Кіріспе
Компьютерді құрастырушы
IBM Autocoder құрастырушылары
Autocoder – 1950 және 1960 жылдардағы бірнеше IBM компьютерлері үшін жасалған құрастырушылардың тобы. Алғашқы Autocoder-лер макро мүмкіндігін ұсынатын ең алғашқы құрастырушылар болған көрінеді.
Терминология
Автокодер және байланысты емес автокод, Ұлыбританияда жоғары деңгейдегі тілдер үшін қолданылатын сол дәуірдегі термин, «автоматты кодтау» фразасынан туындаған. Бұл, бағдарламалардың сандық машина тіліндегі кодтарын жасау қиындығын азайтатын бағдарламаларды жалпылама білдірді. «Автокодтау» кейде кездеседі және кез келген бағдарламалау жүйесін білдіруі мүмкін. Кейбір жағдайларда «автокодер» термині қазіргі макроассемблерлерді атау үшін қолданылуы мүмкін.
IBM 1401 компьютерінде іске асырылған автокодер
Символдық бағдарламалау жүйесі (SPS) IBM компаниясы 1401 компьютерді бастапқыда тек перфокарталы машина ретінде жариялағанда ұсынылған құрастырғыш болды. SPS-де Autocoder-ден өзгеше мнемоникалар мен тұрақты енгізу форматы болды. Ол Autocoder мүмкіндіктерінен кем болды және көбінесе тек таспа құрылғылары жоқ машиналарда, яғни тек перфокарталарды қолданатын машиналарда ғана пайдаланылды. 1401 Autocoder – ең танымал Autocoder, мұның себебі осы машиналар сериясының жалпы сәттілігіне байланысты. Autocoder осы компьютердің негізгі тілі болды, ал оның макро мүмкіндіктері Кіріс/Шығыс Бақылау Жүйесін (Input/Output Control System) пайдалануды жеңілдетіп, бағдарламалауды жеңілдетті. Autocoder сонымен қатар SPS үшін жазылған кодты өңдеуге қабілетті болды. 1401 алты жад конфигурациясында қол жетімді болды: 1400, 2000, 4000, 8000, 12000 немесе 16000 алты биттік таңба. 8000 таңбалық модель – Кіріс/Шығыс Бақылау Жүйесін (IOCS) қоса алғанда, толық Autocoder құрастырғыш қолданбасын іске қосу үшін қажетті ең төменгі көлем болды. Дегенмен, 1400 жад позициясына дейін қолданылатын тілдің кіші жиынтығын құрастырушы да қол жетімді болды. 8000 таңбалық модельде перфокарталар немесе магниттік таспаларда жүктелетін нысан файлы жасалып, одан кейін 4000 таңбалық машинада іске қосылуы мүмкін еді. Тілдің шектеулі кіші жиынтығы тек перфокарталарды өңдеді және аралық перфокарта шығыстарымен 4 рет өңдеуді қажет етті.
Ықпал
Автокодтаушының танымалдылығы басқа монтаждаушыларды шабыттандырды. Honeywell 200 үшін жасалған «Easycoder», 1401-ге ұқсас компьютер болғандықтан, Автокодтаушыға ұқсас болды. Басқа өндірушілер кейде бәсекелес өнімдер жасады, мысалы NCR-дің «National's Electronic Autocoder Technique» (NEAT) өнімі. Пенсильвания штатының университеті 1960 жылдары IBM 7074 үшін «Dual Autocoder Fortran Translator» (DAFT) компиляторын жасады, ол (бір бағдарлама ішінде) Фортран кодының қатарларымен еркін араластырылған автокодтаушы нұсқауларының қатарларын жазуды өте оңай етті. Бұл жоғары деңгейдегі Фортран бағдарламасында символдық машиналық нұсқаулар деңгейінде кодтауға мүмкіндік берді, бұл ішкі циклдардың жылдамдығын оңтайландыру үшін немесе IBM 7074-тің ерекше ондық сөздік архитектурасын пайдалану үшін өте пайдалы болды. Bell Laboratories «Peripheral Equipment Symbolic Translator» (PEST) деп аталатын бағдарламаны жасады, ол 1401 үшін қиылыс құрастырғыш болды, 709/709x жүйесінде жұмыс істеді және 1401 Автокодтаушының бір бөлігін қабылдады. SPS 1, SPS 2 және Автокодтаушы бағдарламаларының бастапқы кодтарының көшірмесі 1985 жылы SPS авторы және Автокодтаушының серік авторы Гэри Мокотовпен Миннесота университетінің Чарльз Бэббидж институтына сыйға тартылды.