Кіріспе

Колорадо штатының Брекенридж қаласы (англ. Breckenridge, Colorado) – АҚШ-тың Колорадо штатындағы Саммит округінің әкімшілік орталығы және ең көп халқы бар муниципалитеті. 2020 жылғы АҚШ халық санауы бойынша қала халқы 5,078 адамды құрады. Желтоқсан айында Ульр фестивалі өтеді, ол қарды тойлайтын және скандинавиялық құдай Ульрді құрметтейтін бір апталық мерекелік шара. Брекенриджте жаз айларында да көптеген көңіл көтеруге арналған орындар бар, олардың ең танымалсы – жыл сайынғы 4 шілде мерекелік шеруі.

Атауы

Бұл аймақтағы алғашқы кен іздеушілер Мэри Бигелоу атымен аталатын, "Форт Мэри Б" деп белгіленген бекініс салды. Мэри Бигелоу – бұл топтағы жалғыз әйел еді. Брекенридж қаласы 1859 жылдың қараша айында құрылып, кен іздеуші Томас Брекенриджтің құрметіне осылай аталды. Генерал Джордж Э. Спенсер азаматтарды қала атауын АҚШ вице-президенті Джон Кэбелл Брекинриджтің құрметіне Брекинридж деп өзгертуге көндірді, себебі пошта бөлімі ашуға үміттенді. Спенсер жоспарына қол жеткізіп, 1860 жылдың 18 қаңтарында Брекинридж пошта бөлімі Континентальдық бөлініс пен Солт-Лейк-Сити арасындағы алғашқы АҚШ пошта бөлімі болды. Джон Брекинридж 1861 жылдың 2 қарашасында Конфедерация армиясының бригадир генералы лауазымын қабылдағаннан кейін 30 күн өткен соң, адал Одақ қаласы 1861 жылдың 2 желтоқсанында өзінің бастапқы атын – Брекенридж деп қайта өзгертті.

Тарих

Алтын іздеушілер қазіргі Саммит округіне (сол кезде Юта территориясының бір бөлігі) 1859 жылғы Пайкс Пик алтын асығы кезінде, Айдахо Спрингс маңындағы Брекенридждің шығысында алтынның табылуынан кейін келді. Брекенридж, Көк өзен бойындағы бай алтын кендерін өндірумен айналысқан кеншілерге қызмет көрсету үшін негізделді. Алтын өндіруге көп ұзамай қатты тау жыныстарын өңдеу қосылды, өйткені алтын іздеушілер таулардағы алтынның бастапқы көздерін іздеп жүрді. Көк өзеннің шығысындағы жоғарырақ қиыршық тас жатақтарындағы алтын гидравликалық әдіспен өндірілді. 1800-жылдардың соңында алтын өндірісі төмендеді, бірақ 1908 жылы Көк және Суан өзендері бойындағы алтынды қазу арқылы қайта жанданды. Брекенридж кен ауданы шамамен бір миллион трой унция (шамамен 31 000 килограмм) алтын өндіргенімен есептеледі. Брекенридж маңындағы алтын кендерінің барлығы жабылды, бірақ кейбіреулері туристерге ашық. Алтын қазу машиналары қалдырған қиыршық тас қыртыстарын Көк және Жылан өзендері бойында көруге болады, ал Суан өзеніндегі тоғанда қазу машинасының қалдықтары әлі де жүзіп тұр. Алғашқы алтын іздеушілердің арасында Эдвин Картер болды, ол жартас үйінде тұрып, табиғатты зерттеуге көшкен адам. Оның 1875 жылы салынған жартас үйі бүгінге дейін сақталған және Брекенридж мұралық альянсы тарапынан интерактивті көрмелермен және оның өмірі мен Брекенридждің алғашқы күндері туралы қысқа көркем фильм көрсетілетін кішкентай залмен жаңартылды. Гарри Фарнкомб 1878 жылы Фарнкомб төбесінде French Gulch алтын жатағының бастауын тапты. Оның "Wire Patch" деп аталатын табысы сым, жапырақ және кристалдық формадағы аллювиалды алтыннан тұрды. 1880 жылға қарай ол төбенің иесі болды. Кейіннен Фарнкомб алтын тамырын тапты, ол "Wire Patch Mine" деп аталды. Басқа табылған тамырларға Онтарио, Ки-Уэст, Босс, Фонтан және Голд-Флейк кірді. Breckenridge Heritage Alliance 1930 жылдары Брекенридждегі әйелдер тобы Брекенриджді қамтымайтын 1880 жылдарға жатпайтын карта тапқанын хабарлады. Олар Брекенридж ресми түрде АҚШ-қа қосылмаған және осылайша әлі де "Ешкімнің жері" саналады деп болжады. Бұл мүлдем жалған болды – АҚШ-тың ресми карталарында Брекенридж көрсетілген, бірақ бұл әйелдер осы картадан өте тапқыр маркетингтік науқан жасады. 1936 жылы олар Колорадоның губернаторын Брекенриджге шақырып, сот алдындағы байрақты көтеру арқылы Брекенриджді одаққа ресми түрде қабылдады – және ол келді. Үлкен кеш өтті, ал Брекенриджтің картадан шығарылуы туралы оқиға/идея ұлттық жаңалықтарға айналды. "Ешкімнің жері" идеясы кейін Брекенридждің "Колорадоның патшалығы" деп аталуына әкелді, ал қаланың тәуелсіз рухы тақырыбы әр маусымдағы жыл сайынғы "Корольдік күндері" мерекелерінде бүгінге дейін тойланады. 1961 жылдың желтоқсанында, 8-ші шыңның төменгі бөлігінде бірнеше жолдар салынған кезде, Брекенриджге шаңғы спорты енгізілді, олар Шаңғы жолы арқылы қаламен байланысты. Келесі онжылдықтарда шаңғы алаңы жақын орналасқан шыңдарға біртіндеп кеңейтілді, 1970 жылдардың басында 9-шы шыңда, 1985 жылы 10-шы шыңда, 2002 жылы 7-ші шыңда және 2013 жылы 6-шы шыңда жолдар ашылды. 2009 жылдың 3 қарашасында сайлаушылар 2F шарасын шамамен 3:1 (73%) үлеспен қабылдады, ол ересектерге марихуананы иеленуді заңдастырды. Бұл шара бір унцияға дейін марихуананы иеленуге рұқсат береді, сондай-ақ марихуанамен байланысты құрал-жабдықтарды иеленуді де қылмыстық емес деп жариялайды. 2010 жылдың 1 қаңтарынан бастап иелену заңды болды. Алайда, 2012 жылы Колорадоның 64-толық түзетуі қабылданғанға дейін штат заңнамасы бойынша иелену әлі де заңсыз болды.

География

Брекенридж орналасқан. 2020 жылғы АҚШ халық санағы бойынша қаланың жалпы ауданы құрайды, оның барлығы құрлық. Ауа райы станциясының биіктігінде климат субарктикалық климаттың (Dfc) бір түрі деп сипаттауға болады, себебі жазғы орташа температура өте суық түндерге қарамастан жоғары болады. Қысқы ең төменгі температуралар өте қатал, бірақ күндердің орташа температурасы нөл градусқа жуық болғандықтан, орташа температура біршама жұмсақ. Қалада 1893 жылдан 1913 жылға дейін және 1948 жылдан қазіргі күнге дейін ауа райы станциясы жұмыс істеді. Дегенмен, температура өлшемдері көбінесе бірінші кезеңмен шектеледі, сондықтан температура туралы мәліметтер өте сирек. Соған қарамастан, жылдың барлық күндерінің тек 26 шілдесінен басқасы үш градустан төмен температурада тіркелді. 1898-1899 жылдардың қысында рекордтық 79 күн қатарынан қар жауғаны туралы хабарланды. Тұрғындар Бас көшеде қатынау үшін қарда туннельдер қазып жүрді.

Демография

2000 жылғы санақ бойынша қалада 2408 адам, 1081 үй шаруашылығы және 380 отбасы тұрды. Халық тығыздығы анықталған жоқ. 4270 тұрғын үй болды. Қаланың нәсілдік құрамы: 95,56% ақ нәсілді, 0,37% афроамерикалық, 0,33% американдық үндістер, 1,04% азиялық, 0,04% Тынық мұхиты аралдарынан шыққандар, 1,12% басқа нәсілдер және 1,54% екі немесе одан көп нәсілділер. Халықтың 5,44% -ы испан немесе латын американдықтарды құрады. 1081 үй шаруашылығының 13,4% -ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 27,9% -ы бірге тұратын жұбайлар, 4,3% -ы күйеуі жоқ әйелдер басқарады, ал 64,8% -ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 28,7% жеке адамдардан тұрады, ал 0,8% -ы 65 жастан асқан жалғыз тұратын адамдар. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,16 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,61 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас ерекшеліктері: 11,1% -ы 18 жасқа дейінгілер, 22,8% -ы 18-24 жас аралығындағылар, 45,3% -ы 25-44 жас аралығындағылар, 18,7% -ы 45-64 жас аралығындағылар және 2,1% -ы 65 жастан асқандар. Орташа жас 29 жас. Әр 100 әйелге 160,9 еркек келеді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 164,2 еркек келеді. Үй шаруашылығының орташа табысы 43 938 доллар, ал отбасының орташа табысы 52 212 долларды құрады. Ер адамдардың орташа табысы 29 571 доллар, ал әйелдердің 27 917 доллар. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 29 675 доллар. Отбасылардың 5,2% және халықтың 8,8% кедейлік шегінен төмен тұрады, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 1,7% және 65 жастан асқандардың ешқайсысы жоқ. 2009 жылғы мәліметтер бойынша Брекенридж аймағындағы жеке үйдің орташа бағасы 1 035 806 доллар, шаршы футы үшін сату бағасы 314 доллар. Көппәтерлі үйлердің орташа бағасы 560 689 доллар, шаршы футы үшін сату бағасы 440 доллар. Жерді сатудың орташа бағасы 373 067 долларды құрады.

Оқиғалар

Брекенридж жыл бойы көпшілік шараларын өткізеді.

Қысқы

Әр қаңтар айында Брекенридж қаласында Халықаралық қардан мүсін жасау чемпионаты өтеді, онда әлемнің түкпір-түкпірінен келген мүсіншілер жиырма тонналық қар блоктарынан өнер туындыларын жасау үшін жарысады. Жыл сайынғы қысқы "Уллр" фестивалінің шеруі қар құдайы Уллрге құрмет көрсетеді. 21-ші ғасырда басталған "Бэккантри" кинофестивалі де қаңтар айында өтеді.