Кіріспе
Германияда туған американдық діни әйел бауыр (1838–1918)
Marianne Cope, OSF, (also known as Saint Marianne of Molokai) (January 23, 1838 – August 9, 1918), was a German born American religious sister who was a member of the Sisters of St. Francis of Syracuse, New York, and founding leader of its St. Joseph's Hospital in the city, among the first of 50 general hospitals in the country. Known also for her charitable works, in 1883 she relocated with six other sisters to Hawaiʻi to care for persons suffering leprosy on the island of Molokaʻi and aid in developing the medical infrastructure in Hawaiʻi. Despite direct contact with the patients over many years, Cope did not contract the disease. In 2005, Marianne was beatified by decision of Pope Benedict XVI. She was canonized (declared a saint) by the same pope on October 21, 2012, along with Kateri Tekakwitha, a 17th century Native American. Cope is the 11th Catholic active in what is now the United States to be canonized by the Catholic Church. Barbara, her father, and her siblings became naturalized as an American citizens in the 1850s. Barbara received her First Holy Communion and her Confirmation at historic Old St. Johns Church in Utica, New York. By the time their father, Peter Cope, died in 1862, the younger children in the family were of age to support themselves, so Barbara pursued her long felt religious calling. She entered the novitiate of the Sisters of the Third Order Regular of Saint Francis in Syracuse, New York. After a year of formation, Cope received the religious habit of the Franciscan Sisters and the new name Marianne. She became first a teacher and then a principal in newly established schools for the region's German speaking immigrants. Following the revolutions of 1848, more German Catholic immigrants entered the United States. By 1870, Marianne Cope had become a member of the governing council of her religious congregation. She helped found the first two Catholic hospitals in Central New York, with charters stipulating that medical care was to be provided to all, regardless of race or creed. She was appointed by the Superior General to govern St. Joseph's Hospital, the first public hospital in Syracuse, serving from 1870 to 1877. As a hospital administrator, Marianne became involved with the move of Geneva Medical College of Hobart College from Geneva, New York, to Syracuse, where it became the College of Medicine at Syracuse University. She contracted with the college to accept their students for treating patients in her hospital to further their medical education. Her stipulation in the contract—again unique for the period—was the right of the patients to refuse care by the students. These experiences helped prepare her for the special ministry she next pursued.</blockquote>
Cope departed from Syracuse with six other Sisters to travel to Honolulu to answer this call, arriving on November 8, 1883. They traveled on the SS Mariposa. With Mother Marianne as a supervisor, the Sisters' task was to manage Kakaako Branch Hospital on Oahu, which served as a receiving station for Hansen's disease patients gathered from all over the islands. The more severe cases were processed and shipped to the island of Molokai for confinement in the settlement at Kalawao, and then later at Kalaupapa. The following year, at the government's request, Cope set up Malulani Hospital, the first general hospital on the island of Maui. Soon, she was called back to the hospital in Oahu. She had to deal with a government appointed administrator's maltreatment of the leprosy patients at the Branch Hospital at Kakaako, an area adjoining Honolulu. She told the government that either the administrator had to be dismissed or the Sisters would return to Syracuse. She was given charge of the overcrowded hospital. Her return to Syracuse to re assume governance of the congregation was delayed, as both the government and church authorities thought she was essential to the mission's success. Two years later, the king awarded Mother Marianne with the Cross of a Companion of the Royal Order of Kapiolani for her care of his people. The work continued to increase. In November 1885, she opened the Kapiolani Home with the government's support to provide shelter to homeless female children of leprosy patients. The home was located on a leprosy hospital's grounds because only the Sisters were willing to care for children so closely associated with people suffering from leprosy. In 1887, a new government came into office. It ended the forced exile of leprosy patients to Molokai and closed the specialty hospital in Oahu. A year later, the authorities pleaded with the Sisters to establish a new home for women and girls on the Kalaupapa peninsula of Molokai. Marianne accepted the call, knowing that it might mean she would never return to New York. "We will cheerfully accept the work " was her response.
Марианна Коуп, OSF, (Молокайдың қасиетті Марианнасы деп те аталады) (23 қаңтар 1838 – 9 тамыз 1918), Германияда туған американдық діни әйел бауыр, Нью-Йорк штатының Сиракузадағы Сент-Франциск сестерінің мүшесі және қаланың алғашқы 50 жалпы ауруханасының бірі болған Сент-Джозеф ауруханасының негізін қалаушы жетекшісі болды. Сондай-ақ қайырымдылық істерімен танымал, ол 1883 жылы тағы алты әйел бауырласпен бірге Молокай аралында алапеспен ауыратын адамдарға қамқорлық жасау және Гавайидегі медициналық инфрақұрылымды дамытуға көмектесу үшін Гавайиге көшіп келді. Көп жылдар бойы науқастармен тікелей байланыста болғанмен, Коупқа ауру жұқпады. 2005 жылы Марианна Папа Бенедикт XVI шешімімен ақталды. 2012 жылдың 21 қазанында Пап оны 17 ғасырдағы америкалық тума жерлік Катери Текаквитамен бірге қасиетті деп жариялады. Коуп қазіргі АҚШ-та католиктер қауымында белсенді қызмет атқарып жүрген католиктердің 11-і. Оның әкесі Барбара және оның бауырлары 1850 жылдары Америка азаматтары болып натурализацияланды. Барбара 1862 жылы олардың әкесі Питер Коуп қайтыс болған кезде, отбасындағы кіші балалары өздерін асырай алатын жаста еді, сондықтан ол діни шақыруын іске асыруға кірісті. Ол Нью-Йорк штатының Сиракуза қаласында Санкт-Францисктегі Үшінші реттік Регуляр әпкелердің noviciate-іне кірді. Бір жыл білім алғаннан кейін Коуп францискандық сестердің діни киіміне ие болды және Марианна деген жаңа есімді алды. Ол алдымен мұғалім, сосын неміс тілді иммигранттарға арналған жаңадан құрылған мектептерде директор болды. 1848 жылғы төңкерістен кейін АҚШ-қа неміс католик иммигранттары көбірек келді. 1870 жылы Марианна Коуп өзінің діни қауымының басқарушы кеңесінің мүшесі болды. Ол Нью-Йорктің орталық бөлігінде алғашқы екі католик ауруханасын құруға көмектесті, олардың жарғысында нәсіліне немесе дініне қарамастан барлық адамдарға медициналық көмек көрсетілуі керектігі айтылды. Ол 1870 жылдан 1877 жылға дейін Сиракузадағы алғашқы мемлекеттік аурухана - Сент-Джозеф ауруханасын басқаруға тағайындалды. Аурухана әкімшісі ретінде Марианна Женева медицина колледжінің Хобарт колледжін Нью-Йорк штатының Женева қаласынан Сиракузға көшіруіне қатысқан, онда ол Сиракуз университетінің медицина колледжіне айналды. Ол колледжмен келісімшарт жасасып, студенттерді медициналық білім алу үшін ауруханада емдейтін болды. Оның келісімшарттағы шарты - сол кезең үшін қайтадан бірегей - науқастардың студенттерден көмек алудан бас тарту құқығы болды. Бұл тәжірибелер оны келесі арнаулы қызметке дайындауға көмектесті. Коуп Сиракузадан басқа алты әйел бауырласпен бірге осы шақыруға жауап беру үшін Гонолулуға сапар шегіп, 1883 жылы 8 қарашада келді. Олар "СС Марипоза" кемесімен сапар шекті. Марианна ананың бақылауымен, қарындастардың міндеті Оахудағы Какаако филиалының ауруханасын басқару болды, ол Хансен ауруымен ауыратын науқастарды қабылдау станциясы ретінде қызмет етті. Ең ауыр жағдайларды өңдеу және Калауаодағы қоныстауға, содан кейін Калаупапаға қамауға алу үшін Молокай аралына жөнелтілді. Келесі жылы үкімет сұрауы бойынша Коуп Мауи аралында алғашқы жалпы аурухана - Малулани ауруханасын құрды. Көп ұзамай оны Оахудағы ауруханаға қайта шақырды. Ол Хоналулуға жақын орналасқан Какаакодағы филиал ауруханасында өкімет тағайындаған әкімшінің алапеспен ауыратын науқастарға қатыгездікпен қарауымен айналысты. Ол үкіметке әкімшісін жұмыстан босату керектігін айтты, әйтпесе әйел бауырлар Сиракузға қайта оралады. Оған көп адам тұратын аурухананы басқару міндеті тапсырылды. Оның Сиракузаға оралуы қауымды басқаруды қайтадан қолға алу үшін кешіктірілді, өйткені үкімет пен шіркеу басшылары оны миссияның табысты болуы үшін маңызды деп санайды. Екі жылдан кейін патша Марианна анаға өз халқына қамқорлық жасағаны үшін Капиолани корольдік орденінің серіктесі крестін берді. Жұмыс жалғасты. 1885 жылы қарашада ол үкімет қолдауымен "Капиолани" үйін ашып, үйсіз қыздарға баспана берді. Бұл үй алапес ауруына шалдыққандардың үйінде орналасқан еді, өйткені тек әйел бауырлар ғана алапеспен ауырған адамдарға жақын балалармен қамқорлық жасауға дайын еді. 1887 жылы жаңа үкімет билікке келді. Ол алапеспен ауыратын науқастарды Молокайға мәжбүрлеп жер аударуды тоқтатты және Оахудағы арнайы аурухананы жапты. Бір жылдан кейін билік Молокайдың Калаупапа түбегінде әйелдер мен қыздарға арналған жаңа үй құруды сұрады. Марианна Нью-Йоркке қайтып оралмайтынын білгендіктен, шақыруды қабылдады. "Біз жұмысты қуана қабылдаймыз" деді ол.
Marianne Cope, OSF, (also known as Saint Marianne of Molokai) (January 23, 1838 – August 9, 1918), was a German born American religious sister who was a member of the Sisters of St. Francis of Syracuse, New York, and founding leader of its St. Joseph's Hospital in the city, among the first of 50 general hospitals in the country. Known also for her charitable works, in 1883 she relocated with six other sisters to Hawaiʻi to care for persons suffering leprosy on the island of Molokaʻi and aid in developing the medical infrastructure in Hawaiʻi. Despite direct contact with the patients over many years, Cope did not contract the disease. In 2005, Marianne was beatified by decision of Pope Benedict XVI. She was canonized (declared a saint) by the same pope on October 21, 2012, along with Kateri Tekakwitha, a 17th century Native American. Cope is the 11th Catholic active in what is now the United States to be canonized by the Catholic Church. Barbara, her father, and her siblings became naturalized as an American citizens in the 1850s. Barbara received her First Holy Communion and her Confirmation at historic Old St. Johns Church in Utica, New York. By the time their father, Peter Cope, died in 1862, the younger children in the family were of age to support themselves, so Barbara pursued her long felt religious calling. She entered the novitiate of the Sisters of the Third Order Regular of Saint Francis in Syracuse, New York. After a year of formation, Cope received the religious habit of the Franciscan Sisters and the new name Marianne. She became first a teacher and then a principal in newly established schools for the region's German speaking immigrants. Following the revolutions of 1848, more German Catholic immigrants entered the United States. By 1870, Marianne Cope had become a member of the governing council of her religious congregation. She helped found the first two Catholic hospitals in Central New York, with charters stipulating that medical care was to be provided to all, regardless of race or creed. She was appointed by the Superior General to govern St. Joseph's Hospital, the first public hospital in Syracuse, serving from 1870 to 1877. As a hospital administrator, Marianne became involved with the move of Geneva Medical College of Hobart College from Geneva, New York, to Syracuse, where it became the College of Medicine at Syracuse University. She contracted with the college to accept their students for treating patients in her hospital to further their medical education. Her stipulation in the contract—again unique for the period—was the right of the patients to refuse care by the students. These experiences helped prepare her for the special ministry she next pursued.</blockquote>
Cope departed from Syracuse with six other Sisters to travel to Honolulu to answer this call, arriving on November 8, 1883. They traveled on the SS Mariposa. With Mother Marianne as a supervisor, the Sisters' task was to manage Kakaako Branch Hospital on Oahu, which served as a receiving station for Hansen's disease patients gathered from all over the islands. The more severe cases were processed and shipped to the island of Molokai for confinement in the settlement at Kalawao, and then later at Kalaupapa. The following year, at the government's request, Cope set up Malulani Hospital, the first general hospital on the island of Maui. Soon, she was called back to the hospital in Oahu. She had to deal with a government appointed administrator's maltreatment of the leprosy patients at the Branch Hospital at Kakaako, an area adjoining Honolulu. She told the government that either the administrator had to be dismissed or the Sisters would return to Syracuse. She was given charge of the overcrowded hospital. Her return to Syracuse to re assume governance of the congregation was delayed, as both the government and church authorities thought she was essential to the mission's success. Two years later, the king awarded Mother Marianne with the Cross of a Companion of the Royal Order of Kapiolani for her care of his people. The work continued to increase. In November 1885, she opened the Kapiolani Home with the government's support to provide shelter to homeless female children of leprosy patients. The home was located on a leprosy hospital's grounds because only the Sisters were willing to care for children so closely associated with people suffering from leprosy. In 1887, a new government came into office. It ended the forced exile of leprosy patients to Molokai and closed the specialty hospital in Oahu. A year later, the authorities pleaded with the Sisters to establish a new home for women and girls on the Kalaupapa peninsula of Molokai. Marianne accepted the call, knowing that it might mean she would never return to New York. "We will cheerfully accept the work " was her response.
Молокай
1888 жылдың қараша айында Марианна Калаупапаға көшіп келді. Ол өліп бара жатқан Демьян әкесін күтімге алды, ол әлдеқашан мәйірімділік колониясындағы жұмысымен әйгілі болған және оның жауапкершіліктерін өз мойнына жүктеді. Ол Гавайиге келгеннен кейін онымен аз уақыттан соң танысты. 1889 жылдың 15 сәуірінде Демьян әкесі қайтыс болғанда, үкімет Марианна анаға Калаупападағы ұлдарға қамқорлық етуді, сондай-ақ колонияның әйел тұрғындарына күтім жасауды ресми түрде тапсырды. Жергілікті белгілі кәсіпкер Генри Перрин Болдуин жаңа үй салуға қаржылай көмек бөлді. Марианна ана және оның екі көмекшісі – Леопольдина Бернс және Винсенция МакКормик жаңа қыздар мектебін ашып, басқарды, ол оны Болдуиннің құрметіне атады. Ұлдарға күтім жасау үшін діни бауырластар тобы іздестірілді. 1895 жылы төрт Қасиетті Жүрек ағайындылары келгеннен кейін, Марианна ана сестерді мәйірімділікке шалдыққан әйелдер мен қыздарға арналған Епископ үйіне қайтарды. Жозеф Даттонға үкімет Балдуин үйін басқаруды тапсырды.
Өлім
Марианна Коуп 1918 жылғы 9 тамызда табиғи себептерден қайтыс болды. Ол Епископ үйінің жерінде жерленді. 2005 жылы оның денесі Сиракузға қайта жерлену үшін әкелінді. 2014 жылы оның денесі Гонолулуға қайтарылды және Бейбітшілік Анамыз соборы базиликасында орналастырылды.
Мұра мен құрмет
1927 жылы Гонолулуде оның есімімен Сент-Франциск ауруханасы қоғамдық емхана ретінде ашылды және Хансен ауруымен ауыратын науқастармен жұмыс істеу үшін медбикелерді даярлады. 1957 жылы Сент-Франциск Гонолулу қауымдық шіркеуі жанында Балалар дамыту орталығын ашты. 1962 жылы Гавайиде гавайиліктерге үйде медициналық көмек көрсетуде алғашқы Сент-Франциск үйдегі күтім қызметі құрылды. 2005 жылы Ұлттық Әйелдер Даңқы залына енгізілді. 2006 жылы Сент-Франциск әйелдер қауымдастығы Сент-Франциск ауруханасының екі мекемесін жеке басқаруға беру арқылы ұзақ мерзімді күтімге көшуді шешті. Қазіргі таңда бұл мекемелер Лилихадағы Гавай Медициналық Орталығы – Шығыс және Эвадағы Гавай Медициналық Орталығы – Батыс деп аталады. Екі аурухана да 2011 жылдың соңында жабылды. 2012 жылдың тамызында Королеваның денсаулық сақтау жүйелері бұрынғы Гавай Медициналық Орталығы – Батысты сатып алуға келісіп, 2013 жылдың күзінде аурухананы қайта ашуға ниет білдірді. Сент-Франциск мектебі Коптың құрметіне 1924 жылы құрылды, ол 6-9 сыныптардағы қыздарға арналған мектеп ретінде жұмыс істеді. Коптың Молокайда құрған қауымдастығы Хансен ауруымен ауыратын науқастарға көмек көрсетуді жалғастыруда. Францискандық әйелдер қауымдастығы бірнеше мектепте жұмыс істейді және Гавай аралдарындағы діншілерге қызмет етеді.
Қасиетті деп жариялау
1993 жылы Кэтрин Делия Махони Марианна Коупқа дұға тілеп, араша сұрағаннан кейін көптеген органдарының жұмысы тоқтап қалғаннан жазылған деп хабарланды. 2003 жылдың 24 қазанында Әулиелерді жариялау жөніндегі Конгрегация Марианна Коупты «батыл ізгілікпен» өмір сүрген деп жариялады. 2004 жылдың 19 сәуірінде Рим Папасы Иоанн Павел II оны құрметті деп жариялаған жарлық шығарды. 2004 жылдың 20 желтоқсанында Әулиелерді жариялау жөніндегі Конгрегацияның бірауыздан мақұлдауынан кейін Рим Папасы Иоанн Павел II оның жазылуын Коуптың арашашылығымен болған керемет деп мойындаған жарлық шығаруға бұйырды. 2005 жылдың 14 мамырында Рим Папасы Бенедикт XVI-ның шешімімен Марианна Коуп Ватикан қаласында қасиетті деп жарияланды. Қасиеттілік рәсіміне 100-ден астам Гавайилық жақтастары мен Сиракузадағы Коуптың діни қауымының 300 мүшесі қатысты. Кардинал Хосе Сараива Мартинс басқарған рәсімде Коуптың өте ұнаған «Макалапуа» гавайи әні орындалды. Оның мереке күні 23 қаңтар деп белгіленді және оны оның діни қауымы, Гонолулу епархиясы және Сиракуза епархиясы тойлайды. 2005 жылдың қаңтар айында, Киелі орын оның қасиеттілікке ие болатынын жариялағаннан кейін, Марианна ананың денесі Сиракузадағы қауымның бас үйіне көшірілді. Оның құрметіне уақытша ғибадатхана салынды және 2009 жылға қарай бас үйінің шіркеуіне мәрмәр саркофаг орнатылды. Оның денесі жаңа ғибадатханада мереке күні 23 қаңтарда жерленді. 2007 жылы оның мүсіні туған жері Утикадағы Сент-Джозеф шіркеуіне орнатылды, онда ол бала кезінде оқыған.
Қасиеттілер қатарына қабылдау
2011 жылдың 6 желтоқсанында Қасиеттілердің ісі жөніндегі Конгрегация екінші кереметтің де Коптың шаفاعтына (арашалығына) байланысты болуы мүмкін екенін анықтады. Бұл қорытындыны Кардинал Анджело Амато Папа Бенедикт XVI-ға бекіту үшін ұсынды. 2011 жылдың 19 желтоқсанында Папа Бенедикт Марианна Копты қасиетті деп жариялау туралы жарлыққа қол қойып, бекітті, ол 2012 жылдың 21 қазанында өтті; оның аналық шіркеуінен реликті Гонолулуға әкелді. Доктор Уолдери Хилгеман – қасиеттілік ісінің жақтаушысы (Постуляторы). Ата Дамиеннен кейін, Ана Марианна Коп Гавай аралдарында қызмет етіп, қасиетті деп жарияланған екінші адам. Ол Папа Бенедикт XVI кезіндегі алғашқы бақытты жариялау және соңғы қасиеттілік болды. 2014 жылы Шіркеу Әйін Марианнаның қалдықтары Гонолулудағы Біздің Анамыздың Бейбітшілік соборында қайта жерленетінін хабарлады, бұл оған ұшақпен немесе қаңғыбаспен ғана жетуге болатын Молокай аралындағы Калаупапа ұлттық тарихи паркіне қарағанда, сенушілерге ыңғайлырақ орын. Әйін Марианна кейде собордағы қасиетті миссаға қатысқан, сондай-ақ Ата Дамиеннің дін қызметкері ретінде тағайындалған жері де осы собор болды. Нью-Йорктегі оның қалдықтарын сақтаған францискандық монастырь, бұрынғы ғимараттарына күрделі жөндеу қажет болғандықтан жаңа орынға көшірілді.
Экуменикалық құрметті
Коп Епископальдық шіркеудің (АҚШ) литургиялық күнтізбесінде Молокайдың қасиетті Дамианмен бірге еске алынады. Олардың ортақ мереке күні 15 сәуірде тойланады.
Өнер мен БАҚ саласында
Пол Кокс 1999 жылы "Молокай: Әке Дэмиеннің оқиғасы" фильмін түсірді. Оңтүстік Африка актрисасы Элис Криге Марианна Коуп рөлін сомдады. Дэвид Вэнхам Әке Дэмиен рөлінде ойнады.