Люк пен Хан тұтқынға түскен Лея ханшайымын құтқарып, үлкен қауіп-қатерлерден өтеді. Ақырында олар Өлім Жұлдызының сызбаларын Көтерілісші Альянсқа жеткізеді, олар оның әлсіз жерін пайдаланып, Өлім Жұлдызына шабуыл жасауды жоспарлайды. "Жұлдыз соғыстары" деп аталған алғашқы нұсқада "Күш" және жас батыр Люк Старкиллер таныстырылды. Энакин Люктің әкесі, дана Джедай рыцарі ретінде бейнеленді. Жозеф Кэмпбелдің "Мың қырлы батыр" романын оқығаннан кейін, Лукас оның тарихы "классикалық мотивтерді қайталайды" деп таңғалады. Үшінші нұсқада (қаза тапқан) Энакиннің орнына Бен Кеноби келді. Бірнеше айдан кейін Лукас екі фильмнің жалғасын жасауға құқық беретін келісімшартқа қол қояды. Лукас алғашқы фильмнің романдық нұсқасын жазып жатқан Алан Дин Фостерді жұмысқа алады, бірақ олардың фильмді шағын бюджетпен түсіруге болатынына қатысты шектеу қояды. 1976 жылға қарай негізгі түсірілімге дайын төртінші нұсқа дайындалды. Фильм "Лук Старкиллердің оқиғалары", "Жұлдыз соғыстары" журналынан алынған деп аталды. Түсірілім барысында Лукас Люктің атын Скайуокерге өзгертіп, атауын "Жұлдыз соғыстары" деп қысқартты, соңында тек "Жұлдыз соғыстары" қалды. Бірінші жалғастығы шыққаннан кейін, түпнұсқа фильм 1979 жылы жарық көрген "Жұлдыз соғыстарының өнері" кітабындағы сценарийде және 1981 жылы кинотеатрларда қайта көрсетілгеннен бастап "IV эпизод: Жаңа үміт" деп аталды.

A Rebel spaceship is intercepted by the Empire above the desert planet of Tatooine. Aboard, the deadliest Imperial sith warlord Darth Vader and his stormtroopers capture Princess Leia Organa, a secret member of the Rebellion. Before her capture, Leia makes sure the droid R2 D2 will escape with stolen Imperial blueprints for an armored space station, the Death Star, and a holographic message for the Jedi Master Obi Wan Kenobi, who has been living in exile on Tatooine. Along with C 3PO, R2 D2 falls under the ownership of Luke Skywalker, a farmboy who has been raised by his aunt and uncle. Luke helps the droids locate Obi Wan, now a solitary old hermit known as Ben Kenobi. He reveals himself as a friend of Luke's absent father, Anakin Skywalker, who was Obi Wan's Jedi apprentice until being supposedly murdered by Vader. He tells Luke he must also become a Jedi. After discovering his family's homestead has been destroyed by the Empire, they go to the Mos Eisley Cantina and hire the smuggler Han Solo, his Wookiee co pilot Chewbacca and their space freighter, the Millennium Falcon. They discover that Leia's homeworld of Alderaan has been destroyed, and are soon captured by the planet destroying Death Star itself. While Obi Wan disables its tractor beam, Luke and Han rescue the captive Princess Leia, passing through incredible dangers. Finally, they deliver the Death Star plans to the Rebel Alliance with the hope of exploiting a weakness, and launch an attack on the Death Star. The first rough draft, titled The Star Wars, introduced "the Force" and the young hero Luke Starkiller. Annikin appeared as Luke's father, a wise Jedi knight. Between drafts, Lucas read Joseph Campbell's The Hero with a Thousand Faces, and was surprised to find that his story "was following classical motifs." The third draft replaced (a deceased) Annikin with Ben Kenobi. Some months later, Lucas had negotiated a contract that gave him rights to two sequels. Lucas hired Alan Dean Foster, who was ghostwriting the novelization of the first film, to write them—with the main creative restriction that they could be filmed on a low budget. By 1976, a fourth draft had been prepared for principal photography. The film was titled The Adventures of Luke Starkiller, as taken from the Journal of the Whills, Saga I: The Star Wars. During production, Lucas changed Luke's name to Skywalker and shortened the title to The Star Wars, and finally just Star Wars. After the release of the first sequel, the original film was subtitled Episode IV: A New Hope in the screenplay released in the 1979 book The Art of Star Wars and for all subsequent rereleases beginning with a theatrical rerelease in 1981.

Империяның соққысы

Өлім Жұлдызының жойылғанына үш жыл өткен соң Империя Көтеріліс Альянсын Хоттағы құпия базасын эвакуациялауға мәжбүр етеді. Оби-Ванның рухының нұсқауымен Люк Дагобаның батпақты әлеміне сапар шегіп, жасырынған джедай шебері Йоданы табады. Люктің джедайлық оқуы Вейдердің араласуымен тоқтатылады, ол Хан мен Леяны Ханның ескі досы Ландо басқаратын Булы қаласында тұтқындап, тұзаққа түсіреді. Аса қатал айқаста Вейдер Люктің әкесі екенін ашады. Қаржылық қиындықтарға байланысты Алан Дин Фостердің "Аңның көзінің сынығы" (1978) романы оқиғаны Лук, Лея және Дарт Вейдерге шектейді. Алғашқы фильмнің сәттілігінен кейін Лукас жалғастың лайықты бюджетке ие болатынын біліп, Лей Бракетті Лукастың оқиғасы бойынша сценарий жазу үшін шақырады. Ол 1978 жылдың басында жобаны аяқтайды, бірақ Лукас оған қажетті өзгерістерді талқылауға үлкермей, қатерлі ісіктен қайтыс болады. Бірінші нұсқасынан көңілі толмаған Лукас жаңа бағыттарды қарастырған болуы мүмкін. Содан кейін Лукас келесі нұсқаны жазады, ол "Жұлдызды соғыстар" оқиғаларында эпизодтық нөмірлеуді қолданған алғашқы сценарий болады. Лукас бұл нұсқаны жазуды бірінші фильмді жазудағы бір жылдық күреспен салыстырғанда оңай тапты және 1978 жылдың сәуірінде тағы екеуін жылдам жазады. Вейдердің Люктің әкесі екенінің ашыққа шығуы сериалға үлкен әсер етеді. Осы нұсқаларды жазғаннан кейін Лукас Анакин, Оби-Ван және Император арасындағы тарихты кеңейтеді. Осы жаңа тарих негізінде Лукас серияның трилогиялардың трилогиясынан тұратынын шешеді. Соңғы сәтте Йода Люктің әкесі туралы шындықты растайды және Люктің оқуын аяқтауы үшін Вейдермен қайта кездесуі керектігін айтады. Көтерілісшілер екінші Өлім Жұлдызына шабуыл жасағанда, Люк Вейдермен жарық қылышпен айқасады, ал Император бақылайды; екі сит лорды да Люкті қараңғы жаққа көндіріп, шәкірт етіп алуды жоспарлайды. Форд бастапқыда екінші бөлікте ойнауға келіспеген, бірақ кейіпкері қаза табатын жағдайда оралуға көндіріледі. Курц Ханның өлімін ғана емес, сонымен қатар Көтеріліс күштерінің шашыраңқы болуын, Леяның патшайым ретінде күресін және Люктің жалғыз кететінін (спагетти-вестерн сияқты) көрсететін қайғылы және терең аяқталуды Лукаспен бірге жоспарлады, ал Лукас ойыншықтардың сатылымын арттыру үшін көңіл көтеріңкі аяқталуды қалады. Бұл екеуінің арасында шиеленіс тудырып, Курцтың өндірістен кетуіне себеп болады.

Three years after the destruction of the Death Star, the Empire forces the Rebel Alliance to evacuate its secret base on Hoth. Instructed by Obi Wan's spirit, Luke travels to the swamp world of Dagobah to find the Jedi Master Yoda in hiding. Luke's Jedi training is interrupted by Vader, who lures him into a trap by capturing Han and Leia at Cloud City, governed by Han's old friend Lando. During a fierce duel, Vader reveals that he is Luke's father. Owing to financial concerns, Alan Dean Foster's sequel novel, Splinter of the Mind's Eye (1978), restricted the story to Luke, Leia, and Darth Vader. After the success of the original film, Lucas knew a sequel would be granted a reasonable budget, and hired Leigh Brackett to write it from Lucas's story. She finished a draft by early 1978, but died of cancer before Lucas was able to discuss changes he wanted her to make. His disappointment with the first draft may have made him consider new directions. Lucas penned the next draft, the first screenplay to feature episodic numbering for a Star Wars story. Lucas found this draft enjoyable to write, as opposed to the yearlong struggle writing the first film, and quickly wrote two more in April 1978. The plot twist of Vader being Luke's father had drastic effects on the series. After writing these drafts, Lucas fleshed out the backstory between Anakin, Obi Wan, and the Emperor. With this new backstory in place, Lucas decided that the series would be a trilogy of trilogies, In his last words, Yoda confirms the truth about Luke's father, and that Luke must confront Vader again in order to complete his training. As the Rebels lead an attack on the second Death Star, Luke engages Vader in a lightsaber duel as the Emperor watches; both Sith Lords intend to turn Luke to the dark side and take him as their apprentice. Ford had originally not signed on to appear in a second sequel, but was convinced to return under the condition that his character would die. Kurtz wanted a bittersweet and nuanced ending outlined with Lucas that not only saw Han dead, but also depicted the Rebel forces in pieces, Leia struggling as a queen, and Luke walking off alone (as in a Spaghetti Western)—while Lucas wanted a happier ending, partly to encourage toy sales. This led to tension between the two, resulting in Kurtz leaving the production.

Тақырыптар

"Жұлдыздар соғысы" трилогиясы, әсем әрі болашаққа қадам басатын ғылыми-фантастикадан өзгеше, Лукастың "қолданылған ғалам" түсінігінде галактиканы лас әрі тозығы жеткендей бейнелейді. Бұл, ішінара, Акира Куросаваның тарихи фильмдерінен шабыттанды, олар түпнұсқа "Жұлдыздар соғысы" трилогиясы сияқты, көбінесе толыққанды түсіндірме бермей, оқиғаның ортасынан басталады (medias res). Саяси ғылым 1977 жылы франшиза басталысымен бірге "Жұлдыздар соғысының" маңызды бөлігіне айналды, демократия мен диктатура арасындағы күреске назар аударды. Дарт Вейдердің дизайны бастапқыда самурай қаруынан шабыттанды, сонымен қатар неміс әскери шлемі де пайдаланылды. Лукас бастапқыда ситхтерді императорға, Штуцштаффель (SS) Адольф Гитлерге қызмет еткендей, қызмет ететін топ ретінде көріп, кейін бұл бейне Вейдер кейіпкерінде шоғырланды. Лукас Палпатин мен Юлий Цезарь, Наполеон Бонапарт сияқты тарихи тұлғалар мен Ричард Никсон сияқты саясаткерлер арасындағы параллельдерді де көрсетті. Штурмдаушылар Бірінші дүниежүзілік соғыстағы "шабуыл" жасаушы әскерлердің атын алды, Империя офицерлері Екінші дүниежүзілік соғыстағы неміс әскерлерінің формасына ұқсас киім киеді, ал саяси және қауіпсіздік офицерлері бас киімдеріндегі стильді күміс өлім маскасына дейін қара киім киген SS-ке ұқсайды. Екінші дүниежүзілік соғыс терминдері фильмдердегі атаулар үшін қолданылды, мысалы, Кессел планетасы (қоршаудағы күштер тобын білдіреді) және Хот (қарлы Шығыс майданында қызмет еткен неміс генералы Герман Хоттың құрметіне аталған). "Империяның кері соққысы" фильміндегі командирлердің AT-AT көліктерінен қарап тұрған көріністер танктердің ішкі бөлігін еске түсіреді, ал түпнұсқа фильмдегі ғарыш шайқастары екі дүниежүзілік соғыстағы әуе шайқастарының негізінде салынған.

Қайта шығарылғандар

"Жұлдыздар соғысы" фильмінің түпнұсқасы 1978, 1979, 1981 және 1982 жылдары қайта көрсетілді. Барлық үш фильм де 1996 жылға дейін LaserDisc және VHS сияқты әртүрлі үй видео форматтарында шығарылды. Трилогия 1997 жылы "Арнайы басылым" ретінде қайта шығарылды, онда түрлі қосымшалар мен өзгерістер енгізілді, олардың кейбіреулері жағымсыз пікірлерге ие болды. Бұл нұсқалар VHS форматында шығарылып, Лукастың бастапқы көзқарасының бір бөлігі ретінде фильмдердің түпнұсқа нұсқаларын ығыстырды және преквел трилогиясының шығуына дейін сағаға деген қызығушылықты қайта жандандыру мақсатында жасалды. "Жұлдыздар соғысы" арнайы басылымы 1998 жылдың 5 ақпанында бүкіл елдегі WB телеарналарында (Нью-Йорк және Лос-Анджелес қалаларында да) тұңғыш рет көрсетілді. 2004 жылы DVD нұсқасы үшін барлық үш фильмге де өзгерістер енгізілді, бұл фильмдерді преквелдермен байланысты етуге бағытталған шара болды. Фильмдер 1993 жылғы LaserDisc-тен көшірілген бонус дискілерімен бірге 2006 жылы қайта шығарылды. 2011 жылы Blu-ray форматында преквел және түпнұсқа трилогия жинақтары жеке-жеке және бірге шығарылды, олардың барлығында тағы бір раунд өзгерістер мен қосымшалар болды. 2010 жылдардың басында алты фильмнен тұратын франшиза үшін 3D нұсқаларын жасау жоспарланған. Бірақ 2012 жылы Lucasfilm компаниясын сатып алғаннан кейін Disney 2013 жылы қалған шығарылымдарды тоқтатып, "Жұлдыздар соғысы: Эпизод VII – Күш оянады" фильміне назар аударуға шешім қабылдады. 2019 жылы Lucasfilm президенті Кэтлин Кеннеди (2012 жылдан бері қызметте) Лукастың түпнұсқа трилогиясына ешқандай өзгеріс енгізбейтінін мәлімдеді, себебі "олар әрқашан оның туындысы болып қала береді". "Скайуокердің көтерілісі" фильмін жарнамалаған кезде режиссер Дж. Дж. Абрамс трилогияның түпнұсқа нұсқаларының ресми түрде шығарылуына үміттенетінін айтты, бірақ билік өкілдері оған "мұндай мүмкіндік әрқашан бола бермейді" деген жауап берді. Ол "Күш оянады" фильмін түсіргенде, "Империяның кері соққысы" фильміндегі Вейдер мен Император арасындағы диалог туралы келіспеушілікке ұшырапты, кейін фильмнің әртүрлі нұсқалары туралы сөз болып жатқанын түсінгенін айтты; ол жанкүйерлер жасаған "Despecialized Editions" нұсқаларын мысалға келтірді, ал екінші тарап ағымдағы ресми нұсқаны еске түсірді. Бастапқыда "Жұлдыздар соғысы" франшизасының алғашқы алты фильмі Disney+ сервисі іске қосылған кезде қолжетімді бола ма деген мәселе белгісіз болды, себебі TBS франшизаға қатысты кабельдік құқықтарының аясында 2024 жылға дейін стриминг құқықтарына ие болды. Алайда, 2019 жылдың 11 сәуірінде фильмдердің сервисте пайда болуы туралы хабарланды.

The original Star Wars film was re released theatrically in 1978, 1979, 1981 and 1982. All three films were released on various home video formats, including LaserDisc and VHS, until 1996. The trilogy was theatrically re released in a 1997 "Special Edition", featuring various additions and changes, some of which were met with negative reception. These versions were released on VHS, replacing the original versions of the films as part of Lucas's original vision, and were created in part to reinvigorate interest in the saga ahead of the prequel trilogy. The special edition of Star Wars made its broadcast premiere on February 5, 1998 on WB stations across the country (including New York and Los Angeles). Further changes to all three films were made for a DVD release in 2004, intended to bring the films into greater continuity with the prequels. The films were re released again in 2006 with bonus discs of the original versions of the films (transferred from the 1993 LaserDiscs). In 2011, both together and separate prequel and original trilogy box sets were released on Blu ray, all including another round of changes and additions. In the early 2010s, 3D releases were planned for the then six film franchise. Disney ultimately decided in 2013, after acquiring Lucasfilm in 2012, to cancel the remaining releases to focus on Star Wars: Episode VII The Force Awakens. In 2019, Kathleen Kennedy, president of Lucasfilm since the 2012 acquisition, stated that she would not make alterations to Lucas's original trilogy, because "those will always remain his." While promoting The Rise of Skywalker, director J. J. Abrams expressed his hopes that the original versions of the trilogy would be officially released, but said that the powers that be had told him "that that's not necessarily possible". He further said that when making The Force Awakens, he had gotten into a disagreement about the dialogue between Vader and the Emperor in The Empire Strikes Back before realizing that different versions of the film were being referred to; he cited the fan created "Despecialized Editions" of the films, while the other party had recalled the current official version. It was initially unclear whether the first six films of the Star Wars franchise would be available on Disney+ upon the service's launch, as TBS held streaming rights through 2024 as part of its cable rights to the franchise. However, on April 11, 2019, it was announced that the films would be available at launch.

Кассалық жинақ

Фильмнің шығу күні Бюджеті Кассалық түсім Кассалық рейтингісі Сілтемелер Солтүстік Америка Инфляцияға түзетілген (Солтүстік Америка) Басқа территориялар Әлем бойынша Барлық уақытта Солтүстік Америка Барлық уақытта әлем бойынша Жұлдыздар соғысы 25 мамыр 1977 11 млн $ 460,998,007 $ 1,608,419,900 $ 314,600,000 $ 775,598,007 #16 #90 Империяның кері шабуылы 21 мамыр 1980 33 млн $ 290,075,067 $ 886,571,200 $ 257,900,000 $ 547,975,067 #91 #183 Джедайдың оралуы 25 мамыр 1983 32.5 млн $ 309,306,177 $ 849,356,500 $ 166,000,000 $ 475,306,177 #75 #220 Барлығы 76.5 млн $ 3,344,347,600 $ #2 #2

Сыни жауап

"Жұлдыздар соғысы" фильмі 1977 жылдың жазында шықты, сыншылардың жоғары бағасына ие болды және 1975 жылғы "Жаңқадан" асып, 1982 жылға дейін жазғы кассалық рекордты сақтап тұрды, содан кейін "Е.Т. – жерден тыс келуші" оны басып өтті. Келесі жылы ол 50-ші "Оскар" сыйлықтарындағы он бір номинацияның алтауын жеңіп алды. Бірінші фильмнің сәттілігі оны халық мәдениетінің құбылысына айналдырып, көптеген телесериалдардың, бейне ойындардың, фильмдердің және үлкен тауарлық империяның пайда болуына себепкер болды. Одан кейін "Империя кері соққы береді" (1980) және "Джедайдың оралуы" (1983) есімді екі фильм шықты, екеуі де өте табысты болды. Алғашқысында Вейдердің Люктің әкесі екені ашылған сахна, кино тарихындағы ең танымал сюжеттік бұрылыстардың біріне айналды. Оригинал трилогиясы жаңартқыш көрнекі және дыбыстық эффекттері, Джон Уильямстың музыкасы, сценарийі, кейіпкерлері және идеясы үшін мақталып, жоғары бағаланды. Көптеген адамдар "Жұлдыздар соғысы" және "Империя кері соққы береді" фильмдерін жасалған ең ұлы фильмдердің қатарына жатқызады, ал "Джедайдың оралуы" жақсы қабылданды, бірақ оның алдыңғы фильмдермен салыстырылмады.

Rotten Tomatoes Metacritic
Star Wars 93% (8.80/10 орташа рейтинг) (140 пікір) 90 (24 пікір)
The Empire Strikes Back 95% (9.00/10 орташа рейтинг) (111 пікір) 82 (25 пікір)
Return of the Jedi 83% (7.20/10 орташа рейтинг) (103 пікір) 58 (24 пікір)

Марапаттар

1989 жылы Конгресс кітапханасы алғашқы "Жұлдызды соғыс" фильмін "мәдени, тарихи немесе эстетикалық маңызы бар" екендігі үшін АҚШ Ұлттық кино реестрінде сақтауға таңдады. "Империя кері соққы береді" 2010 жылы, ал "Джейдидің оралуы" 2021 жылы таңдалды. Түпнұсқалық көшірмелерден көшіру қиын болғандықтан, бастапқыда сақтау үшін 1997 жылғы арнайы басылымның 35 мм-лік түйіршіктері ұсынылды, бірақ кейіннен кітапханада түпнұсқалық кинотеатрлық көрсетілімдердің авторлық құқықтары сақталған көшірмесі бар екені белгілі болды. 2015 жылға қарай "Жұлдызды соғыс" 2K форматында сканерленді, оны жазба арқылы көруге болады.

Танымал мәдениет

Фильмдердің танымал болуы нәтижесінде «Симпсондар», «Отбасылық жігіт», «Оңтүстік паркі» және «Робот тауық» сериалдары сияқты телесериалдарда, сондай-ақ «Клерктер», «Еркін жігіт» және «Той историясы 2» сияқты фильмдерде көптеген сілтемелер пайда болды. Бұған қоса, бұл фильмдер саяси лексикаға да әсер етті, мысалы, Тед Кеннеди Рональд Рейганның Стратегиялық қорғаныс жобасына берген лақап атында қолданылды. Трилогияның көркемдік және технологиялық жетістіктері Ридли Скотт, Джеймс Кэмерон, Дэвид Финчер, Джосс Уидон, Питер Джексон және Кристофер Нолан сияқты басқа режиссерлерге үлкен әсер етті, сондай-ақ жалғастырылған трилогияның режиссері Дж. Дж. Абрамсқа да ықпал етті. Трилогияның қалдырған әсері оның жұлдыздарының – Марк Хэмилл (Люк Скайуокер), Кэрри Фишер (Принцесса Лея), Харрисон Форд (Хан Соло), Энтони Дэниелс (C-3PO), Кенни Бейкер (R2-D2), Питер Мейхью (Чьюбакка), Джеймс Эрл Джонс (Дарт Вейдер), Билли Ди Уильямс (Ландо Калриссиан) және Уорвик Дэвис (Викет В. Уоррик) – болашақ мансабына жол ашты.

Алдын ала және жалғастыратын трилогиялар

Бастапқы "Жұлдызды соғыстар" трилогиясының сәттілігі мен зор ықпалы екі тағы бір трилогияның жасалуына әкелді, екеуі де қаржылық тұрғыдан табысты болды, ал жеке фильмдерге әртүрлі, бірақ көбінесе жағымды пікірлер берілді. Алдын ала түсірілген трилогияға "Фантомдық қауіп" (1999), "Клондардың шабуылы" (2002) және "Сифтердің кек алуы" (2005) фильмдері кіреді, барлығын Джордж Лукас түсірген. Алдын ала түсірілген фильмдерде Бейкер, Дэниелс, Оз, Мейхью және МакДиармид бұрынғы рөлдерін қайталап ойнады, сондай-ақ Эван МакГрегор, Натали Портман, Хейден Кристенсен, Лиам Нисон және Сэмюэл Л. Джексон да қатысты. Алты фильмді аяқтағаннан кейін Лукас одан әрі жалғастырулар болмайтынын мәлімдеді. 2012 жылы Disney Lucasfilm компаниясын сатып алып, жаңа трилогия жасады. Бұл трилогияға "Күш оянады" (2015), "Соңғы джедай" (2017) және "Скайуокердің өрлеуі" (2019) фильмдері кіреді. Лукас бұл фильмдердің жасалуына тікелей қатыспады. Жаңа актер құрамында Дейзи Ридли, Джон Бойега, Оскар Айзек, Адам Драйвер, Домхналл Глисон және Энди Серкис ойнады, ал басты рөлдерді түпкілікті актерлер қайта ойнады.

Басқа медиа

"Жұлдыздық соғыс" "Скайуокер" сагасынан бөлек фильмдерге, "Жұлдыздық соғыс: Клондық соғыс", "Мандалориан" сияқты көптеген телесериалдарға, сондай-ақ Disney+ үшін дамылып келе жатқан тікелей эфирдегі жаңа сериалдарға, жүздеген бейне ойындарға, кітаптарға, комикстерге және Диснейленд пен Уолт Дисней әлеміндегі тақырыптық атракциондарға да қанат қақты.