Кіріспе

Графтардың абстрактілі құрылымына ғана тәуелді қасиеттері

Графтар теориясында графтың қасиеті немесе граф инварианты – графтардың абстрактілі құрылымына ғана тәуелді, ал графтың нақты белгіленуі немесе сызбасы сияқты бейнелеулеріне тәуелді емес қасиеті болып табылады.

Анықтамалар

Графтарды сызу және графтарды бейнелеу – граф теориясындағы қолданылатын тақырыптар болғанымен, графтардың абстрактілі құрылысына назар аудару мақсатында, графтың қасиеті – графтың барлық мүмкін изоморфизмінде сақталатын қасиет ретінде анықталады. Яғни, бұл графтың өзіне тән қасиеті, оның нақты сызылысына немесе бейнесіне байланысты емес. Көбінесе, сандық тұрғыда берілген қасиеттер үшін "граф инварианты" термині қолданылады, ал "қасиет" әдетте графтардың сипаттамалық белгілеріне жатады. Мысалы, "графта 1-дәрежелі төбелер жоқ" дегені – "қасиет", ал "графтағы 1-дәрежелі төбелер саны" – "инвариант". Күрделірек айтқанда, графтың қасиеті – егер екі граф изоморф болса, олардың екеуі де осы қасиетке ие болады немесе екеуі де ие болмайды.

Граф инварианттары мен графикалық изоморфизмдер

Жеңіл есептелетін граф инварианттары граф изоморфизмін жылдам анықтау үшін өте маңызды, немесе дәлірек айтқанда, изоморфизм емес екенін анықтау үшін, себебі кез келген инвариант бойынша екі графтың мәндері әртүрлі болса, олар (анықтама бойынша) изоморфты бола алмайды. Бірақ, егер екі графтың инварианттары бірдей болса, олар изоморфты болуы да, болмауы да мүмкін. Егер I(G) және I(H) инварианттарының теңдігі G және H графтарының изоморфизмін білдірсе, онда I(G) инварианты толық деп аталады. Мұндай инвариантты тиімді есептеу (графты канонизациялау мәселесі) қиын граф изоморфизмі мәселесін оңай шешуге мүмкіндік береді. Дегенмен, тіпті хроматикалық полином сияқты полиномдық мәнді инварианттар да көбінесе толық болмайды. Мысалы, тырнақ граф және 4 төбелі жол графтың екеуінің де хроматикалық полиномы бірдей.