Филадельфияның Солтүстік-Шығыс аймағы

Кіріспе

Филадельфия қаласының бір бөлігі, Филадельфия, Пенсильвания штаты, АҚШ.

Солтүстік-шығыс Филадельфия, «Солтүстік-шығыс Филадельфия», «Солтүстік-шығыс» және «Ұлы Солтүстік-шығыс» деп аталатын бұл аймақ, Филадельфия қаласының бір бөлігі болып табылады, Пенсильвания штаты. 2000 жылғы халық санауы бойынша, Солтүстік-шығыс Филадельфияның халқы аумақтың шекарасына байланысты 300 000 мен 450 000 аралығында құрайды. Солтүстік-шығыс өңірінде көптеген жұмысшы топқа жататын ирланд-американдықтар тұрады, сонымен қатар поляктар, немістер, еврейлер, орыстар, афроамерикандықтар, бразилиялықтар, пуэрто-риколықтар, доминикандықтар, гватемалалықтар, украиндер, үндістер, қытайлар және вьетнамдықтар да мекендейді.

География

Солтүстік-шығыстың ауманына байланысты Филадельфия қалалық жоспарлау комиссиясы оны Төменгі Солтүстік-шығыс және Алыс Солтүстік-шығыс деп аталатын екі аймаққа бөледі, бұл атаулар олардың Орталық қаладан қашықтығына сәйкес келеді. "Жакын Солтүстік-шығыс" термині сөйлеу тілінде қолданылмайды; Төменгі Солтүстік-шығыс жиірек қолданылады, бірақ Алыс Солтүстік-шығыс термині кеңінен таралған. Екі аймақтың арасындағы шекара әдетте Пеннипак Крик өзені деп көрсетіледі. Солтүстік-шығыс Филадельфияның шығыс жағын Делавэр өзені, солтүстік жағын Бакс округі, батыс жағын Монтгомери округі шектеседі. Оңтүстік шекарасы Фрэнкфорд/Такони Крик немесе Адамс авенюі болып белгіленген.

Ертедегі еуропалық қоныстану

Солтүстік-шығыстағы алғашқы еуропалық қоныстанушылар швед фермерлері болды, олар бұл аймақ Жаңа Швеция колониясының құрамында болған кезде көшіп келді. Олардан кейін 1680-ші жылдардың соңында Уильям Пенннің Пенсильвания колониясын қоныстандыруды бастаған Томас Холм сияқты ағылшын квакерлері келді. Соңынан Солтүстік-шығыс Филадельфия Филадельфия округінің бір бөлігі болған, бірақ Филадельфия қаласының құрамына кірмеген, шағын қалалар мен фермалардың сирегіп орналасуы ретінде дамыды. Қаламен біріктірілмес бұрын, қазіргі Солтүстік-шығыс Байбери, Делавэр, Төменгі Дублин, Мореланд және Оксфорд (көбінесе ауылдық аймақтар) және Брайдсбург, Франкфорд, Уайт-Холл қалаларынан тұрды, олар көбірек қалалық жерлер еді.

Өнеркәсіп пен ауыл шаруашылығының өсуі

Қазіргі Солтүстік-Шығыстағы жердің көп бөлігі егіншілікке арналғанмен, көптеген арналардың болуы және Филадельфияға жақын орналасуы Солтүстік-Шығыстағы қалаларды өнеркәсіптік дамуға ыңғайлы етті. Солтүстік-Шығыстағы алғашқы фабрика Пеннипак арнасындағы Роуленд қазық зауыты болды. 1802 жылы ол АҚШ-та жасалған алғашқы қазықты шығарды. Пеннипак және Фрэнкфорд арналары бойында көптеген диірмендер мен фабрикалар салынды, ал диірмен арналары мен бөгеттердің іздері бүгінге дейін сақталған. Осы фабрикалардың ең танымалдарының бірі - Таконидегі Дистон пилорамасы, оны ағылшын өнеркәсіпшісі Генри Дистон құрған, оның аралары әлемдік деңгейде танымал болды.

Халық санының өсуі мен шоғырлануы

1854 жылы Филадельфия округі қала құрамына енді. 20 ғасырдың алғашқы үш онжылдығында қарқынды индустрияландыру солтүстік-шығыстағы өнеркәсіптік аймақтардың және оларды қоршаған елді мекендердің өсуіне алып келді. Бұл демографиялық өзгерістермен қатар, Market-Frankford желісінің пойызы мен Рузвельт бульвары сияқты жаңа магистральдық тас жолдар Солтүстік-Шығыстың төменгі жартысына жаңа орта тап халықтарын жеткізді. 1920-шы және 1930-шы жылдары солтүстік-шығыстың осы бөлігіне келген жаңа тұрғындар үшін үлкен қатар үйлер салынды, әдетте кішкентай, бірақ құнды алдыңғы көгалдармен, бұл Солтүстік-Шығыстың көп бөлігіне «бақшалы қалашық» сипаттамасын береді және қаланың басқа жерлерінде сезілетін физикалық тығыздық сезімін азайтады. Бұл дамудың көп бөлігі Рузвельт бульварының шығысында (Mayfair, Torresdale) және Oxford Circle-да болды (оның ішінде ирланд, итальян, поляк және неміс американдықтары) және аймақтың дамуын аяқтады, Rhawnhurst және Bell's Corner-дың дамылмаған аудандарын толықтырып, бұрынғы ауылдық алыс Солтүстік-Шығысты дамытты. Қаланың ескі бөлімдері жас отбасыларын жоғалтқанда, Солтүстік-Шығыстағы мектеп жасындағы халықтың саны өсіп, мектептерді, кітапханаларды, кинотеатрларды, сауда орындарын, көлікті, мейрамханаларды және басқа да қажетті инфрақұрылымды жедел кеңейтуді қажет етті. 1945 жылдан 1970 жылдарға дейінгі кезең көптеген американдық қалаларда ескі, өнеркәсіптік аймақтардың құлдырауымен ерекшеленді. Бұл Филадельфияда да орын алды, онда қаланың Солтүстік, Батыс және Оңтүстік бөліктері халықты, фабрикаларды, жұмыс орындарын және сауданы жоғалтты. Соғыстан кейінгі кезеңде Солтүстік-Шығысқа өсіп келе жатқан орта тап отбасылары көптеп келді және ол дерлік толығымен ақ нәсілділерден тұратын қауымдастыққа айналды. Бұл 1960-шы және 1970-ші жылдары дау тудырды, себебі мектеп автобустарын қолдау және қарсылық талқылаулары, әсіресе қаланың мемлекеттік мектептеріндегі нәсілдік теңсіздікті жою мақсатымен Солтүстік-Шығысқа шоғырланды. Бұл нәсілдік теңсіздік Солтүстік-Шығыстағы тамаша мемлекеттік және жеке мектептер жүйесінің көптеген түлектерінің жоғары әлеуметтік мобильділігі арқылы шешілді, олар 1980-ші жылдардан бастап Солтүстік-Шығыстан шығып, қала маңына көшіп, қаланың латиноамерикандық, афроамерикандық және азиялық тұрғындарынан келген жаңа қоныс терушілерге орын жасады.

By 1854, Philadelphia County was incorporated into the city. In the first three decades of the 20th century, rapid industrialization led to the growth of industrial sections of the northeast and the neighborhoods surrounding them. These demographic changes, along with the building of the Market Frankford Line train and new arterial highways, such as the Roosevelt Boulevard, brought new middle class populations to the lower half of the Northeast. Vast tracts of row homes were built in that section of the Northeast for new arrivals in the 1920s and 1930s, typically with small, but valued front lawns, which impart a "garden suburb" quality to much of the Northeast, reducing the sense of physical density felt elsewhere in the city. Much of this development occurred east of Roosevelt Boulevard (Mayfair, Torresdale) and in Oxford Circle. (including Irish, Italian, Polish, and German Americans) and completed the development of the region, filling in undeveloped areas of Rhawnhurst and Bell's Corner and developing the previously rural Far Northeast. As older sections of the city lost populations of young families, the Northeast's school age population swelled, requiring rapid expansion of schools, libraries, cinemas, shopping, transportation, restaurants and other needed amenities. The period from 1945 through the 1970s was marked in many American cities by urban decline in older, more industrial areas. This was especially true in Philadelphia, in which much of the city's North, West and South sections lost population, factories, jobs and commerce. During the postwar period, the Northeast experienced a heavy influx of growing middle class families, and had become an almost exclusively white community. This aroused controversy in the 1960s and 1970s, as passions for and against school busing were focused on the Northeast, to address racial imbalances, especially in the city's public schools. That racial imbalance was ultimately addressed by the upward mobility enjoyed by many of the graduates of the Northeast's excellent public and parochial school systems, who made their way out of the Northeast and into the suburbs from the 1980s onward, making room for new arrivals from the city's Latino, African American and Asian populations.

Жеке тұлға

1980 жылдары Солтүстік-шығыс қаланың көп бөлігінен өзгеше даму жолына түсті. Жоғарыда аталған нәсілдік ерекшеліктерге қоса, Солтүстік-шығыстағы саяси ахуал республикашылдар мен демократтар арасында теңгерілгендік танытты, ал қаланың қалған бөлігі көбінесе соңғы партияға дауыс берді. Осының салдарынан, көптеген Солтүстік-шығыс тұрғындары қаладағы жоғары салықтарға және алған қызметтерінің арасындағы теңгерімсіздікке наразы болды. Бұл наразылық мемлекеттік сенатор Фрэнк "Хэнк" Сальваторе бастаған, басқалармен бірге, сепаратистік қозғалысқа ұласты. Сальваторе штаттық сенатқа Солтүстік-шығысты Либерти округі деп аталатын жеке округке айналуға рұқсат беретін заң жобасын енгізді, бірақ заң жобасы одан әрі ілгерілемеді.

Демография

2010 жылғы халық санауы бойынша, Филадельфияның солтүстік-шығыс аймағында 432 073 адам тұрады. (Карта)

Нәсілдік демографиялық мәліметтер

Испандық емес ақ: 252,022 (58,3%)
Испандық емес қара: 77,681 (18,0%)
Кез келген нәсілдегі испандық немесе латино: 60,020 (13,9%)
Азиялық: 31,658 (7,3%)
Аралас немесе басқа: 10,692 (2,5%)
Американың жергілікті халқы: 7,777 (1,8%)

Ирландтық американдықтар

Ирландиядағы Ұлы ашаршылықтың нәтижесінде көптеген ирланд иммигранттары осы қалаға келді. Бүгінде Филадельфиядағы ирландтар қала халқының 14,2 пайызын құрайды, бұл қаладағы ең ірі этникалық топ. Ирландтар қаланың дерлік барлық аудандарында кездессе де, олардың көп бөлігі Солтүстік-Шығыс Филадельфияда шоғырланған.

АҚШ-тың Өкілдер палатасы

Солтүстік-Шығыс Филадельфияның барлығы Пенсильвания штатының 2-ші Конгресс округіне кіреді және қазіргі таңда Брендан Бойл өкілдік етеді.

Сенат

Пенсильвания штатының Сенатында Солтүстік-Шығыстың басым бөлігі 5-ші округке кіреді, оны Джимми Диллон өкілдік етеді, ал шағын бөліктерін Шариф Стрит (3-ші округ) және Тина Тартаглионе (2-ші округ) өкілдік етеді. Олардың барлығы – демократтар.

Өкілдер Палатасы

Солтүстік-шығыс бірнеше штаттық округтер арасында бөлінген, олардың ішінде демократтар Эд Нилсон, Кевин Бойл, Пэт Галлахер, Джаред Соломон, Джейсон Доукинс, Энтони Беллмон және Джозеф Хогенштейн, сондай-ақ республикашыл Мартина Уайт округтері бар.

Филадельфия қалалық кеңесі

Филадельфия қалалық кеңесінде Қиыр Солтүстік-Шығыс аймағын 10-шы округтен сайланған кеңес мүшесі және Кеңес оппозициясының (Республикалық партия) жетекшісі Брайан О'Нилл өкілдік етеді. Төменгі Солтүстік-Шығыс бес басқа кеңес округінің арасында бөлінген, олардың барлығы Демократиялық партиядан, соның ішінде 1-ші округ – Марк Сквилла, 5-ші округ – Кеңес төрағасы Даррелл Кларк, 6-шы округ – Майкл Дрисколл, 7-ші округ – Мария Кинонес Санчес және 9-шы округ – Энтони Филлипс.

Қоғамдық қауіпсіздік

Филадельфия полиция департаменті Солтүстік-Шығыс бөлімшесіндегі төрт ауданды патрульдейді, оның ішінде Қиыр Солтүстік-Шығыстағы 7-ші және 8-ші аудандарды, ал Таяу Солтүстік-Шығыстағы 2-ші және 15-ші аудандарды.

Экономика және аттракциондар

Солтүстік-шығыс Филадельфияда бұрын Франклин Миллс деп аталған, қазіргі Филадельфия Миллс сауда орталығы орналасқан. Бұл орталық бір кезде Либерти Белл Парк ат жарыс трассасы болған жерге салынған және штаттың ең көп таңдаулы көрікті жерлерінің бірі болып табылады. Солтүстік-шығыстың төменгі бөліктерінде Кастор даңғылы сияқты дүкендер мен мейрамханалармен толы жағымды сауда көшелері сақталған. Котман даңғылындағы ірі сауда орталықтарына Котман-Бюстлтон орталығы және 1964 жылы Котман даңғылы мен Рузвельт бульварының қиылысында ашылған Рузвельт сауда орталығы кіреді. Сонымен қатар, Солтүстік-шығыста Friends Hospital және Fox Chase Cancer Center сияқты екі жалпыға танымал медициналық мекеме орналасқан. Ransome Airlines компаниясы таратылғанға дейін кеңсесі Солтүстік-шығыс Филадельфия әуежайы аумағында болды.

Білім

Бірінші мектеп 1723 жылы Солтүстік-Шығыста Сайлас Криспин, Томас Холмның күйеу баласы құрды. Солтүстік-Шығыс Фокс Чейз фермасына мекендейді, бұл білім беру орны Филадельфия қала шегіндегі жалғыз қолданыстағы ферма болып табылады.

Колледждер мен университеттер

Holy Family University негізгі кампусы Солтүстік-шығыс Филадельфияда орналасқан. 1954 жылы құрылған университетте екі мыңнан астам студент оқиды.

Бастауыш және орта мектептер

Филадельфияның мектеп округі аймақтағы мемлекеттік мектептерді басқарады. Аймақтағы мемлекеттік жоғары мектептердің ішінде Солтүстік-шығыс, Авраам Линкольн, Сэмюэл С. Фелс жоғары мектебі, Франкфорд, Джордж Вашингтон және Свенсон бар. Солтүстік-шығыс Филадельфияда Филадельфия академиясы, MaST, Франклин Таун және Теңіз академиясы сияқты бірнеше мемлекеттік қаржыландырылатын чартерлік жоғары мектептер де жұмыс істейді. Солтүстік-шығыс Филадельфияда Бенджамин Раш қаласындағы Өнер академиясы деп аталатын мемлекеттік магнит мектебі орналасқан. Филадельфияның Рим-католик архиепископиясы католик мектептерін басқарады. Солтүстік-шығыс Филадельфиядағы католик жоғары мектептеріне Санкт-Хуберт католик қыздар жоғары мектебі, Әке судья, Кардинал Догерти, Солтүстік-шығыс католик және Архиепископ Райан кіреді. 2009 жылдың қазан айында Кардинал Догерти мен Солтүстік-шығыс католик мектептері оқушылар санының азаюына байланысты жабылатыны туралы хабарланды. Назарет академиясы – Назарет қасиетті Отбасының қарындастары құрған және басқаратын тәуелсіз католик жоғары мектебі.

Ақпарат құралдары

Солтүстік-шығыс аймағында "Northeast Times" тегін апталық газеті таратылады. 2008 жылдың 11 желтоқсанына дейін "Northeast News Gleaner" атты тағы бір тегін газет сонда басылып келді. "The Philadelphia Inquirer" және "Philadelphia Daily News" қалалық газеттері, екеуі де күнделікті шығады, сонымен қатар Солтүстік-шығыс жаңалықтарын жабады.

Демалыс

Солтүстік-шығыс Филадельфиядағы ең танымал географиялық нысан және демалыс орны – Пеннипак паркі арқылы ағатын Пеннипак өзені. Парктің орманды алқаптары Солтүстік-шығыстың бүкіл енін жабады және қалалық құрылыс арасында табиғи оазис рөлін атқарады. Паркте АҚШ-тағы әлі күнге қолданылып келе жатқан ең көне тас аркалы көпір орналасқан, ол 1697 жылы қазіргі Франкфорд даңғылында салынған. Аталған аймақта көптеген ойын алаңдары мен кішігірім саябақтар да бар, олардың ішінде Бурхолм паркі де бар.