Кіріспе
Савай Гандарва Бхимсен Махосав (бұрын Савай Гандарва Сангет Махосав деп аталатын және жай ғана Савай деп танылатын) – 1953 жылдан бері Пуна қаласында жыл сайын өткізілетін Үндістан классикалық музыка фестивалі. Фестивальді Ария Сангит Прасарак Мандал (ASPM) ұйымдастырады, ал бастамашысы – Бхимсен Жоши. Фестиваль Жошидің гуруы Савай Гандарваның өмірі мен шығармашылығын еске алу мақсатындағы еске алу музыкалық конференция ретінде құрылған. Жоши фестивальді ұйымдастыруға жетекшілік еткен кезде, өнерпаздар одан жеке шақырулар алған. Хиндустани классикалық хаял музыкасына ерекше назар беріледі, сонымен қатар аспапшылар, бишілер, дхрупадиялар, бхакти музыканттары, ғазал орындаушылары, каввалдар мен карнатик музыканттары концерттік бағдарламаға жиі шақырылады. Жас әртістің фестивальдегі алғашқы өнері – Үндістанның классикалық музыка әлеміне «жол ашуы» және болашағына деген үміттерді білдіреді (соңғы кезде Рахул Дешпанде, Каушики Чакрабарти және Махеш Кале сияқтылар). Құрылғаннан бері фестиваль Пуна қаласының музыканы жақсы білетін тұрғындары үшін маңызды мәдени кештердің біріне айналды, онда дәстүрлі Үнді музыкасының көрнекті шеберлері өнер көрсетеді.
The Sawai Gandharva Bhimsen Mahotsav (formerly known as the Sawai Gandharva Sangeet Mahotsav and simply known as Sawai) is an annual Indian Classical music festival held in Pune since 1953. The festival is hosted by the Arya Sangeet Prasarak Mandal (ASPM) and initiated by Bhimsen Joshi as a memorial music conference commemorating the life and work of Joshi's guru, Sawai Gandharva, the festival's namesake. While Joshi was leading the organisation of the festival, performing artists received personal invitations from him to perform at it. With an emphasis on Hindustani Classical Khayal music, instrumentalists, dancers, dhrupadiyas, Bhakti musicians, Ghazal musicians, Qawwals, and Carnatic musicians frequent the concert lineup. A younger artist's debut performance at the festival connotes their "arrival" and promise to the Classical music scene of India (most recently including Rahul Deshpande, Kaushiki Chakrabarty, and Mahesh Kale). Since its inception, the festival has grown into a prominent cultural soiree for Pune's musical connoisseurs, featuring the foremost musicians of traditional Indian musical forms.
Тарих
Фестиваль 1953 жылы Кирана Гаранасының танымал үнді классикалық әншісі Савай Гандарваның қайтыс болғанына бір жыл толуына орай шағын көлемде басталды. Бхимсен Жоши фестивальдің ұйымдастырылуына бастапқыда басшылық етіп, 2002 жылға дейін солай жалғастырды, осыдан кейін денсаулығына қатысты алаңдаушылықтар туды. Жошидің кіші ұлы Шринивас Жоши және аға шәкірті Шрикант Дешпанде оны ұйымдастырушылар ретінде ізбасар болды. 2011 жылы Жоши қайтыс болғаннан бері Шринивас Жоши фестивальдің бас ұйымдастырушысы болып табылады.
Соңғы жылдары
2009 жылғы фестиваль Пуна қаласында H1N1 вирусының таралу қаупіне байланысты 2010 жылдың қаңтарына ауыстырылды. 2014 жылдың 13 желтоқсанында болған қатты жаңбыр салдарынан фестиваль 2015 жылдың 1 қаңтарына дейін тоқтап тұрды. 2011 жылдың 24 қаңтарында Бхимсен Жоши қайтыс болған соң, АСПМ фестивальдің бастапқы атауы "Савай Гандарва Махотсав" есімінен "Савай Гандарва Бхимсен Махотсав" деп өзгертуге шешім қабылдады, осылайша оның есімін мәңгі есте сақтау үшін.
Дәстүр
Савай Гандарва музыка фестивалі әр жылы желтоқсанның алғашқы екі аптасында үш күн бойы өткізіледі. Бұрын фестиваль түн бойы жалғасып, таңертең аяқталатын. Кейін Пуне қалалық корпорациясы бағдарламаны кешкі сағат 10-ға дейін аяқтау ережесін енгізгеннен кейін бағдарлама кестесі өзгерді. Дәстүр бойынша, әр фестиваль Савай Гандарваға құрмет көрсетумен ашылады, ал таңертеңгілікте шехнай музыканты өнер көрсетеді. Бірінші екі күн бағдарлама кешке басталып, ресми түрде кешкі сағат 10-да аяқталады. Үшінші және соңғы күні (бұрын сенбі күні, қазір көбінесе жексенбі күні) бағдарлама екі сессиядан тұрады: бірінші сессия таңертең басталып, түске дейін жалғасады, екінші сессия кешкі сағат 10-ға дейін аяқталады.
Соңғы қойылымдар
Дәстүр бойынша, финалдық өнернаманы Бимсен Жоши таныстыратын. Ол зейнетке шыққаннан кейін, Кирана Гаранасының басқа өкілдері, соның ішінде Сангмешвар Гурав 2005 жылы, ал Жошидің жетекші шәкірттері 2006 жылы бұл рөлді өздеріне алды. Әнші Прабха Атре 2007 жылдан бері әр фестивальді аяқтап келеді. Фестиваль ресми түрде барлық көрермендер мен сахнада қалған орындаушылардың Савай Гандарваның Раг Бхайравидегі "Джамна Ке Теер" Тхумрисінің жазбасын тыңдауымен аяқталады. Бұл ән оның ұстазы Абдул Кәрім Ханның есімімен мәшһүр болған және оның айрықша белгісі саналады.