Кіріспе
Коффи округінің қаласы, Алабама, АҚШ. Энтерпрайз – Коффи округінің оңтүстік-шығыс бөлігінде және Дейл округінің оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан қала, Оңтүстік-шығыс Алабама штаты, АҚШ. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 28 711 адамды құрайды. Энтерпрайз – Энтерпрайз микрополитендік статистикалық аймағының бас қаласы (қаланың Дейл округіндегі бөлігі Озарк микрополитендік статистикалық аймағының құрамында). Бұрын ол бөлінуге дейін Энтерпрайз–Озарк микрополитендік аймағының бір бөлігі болған, ал бұрынғысы Дотан–Энтерпрайз–Озарк біріктірілген статистикалық аймағының құрамында болды, бірақ кейінгі санақтарда жеке негізгі статистикалық аймақ ретінде есептеледі. Энтерпрайз бас көшесінің ортасында орналасқан, қора-қоралыны ұстап тұрған әйелдің үлкен ескерткіші – «Болл Уивил» монументімен әйгілі. Қала бұл мүсінді орнатқан, себебі мақта дақылдарын бүлдірген қора-қоралының зияны ауыл шаруашылығының әртүрлілігіне, ең алдымен бұршақ өндірісіне және мақтадан гөрі артық өнімге әкелді. Бұл әлемдегі жәндік-зиянкеске орнатылған жалғыз мүсін. Энтерпрайз АҚШ Армиясының «Форт Новосел» базасының жанында, Армиялық авиацияның үйі орналасқан. Сондай-ақ, Энтерпрайз қаласында «Enterprise State Community College» колледжі бар.
Enterprise is a city in the southeastern part of Coffee County and the southwestern part of Dale County in Southeastern Alabama, United States. Its population was 28,711 at the 2020 census. Enterprise is the primary city of the Enterprise micropolitan statistical area (with the portion of the city in Dale County part of the Ozark micropolitan statistical area). It was originally a part of Enterprise–Ozark micropolitan area before being split; for a longer while it was originally part of the Dothan Enterprise Ozark combined statistical area but is now its own separate primary statistical area in later censuses. Enterprise is famous for the Boll Weevil Monument, a large monument of a woman holding a boll weevil, in the middle of Main Street. The city erected the statue because the destruction of the cotton crop by the boll weevil had led to agricultural diversity, starting with peanuts and more prosperity than had ever come from cotton alone. It is the only statue to an insect pest in the world. Enterprise is right outside the U. S. Army's Fort Novosel, the home of Army Aviation. Enterprise is home to Enterprise State Community College.
Құрылтай және Болл Уивил монументі
Энтерпрайз қаласын негіздеуші Джон Генри Кармайкл алғаш рет 1881 жылы осы жерге қоныстанды. Кармайкл дүкен ашты, ол аймаққа көбірек қоныс аударушыларды тартты, ал келесі жылға қарай пошта кеңсесі Drake Eye елді мекенінен солтүстікке қарай Энтерпрайзға көшірілді. 1896 жылы 250 адам қоныстанғаннан кейін, Энтерпрайз қаласы ресми түрде құрылды. Ұзақ өтпей, Алабама Мидленд темір жолы Энтерпрайзға келді, бұл сауда мен дамуға жаңа мүмкіндіктер әкелді. 1906 жылға қарай халық саны 3750 адамға жетті. 1915 жылы Энтерпрайз қаласының тұрмыс салты қауіп төңкеріліп, мақта дақылдарына балдырлар шағылды. Нәтижесінде Коффи округіндегі мақтаның көп бөлігі жойылды. Экономикалық қиындыққа тап болған фермерлер зиянды азайту және шығынды өтеу мақсатында жержаңғақ және басқа да дақылдарды өсіруге көшті. Болл Уивил ескерткіші 1919 жылдың 11 желтоқсанында қаланың қиындықтарға қарсы тұруын еске сақтау үшін ашылды. Бұл әлемдегі ауыл шаруашылығы зиянкестеріне орнатылған жалғыз ескерткіш. Соққы болып келген дауыл салдарынан 9 адам қаза тауып, 121-нен астам адам жарақат алды, қалаға келтірілген зиян шамамен 307 миллион долларды құрады, бұл Энтерпрайз тарихындағы ең ірі апат болды. Ең көп зардап Enterprise орта мектебінде болды, онда дәліздің көп бөлігі қирағаннан кейін сегіз оқушы көз жұмды. Қаза тапқан оқушылар: Майкл Боуэн (16), Эндрю (АДЖ) Джексон (16), Райан Молер (16), Питер Данн III (16), Майкл (Майки) Томпкинс (17), Джейми Виденсек (17), Мишель Уилсон (16) және Кэтрин Стронк (16); ал қалған зардап шеккендер қала тұрғыны Эдна Стрикленд болды. Қала орталығында шамамен 400 метрлік аумақ қирады, кем дегенде 370 үй зақымданды немесе толығымен жойылды. Қалаға Ұлттық гвардия шақырылды, ал апаттан кейін бірден қараңғыдан таңға дейін коменданттық сағат енгізілді. 3 наурыз күні таңертең келген президент Буш округті апат аймағы деп жариялады. Апаттан зардап шеккендерге көмек көрсету үшін қалаға Америкорпс командасы жіберілді. Орта мектепті Болл Уивил Сырклінің батыс жағына көшіру жоспарланған. Оның 2010-11 оқу жылына дейін 80 миллион доллардан астам қаржыға қайта салынуы тиіс еді. Сол уақытқа дейін оқушылар жергілікті колледжге барып оқуға міндетті болды, онда сыныптарды ұйымдастыру үшін трейлерлер пайдаланылды. Орта мектеп қайтадан салынды және 2010 жылдың 23 тамызында қайта ашылды.
2020 жыл
+Кәсіпорынның нәсілдік құрамыRaceNum. Пайыз. Ақ (испан тілді емес) 16,84058.65%Қара немесе африкалық американдық (испан тілді емес) 5,78920.16%Жергілікті американдықтар1470.51%Азиялықтар7792.71%Тынық мұхиты аралдарының халқы460.16%Басқа/Аралас1,6915.89%Испан немесе латиноамерикандықтар3,41911.91%
2020 жылғы АҚШ халық санауы бойынша қалада 28 711 адам, 10 744 шаруашылық және 7 461 отбасы тұрады.
As of the 2020 United States census, there were 28,711 people, 10,744 households, and 7,461 families residing in the city.
2010 жыл
2010 жылғы халық санауы бойынша қалада 26 562 адам, 10 513 шаруашылық және 7 196 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 11 616 тұрғын үй бірлігі, шамамен 371,1 адамға 1 шаршы миль (143,2/км²) құрады. Қала тұрғындарының нәсілдік құрамы: 69,4% ақ нәсілді, 20,7% қара немесе афроамерикалық, 0,5% американдық үндістер, 2,0% азиялық, 0,3% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 4,1% басқа нәсілдер және 2,9% екі немесе одан көп нәсілге жататын азаматтар. Кез келген нәсілге жататын испандар немесе латиноамерикандықтар халықтың 8,8% құрады. 10 513 шаруашылықтың 32,2% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрады, 50,3% некеде тұратын жұбайлар, 13,9% күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 31,6% отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 25,6% жеке адамдардан тұрады, ал 8,5% 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрады. Шаруашылықтың орташа мүше саны 2,50 адам, ал отбасының орташа мүше саны 3,00 адамды құрады. Қаладағы жас құрамы: 18 жасқа дейінгілер 25,4%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер 9,3%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер 29,1%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер 23,3%, ал 65 жасқа жоғары жастағылар 12,9% құрайды. Орташа жас 34,2 жасқа тең. Әр 100 әйелге 96,2 еркек шамасында келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 99,6 еркек шамасында келеді. Шаруашылықтың орташа жылдық табысы 48 042 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 63 036 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 45 556 доллар, ал әйелдердің орташа табысы 31 588 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 25 185 долларды құрады. Отбасылардың 13,9% және халықтың 15,6% кедейлік шегінен төмен жатыр, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 23,7% және 65 жастан асқандардың 12,9% кедейлікте өмір сүреді.
2000 жыл
2000 жылғы санақ бойынша қалада 21 178 адам, 8533 үй шаруашылығы және 5973 отбасы тұрды. Халық тығыздығы 9641 тұрғын үй бірлігін құрады. Қаланың нәсілдік құрамы: 71,62% ақ нәсілді, 22,95% афроамерикалық, 0,48% американдық үндістер, 1,60% азиялық, 0,16% Тынық мұхиты аралдарынан, 1,27% басқа нәсілдер және 1,92% екі немесе одан көп нәсілді. Халықтың 3,88% -ы испаниялық немесе латын американдықтарды құрады. 8533 үй шаруашылығының 33,1% -ы 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 53,6% -ы бірге тұратын жұбайлар, 13,3% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 30,0% отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 25,7% жеке адамдардан тұрады, ал 9,5% -ы 65 жастан асқан жалғыз адамдар тұрады. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,45 адамды, ал отбасының орташа мөлшері 2,95 адамды құрады. Қаладағы жас құрамы: 18 жасқа дейінгілер 25,4%, 18-ден 24 жасқа дейінгілер 9,3%, 25-тен 44 жасқа дейінгілер 27,5%, 45-тен 64 жасқа дейінгілер 23,8% және 65 жастан асқандар 14,1% құрады. Орташа жас 37 жасқа тең. Әр 100 әйелге 91,3 еркек келеді. 18 және одан жоғары жастағы әр 100 әйелге 86,8 еркек келеді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 37 661 доллар, ал отбасы үшін 45 510 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 37 131 доллар, ал әйелдердің 20 560 долларды құрады. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 20 493 доллар. Отбасылардың 10,4% және халықтың 13,4% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 21,0% және 65 жастан асқандардың 11,1% -ы.
Білім
Ентерпрайз қаласы Enterprise City Schools мектептерімен қамтамасыз етілген. Сондай-ақ, бұл қала Enterprise State Community College-ге де үйі, бұрын ол Enterprise State Junior College деп аталған. Екі жылдық колледж болып табылатын Enterprise кампусы "Boll Weevils" командасына бейімделген.
Қызығушылық тудыратын жер
1934-1943 жылдары АҚШ-та Қазынашылық департаментінің Сурет және мүсін бөлімі, кейін Көркем өнер бөлімі арқылы қабырға суреттері жасалды. Пол Теодор Арлт Көркем өнер бөлімінің суретшісі болды және 1941 жылы «Энтерпрайз» пошта бөлімінде «Бөлім» атты қабырға суретін салды. Пошта бөлімі 1991 жылы бұзылып, бірақ Арлттың «Энтерпрайздегі сенбі» атты қабырға суреті сақталды және қазір «Энтерпрайз» қалалық кітапханасында ілінген. Weevil Way – жергілікті маңызды орындарды немесе олар тұрған кәсіпорындарды бейнелейтін 30 бөбекшелі мүсіндерден тұратын қоғамдық өнер жобасы. Осы мүсіндердің бірі, атап айтқанда, жергілікті «Макдональдс» мекемесінде орналасқан «Рональд МакВивил» мүсіні интернетте кеңінен таралды.
Медиа
The Southeast Sun апталық газеті 1982 жылдан бері шығып келді, бірақ қазір тоқтатылды. Enterprise Ledger газеті сейсенбіден жұмаға дейін және жексенбі күндері жарық көреді, ал 1898 жылдан бері таралымда.
Музыка
"Қызыл костюмді аппарат" тобының "Сенің қорғаншы періштең" әні торнадо мектепке шабуыл жасап, сегіз оқушының қаза болуына арналған. Бұл дауыл 9 адамның өмірін алып, "Энтерпрайз" орта мектебін қиратты. The Springs тобының "Held In His Love" әнін 2007 жылдың 1 наурызында "Энтерпрайз" орта мектебінің оқушысы болған Стюарт Халкомб сол күні жоғалтқан сегіз досына арнап жазған.
Бамажам
"Энтерпрайз" қаласында үш күн бойы әртүрлі сахналарда көптеген әртістер өнер көрсеткен "Бамажам" музыка фестивалі өтті. Фестивальге әр түні 100 мыңға дейін адам келді. 2008 жылы фестивальдің басты жұлдыздары Ханк Уильямс, ZZ Top, Lynyrd Skynyrd және Трейс Адкинс болды, ал 2009 жылы Тейлор Свифт, Блейк Шелтон, Чарли Дэниелс, Алан Джексон, Брукс және Данн, The Black Crowes және Кид Рок өнер көрсетті. 2011 жылғы "Бамажам" фестивалі өткізілмеді, бірақ 2012 жылдың маусым айында шоу "Бамажам Фармс" фермасына Эрик Чёрч, Тим Макгроу, Ронни Милсап, Алан Джексон, Zac Brown Band, Шерил Кроу және Кид Рокпен қайта оралды.
География
Enterprise 31° 19′ 39″ N, 85° 50′ 40″ W (31.3275 N, 85.844444 W) координаталарында орналасқан. Қала арқылы өтетін маңызды тас жолдар – АҚШ 84-ші бағыты және Алабама штатының 27, 134 және 167-ші бағыттары. US 84 қаланың солтүстік бөлігінен Болл Уивил шеңбері арқылы өтеді, солтүстік-батысқа қарай 16 миль (26 км) Эльбаға (Коффи округінің орталығы) және шығысқа қарай 9 миль (14 км) Дэлевиллге дейін жетеді. SR 167 қаланың шығыс жағындағы Болл Уивил шеңбері арқылы солтүстікке қарай өтеді, солтүстікке қарай 26 миль (42 км) Тройдың оңтүстігіндегі SR 87 және оңтүстік-шығысқа қарай 18 миль (29 км) Хартфордқа дейін барады. SR 134 батысқа қарай 26 миль (42 км) Опп қаласына дейін созылады.
Климат
Бұл аймақтың климаты ыстық, ылғалды жаз және жалпы алғанда жұмсақ қыспен сипатталады. Кёппен климаттық жіктеу жүйесі бойынша Энтерпрайз ылғалды субтропиктік климатқа ие, климат карталарында "Cfa" деп белгіленеді. Температурасы Мексика шығанағына жақындығының арқасында реттеледі және Оңтүстік Алабама, Джорджия және Флориданың Вайреграсс аймағының бір бөлігі болып табылады. Температура көбінесе Флориданың солтүстік жағалауының (panhandle) температурасынан ерекшеленбейді. Бұл аймақ USDA өсімдіктердің қаттылығы 8B аймағында орналасқан, орташа ең төменгі температурасы 15-20 (F) градусқа жетеді. Климаттың жұмсақ және жылы болуының нәтижесінде қалада Butia capitata, Sabal palmetto, Phoenix canariensis, Cycas revoluta және Trachycarpus fortunei сияқты пальмалар кеңінен өсіріледі. Мұнда дауылдар мен торнадолар жиі болады, себебі кейде дауылдар Энтерпрайз сияқты ішкі аймақтарға дейін жетеді, сондай-ақ Энтерпрайзде торнадолар да пайда болуы мүмкін. 1975 жылғы Елоиза және 1995 жылғы Опал дауылдары қалаға ауқымды зиян келтірді.