Кіріспе
Parliament Funkadelic (қысқаша P Funk) – Джордж Клинтон басқаратын, негізінен 1960 жылдардан бері белсенді болған Parliament және Funkadelic фанк-топтарынан тұратын американдық музыкалық ұжым. Олардың эклектикалық стилі психоделия, ерекше сән және сюрреалистік юморға негізделген. Олар Maggot Brain (1971), Mothership Connection (1975) және One Nation Under a Groove (1978) сияқты альбомдарды шығарды, сондай-ақ "Tear the Roof Off the Sucker" (1975) және "Flash Light" (1978) сияқты хит-синглдармен танымал болды. Барлығында, ұжым 1967-1983 жылдар аралығында американдық R&B музыка тізімінде он үш үздік хитке ие болды, оның алтауы бірінші орынды иеленді. Олардың шығармалары 1980-1990 жылдардағы фанк, пост-панк, хип-хоп және техно әртістеріне зор әсер етті, ал ұжымдық мифологиясы афрофутуризмнің қалыптасуына ықпал етті. Ұжымның тарихы 1950 жылдардың соңында Клинтон құрған doo-wop тобы "The Parliaments" тобынан басталады. 1960 жылдардың соңында Клинтон Motown Records компаниясында продюсер және автор ретінде тәжірибе жинады, ал Джимми Хендрикс, Слай Стоун және Фрэнк Заппа сияқты әртістерден шабыт алып, Детройтке көшіп, Нью-Джерсидегі әріптестерін Parliament және Funkadelic екі бауырлас тобына шақырды. Біріншісі коммерциялық сәттілікке жеткен ғылыми-фантастикалық фанк стилін дамытты, ал екіншісі фанкты психоделикалық рокпен үйлестіретін ауыр дыбыс іздеді. "Parliament Funkadelic" деген ат Клинтонның орбитасындағы ондаған музыканттардың, соның ішінде Funkenstein және Parlet әйелдер вокалдық тобының түрлі жобаларын жазып, гастрольдік сапарларға шығуын білдіретін жалпы атауға айналды. 1980 жылдары қаржылық және жазбалармен байланысты мәселелер ұжымның жаңа материалдарын шығаруын баяулатты, ал Клинтон және басқа мүшелер жеке карьераларын бастады. Клинтон сонымен қатар ұжымның көптеген жобаларын біріктіріп, "George Clinton and the P Funk All Stars" сияқты аттармен гастрольдік сапарларға шықты. 1990 жылдары олардың музыкасы Батыс жағалауындағы хип-хоптың G funk қосалқы жанрының басты шабыты болды. Ұжымның көрнекті мүшелерінің қатарында бас-гитарист Бутси Коллинз (Booty's Rubber Band тобының негізін қалаушысы), клавишник Берни Уоррелл, гитаристтер Эдди "Maggot Brain" Хейзел, Майкл Хэмптон және Гарри "Diaper Man" Шидер, сондай-ақ мүйізшілер Фред Уэсли және Масео Паркер бар. Парламенттің бұрынғы кейбір мүшелері "Original P" деген атпен өнер көрсетеді. 1997 жылы Parliament Funkadelic тобының он алты мүшесі Рок-н-ролл Даңқы залына енгізілді. 2019 жылы топқа "Грэмми" сыйлығының өмірлік жетістіктері үшін арналған марапаты табысталды.
the musical collective
Parliament Funkadelic (abbreviated as P Funk) is an American music collective of rotating musicians headed by George Clinton, primarily consisting of the funk bands Parliament and Funkadelic, both active since the 1960s. Their eclectic style has drawn on psychedelia, outlandish fashion, and surreal humor. They released albums such as Maggot Brain (1971), Mothership Connection (1975), and One Nation Under a Groove (1978) to critical praise, and scored charting hits with singles such as "Tear the Roof Off the Sucker" (1975) and "Flash Light" (1978). Overall, the collective achieved thirteen top ten hits in the American R&B music charts between 1967 and 1983, including six number one hits. Their work would have an influential effect on subsequent funk, post punk, hip hop, and techno artists of the 1980s and 1990s, while their collective mythology would help pioneer Afrofuturism. The collective's origins date back to the doo wop group the Parliaments, formed by Clinton during the late 1950s in suburban New Jersey. By the late 1960s, Clinton had gained experience as a producer writer for Motown Records and, inspired by artists such as Jimi Hendrix, Sly Stone, and Frank Zappa, he relocated to Detroit and enlisted musicians from his New Jersey days in his own two sister bands Parliament and Funkadelic; the first would go on to develop a commercially successful style of science fiction inspired funk, while the second pursued a heavier sound which blended funk with psychedelic rock. The name "Parliament Funkadelic" became the catch all term for the dozens of related musicians recording and touring different projects in Clinton's orbit, including the female vocal spinoff groups the Brides of Funkenstein and Parlet. Financial and label issues slowed the collective's recorded output in the 1980s while Clinton and other members began solo careers, with Clinton also consolidating the collective's multiple projects and touring under names such as George Clinton and the P Funk All Stars. In the 1990s, their sound became the chief inspiration for the West Coast hip hop subgenre G funk. Prominent collective members have included bassist Bootsy Collins (who formed the spinoff group Bootsy's Rubber Band), keyboardist Bernie Worrell, guitarists Eddie "Maggot Brain" Hazel, Michael Hampton, and Garry "Diaper Man" Shider, and horn players Fred Wesley and Maceo Parker. Some former members of Parliament perform under the name "Original P". Sixteen members of Parliament Funkadelic were inducted to the Rock and Roll Hall of Fame in 1997. In 2019, the group was given the Grammy Lifetime Achievement Award.
Қазіргі заманғы Парламент-Фанкеделик
1980 жылдардың басында Джордж Клинтон қаржылық және есірткіге байланысты проблемалармен күресіп, жазбаларын жасауды жалғастырды. Parliament Funkadelic тобының қалған мүшелері 1982 жылы шыққан «Computer Games» альбомын жазды, ол Джордж Клинтонның жеке альбомы ретінде таралды. Осы шығарылымда көптеп үлгіленген #1 хит-сингл «Atomic Dog» кірді. Келесі жылы Клинтон «P Funk All Stars» тобын құрды, олар 1983 жылы «Urban Dancefloor Guerillas» альбомын жазды. «P Funk All Stars» құрамында 1970 жылдардың соңындағы Parliament Funkadelic ұжымының көптеген мүшелері болды және 1980 жылдан кейін Parliament және Funkadelic аттарын пайдалануға байланысты туындаған құқықтық мәселелерге байланысты осылай аталды. «P Funk All Stars» атауы бүгінгі күнге дейін қолданылып келеді, ал топқа бұрынғы Parliament Funkadelic мүшелерімен қатар, қонақ музыканттар мен жаңа таланттар да кіреді. 1980 жылдардың барысында «P Funk» үлкен коммерциялық жетістікке жете алмады, өйткені топ Джордж Клинтонның жеке орындаушы ретінде альбомдарын шығаруын жалғастырды. «P Funk» 1984 жылдан 1989 жылға дейін гастрольдік сапарларды тоқтатты, тек сирек концерттер мен телешоуларда ғана қатысты. Осы кезде хип-хоп музыкасы «P Funk» музыкасын кеңінен үлгілей бастады, сондықтан оның үлгілері жиі естіліп, қазір хип-хоп жанкүйерлері арасында танымал болды. 1993 жылға қарай Parliament және Funkadelic каталогының көп бөлігі қайта шығарылды. Сол жылы қайта құрылған «P Funk All Stars» қайта оралды, «Urban Dancefloor Guerrillas» альбомы «Hydraulic Funk» деген атаумен қайта шығарылды және жаңа, хип-хоптан әсерленген «Dope Dogs» альбомы жарық көрді. 1994 жылы топ «Lollapalooza» фестивалімен гастрольде болды және «PCU» фильмінде пайда болды. 1996 жылғы «T. A. P. O. A. F. O. M. (The Awesome Power of a Fully Operational Mothership)» альбомы, «George Clinton & the P Funk All Stars» деген атпен шығарылды, бұл топтың бұрынғы кезеңдердегі ең белгілі авторларының, мысалы, Bootsy Collins, Bernie Worrell және Junie Morrison қатысқан қайта қосылу альбомы болды. Келесі альбом шығуына он жыл кетті. Осы уақыт ішінде бірнеше гастрольдер топтың алғашқы мүшелері арасындағы бұзылған байланысты жақсартуға және жаңа таланттарды жинауға көмектесті. 1999 жылдың 23 шілдесінде Джордж Клинтон мен Parliament Funkadelic, оның ішінде бұрынғы мүшелері Bootsy және Catfish Collins, сондай-ақ Bernie Worrell, Woodstock '99 сахнасында өнер көрсетті. Ұжым 2000 жылдардың басында да ара-тұра гастрольдік сапарлар жасады, оған топтың алғашқы мүшелерінің балалары мен немерелері де қатысты.
Мұра
1997 жылдың мамыр айында Джордж Клинтон және Parliament Funkadelic тобының 15 мүшесі Рок-н-ролл даңқы залына енгізілді, бұл залдағы ең ірі топ болды. 2004 жылы Rolling Stone журналы Parliament Funkadelic-ті "Барлық уақыттың 100 ең ұлы әртісі" тізімінде 56-шы орынға қойды. 2002 жылдың ақпан айында Spin журналы Parliament Funkadelic-ті "Барлық уақыттың 50 ең ұлы тобы" тізімінде 6-шы орынға қойды. Фанк музыкасының жанрлық жаңаруларымен қатар, Джордж Клинтон мен P Funk музыкасы бүгінге дейін жиі естіледі, әсіресе хип-хоп үлгілерінде. Red Hot Chili Peppers тобының 2006 жылғы "Dani California" синглына түсірілген бейнеклипі Parliament Funkadelic-ке құрмет көрсетуді қамтиды. Parliament Funkadelic-тің музыкалық ықпалы ритм-энд-блюз, соул, электроника, госпел, джаз және жаңа толқын сияқты жанрларда да байқалады. Parliament Funkadelic 2013 жылы Мичиган рок-н-ролл даңқы залына енгізілді. 2018 жылдың желтоқсан айында Recording Academy Клинтон мен Parliament Funkadelic-ке өмірлік жетістіктері үшін сыйлық берілетінін жариялады. Марапаттар 2019 жылдың 11 мамырында табыс етілді.
Афрофутуризм
"Mothership Connection" альбомы туралы Клинтон: "Біз қара нәсілді адамдарды ешкім ойламаған жағдайларға қойдық, мысалы, Ақ үйге. Менің ойымша, қара адамдардың болуы мүмкін емес деп ойлаған тағы бір орын – ғарыш. Мен "Жұлдыздар жолының" жанкүйері едім, сондықтан біз "Кадиллак" пішіндес ғарыш кемесінде отырған пимптің суретін жасадық, және Джеймс Браун сияқты әуендерді, бірақ көше тілі мен гетто жаргонымен орындадық." Сун Ра сияқты, Клинтон да қара нәсілді адамдарды ғарышқа жібергісі келді.
Негізгі мүшелері
Джордж Клинтон (топ жетекшісі, вокал, әнші-жазушы, продюсер; 1941 жылғы 22 шілдеде туған). Джордж Клинтон бастапқыда P Funk дыбысының дамуының қозғаушы күші болды, ол 1950-ші жылдардың соңында The Parliaments doo wop тобы ретінде құрылғаннан бері ұжымға басшылық етті. Фанк дыбысы, әлеуметтік саналы ән мәтіндері және Клинтон негізінен дамытқан P Funk мифологиясы кейінгі R&B, хип-хоп және рок музыкасына ерекше ықпал етті. Берни Уоррелл (клавишалар, вокал, әнші-жазушы, аранжировщик; продюсер; 19 сәуір 1944 - 24 маусым 2016). Берни Уоррелл Funkadelic-ке алғашқы альбомы шыққаннан кейін қосылды және содан кейін Parliament Funkadelic ұжымының ажырамас мүшесі болды. Оның фортепианодағы классикалық білімі және синтезаторларды инновациялық қолдануы өте ықпалды болды, әсіресе "Flash Light" және "Aqua Boogie" сияқты әндерде дәстүрлі электр басын алмастырған Moog синтезаторын пайдалану. Ол көптеген P Funk ырғақтарын және (тромбонист Фред Уэслимен бірге) мүйіздік аранжировкаларды жасауға жауапты болды. Уоррелл 1981 жылы топтан кетіп қалды, бірақ P Funk студиялық альбомдарына үлес қосуын жалғастырды және кейде Parliament Funkadelic-пен арнайы қонақ ретінде тікелей эфирде көрінетін. Уильям "Бутси" Коллинз (бас-гитара, вокал, барабан, әнші-жазушы, продюсер; 1951 жылғы 26 қазанда туған). Бутси Коллинз 1970-ші жылдары Parliament Funkadelic тобының маңызды әнші-жазушысы, ырғақ баптаушысы және бассисті болды және сол кездегі топтың дыбысына үлкен әсер етті. Оның бас-гитара стилі ерекше әсерлі болды. Кейін Коллинз өзінің Bootsy's Rubber Band тобына назар аударды, бірақ Parliament Funkadelic ұжымдарының студиялық альбомдарына үнемі үлес қоса берді. Эдди Хейзел (гитара, вокал, әнші-жазушы; 1950 жылғы 10 сәуірінен 1992 жылғы 23 желтоқсанына дейін). Эдди Хейзел Funkadelic тобының алғашқы бас гитарисі болды және бұл топтың алғашқы бірнеше альбомдарында басты күш болды. Оның Джими Хендрикстен шабыттанған стилі өте ықпалды болды. 1970-ші жылдардың басынан кейін ол Parliament Funkadelic жобаларына үнемі қатысып жүрді. Топтың бірегей дыбысын және Хейзелдің талантын көрсететін Funkadelic тобының алғашқы әндерінің бірі – 1971 жылғы Funkadelic альбомындағы "Maggot Brain" атты он минуттық гитаралық соло болды. Масео Паркер (саксофон; 1943 жылғы 14 ақпанда туған). Масео 1964 жылы ағасы Мелвин Паркермен бірге Джеймс Браунның тобына қосылды. 1970 жылы Паркер, оның ағасы Мелвин және Браунның бірнеше тобының мүшелері Maceo & All the King's Men тобын құрды, ол екі жыл бойы гастрольдік сапарда болды. 1973 жылдың қаңтарында Паркер Джеймс Браунға қайта қосылды. Ол сондай-ақ сол жылы Maceo & the Macks тобымен "Parrty – Part I" (#71 поп-сингл) синглын шығарды. 1975 жылы Паркер және Браунның бірнеше тобының мүшелері, соның ішінде Фред Уэсли Джордж Клинтонның Parliament Funkadelic тобына қосылу үшін кетіп қалды. Уолтер "Джуни" Моррисон (клавишалар, көп аспапты музыкант, вокал, әнші-жазушы, аранжировщик, продюсер; 1954 жылғы 28 маусымда туған – 2017 жылғы 21 қаңтарда қайтыс болған). Джуни Моррисон 1978 жылдың басында P Funk-ке музыкалық директор ретінде қосылды, Ohio Players тобында және жеке әртіс ретінде сәттілікке жеткеннен кейін. Негізінен клавишашы болса да, Джуни топтың ең танымал кезеңінде бірнеше хиттерді жазды немесе бірлесіп жазды және ұжым үшін көптеген әндерде жетекші вокалист, продюсер және аранжировщик болды. Моррисон 1981 жылдан кейін топпен гастрольдік сапарларды тоқтатты, бірақ көптеген келесі альбомдарға үлес қосты. P Funk-пен бірге болған кезінде оның кейбір жұмыстары J. S. Theracon атымен есептелді. Гарри "Диаперман" Шидер (вокал, гитара; 1953 жылғы 24 шілдеде туған – 2010 жылғы 16 маусымда қайтыс болған). Бала кезінде Гарри Шидер The Parliaments тобы репетиция жасап, өнер көрсеткен шаштаразда клиенті болған, ал біраз уақыттан кейін өзінің United Soul тобымен бірге болғаннан кейін, оны 1972 жылы Джордж Клинтон Funkadelic-ке шақырды. Шидер бірнеше Parliament және Funkadelic альбомдарының жиі вокалисі болды және өзінің "госпел" вокалымен және гитара стилімен бірге өзінің сауда белгісі "диапер" мейманханалық сүлгісін кигенімен танылды. Майкл "Кид Фанкаделик" Хэмптон (гитара; 1956 жылғы 15 қарашада туған). Майк Хэмптон 1973 жылдан бері P Funk-тың бас гитарисі болды, ол 17 жасында Эдди Хейзелдің "Maggot Brain" әнін импровизациялық орындағаннан кейін, оны алмастырды. Хэмптон Parliament Funkadelic және кейіннен P Funk All Stars қолданған рок және ауыр металл гитарасын дамытуымен танымал, ол 2015 жылы ұжымнан кетіп қалды. Гленн Гойнс (вокал, гитара; 1954 жылғы 2 қаңтарда туған – 1978 жылғы 29 шілдеде қайтыс болған). Гленн Гойнс 1975 жылы Parliament Funkadelic-ке қабылданды және маңызды үлес қосты, және Гарри Шидер сияқты "госпел" ән айтуы мен гитара стилімен танылды. 1978 жылы Гойнс және оның тобының мүшесі Джером Брейли ажырасып, бірден жаңа топты, Quazar-ды, оның кіші інісі Кевин Гойнспен бірге жазды. Оның кеткеннен кейін көп ұзамай Гойнс 24 жасында Ходжкин лимфомасынан қайтыс болды. Джером "Бигфут" Брейли (барабан және перкуссия; 1950 жылғы 20 тамызда туған). Брейли 1970-ші жылдардың ортасы мен соңында Parliament Funkadelic ұжымының ең танымал барабаншысы болды. Брейли (және тобының мүшесі Гленн Гойнс) ұжымнан ажырасып, Джордж Клинтонның басқару стилін сынаған Mutiny тобын құрды. Рамон "Тики" Фулвуд (барабан, вокал; 1944 жылғы 23 мамырда туған – 1979 жылғы 29 қазанда қайтыс болған). Тики Фулвуд Funkadelic тобының алғашқы барабаншысы болды. Ол бастапқыда 1971 жылы топтан кетіп қалды, бірақ 1970-ші жылдардың қалған бөлігінде бірнеше Parliament Funkadelic шығарылымдарында қайта пайда болды. Сонымен қатар, ол Майлс Дэвистің тобында қысқа ғана уақыт жұмыс істеді, ал 1979 жылы рактан қайтыс болды. "Билли Басс" Нельсон (бас, гитара; 1951 жылғы 28 қаңтарда туған). Билли Нельсон 1960-шы жылдары Джордж Клинтонның шаштаразындағы жас қызметкер болды және The Parliaments тобына қолдау көрсету үшін жалдаған алғашқы музыкант болды, ол ақырында Funkadelic болады. Нельсон содан кейін өзінің досы Эдди Хейзелді топқа әкелді және Клинтон ұжымды Детройтке көшірген кезде "Funkadelic" деген атты ойлап тапты. Нельсон 1971 жылы Funkadelic-тен кетіп қалды, бірақ келесі бірнеше жыл бойы P Funk шығарылымдарына үнемі үлес қосты. 1994 жылдан бастап ол он жыл бойы P Funk All Stars тобымен гастрольдік сапарда болды. Корделл "Буги" Моссон (бас, гитара, барабан; 1952 жылғы 16 қазанда туған – 2013 жылғы 18 сәуірде қайтыс болған). Моссон 1972 жылы өзінің досы және бұрынғы United Soul тобының мүшесі Гарри Шидермен бірге Funkadelic тобына қосылды. Моссон 1972 жылдан бастап Funkadelic тобының негізгі бассисі болды, ал Бутси Коллинз өзінің жеке мансабына көшкеннен кейін бірнеше жылдан кейін Parliament тобының бассисі болды. 1970-ші жылдардың соңынан бері Моссон көбінесе ырғақты гитарада ойнады және P Funk All Stars тобымен өмірінің соңына дейін гастрольдік сапарда болды. Рей "Стингрей" Дэвис (вокал; 1940 жылғы 29 наурызда туған – 2005 жылғы 5 шілдеде қайтыс болған). Дэвис The Parliaments тобының бас вокалисі және мүшесі болды. Оның ерекше даусы "Give Up the Funk (Tear the Roof off the Sucker)" және Джордж Клинтонның "Atomic Dog" хит-синглында естіледі. Клинтоннан басқа, ол 1977 жылы Parliaments тобынан кетпеген жалғыз түпкі мүше болды. 1980-ші жылдары Дэвис Джордж Клинтонмен және P Funk Allstars тобымен "Atomic Dog" және Zapp тобымен "I Can Make You Dance" әндерін қолдау үшін жазды және гастрольдік сапарда болды, бірақ оның дауыс диапазоны оны Temptations тобындағы Мелвин Франклиннің орнына қоюға мүмкіндік берді. Дэвис 1995 жылы (рак диагнозы қойылғаннан кейін) Temptations тобынан кетіп қалды, бірақ бұрынғы P Funk мүшелері Fuzzy Haskins, Calvin Simon және Grady Thomas-пен бірге Original P атымен өнер көрсетуін жалғастырды.
Кларенс "Фаззи" Хаскинс (вокал, гитара, барабан; 1941 жылғы 8 маусымда туған – 2023 жылғы 17 наурызда қайтыс болған). Хаскинс The Parliaments тобының мүшесі және бірінші тенор болды. Жазуға, барабан және гитарада ойнауға қоса, Хаскинс өзінің "госпел" ән айту стилімен танымал. Ол 1977 жылы P Funk-тен кетіп қалды. 1990-шы жылдары ол Дэвис, Томас және Саймонмен бірге Original P тобын құрды және 2011 жылы зейнетке шықты. Калвин Саймон (вокал, перкуссия; 1942 жылғы 22 мамырда туған – 2022 жылғы 6 қаңтарда қайтыс болған). Саймон The Parliaments тобының алғашқы мүшесі болды, кейін...