Кіріспе

Сигарет жасауға арналған қағаз. Орау қағазы – коммерциялық түрде шығарылатын сүзгілі сигареттер мен қолмен оралатын сигареттерді жасауға арналған арнайы қағаз. Орау қағаздары – бірнеше сигарет өлшемді қағаздардан тұратын жиынтық, көбінесе картон қаптамаға бүктелген. Олар "бос қағаз" деп те аталады, темекі немесе каннабисті орау үшін қолданылады. Дәмделген болуы мүмкін. Орау қағаздары каннабистен жасалған "джойнт" деп аталатын сигареттерді орау үшін де пайдаланылады.

Тарих

Қағаздан жасалған темекілер 19 ғасырдың екінші жартысында танымал болып, қымбатқа түсетін сигарлар мен сигариллоларды ығыстырды. Сигарлар мен сигариллолардың бағасы жоғары болғандықтан, Испаниядағы қаңғыбаздар жерден сигардың қалдықтарын жинап, оларды қағазға орап темекі шегетін еді. Қырым соғысы кезінде бұл кеңірек тарады және британдық әскерлер темекіні газет қағазына қалай орауға үйренді. Қағазға орауды жиі пайдалану қалыптасып, сұранысты қанағаттандыру үшін Pay Pay, Smoking және Rizla сияқты қағаз өндіруші компаниялар пайда болды.

Америка Құрама Штаттары

2008 жылы Tobacconist Magazine журналы өздігінен шығару (RYO) темекі өнеркәсібінің ең жылдам өсіп келе жатқан сегменті деп атады. Олардың бағалауынша, АҚШ-тағы темекі шегушілердің 2–4%-ы, яғни шамамен 2,6 миллион адам өздері темекі шығарады. Осы темекі шегушілердің көптегені өндірілген темекіге салынатын салықтың артуына жауап ретінде осыған көшкен.

Канада

2000 жылы Канада үкіметі жүргізген сауалнама бойынша, Канаданың 6 миллион темекі шегушісінің 9 пайызы қолмен оралған темекіні "кейде немесе көбінесе" шегеді, 7 пайызы "екі талай" өз темекісін орап шегеді, ал Канадада сатылатын қаптама қағаздарының 90 пайызынан астамы темекіге қолданылады. 2009 жылғы жаңа зерттеуде шамамен 925 000 канадалық өз темекілерін өзі орайтыны анықталды.

Ұлыбритания

"The Publican" журналында былай делінген: "Арзан бағадағы өздігінен жасалған темекіге [2007 жылы] таңғаларлықтай 175% өсім тіркелді, себебі темекі шегушілер арзан балама іздеп, темекінің мөлшерін бақылауға тырысуда". Ұлттық денсаулық сақтау қызметінің мәліметінше, 1990 жылдан бері өздігінен темекі орау пайдалану 11%-дан 24%-ға екі еседен астамға өсті. Көптеген темекі шегушілер қолмен оралған темекінің фабрикада жасалған темегіден кем зиянды деп санайды, бірақ бұл өсімнің себебі 1990-шы жылдардың басынан бері қазіргі күнге дейін бағаның күрт өсуі болуы да мүмкін.

Тайланд

Тайландта өз қолдарымен сигарет жасап шегетіндер саны, фабрикалық сигарет шегушілерден көп бұрыннан асып түседі. 2008 жылғы сауалнама көрсеткендей, Таиландта сауалнамаға қатысқан темекі шегушілердің 58% өздері сигарет жасап шегеді, ал көршілес Малайзияда бұл көрсеткіш тек 17% құрайды.

Жаңа Зеландия

Жаңа Зеландияның Денсаулық сақтау министрлігі 2005 жылы былай деп хабарлады: «Жаңа Зеландиялықтардың тұтынатын темекісінің арасында өздері орамдап дайындаған темекінің үлесі соңғы он жылда (кем дегенде) өсті, бұл баға айырмашылығынан туындаған болуы мүмкін, және қазіргі кезде жалпы көлемнің шамамен 50 пайызына жуықтап барады».

Үндістан

Жыл сайынғы темекі бағасының өсуіне байланысты, үндістандық темешілер арасында өздігінен темекі шиғару трендіге айналуда. Темекі қағазы мен шикі темекі енді оңай қолжетімді және Үндістанның кез келген пан-дүкенінен сатып алуға болады.

Салық салу

Тұтынушылардың өздігінен темекі шиғаруға көшуі кейбір салық органдарының реакциясына әкелді. АҚШ-та Индиана және Кентукки штаттары темекі шиғару қағазына салық салады. Кентуккиде өндірушілердің наразылығына қарамастан, 2006 жылы салықты бір пакетке 0,25 доллар деп белгіледі (32 жапыраққа дейін, үлкен пакеттерге жапырағына 0,0078 доллардан салық салынады). Луизиананың 47:338.261 нөміріндегі заңы бөлшек саудада бір пакетке 1,25 долларға дейін салық салуға рұқсат береді.

Америка Құрама Штаттары

FDA 2011 жылы АҚШ-та сатылатын темекі орамаға арналған қағаздардың барлық брендтері (жеке таңбаларды қоса алғанда) құрамын ұсынуы және агенттіктің мақұлдауын алуы тиіс екенін немесе егер олар 2007 жылдың 15 ақпанына дейін АҚШ-та сатылмаған болса, сол жылдың наурызына дейін нарықтан шығуы керектігін мәлімдеді.