Кіріспе

Италияның «La Piovra» (; , Мафияға сілтеме жасайды) – мафия туралы итальяндық теледрамалық сериал. Сериалды әртүрлі маусымдарда жұмыс істеген әртүрлі режиссерлер түсірді, олардың ішінде Дамиано Дамиани (бірінші маусым), Флорестано Ванчини (екінші маусым), Луиджи Перелли (үшіншіден жетінші маусымға дейін және оныншы маусымда) және Джакомо Баттиато (сегізіншіден тоғызыншы маусымға дейін) бар. Музыкасын Риз Ортолани (бірінші маусым), Эннио Морриконе (екіншіден жетінші маусымға дейін және оныншы маусымда) және Паоло Бонвино (сегізіншіден тоғызыншы маусымға дейін) жазды. Шоу он алты жыл бойы және одан кейін сексеннен астам елге сәтті экспортталды. Барлық он маусым Австралияда Aztec International Entertainment компаниясымен ағылшын тіліндегі субтитрлермен DVD форматында шығарылды, алғаш рет ол Special Broadcasting Service телеарнасында көрсетілді. Ол сондай-ақ АҚШ-та MHz Networks арнасында көрсетілді. Бірінші үш маусым Ұлыбританияда Channel 4 арнасында көрсетілді. Бұл теледрама Шығыс блогында сәтті болды, ол 1986 жылы мемлекеттік теледидарда көрсетілді, сондай-ақ Албания, Румыния, Польша, Чехословакия, Венгрия және Болгарияда 1980-жылдардың соңында көрсетілді (жетінші маусымда шоуда болгар актері Стефан Данаилов қатысты). Португалияда ол RTP Memória арнасымен қайта таратылды. «La Piovra» әлі күнге дейін әлемдегі ең танымал итальяндық телесериалы болып саналады, барлық маусымдар кеңінен жақсы қабылданды, орташа көрермен саны 10 миллион, ең жоғары көрсеткіші 15 миллионды құрады. Шоу ұйымдасқан қылмыс мүшелерінің зорлық-зомбылығы мен қатыгездігін өте реалистік бейнелейді, және осы ерекшелік бүгінгі күнге дейін сақталып келеді.

Қысқаша мазмұны

Шоу үшін ерекше маңызды – ұйымдасқан қылмыстың көптеген тармақтарының жергілікті және халықаралық желілер арқылы таралуының дамып келе жатқан оқиғасы, және осының өзі шоу атауының негізі болып табылады. Бірінші маусым Сицилиядағы нашақорлықтан Римдегі билік орталықтарына дейін көшпелі болады. Үшінші маусым мафияның халықаралық банктер арқылы қаржылық мәмілелерін, сондай-ақ қару-жарақ пен радиоактивті қалдықтардың заңсыз тасымалдануын көрсетеді. Төртінші маусымда сюжет шиеленіседі, соңында басты кейіпкер, комиссар Коррадо Каттани (Мишель Пласидо сомдаған) мафияның кең ауқымды істері мен қылмыстық операциялары туралы білімі артып, қаза табады. 5-7 маусымдарда (1990-1995) саясат, қаржы, масондық, жемқорлық және ұйымдасқан қылмыс туралы күрделі оқиғалар сол жылдардағы саяси жағдайлар мен жаңалықтар негізінде құрылды, және мафияның құрмет пен батырлық сипаттамаларынан тұрмай, алдамшылық, қатілдер және әлеуметтік құлдырауға себеп болатын зиянды құбылыс екенін көрсетуге тырысты. Бұл жайт бірнеше саяси дауларды тудырып, сонымен қатар сериалды тоқтатуға күшті қысым жасады. Осыған қарамастан, шоу көпшілік пен сыншылар тарапынан, тіпті халықаралық деңгейде де үлкен табысқа ие болды. Осы саяси қысымдардың нәтижесінде 8-ші және 9-шы маусымдар заманауи оқиғаларды көрсетуден ауытқып, 1950-1960 жылдардағы жер иелері мен шаруалардың мафиясының ертерек кезеңдеріне көшті, негізінен Коза Ностраның ісіне емес, басты кейіпкерлердің жеке өміріне назар аударды, ал сюжет басқа тараулардан толығымен бөлінді. Соңында, "La piovra 10" шоуы бұрынғы кезде аяқталмаған мәселелерді шешуге және 2000-шы жылдар басындағы мафияның жаңа көзқарасын ұсынуға тырысты.

Бірінші маусым

1984 жылы шыққан, әрқайсысы 60 минуттан тұратын 6 эпизодтан тұратын алғашқы маусымды Дамиано Дамиани режисселік етіп, Риз Ортолани музыкасын жазды. Эпизодтар Рим мен Сицилияның Трапани қаласында түсірілді, ал таулар мен көлдегі сахналар Швейцарияның Хорген және Женева көлінде түсірілді. Сюжеттің басты тақырыбы – жергілікті қару-жарақ және есірткі саудасы, оны Микеле Пласидо сомдаған комиссар Коррадо Каттани тергейді. Каттани Римнен Сицилиядағы шағын қалаға полиция бастығының орынбасары болып ауыстырылады, өйткені оның алдыңғы комиссары Маринео мафия тарапынан өлтірілген. Комиссар әйелі Эльза (Николь Джамет) және жасөспірім қызы Паоламен (Кардиди Нардулли) бірге көшіп келеді, олар жиі дауласады. Каттанидің тергеуі жергілікті мафиялық топтардың жолына кедергі келтіреді, олар оған ықпал етуге тырысады. Комиссарды бағынуға мәжбүрлеу үшін түрлі шаралар қолданылады, бірақ бәрі бекер болады. Соңында Каттанидің бағыныштысы, вице-комиссар Лео Де Мария (Массимо Бонетти) мафияның кісісі кафеде атып өлтіреді. Бұл – бүкіл сериалдағы ең қатыгез сахналардың бірі. Осыдан кейін Коррадо тергеуді жалғастырады, оған қастан жасауға сәтсіз талпыныс жасалады. Ақырында мафия оның қызы Паоланы ұрлауға шешім қабылдайды, бұл Каттани үшін шектен шығу нүктесі болады. Қызының қауіпсіздігі үшін қорқып, ол мафияның барлық талаптарын орындайды және бұрынғы мәлімдемесінен бас тартады. Паола босатылар алдында мафияның бірінен зорлық көреді және ауыр психикалық жарақат алады. Коррадо жас героинге тәуелді Рафаэлла "Титти" Печчи Скиалоямен (Барбара Де Росси) романға түседі, оның анасы бұрынғы полиция комиссары Маринеопен бірге атылған. Ол оған құтылуға және есірткі сатушы Санте Чириннадан (Анжело Инфанти) қашып кетуге көмектесуге тырысады, бірақ ол да қаза табады. Каттани полициядан кетіп, Сицилиядан кетіп, Швейцариядағы көл жағасындағы шағын қалаға әйелі Эльзаға қосылады, онда Паола психиатриялық клиникада емделуде. Маусымда сонымен қатар күшті сәулетші Ольга Камастра (Флорида Болкан) және комиссардың басты қарсыласы, адвокат Террасини (Франсуа Периер) де бейнеленген. Бірінші маусымның сәттілігі зор болды, әрбір келесі эпизодтың рейтингісі өсті – бірінші эпизодты 8 миллион италиялық, ал алтыншысын 15 миллион адам тамашалады.

Екінші маусым

Екінші маусым, әрқайсысы 60 минуттан тұратын 6 сериядан тұрады, 1986 жылы шықты. Екінші маусымның болуы даулы болды, ал бұрынғы режиссер Дамиано Дамиани жалғастыруды қателік деп есептеді, сондықтан ол жобадан бас тартты. Сценарист Эннио Де Кончиниді продюсер Серджио Сильва қайта оралуға көндірді, содан кейін Флорестано Ванчини режиссер болып тағайындалды. Әйгілі композитор Эннио Морриконе жобаға қосылып, саундтрек жазды. Түсірілімдер Италия мен Швейцарияның әртүрлі жерлерінде қайтадан өтті. Осы маусымда назар Сицилия мафиясының халықаралық іскерліктеріне көбірек ауысады. Американдық байланыстар мен итальян үкіметімен байланыстарға баса назар аударылады. Оқиға Сицилиядағы Итала деп аталатын құпия қоғамның интригалары мен зорлық-зомбылық қысымын көрсетеді. Бірінші екі серия алдыңғы маусымның желісін жалғастырады. Сериалдың авторлары бұрынғы маусымда сюжетке қажет емес кейіпкерлерді алып тастауды шешті, олар өлімге ұшырады немесе оқиғадан басқаша шығарылды. Бұрын полициядан кеткен Коррадо Каттани қайтадан жұмысқа оралуға көндіріледі. Осы мақсатта полковник Этторе Ферретти (Серджо Фантони), Коррадоның ұзақ жылдар бойы досы және ұстазы Себастьяно Каннитоға (Жак Дакмин) байланыс жасайды. Сыбайлас Каннито масондық ложаның көмегімен құпия қызметте жоғары лауазымға ие болды және Ферретти ашуды қалайтын мафияның ісіне терең араласты. Оқиғаның басында, бұрынғы маусымда қатыгездікке ұшыраған Коррадоның қызы Паола өзін-өзі өлтіреді. Каттани Паоланың Сицилияда ұрлануына кінәлілерді іздеуге шешім қабылдайды. Бірақ ол тұзаққа түсіп, өзінің жауы, адвокат Террасини (Франсуа Периер) қамауға алады. Каттани өзінің жауымен келісімге келуге мәжбүр болады және ол қуатты Каннитоның көмекшісі ретінде жасырын жұмыс істейді; осы рөлде ол бірнеше әріптестерінің өліміне жауапты адамдармен тығыз жұмыс істеуі керек. Ол Ложа мүшесі Ольга Камастрамен (Флорида Болкан) махаббатқа түседі, осылайша ұйым ішіндегі барлық ақпаратты алады. Графиня Каттаниға деген сезімінен екі жақты ойын ойнайды, тіпті комиссарды өзіне қажет ақпаратты алу үшін өзінің ішкі шеңберіне кіргізеді. Коррадо Ложа мен Мафия арасындағы фракциялық шайқастарға араласқанда, өзін одан да үлкен қауіпке ұшыратады. Серігі Ферретти өлтірілгеннен кейін, Каттани толығымен өзіне сеніп, әрекет етеді. Тек Швейцария Альпындағы көл жағасында жалғыз тұратын әйелі Эльза ғана оның сұхбаттас серігі болып қалады. Маусым соңында Каттани ұйымдық қылмыс басшыларына қарсы айыптау қоюға жеткілікті дәлел жинайды. Адвокат Террасини аралдағы ең ықпалды мафия босы болып шығады, және Каттанидің көп күш-жігері мен тәуекелімен ақырында қамауға алынады. Соңғы серияда Эльза Каттани күйеуінің қолында, оған жасалған қастандық кезінде қайтыс болады. Екінші маусым өндірістің сәттілігін нығайтты, Италияда эпизодтың орташа рейтингі 15 миллион көрерменді құрады.

Үшінші маусым

"La Piovra" сериалының үшінші маусымы 1987 жылы көрсетілді және бұл жолы жеті бөлімнен тұрады. Бұл жолы өндіріс стилі де біршама өзгерді. Режиссерлік міндеттер Луиджи Переллиге жүктелді, ол бұрынғы режиссерлер Дамиано Дамиани мен Флорестано Ванчиниден өзгеше, негізінен теледидарда жұмыс істеген. Сценарийді Сандро Петраглиа мен Стефано Рулли жазды, олар кейін "Ұрланған балалар" көркем фильмі және басқа да жобалар бойынша бірлесіп жұмыс істеді. Маусым Сицилиядағы Джардини Наксос және Таормина қалаларында, сондай-ақ Милан мен Умбриядағы Сан-Пьетро-ин-Валле ортағасырлық аббаттығында түсірілді. Италияда сериалдың рейтингісі жоғары деңгейде қалып қойды, бірақ аздап төмендеу байқалды. Алғашқы екі маусымды орташа есеппен 15 миллион көрермен тамашаласа, үшінші маусымды 12 миллион итальяндық көрермен көрді. Ол сондай-ақ 77 елге, оның ішінде КСРО-ға сатылды. Осы маусымда оқиға Милан қаласына көшеді. Бұл маусым қаржылық мафияның және халықаралық ақша жылыну схемаларының қызметін аңғартады. Корадо Каттани Италияның ең ірі банкі – Антинари банкін тергеп, Антинари отбасының мүшелерімен танысады. Ол отбасының басшысы Карло Антинаридің қызы Джулияға (Джулиана Де Сио) ғашық болады, ол әкесі Никола Антинаримен бірге банк ісін басқарады. Сериалдың ең танымал мафиялық кейіпкері Гаэтано "Тано" Каридди (Ремо Жироне) бастапқыда Антинари банкінде көмекші болып жұмыс істейді, ал маусым соңында банктың жалғыз иесіне айналады.

Төртінші маусым

1989 жылы шыққан төртінші маусым, тағы да Луиджи Перелли режиссерлігімен, осы сериалдың ең сәттісі болды. Ол 14 миллионнан астам көрерменге жетіп, алдыңғы маусымнан айқын артықшылыққа ие болды, ал соңғы бөлімі 17,2 миллион көрерменді тартты. Эпизодтардың саны 6-ға дейін азайтылды, бірақ әрқайсысының ұзақтығы 60 минуттен шамамен 100 минутқа дейін ұлғайтылды. Луиджи Перелли қайтадан жобаны басқарды, ал Петралья мен Рулли сценарийді жазды. Төртінші маусым – Микеле Пласидо Коррадо Каттани рөлінде соңғы рет ойнаған маусым. Пласидо бес жылдан кейін туындыдан кетуге және басқа жобаларға оралуға шешім қабылдады, себебі ол енді ойнаған кейіпкерімен байланыста болғысы келмеді. Жаңа маусымның басталуына бірнеше апта қалғанда сүйікті комиссардың тағдыры итальян жұртшылығын алаңдатты, шоу қалай аяқталады деген көптеген болжамдар айтылды. Италияның ірі күнделікті газеттерінің бірі – «La Repubblica» бір күні ішінде осы тақырыпта бірнеше мақала жариялады. Соңғы бөлімнен кейін Rai төртінші маусымның балама, жағымдырақ аяқталуын түсірген деген әңгімелер тарады. Маусым Гаэтано "Тано" Кариддидің Антинари банкіндегі беделін кеңейтуімен басталады. Бір өзі билік жүргізу үшін ол Джулия Антинаридің "шолуға кетіп" суға батып кетуін ұйымдастырады. Осылайша Тано Корадо Каттанидің қанды жауына айналады. Таноның іс-қимылдары шыңына жеткенде, ол күшті сақтандыру компаниясының президенті Филиппо Расидің (Клод Рич) қызы Эстер Расиге (Симона Каваллари) үйленеді, бірақ ол полицияға көмектесіп жатқанын білген соң оны өлтіреді. Казино иесі Кармело Тинадаридің құпиялы түрде өлтірілуіне қатысты іс жаңа судья – легендарлық Сильвия Контиге (Патрисия Миллардет) тапсырылды, ол бастапқыда Каттанимен келіспесе де, кейін махаббатқа түседі. Одан кейін қатарынан бірнеше адам өлтірілген және Каттаниге қастандық жасалған қауіпті қылмыстық істер тізбегі басталады. Мафия Контидің тұрақты екенін және жемқорлыққа бой алмайтынын түсінген соң, оны ұрлап, зорлайды. Эстердің өлімінен кейін көп ұзамай Каттани ядролық қалдықтарды контрабандалаумен айналысқандардың барлық серіктесін анықтайды, оның басты ұйымдастырушысы – Тано. Соңғы бөлімде, Милан ауруханасының ауласында бір таңертең Каттаниге бірнеше қарулы адам шабуыл жасап, оны сол жерде өлтіреді. Сильвия Конти оның денесін тауып, одан кек алуға ант етеді.

Бесінші маусым

Микеле Пласидо кеткеннен кейін, сериалдың авторлары оқиғаның сабақтастығын сақтап, жаңа бас рөлдегі актерді сенімді түрде таныстырудың қиын міндетімен бетпе-бет келді. Олар бұл міндетті Давид Ликата (Витторио Меццоджиорно) кейіпкерін жасау арқылы орындады – бұл басқаша, қатал келбеті мен тәсілі бар жаңа комиссар. Сюжет қайтадан Сицилияға көшті. Нақты экономикалық мәселелер тағы да оқиғаның негізі болды, назар Сицилиядағы инфрақұрылымдық жобаларға бөлінген, бірақ кейін басқа арналарға жоғалып кеткен мемлекеттік қаражаттың жымқырылуына аударылды. Осы маусымнан кейін сериалға қарсы саяси шабуылдар күшейді, нәтижесінде Rai телеканалы өндірісті уақытша тоқтатуға мәжбүр болды (Италиядағы реакцияны қараңыз). Маусымды Луиджи Перелли тағы да басқарды, ал көрсету 1990 жылы басталды. Алдыңғы оқиғамен байланысты екі маңызды тіреу – бұл Коррадо Каттаниді өлтіргендерді табуға тырысатын судья Сильвия Конти және қылмыстық әрекеттерге қатысы бар мафия басшысы Тано Каридди. Давид Ликата 1970-ші жылдары АҚШ-қа қашуға мәжбүр болған полиция қызметкері ретінде оқиғаға кіреді, себебі ол мафияның тізіміндегі полиция бөлімінің соңғы тірі қалған адамы еді. Ликата Нью-Йорктегі американдық полициясымен жұмысқа алынып, Палермодағы сицилиялық кәсіпкер Джованни Линоридің (Луиджи Пистилли) жанына жасырын түрде жіберіледі. Онда Ликата бай Линори отбасының құлдырауын көреді және барлық еркек мүшелерінің құрбан болатын зорлық-зомбылық ағынына тартылады. Судья Конти мафияның ісіне араласады, осыдан кейін оның өміріне тағы да қастандық жасалады. Ликата оны құтқарады және онымен тығыз жұмыс істей бастайды. Ликата өзінің бұрынғы полиция бөлімінің кісі өлтіруіне қатысқан адамдардың бірі монастырға уақытша шегініп алғанын біледі және осы іске кірісуге шешім қабылдайды. Осы уақыт аралығында ол Линори отбасына, ал олар арқылы мафияға да сәл-сәл кіріп, олардың сенімін жете алады. Ол соншалықты сенімді болып саналады, тіпті Каридди оны өзінің жүргізушісі ретінде жалдайды, оның бұрынғы өлімге душар болған жауы Коррадо Каттанидің мұрагерімен байланыста екенін білмейді. Оқиғалар мен күрделі қылмыстық схемалар көрерменді Сицилиядағы мафияның орталығынан Люксембург, Швейцария және Бавариядағы банк орталықтарына, содан кейін Африкаға жеткізеді, онда мафия есірткі мен қару-жарақтарды тымызын саудалайды. Маусым Таноның, бұрынғы әріптестері – Линори отбасысы жасаған қастандықтан құтылып, сіңлісімен бірге Сицилиядан қашқанымен аяқталады, көрінеу, бұл соңғы қадам.

Алтыншы маусым

"La Piovra" шоуының алтыншы маусымы 1992 жылы іске қосылды және бұрыннан таныс Perelli/Petraglia/Rulli тобы оны тағы да жетекке алды. Бұл маусымда назар қылмыс, саясат және қаржы арасындағы жаһандық байланыстарға, сондай-ақ есірткі саудасы мен Үшінші әлем елдеріне арналған көмектің жымқырылуына аударылды. Нацистік кезеңге қатысты жаңа мәліметтер енгізілді. Соңғы маусымды австриялық ORF телеканалы бірлесіп өндірді, себебі Вена жаңа түсірілім алаңы ретінде қосылды. Шоудың халықаралық деңгейде кеңейтілуімен бірге, өндірушілер халықаралық көрермендердің артуын күтті. Жаңа мафия басшысы Дон Амилкаре Аттилио Бренно (Пьер Монди) Африкаға дамуға жәрдемдесу аясында шетелдік компанияларға пара беру арқылы байлық жинады. Бренно бұрын-соңды көрілмеген қатыгездікпен ұйымның төбесіне жетті, ол ішкі қарсыластарын ғана емес, сырттан араласуға тырысқандарды да өлтірді. Дәвид Ликата тағы бір маусымға оралып, Бренноның тапсырысымен жасалған қастандықтан мүжілді, және оның бас сүйегіне кірген, алынып тастауға болмайтын және қатты бас ауруын тудыратын оқтан қанағаттандырарлық жарақат алды. Осы уақытта, ауыр есірткіге тәуелділік пен депрессиядан зардап шеккен Тано Кариддиді Ликата Сенегалдағы Дакар қаласынан тауып, Италияға мафияға қарсы куә ретінде әрекет ету үшін әкелді. Полиция Таноның мүгедек қарындасы Марияға деген жалғыз эмоционалдық байланысын оны манипуляциялау үшін пайдаланды. Бренноның қолдары да солай істеді, нәтижесінде Мария зорлыққа ұшырады. Қарындасының ауыр халге түскенін көрген Тано билік органдарымен толық ынтымақтасуға дайын болды. Бір апта ішінде ол опиумға тәуелді, жүйкесі жұққан адамнан бұрынғы суыққан және тиімді операторға айналды. Маусымда түрлі сюжеттік желілер, мафиялық бәсекелестіктер мен даулар, түрік есірткі тасымалдау арналары және тіпті Чехословакиядағы бұрынғы наци концлагерінің бастығымен байланыс көрсетілді. Соңғысы, атақты чех актері Рудольф Хрушинский ойнады, ол соңғы маңызды рөлінде екінші дүниежүзілік соғыстың соңында одақтас күштерден лагерь тұтқынының кімлігін қабылдап қашып шықты, кейіннен ұрланған еврей ақшасын пайдаланып бай банкирге айналды. Маусым Ликата мен Кариддидің банкирді концентрациялық лагерьге, қазір героин зертханасына қайта шақыруымен аяқталады. Ликата осы кезде денсаулығымен күресіп, ескі адамды жеңе білді, бірақ бұрынғы жарақатының салдарынан көп ұзамай қайтыс болды.

Жетіінші маусым

"La Piovra" жетінші маусымы 1995 жылы үш жылдық үзілістен кейін басталды, бұл осы уақытқа дейін ең ұзақ болған маусымдық үзіліс. Витторио Меццоджиорно өткен маусымнан кейін шоудан кетіп қалды, ал сериалдағы екінші қайтыс болған басты кейіпкер ретінде, дәл сол үрдісті қайталау мүмкіндігінен алаңдаушылық туды, бұл көрерменнің жалықуына әкелуі мүмкін еді. Луиджи Перелли қайтадан режиссерлік етті, оқиғаның орны Трапаниға қайтарылды, ал графня Ольга Камастра (Флорида Болкан) төртінші маусымның соңында өмірі қиылып қалған Корадо Каттани тарихымен байланыстыру үшін қайта пайда болды. Бұл жолы бірнеше жаңа элементтер енгізілді, соның ішінде оккульттік Туле қоғамымен және псевдомасондық ультраоңшыл Propaganda Due ұйымымен байланыстар. Көрермендер мен сыншылар жетінші маусымды жақсы қарсы алды. 1, 2 және 4-маусымдардан кейін 7-маусым алғаш рет итальяндық телеарналардың Telegatto сыйлығын жеңіп алды. Рейтингтер біркелкі түрде төмендеуді жалғастырды, шоу Италияда орташа есеппен 10,2 миллион көрерменді жинады. Жетінші маусым негізінен екі бағытты қамтиды: біріншіден, Трапаниде қорғау ақысы үшін күш көрсету арқылы жүзеге асырылатын қатыгездікке толы бандалық соғыс, екіншіден, құпия фашистік қоғам мафиямен бірігіп, қоғамды көлеңкеден басқарады. Сонымен қатар, масондық ложа Ресейдегі қаржылық активтерге үлкен инвестиция жасауды жоспарлап отыр. Екі бағыттың арасындағы байланыс – шоудың бірінші екі маусымында көрермендерге таныс графня Ольга Камастра. Ол бұрын Корадо Каттанимен романтикалық қарым-қатынаста болған, бірақ кейін түрмеге түскен. Ақталудан кейін ол өзінің бизнес қызметін одан да сәтті жүргізеді, сондықтан ол қазір Сицилиядағы ең беделді кәсіпкерлердің бірі саналады. Сюжет Дон Нацарено "Нуззо" Марчаноның (Стефан Данаилов) жақын шеңберіне жататын сицилиялық қылмыскер Розарио Гранкионың өлтірілуімен басталады, ол Палермодағы қорғау ақысының көп бөлігін бақылайтын жергілікті мафияның басшысы. Қылмыстың себебін анықтау үшін Сильвия Конти (Патрисия Миллардет) Сицилияға ауыстырылады, онда ол Корадо Каттани сияқты сенімсіздікке ұшырайды. Жас вице-комиссар Джанни Бреда (Рауль Бова) оның қолдаушысы мен көмекшісіне айналады. Марчаноның күшейе түсетін қатыгездігі Конти мен Бредаға бастапқыда түсінуге қиындық туғызады. Бұл оқиғада өлтірілген Розарио Гранкионың жас қызы Сара (Ромина Монделло) маңызды рөл атқарады. Ол үнсіздігін сақтау үшін Нуззоның үйіне көшіріледі. Бірақ оның күйеуі де қайтыс болғаннан кейін ол кек алуға шешім қабылдап, Нуззоның кішкентай жүлдесі мен анасын атып өлтіреді. Дондар мен мафиозилер арасында түрлі интригалар орын алады, оларға Ольга Камастра, судья Конти және полиция сияқты жоғары лауазымды тұлғалар тартылады. Контидің тергеуі дүрбелең тудырады және мафия оны БҰҰ қызметіне ауыстыру үшін ықпалын пайдаланады, бірақ ол одан бас тартады. Камастраға қарсы шынжыр қатағанда, мафиозилер тарапынан да, Контидің тергеуінен де, графшаның Каттаниді өлтіруге бұйрық бергені белгілі болады, бұл оның алған нұсқауларымен және олардың сәтсіз махаббатымен байланысты. Ақырында ол қайтадан түрмеге қамалады және түрмеде мафияның орындайтын адамының қолынан қаза табады.

Сегізінші маусым

1997 жылы шыққан "La Piovra" сегізінші маусымы алдыңғы жеті маусымнан түбегейлі өзгеше болды. Жаңа режиссер Джакомо Баттиато шоуды жаңа бағытқа бұрып, 1950 жылдардағы сицилиялық мафияның қалыптасу тарихына оралды – бұл алдыңғы маусымдардың оқиғаларына дейінгі шақ. Бұл жаңа сюжет желісі тоғызыншы маусымда да жалғасты, ол 1960 жылдарда өрбітіп өркендеді. Сегізінші маусымда бар болғаны екі эпизод болды, және осы тенденция ұзақ жылдар бойы сақталды. Көрермендердің пікірі көбінесе оң болды, ал шоу бірнеше халықаралық жүлдеге ие болды. Көргендер саны тиісінше 7,5 және 8,8 миллион адамды құрады, ал сегізінші және тоғызыншы маусымдардың эпизодтары (әрқайсысы 100 минуттық) – осы уақытқа дейін сериалдың ең ұзақ эпизодтары еді. Жаңа сценарийшілер де тартылды, олардың қатарында Алессандро Сермонета мен Миммо Рафеле болды. Алдыңғы маусымдармен жалғыз байланыс – жас Тано Кариддидің (Примо Реджиани) және оның қарындасы Марияның (Ана Торрент) тарихы. Еркек басты рөлді Рауль Бова Карабоньер Карло Аркути рөлінде ойнады. Бұл таңдау ерекше болды, себебі Бова жетінші маусымда жас комиссар Джанни Бреда рөлінде ойнаған болатын (сериалда 40 жыл өткен соң). Алдыңғы маусымдардың басқа актерлері де қайта ойнады, олардың ішінде ең танымал Ренато Мори – бұрынғы вице-комиссар Джузеппе Альтеро, Корадо Каттанидің серігі, енді қартайған мафия басшысы Дон Калогеро Албанезе. Ал актер Тони Сперандео жақтан өтті: ол алтыншы маусымда кісі өлтіруші Сантино Рокки болған, ал енді мафияның қолбасшысы Тури Монделло. Әйел басты рөл – Баронша Барбара Гринберг Алтамура рөліне неміс актрисасы Анья Клинг ие болды. Оқиға Сицилияның шағын қаласындағы жергілікті мафияның арасындағы қатал билік күресімен басталады. Билікке шұбар Пьетро Фавиньана (Лука Зингаретти) қартайған Дон Албанезаны өлтіреді, оның қызы Розарионы (Даниела "Миетта" Миглиетта) зорлайды, оны өзіне үйленуге мәжбүрлейді және осылайша жаңа мафия басшысы болады. Содан кейін Фавиньана жоспарланған даму жобасының жетекшісі барон Франческо Алтамурамен (Клаудио Гора) тікелей қақтығысады, ол мафияның келісімге араласуына рұқсат беруден бас тартады. Оны және оның әйелі Баронша Барбара Гринберг Алтамураны (Аня Клинг) шантаж жасау үшін Фавиньана олардың ұлы Паулды ұрлап, жас Тано "Тануццо" Кариддиге тастап кеткен үйдің күзетіне қояды. Неміс консулдығының және жасырын полиция капитаны Карло Аркутидің көмегімен бала құтқарылып, Фавиньяна тобының барлық мүшелері тұтқындалады. Алайда Фавиньана Нью-Йоркке қашып кетеді, онда ол есірткі контрабандасының өнерін жетілдіреді. Сицилиядағы оның серіктері жеңіл жазаға кесіледі, ал ол көп ұзамай үйіне оралады. Фавиньана аймақты қайтадан өз бақылауына алуды көздеп, бұрын-соңды болмаған қатыгездікпен әрекет етеді. Мемлекетпен ынтымақтастық жасады деген күдікпен оппоненттер мен қызметкерлер жойылды. Барон Алтамура мафияның қысымына мойынсұнып, Фавиньанамен келісімге келеді. Осы уақыт аралығында баронша жас Аркутипен құпия қарым-қатынаста болады. Фавиньананың соты кезінде олардың қарым-қатынасының шындығы ашылады, ал капитан ресми тергеу үшін Римге қайта шақырылады. Баронша баласының игілігі үшін күйеуі Франческомен бірге өмір сүруді жалғастыруға мәжбүр, өйткені ол оның сүйіктісі Аркутиге қарсы сәтсіз қастандыққа тапсырыс бергенін біледі. Розария Фавиньана Танодан әкесі Дон Албанезе күйеуінің қолдарынан өз-өзіне қол жұмсауға мәжбүр болғанын естігенде, сот ғимаратының алдында Пьетроны пышақтап өлтіреді. Соңында, үйренуге және өсуге құштар Тано Франческо Алтамураны оны беделді мектепке жіберуге және жартылай қарындасы Марияға қарауға көндіреді. Маусымның соңғы бұрылысында оның әкесінің Пьетро Фавиньана екені белгілі болады.

Тоғызыншы маусым

1998 жылы шыққан "La Piovra" сериалының тоғызыншы маусымы сегізінші маусымының жалғасы болды. Режиссері - тағы да Джакомо Баттиато, сценарийді Андреа Порпорати, Миммо Рафеле және Алессандро Сермонета жазды. Сериалдың екі бөлімі 100 минуттан тұрады. Барбара Алтамура полиция капитаны Карло Аркутимен қарым-қатынасы туралы сот алдында жауап алғаннан кейін бірнеше жыл өткен соң, ол психиатриялық клиникадан күйеуі барон Франческо Алтамураға оралады. Алайда, оның жоқ кезінде көп нәрсе өзгерді. Алтамуралар енді қалада тұрады. Барон "әлеуметтік даму банкін" құрды, оны есірткі ақшасын жуатын мекеме ретінде пайдалануға болады. Франческо Алтамураның үйін оның сүйіктісі басқарады, оны ресми түрде "қарындасы" деп таныстырады. Баронша үйде тұтқын сияқты өмір сүреді. Карло Аркути Сицилиядағы есірткі саудасын тексеру үшін қайтадан жұмысқа қабылданды, ал ол бароншамен қайтадан бір-бірімен романтикалық қарым-қатынас жасай бастады. Барбара полицияға күйеуінің қатысы бар қылмыстық істерді ашуға көмектеседі, бірақ оның тыңдауын жаңа аймақтық мафия басшысы, адвокат Торриси (Себастьяно Ло Монако) ашады. Барон өзінің "қарындасы" көмегімен әйелінен арылуға тырысқанда оқиғалар таңғажайып бұрылыс алады. Бірде жол апаты болып, кейін тау түбінде күйген көлік апатынан екі жанның жансыз денесі табылды. Полиция олардың Барон мен Баронша Алтамура екенін болжап отыр. Шын мәнінде, Барбараны махаббатқа түскен мафиозо Тури Монделло (Тони Сперандео) құтқарады, содан кейін оны тұтқынға алады. Апаттан қалған денелер кейіннен Франческо Алтамура мен оның сүйіктісі ретінде анықталды. Монделло мен Торриси арасында күрес өршіп, Монделло неке тойындағы қанды қырғыннан кейін жеңіске жетеді. Аркути бароншаны босатып, Монделлоны түрмеге қамауға алады, бірақ ол көп уақыт бойы өз жетістігін сақтап қала алмайды, өйткені оған соққы беріледі және ол автомобильдің астында қалады. Жергілікті сот мафияға қарсы тергеуді көптеген дәлелдерге қарамастан тоқтатады, бірақ тергеушінің қорқынышты кері қайтқанына куә болған жас сот сарапшысы Барбара Алтамураға Карло Аркутидің жұмысын жалғастыратынын уәде етеді.

Онінші маусым

10-маусымы 2001 жылы көрсетілді, 7-маусымның соңында басталып, сериалды аяқтады. 8-ші және 9-шы маусымдардан кейін тағы бір маусымның түсірілетіні белгісіз болды. Продюсер Серджо Сильва "шығармашылық дағдарыс" туралы айтты. 50-60-шы жылдарға жасалған флэшбэктан кейін, серияның жалғастығын сақтай отырып, қайтадан бастау қиын болды. Шоуды жалғастыруға саяси қарсылық та болды, соның салдарынан "La Piovra" сериалының соңғы маусымы Rai Uno арнасындағы беделді орнын жоғалтып, екінші дәрежелі Rai Due арнасына көшірілді. Көрермендер саны шамамен 4 миллионды құрады, бұл әдеттегіден төмен көрсеткіш еді. Луиджи Перелли сериалдың соңғы бөлімін түсіруге оралды, ал сценарийді продюсер Серджо Сильва, Миммо Рафеле және Пьеро Бодрато жазды; саундтректі тағы да Эннио Морриконе жазды. Маусым мафиямен байланысты Тюль құпия қоғамының басшысы профессор Оттавио Рамонте (Рольф Хоппе) апелляциялық сотта ақталғаннан кейін басталады. Тергеу судьясы Сильвия Конти (Патрисия Миллардет) Рамонте сот үйінің алдындағы сатылардың үстінде берген алғашқы телеинтервьюында жауларына ашық түрде қауіп төндіргенін бақылайды. Жетінші маусымда Рамонтеді түрмеге қамаған Конти осы уақытқа дейін саяси жұмыстан бас тартады. Ол үйленген, қыз баланы асырап алғысы келеді және жасөспірімдер сотына ауысуға өтініш берген. Рамонте Тюль ұйымының басшылығына қайта оралуға бір сәт те ойланбайды. Ол үшін оған Этна тауының қираған сарайында тұратын Тано Каридди қажет. Каридди Рамонтеді ақыртұзбен баяу улап, ұйымды басып алуға дайындық жұмыстарын бастайды. Біраз уақыттан соң Тано Тюльдің басшысы болады, бұл бұрын-соңды болмаған билік. Тюльдің бас қаржы директорының қызы Джулия Меркури (Элена Арвиго) әкесінің қылмыстық істерімен және Рамонте Коррадо Каттаниді өлтіруге қатысқандығымен аяқтанды және бұл туралы Сильвия Контиге хабарлайды. Джулия ұрланып, оны үнсіз ету және әкесіне шантаж жасау үшін Таноның күзетінде ұсталады. Конти күйеуі мен жоғары лауазымдағы адамдарының кеңесіне қарамастан, тағы да араласуға шешім қабылдап, тергеуді бастайды. Ол істі тереңірек зерттей келе, Кариддидің қылмыстық әрекеттері жалғасып жатқанда, Контиге жасалған қастандықтан мүжілмей аман қалады. Тано біртіндеп санасынан жаңылып, Меркуриді төртінші маусымда өліміне себеп болған бұрынғы әйелі Эстер деп қателестіре бастайды. Ақылынан айнып, Тано Меркуриді тұншықтыруға тырысады, бірақ сәтсіз аяқтайды. Соңында, Конти басты жауға жақындаған кезде, Тано басқа жол таппайды, жанартаудың кратеріне дейін жүгіріп, өзінің қылмыстық ұйымы мен бизнесі туралы толық ақпаратты қамтитын дискіні ұстап, кратерге секіреді. Ол Контиге соңғы рет қош айтып, шоу аяқталады.

Фильм түсіру және реакция

4-ші маусымдағы мафия комиссар Каттаниді өлтіретін соңғы сахна әлемнің түкпір-түкпірінен зор қызығушылық тудырды. Америка Құрама Штаттарынан құпия хат келген, онда аты-жөні аталмаған миллиардер шоудың авторларына қосымша эпизодтар түсіру үшін бірнеше миллион доллар ұсынған. Мишель Пласидо бұл кезде рөлден бас тарған еді. Көрермендер одан да көп бөлімдерді сұрады, сондықтан фильм жасаушылар тағы бір маусым жасауға бел буды. Бірақ Пласидоның қатыспауы шоудың коммерциялық сәтсіздікке ұшырауына себеп болды. Бұл тұрғысынан қарағанда, тағы алты маусым түсірілді. Бірінші маусым іске қосылғаннан кейін фильм жасаушылар мен Пласидоның өзі мафиядан фильм түсіруді дереу тоқтату туралы қауіпті хаттар алды. Қауіпсіздік мақсатында екінші маусым көбінесе Италиядан тыс, Германия, Швейцария, Ұлыбритания және Грекия сияқты жасырын орындарда түсірілді.

Италиядағы реакция

1984 жылғы 11 наурызда алғашқы эпизоды көрсетілгеннен бастап, бұл сериал мафия құбылысын жан-жақты зерттеуге ықпал етті. Бірнеше басылымдар осы тақырыпқа арналған мақалаларын жариялады. Сериал тудырған талқылауда Палермодан қаза тапқан полицейлердің жесірлері мен банкирлер қатысты. Кейінгі маусымдармен байланысты да осы сияқты бағдарламалар көрсетілді, олар да ұлттық назарда болды. Бір даудың мәні – сериал мафияны бейнелегені ме, әлде итальяндықтардың ұйымдасқан қылмыстың қалыпты құрамдас бөлігі деп қабылдауына тоқтама жасады ма деген сұрақ болды. 4-ші маусымдағы көрермендер рейтингін талдау көрсеткендей, көрермендер саны мен реакциясы мафияның өндіріс ошағы болған Оңтүстікте ең төменгі деңгейде – бар болғаны 12% құрады. Көрермендердің ең ірі тобы демографиялық тұрғыдан сериалдың кейіпкері Корадо Каттаниге ұқсас болды: "Солтүстік-батыс Италияның ірі қалаларынан келген орташа жастағы адам", әсіресе Милан мен Турин қалаларынан. Саяси реакциялар мен сын да көп болды. Бірнеше саясаткерлер сериалды мафияның итальян саясатымен және билік дәліздерімен байланысын ашық көрсеткені үшін мақтады, бірақ кейбір сыншылар сюжетке қарсы шықты. Консервативті саясатшы Сильвио Берлускони, Forza Italia және Democrazia Cristiana өкілдері "La Piovra" сияқты сериалдар "Италияның шетелдегі жағымсыз бейнесіне" себепкер екенін айтып, түсірілімдерді тоқтатуды талап етті. Олар Оңтүстік аймағының криминалдануын, мемлекеттің әлсіздігін көрсетуді және мемлекеттік институттарға сенімділіктің төмендеуіне әкеп соқтыратынын мәлімдеді. Осы қысымның нәтижесінде 5-ші және 6-шы маусымдардың түсірілімі уақытша тоқтатылды. 7-ші маусымнан кейін саяси даулар қайтадан жанданды. Жеті сицилиялық епископ Сицилияға қатысты дискриминациялық көзқарасқа наразылық білдірді. Луиджи Перелли үнсіздіктің ешкімге пайдасы тимейтінін мәлімдеді. 10-шы және соңғы маусымның көрсетілімі алдындағы қақтығыстар жаңа деңгейге көтерілді. Конфликттің себебі – басты рөлдегі актер Ремо Жироне берген сұхбат болды. Ол соңғы маусым сюжетімен, яғни құпия қылмыстық ұйымның басшысының қылмыстарынан ақталғанымен, Италиядағы мафиялық сот процестерінде судьяларға көрсетілетін қысым арасындағы байланысты ашық айтты. 2009 жылы Олбия қаласында өткен партиясының жастар жиналысында Италияның бұрынғы премьер-министрі Сильвио Берлускони мафия туралы кітаптар мен фильмдердің авторларын сынап, "La Piovra" авторын білген жағдайда оны өлтіретінін мәлімдеді. Қызықтысы, Берлусконидің өзі де мафиямен байланысы бар деген күдікпен тергелді және 2012 жылы салықтан қашқандығы үшін 4 жылға сотталды.

Қызықты деректер

"La Piovra" сериалының алтыншы маусымы Чехия теледидарымен бірлесіп түсірілді және толығымен Прагада түсірілді. Сериалдағы бірнеше актер итальяндық емес болғандықтан, олардың рөлдерін итальян тіліне дубляждау қажет болды. Сериал 1980-ші және 1990-шы жылдардағы генерал Карло Альберто Далла Кьеза, сондай-ақ судьялар Джованни Фальконе мен Паоло Борселлиноның қаза тауып кеткен шынайы оқиғаларынан шабыттанды.

Марапаттар

Телегато, Италия, 1984 жылы ең жақсы итальяндық телесериал үшін (1-маусым), 1986 жылы (2-маусым), 1989 жылы (4-маусым) және 1995 жылы (7-маусым). Алтын Гонг, Германия, Дамиано Дамианиге ең үздік режиссер, ал Микеле Пласидоға ең жақсы актер ретінде 1984 жылы (1-маусым) берілді. Алтын нимфа және Халықаралық телекритиктер сыйлығы, Монте-Карло телефестивалі, 1998 (8-маусым).