Кіріспе
Эджбастон су қоймасы (ағылш. Edgbaston Reservoir), бастапқыда Роттон Парк су қоймасы деп аталған және кейбір ерте карталарда Rock Pool Reservoir деп кездесетін, Англияның Бирмингем қаласындағы каналға су жеткізетін су қоймасы. Ол Бирмингем қаласының орталығына жақын орналасқан және табиғатты қорғауға арналған маңызды нысан болып табылады.
Edgbaston Reservoir, originally known as Rotton Park Reservoir and referred to in some early maps as Rock Pool Reservoir, is a canal feeder reservoir in Birmingham, England, maintained by the Canal & River Trust. It is situated close to Birmingham City Centre and is a Site of Importance for Nature Conservation.
Тарих
Бастапқыда Ротон-парктегі Роуч-Пул деп аталатын шағын бассейн, 1824–1829 жылдар аралығында Томас Тельфорд тарапынан кеңейтіліп, Бирмингем каналы навигациясының (БКН) каналдық жүйесіне – Бирмингем және Вулвергемптон деңгейлеріне су жеткізу үшін пайдаланылды: арна және қозғалтқыш қол арқылы Вулвергемптон деңгейіне, ал бөгеттің табанындағы Икнильд Порт циклы арқылы төменгі Бирмингем деңгейіне дейін. Ол 40 фут (12 метр) тереңдікке дейін қазылып, кең аумақты алып жатыр, сол кезде Бірмингемдегі ең үлкен су кеңістігі болды. Оны шағын өзендермен және Олдберидегі Титфорд су қоймасынан (Титфорд бассейндері) келетін сумен толықтырды. Бұл шағын өзенге бөгет салу арқылы құрылды. Бөгеттің ұзындығы 1080 фут (329 м), ал орта тұсындағы биіктігі 33 фут (10 м) құрайды. Су қоймасы мен қақпа үйін Томас Тельфорд жобалаған, соңғысы – екі қабатты, корпоративтік BCN сегізбұрышты стиліндегі тізімдегі ғимарат, 1880 жылы кеңейтілген. 1873 жылы Шарль Блондин осы су қоймасынан арқанмен өтіп, өте қауіпті тәжірибе жасады. Оның бұл ерлігі 1992 жылы жақын жердегі Ледивуд Миддлвей айналма жолында орнатылған мүсінмен белгіленді. 1876 жылы қақпа үйінің жанында коньки тебу алаңы ашылды. 1920 жылдары ғимарат би залы ретінде танымал болды, оны 'Павильон балының залы' деп атады, ал 1933 жылы 'Қала балының залы' деп өзгертілді. 'Қала балының залы' 2017 жылға дейін әр түрлі форматта жұмыс істеді, бірақ жалға алу ақысының жоғары болуына байланысты жабылуға мәжбүр болды. 2019 жылы ол Бірмингем опера компаниясының "Мценск леди Макбеті" қойылымын қабылдау үшін қысқа мерзімге қайта ашылды. Бірақ кейіннен 2022 жылы бұзылып, 2024 жылға дейін бос тұрды.
Экология
Су қоймасы орман және шалғынды алқаптармен қоршалған. Аймақтың жалпы аумағы – құстардың, тритон мен жабырқақтардың қатарında, түрлі-түрлі құстарға пана болады. TS Vernon Sea Cadets су қоймасын база ретінде пайдаланады, ал олардың қазіргі орны 2023 жылы MSSC (Теңіз қоғамы және теңіз кадеттері) ұйымы тарапынан қайта жаңартылып, Midland қайық станциясына айналады. Бұл станция жақын маңдағы және алыс жерлердегі кадеттерге ғана емес, сонымен қатар мектептерге, жоғары білім беру және жастар ұйымдарына кәсіби және Adventure Activity лицензиясы бар инструкторлар жетекшілігімен су спортымен айналысуға мүмкіндік беретін жаңа ғимарат болады, ол 2024 жылдың басында аяқталады. Мидленд желкендеу клубы да Эджбастон су қоймасында орналасқан және олар жиі белгіленген маршрут бойынша желкендеу қайықтарында жарысады. Су қоймасын жел серферлері де пайдаланады. 2017 жылға дейін су қоймасында Edgbaston Watersports орналасқан, ол мектептерге, колледждерге және жастар ұйымдарына Икнильд Порт жолындағы базасынан су және құрлықтағы іс-шараларды ұсынған. 2019 жылдан бері мұндай су спорты іс-шараларын SailBirmingham ұйымдастырады. Су қоймасының периметрі жүгірушілер үшін ыңғайлы маршрутты ұсынады, оның 2,8 км (1,75 миль) шеңбері шағыл және асфальтпен жабдықталған. 2019 жылдың сәуір айынан бастап, қоғамдық тәртіпсіздік туралы шағымдарға байланысты тұрақ көлік құралдарына жабылды. 2021 жылдың тамыз айынан бастап Эджбастон су қоймасында әпталық парк-жүргізу (parkrun) өтіледі. Маршрут су қоймасының екі айналымын қамтиды және әр сенбі күні сағат 9-да басталады.
Ауа райы
Су қоймасының үстінен әдетте жеңіл жел соғып тұрады, себебі оның төңірегінде үлкен ғимараттар мен заттар жоқ, бұл оны желкендеуге өте қолайлы етеді. Қыс айларында қалаға қатты, мұзды, солтүстік жел соғып, су қоймасының ашық солтүстік жағынан (бөгенің орналасқан жері) оны тоңдырып жіберуі мүмкін. 2009 және 2010 жылдың қаңтар айларында су қоймасы соншалық тоңды ki, оның үстінен жүруге болыпты, алайда мұндай әрекетке қатаң тыйым салынған. Жазда су қоймасы көбінесе адамдарға толы болады, олар пикникке келіп, су қоймасының шетімен созылған жолмен серуендейді.