Кіріспе

1982 жылы Питер Габриэльдің "Shock the Monkey" әні жарық көрді. Бұл әнді ағылшын рок музыканты Питер Габриэль 1982 жылдың қыркүйегінде өзінің төртінші студиялық альбомының бірінші синглы ретінде шығарды. АҚШ-та бұл альбом "Security" деген атпен жарияланды. Ән АҚШ Billboard Hot 100 чартында 29-орынға, ал Billboard Hot Mainstream Rock Tracks чартында бірінші орынға көтерілді. "Shock the Monkey" Габриэльдің АҚШ-тағы алғашқы 40-қа кірген хиті болды. Ұлыбританияда ән 58-орында тоқтады. AllMusic мәліметінше, әннің "жайылмалы, қайталамалы әуені" сол кездегі радиодағы басқа әндерден ерекшеленді. Billboard журналы оны "синтезаторлар, ерекше вокал және би ырғақтарын жаңаша үйлестіретін, құпиялы бірақ тартымды туынды" деп сипаттады.

Интерпретация

Атауы мен музыкалық бейнесінің мазмұнына байланысты, ән жиі жануарлар құқығын қорғау туралы ән немесе Стэнли Милграмның "Власть и подчинение" (1974) кітабында сипатталған әйгілі тәжірибелеріне сілтеме деп қабылданады. Бұл екеуі де емес, бірақ Габриэльдің бесінші студиялық альбомындағы "We Do What We're Told (Milgram's 37)" әні тікелей Милграмға қатысты. Габриэль "Shock the Monkey" әнін "махаббат әні" деп сипаттады, ол қызғаныш адамның қарапайым инстинкттерін қалай оятуы мүмкін екенін зерттейді; маймыл – нақты маймыл емес, қызғаныш сезімінің метафорасы. Габриэль әннің лирикалық мотиві "Кинг Конг пен Годзилла" (1962) фильміндегі Кинг Конгтың молниямен күшін көргеннен шабыттанғанын айтты.

Музыкалық бейне

Тректің клипі ерекше және мазасыздық тудырады, оны MGMM студиясының Брайан Грант жазған және режиссерлік еткен, ал продюсері Скотт Миллейни. Видео екі бөлме арасында ауысады, олардың әрқайсысы шамалы кеңсеге ұқсайды. Екі бөлмеде де кинопроекторда гиббонның (техникалық тұрғыдан алғанда, маймыл емес, кішігірім маймыл) жануарлар бағынан түсірілген кадрлары көрсетіледі. Видео жалғасқан сайын, "қалыпты" (қара костюмді) кеңседегі оқиғалар көбірек бұзылысқа ұшырап, алаңдататын болып кетеді, бөлмедегі заттардың тәртібі бұзылады. Габриэль қысымның, ашудың және қорқыныштың күшеюін көрсетеді, бір сәтте үш кішкентай адам оны ұстап тұрады. Офистік кадрлар Габриэльдің белгісіз нәрседен қашып бара жатқан қара-ақ түсті жабайы табиғат кадрларымен және Габриэльдің әртүрлі орталардағы, соның ішінде Лондон орталығындағы, аурухана кеңсесі сияқты көрінетін жерлердегі дезориентацияға түскен бейнелерімен араласады. Видеоның соңында қара костюмді Габриэль, беті боялған Габриэльмен бірігеді. Соңғы кадрда екі Габриэльдің беттері гиббонның бетіне нақышындастырылған.

Шығарылымдар

"Shock the Monkey" әні 7 дюймдік және 12 дюймдік қара винилдік синглдермен қатар, 7 дюймдік сурет дискісі ретінде де жарық көрді. Клубтық диджей ремикс қызметі Hot Tracks 8:12 минуттық нұсқасын жасады, онда Габриэльдің неміс тілінде орындаған куплеттері мен хорлары ағылшын тіліндегі мәтінмен кезектеседі. Әннің жеті минуттық концерттік нұсқасы Габриэльдің Plays Live (1983) альбомында орын алды. Ол сонымен қатар Greenpeace (1985), Shaking the Tree: Sixteen Golden Greats (1990) және Hit (2003) жинақ альбомдарына да енгізілді. Музыкалық бейнеклип Play (2004) DVD жинағында қолжетімді.

Жер күні нұсқасы

2022 жылдың 22 сәуірінде «Shock the Monkey» әнінің бұрын жарияланбаған альтернативті миксі «Shock the Monkey (EarthPercent x Earth Day Mix)» деген атаумен Bandcamp платформасында жүктеуге арнайы ұсынылды. 2022 жылғы Жер күніне құрмет көрсету мақсатында жарық көрген бұл миксті жүктеуден түскен табыс, Габриэль мен тағы бірнеше суретшілер эксклюзивті және сирек материалдарды ұсынған жоба аясында, қоршаған ортаны қорғаумен айналысатын EarthPercent ұйымына қайырымдалық ретінде берілді.

Ремикс байқауы

2006 жылдың қыркүйек айында Realworld Remixed онлайн байқау өткізді, онда музыканттар мен инженерлер әннің ремиксін ұсынуға шақырылды. Хит әннің түпнұсқа жазбалары жүктеуге қолжетімді болды, бұл олармен жұмыс істеуге мүмкіндік берді. Жеңімпаз – Multiman-нің "Simian Surprise" ремиксі болды.

Оззи Осборнның "Көмір палатасы" нұсқасы

Nu metal тобы Coal Chamber өзінің екінші студиялық альбомы Chamber Music (1999) альбомына "Shock the Monkey" әнінің кавер нұсқасын жазды. Кавер нұсқасында Оззи Осборн қонақ әнші ретінде қатысты. Музыкалық бейнебаянды Дин Карр түсірді. Бейнебаян тобының Осборнмен бірге ойнап жатқанын және маймылдың кадрларын көрсетеді.