Кіріспе

Prince – даттық темекі бренді, көпұлтты British American Tobacco компаниясына тиесілі және House of Prince компаниясымен өндіріледі. House of Prince 2008 жылға дейін Scandinavian Tobacco Company компаниясының еншілес кәсіпорны болған.

Тарих

Prince 1957 жылы Дания нарығына Chr. Augustine's Fabrikker компаниясы R. Færch's Factories зауыты төрт жыл бұрын шығарған елдегі алғашқы сүзгісі бар темекі, "All Over" темекісіне «әріптес» ретінде енгізді. Он жылдар бойы Prince нарықта сөзсіз көшбасшы болды, бірақ соңғы жылдары «LA» сияқты брендтер оның позициясына күшті қарсылық көрсетіп, нарықта елеулі үлес алып отыр. 2002 жылы Prince Данияның темекі нарығының 48,1%-ын құрады, ал бес жылдан кейін бұл көрсеткіш 26,7%-ға төмендеді. Prince бастапқыда «Jeg er også gået over til Prince» («Мен де Prince-ке ауыстым») слоганымен таныстырылды. Алғашқыда модельдер анонимді болды, бірақ 1960 жылдардан бастап танымал адамдар да өз үлесін қосты. 1990 жылдары фотомодель Тина Кьяр да брендке жарнама жасады. Дания, басқа да Еуропалық елдер сияқты, 2002 жылдан бастап темекі таңбаларын жарнамалауға тыйым салды. Норвегия мен Швецияда бұл бренд агрессивті маркетингтік стратегиясымен танымал болды, онда норвегиялық және шведтік атақты адамдар «Мен де Prince-ке ауыстым» деп мәлімдеді. Рольф Весенлунд, Роалд Ойен, Хенки Колстад, Лолло Шанке, Кари Симонсен және Элизабет Граннеман – осылай істеген танымал тұлғалардың бірнешесі. 1961 жылы Prince швед нарығына, ал 1967 жылы Норвегия нарығына шықты, онда бүгінде оның нарықтық үлесі шамамен 42%-ды құрайды, ал Prince Rounded Taste елдегі ең көп сатылатын темекі болып табылады. Prince нарықтық үлесі шамамен 34%-ды құрайды. Батыс Германияның солтүстік бөлігі 1972 жылы, ал Германияның қалған бөлігі 1986 жылы алынды. Бүгінде Prince темекісі әлемнің 40-тан астам елінде қолжетімді. 1977 жылы жүргізілген зерттеуде Prince темекісінің әрбір данасынан 28 мг шайыр және 2,0 мг никотин анықталды. Бұл Норвегия нарығында қолжетімді 28 темекі брендінің арасында осы екі заттың мөлшері бойынша төртінші орынды иеленді. 1987 жылы Prince темекісіндегі шайырдың мөлшері 20 мг-ға, ал никотин мөлшері бір данасына 1,7 мг-ға дейін төмендетілді.

Дау

2000 жылы Данияға контрабандалық жолмен жалған Prince темекілері әкелінген. «Тұтынушылар оның дәмі қорқынышты екенін анықтады», – деді директор Андерс Фрис. Копенгаген полициясы 2,5 миллион контрабандалық темекі ісін тергеді, ол Германия-Дания шекарасында анықталды, темекілер Ресейлік жүк көлігінде көмірмен бірге тасымалданған. Тергеу көрсеткендей, темекілер Копенгагендегі Белла орталығындағы бір адамға тапсырылу жоспарланған. 56 жастағы Дания азаматы қамауға алынды. Полиция пираттық өндіріс бірнеше Шығыс Еуропа елдерінде жүзеге асырылғанын болжады, ал Хассе Якобсен бұл «күшейіп бара жатқан мәселе» екенін айтты. 2003 жылы Швецияға да заңсыз темекі әкелінгені хабарланды. Темекі Қытай немесе Балқан елдерінен заңды түрде импортталып, кейін Қара теңіз портары арқылы басқа жерлердегі сатып алушыларға таратылды. Заңсыз темекі фабрикаларының иелері темекі сатып алып, ескі жабдықтарды (кейбір жағдайларда 1950 жылғы Дания машиналарын) пайдаланып темекі өндірген. Олар Prince немесе Marlboro таңбасымен басылған, бұл тауар белгісін бұзу құқығын бұзуға жатты. Қытайдан тікелей тасымалдау да болды. 2011 жылы BAT Prince темекілеріне адамдарды тәуелді ететін қоспалар қосылғаны хабарланды. Бұрынғы темекі шегуші Аллан Люкке Дженсен сотқа шағымданып, BAT тұтынушыларды осы қоспаларды қосып, өздерінің түтін сынау құрылғыларынан алынған жалған ақпаратты пайдаланып адасқа салуға тырысқан жоқ па деген мәселені қарастырды. 2011 жылы Скандинавиялық темекі компаниясы 1990 жылға дейін Prince темекісінде темекі қалдықтарын қолданған болуы мүмкін деген ақпарат пайда болды, бұл туралы Скандинавиялық темекі компаниясының бұрынғы директоры Клаус Баггер Шығыс округтік сотында мойындады. Ол Аллан Люкке Дженсеннің сотқа берген арызы бойынша, темекі шегушілерді адасқа салу үшін әртүрлі қоспалар мен әдістерді қолданғаны туралы іс бойынша Скандинавиялық темекі компаниясының өкілі ретінде тексерілді. Сыншылардың пікірінше, осы әдістердің бірі – қайта құрастырылған темекі қалдықтарын қосу. 2017 жылы Prince темекісінің заңсыз жинақтары онлайн режимінде ашық сатылып жатқаны хабарланды, көбінесе қылмыстық топтар арқылы. Негізгі сату орындары Facebook және dba.dk болды. Бір жинақтың құны 250-300 Дания кронына тең, бұл Дания дүкендеріндегі ресми Prince Red жинақтарынан (440 Дания кроны) әлдеқайда арзан. Темекілердің заңсыздығы Дания салықтары төленбегендігінде. Бірақ темекілердің көп бөлігінде пакетте көрсетілгеннен мүлдем басқа заттар бар. Авторлық құқықтар көбінесе Шығыс Еуропа мен Азиядағы заңсыз фабрикаларда өндіріледі. Польшада билік органдары заңсыз темекілерді жиі табады, ал 2016 жылы Польша полициясы заңсыз темекі фабрикаларына 30 рет шабуыл жасады. Сондай-ақ, 2016 жылы Польша шекарасында 739 миллион темекі тәркіленді. Польша билігі 186 рет Скандинавия нарығы үшін Германияда өндірілген Red Prince таңбасын тапты.

Нарықтар

Принц темекісі негізінен Данияда сатылады, сонымен қатар Гренландияда, Норвегияда, Швецияда, Германияда, Францияда, Австрияда, Испанияда, Польшада, Венгрияда, Чехословакияда, Чехияда, Грецияда, Латвияда, Литвада, Ресейде және Үндістанда сатылған немесе сатылатын.