Кіріспе

Сз. Геллерт Гидротермальды ваннасы және бассейні, сондай-ақ Геллерт ванналары (венгр тілінде: Gellért gyógyfürdő) – Венгрияның Будапешт қаласындағы ванналар кешені. Бұл Будадағы танымал Геллерт қонақ үйінің бір бөлігі.

Тарих

Монша кешені 1912-1918 жылдар аралығында (Сецессия) модерн стилінде салынған. Екінші дүниежүзілік соғыста зақымдалған, бірақ кейін қайта жаңартылған. Осы жердегі емдік сулар туралы ең алғашқы мәліметтер 13 ғасырдан бастап кездеседі. Орта ғасырларда осы орнында аурухана орналасқан. Осман империясы тұсында да осы жерде моншалар салынған. Түріктер 16-17 ғасырларда "жайлы емдік бұлақты" пайдаланған. Бұл моншалар Саросфурдё ("лақты" монша) деп аталған, себебі минералды лай бассейн түбіне шөгіп қалатын.

Қайта құру жұмыстары

Геллерт моншасы алғашқы масштабты жөндеуден 2008 жылы өтті. Шамамен бір ғасыр бойы жұмыс істеген тарихында, құбырдың жарылуы салдарынан ол бір рет ғана жабылды. Геллерт Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде де ашық болды. Соғыстың аяқ жағында, әсем арт-нуво стиліндегі әйелдердің жылу ваннасы бомбаға түсіп, Золнай пирограниттен жасалған фасады мен киім ауыстыру бөлмелерінің ағаш интерьері қирады. Соғыстан кейінгі экономикалық жағдайға байланысты, жылу ваннасы анағұрлым қарапайым стильде қайта жаңартылды. 2008 жылғы қайта құрылыс моншаның бастапқы сұлулығын қайта жаңғыртуға бағытталды.

Бассейндер мен емдеу

Геллерт моншалары кешеніне Геллерт төбесіндегі минералды ыстық бұлақтардан су алатын шағын бассейндер кіреді. Су құрамында кальций, магний, көмірсутек, сілтілер, хлоридтер, сульфаттар және фторлар бар. Судың медициналық көрсеткіштеріне дегенеративті буындар аурулары, омыртқа проблемалары, созылмалы және жедел емес буындар қабынуы, омыртқа дискілерінің проблемалары, нейралгия, қан тамырларының тартылуы және қан айналымының бұзылуы, сондай-ақ астма мен созылмалы бронхит проблемаларын емдеу үшін ингаляциялық процедуралар жатады. Судың температурасы 35 °C мен 40 °C (95 - 104 °F) аралығында. Термалды моншалар мозаикалық плиткалармен әсем безендірілген. Геллерт шипажайы галереясы мен шыны шатыры бар, модерн стилінде салынған бас залымен танымал. Қазіргі монша кешені мен қонақ үй 1918 жылы ашылды, 1927 жылы ашық ауадағы жасанды толқын бассейнімен, ал 1934 жылы қонақ үйдің бұрынғы қысқы бағында орналасқан шыны күмбез астындағы жылу моншасымен кеңейтілді. Кешенде сонымен қатар жынысына қарай бөлінген сауналар мен суға түсу бассейндері, әр 30 минут сайын жасанды толқындар тудыратын ашық ауадағы жүзу бассейні және көпіршікті бассейн де бар. Кешен ішінде фин саунасымен жабық бассейн де орналасқан. Массаж қызметтері қолжетімді. Геллерт моншалары бастапқыда әйелдер мен ерлер үшін бөлек салынған. 2013 жылдың қаңтарынан бастап барлық бассейндер аралас жынысты, бірақ әлі де екі бөлімнен тұрады. Геллерт моншалары медициналық қызметтердің кең спектрін ұсынады. Сүлгілер мен суға түсуге арналған киімдерді шипажайдан сатып алуға болады (COVID-19 пандемиясына қарсы шараларға байланысты жалға алуға рұқсат етілмейді). Мейрам күндері мен демалыс күндері кіру ақысы жұмыс күндерінен жоғары. Ішкі жағында барлығы 1,2 метр тереңдікте және 70 шаршы метр аудандағы төрт медициналық бассейн (35-40 градус Цельсий сақталады), екі суға түсу бассейні, екі су асты тарту бассейні, 246 шаршы метрлік бассейн (27 градус Цельсий) және жылы отыру бассейні бар. Сыртта 500 шаршы метрлік толқын бассейні, жылы отыру бассейні және суға түсу бассейні орналасқан.