Кіріспе

Массачусетс штатындағы арал, АҚШ.

Каттиханк аралы – Массачусетс штатындағы Элизабет аралдарының ең сыртқы аралы. 1602 жылы сассафрас жинау үшін шағын бекініс бірнеше апта бойы пайдаланылған, осылайша ол Жаңа Англиядағы алғашқы ағылшын қонысы болуы мүмкін. Каттиханк солтүстіктегі Баззардс-Бей және оңтүстіктегі Виньярд-Саунд арасында орналасқан. Пеникизе және Нашавена аралдары тиісінше солтүстік және шығысқа қарай орналасқан. Аралдың құрлық ауданы [аудан мөлшері], ал 2000 жылғы халық санауы бойынша халқы 52 адамды құрайды. Бұл Элизабет аралдарының ауданы бойынша төртінші үлкен аралы және Каттиханк ауылының орны. Ол толығымен Госнольд қаласының құрамына кіреді.

Экология

Cuttyhunk аралы шамамен 1,5 шақырымға созылып, 0,75 шақырым енді, ал шығыс жағында үлкен табиғи порты бар. Аралдың басты бөлігінің жартысы табиғат қорғау аумағы ретінде бөлінген. Мұнда құбырша қауырсындар, ең кішкентай қара балықшылар және Массачусетс штатындағы американдық остракодтар сияқты түрлі-түрлі құстар, сондай-ақ аққұйрықты бұғы, ақ аяқты егеуқұйрық және жалпақ құлақты қоян мекендейді. Сонымен қатар, арада аз ғана қойот популяциясы бар. Cuttyhunk-та Жаңа Англияның көптеген жабайы гүлдері, ителгі, тәтті бұршақ және басқа да өсімдіктер өседі. Аралдың басты бөлігінен екі үлкен жарым арал – Canapitsit (оңтүстік жарым арал) және Copicut Neck (солтүстік жарым арал) созылып шығады. Жағалауы көбінесе тас-тақтатастардан тұрады, бұл Cuttyhunk-тың мұздық текті екенін көрсетеді. Cuttyhunk Vermont және New Hampshire тауларында ғана кездесетін тастар мен құмдақтармен жабылған. Аралда үш құмды жағажай бар: портқа (Channel Beach) апаратын арна бойында, Canapitsit-ті басты құрлыққа жалғастыратын батқан баржалардың маңында (Barges Beach) және Copicut-ты басты аралға қосатын "Church's beach" жағажайында. Жағалаудың көп бөлігі тас, құм және сазdan тұратын тік жартастармен шектелген. Аралдың батыс бөлігін Вест-Энд тоғаны алып жатыр, оның көп бөлігі қазіргі уақытта моллюска шаруашылығына пайдаланылады. Бартоломей Госнольдтың 1602 жылы жағаға қонғанын еске сақтау үшін тоғандағы кішкентай аралға ескерткіш орнатылған. Аралдың ең биік нүктесі – Lookout Hill, теңіз деңгейінен 154 фут (47 метр) биіктікте. Lookout-та 1941 жылы АҚШ жағалау күзеті жасаған алты қорғаныс бункерінің бірі (біреуі қазір көмілген) орналасқан, олар нацистік U қайықтарын бақылау үшін салынған. Екінші дүниежүзілік соғыстың соңында бақылау құралдары мен қару-жарағынан айырылған бункерлер қазір демалыс орнына айналдырылған. Олардан арал мен оны қоршаған сулардың әсем көрінісі көрінеді. Жағалау күзетінің бекеті 1964 жылдан бері жұмыс істемейді.

Жазық басс

Cuttyhunk үлкен жолақ балықты аулауға танымал орын болған. 1913 жылы Чарльз Черч 73 фунт салмақтағы жолақ балықты аулап, әлемдік рекордты жасады. Бұл рекорд көп жылдар бойы сақталды. Чарльз Синто 1967 жылы Cuttyhunk маңында 73 фунт салмақтағы жолақ балықты аулап, осы жетістікті қайталады. Cuttyhunk көптеген белгілі балық аулау жетекшілерінің үй порты болды. Көптеген балықшылар көктемнен күзге дейін аралдың жартасты рифтерінде, ірі аналық жолақ балықтар мекендейтін жерлерде, тот баспайтын болаттан немесе никель қорытпасынан жасалған сыммен бекітілген құпия әмілдерді тартады. Ең танымал риф – Sow and Pigs Reef, осы жерде мырза Синто жолақ балығын аулаған.

Тарих

Аралға бастапқыда жергілікті Вампаноаг тайпасы Поокуохунккуна (вероятно, от Вампаноаг, означающего «Точка отправления» или «Конец земли») деп атаған. 1602 жылы ағылшын саяхатшысы Бартоломей Госнольд аралдың атын өзгертті. 1602 жылдың 6 наурызында Госнольд «Конкорд» баркасында Англияның Фалмут қаласынан Американың Жаңа әлемінде колония құру үшін жолға шықты. Госнольд және оның серіктері Мэн штатының Кеннебанкпорт маңына қонды, содан кейін Кейп-Код, Мартаның жүзімдігі және Каттиханкты зерттеді. Олар сол кезде Еуропада бағалы тауар болған сассафрас жинауды жоспарлаған Каттиханкта шағын бекініс салды. Аралдарды бір айдан кем уақыт зерттегеннен кейін, олар «Конкорд» кемесімен Англияға оралды. 1606 жылы король Елизавета аралдарын Жаңа Англия Кеңесіне тапсырды, ол 1635 жылы таратылды. Осыдан кейін олар Стирлингтің 1-ші графы Уильям Александрдың меншігіне өтті. Стирлинг 1641 жылы аралдарды Томас Мейхьюге сатты, ал 1663 жылы Йорк герцогы Джеймс Стюарт олардың иелігін алды. 1668 жылы Мейхью Каттиханкты Филип Смит, Пелег Санфорд және Ньюпорттан Томас Уордқа сатты. 1688 жылы Пелег Санфорд өз серіктестерінің аралдағы үлесін сатып алып, оның жартысын Дартмуттан Ральф Эрлге сатты. Ол дереу өз мүлкін ұлы Ральфқа (Ralph Jr.) сатты, ол аралдың тұрақты ағылшын қоныс иесі болды. Ол және басқа қоныс аударушылар аралдың барлық ағаштарын кесіп, оны жалаңаш және желге ұшырады. 1693 жылы Пелег Слокум Каттиханктағы барлық иеліктерді сатып алып, оның жалғыз иесі болды. Слокум отбасы келесі жүз алпыс бес жыл бойы Каттиханкте тұрды. Көптеген буын ағылшын колониясына жұмыс істеу үшін әкелінген африкалықтардың құлдары болды. 1858 жылы Уильям С. Н. Свифт, Томас Най және Эбен Перри Отис Слокумнан 50 долларға Каттиханкты сатып алды. 1864 жылы Госнольд қаласы ресми түрде құрылды.

Котти-ханк балық аулау клубы

1864 жылы Род-Айленд штатының Саконнет-Пойнт қаласындағы «Вест-Айленд» клубының бірқатар мүшелері клуб ережелеріне наразылық білдірді. Олар өз балық аулау клубын құру үшін жаңа орын іздеді. Cuttyhunk аралына сапар жасағаннан кейін, бұл ықпалды Нью-Йорк азаматтары олардың іздеген жерін тапқандықтарына көз жеткізді. 1865 жылы олар аралдың үлкен бөлігін сатып алып, аралдың айналасындағы жартастар арасында созылатын 26 ұзын, ағаштан жасалған «балық аулау тұғырын» салды. Бастапқыда мүшелік саны елу адаммен шектелді, ал белсенді мүшелердің бір қарсы дауысы адамды мүшеліктен шеттетуге жеткілікті болды. Кіру ақысы 300 долларға тең болды. Кейін мүшелік алпысқа, содан кейін жетпіс бесеге дейін ұлғайтылды. Клуб мүшелері әр кеш сайын лотерея арқылы келесі күні қай балық аулау тұғырын пайдаланатынын анықтайтын. Әр мүше «чаммер» деп аталатын жас балаға жалақы төлеп, оның ілмегіне лобстер етін тіркейтін және жолақты бас аулау үшін толқындарға лобстер кесектерін лақтыратын. Олар чаммерге ұсталған әр балық үшін 1 доллар төлейтін, ал егер балық аса ірі болса, одан да көп төлейтін. Балықтың саны, мөлшері, ұсталған орны және кім ұстағаны туралы жазбалар сақталды. Cuttyhunk жолақты бас балық аулауға, әсіресе, тамаша орын ретінде танымал болды. 1880 жылы Cuttyhunk балық аулау клубы Cuttyhunk шіркеуіне құрылыс салу үшін жер сыйлады (Шіркеу 2006 жылдың жазында 125 жылдығын тойлады). Клуб әр 4 шілдеде арал тұрғындары үшін, соның ішінде фейерверк көрсетілімдерімен бірге мереке ұйымдастыратын. 1921 жылы Уильям М. Вуд Cuttyhunk балық аулау клубының аралдағы үлесін, сондай-ақ сатылымдағы басқа да жерлерді сатып алды. Ол кішкентай балаларына жазғы демалыс орны іздеді. Ол өзінің достары болған басқа жас, бай жұбайларды аралда жазғы үйлер сатып алуға шақырды, балалары үшін ойын серіктерін табу үшін. Вуд отбасы бүгінгі күнге дейін аралдың үлкен бөлігіне иелік етеді. Вудтан мүлік сатып алған көптеген отбасылардың ұрпақтары әлі де жыл сайын аралда жазғы демалыс өткізеді. Президенттер Тедди Рузвельт және Уильям Тафт Cuttyhunk балық аулау клубында тұрып, балық аулағандары мәлім.

Маяктар, ұшқыштар және кеме апаттары

Vineyard Sound және Buzzards Bay суларының қиындығы жаңа келгендерге кеме жүргізуді қиын етті. Арал тарихының алғашқы кезеңдерінде, арал тұрғындары қауіпті рифтерден өтіп, Нью-Бедфорд, Провиденс және Бостон порттарына бағыттап, өздерінің табысын көбейтуге кірісті. Адамдар Lookout Hill үстінде қарашы айнамен қаруланып, Нью-Бедфордқа бет алған кит аулау кемелерін іздеп, көкжиекті мұқият қарап тұрды. Кеме көрінсе, олар жағалауға қарай жүгіріп, бірінші болып кеме жүргізуші қызметін ұсыну үшін қайықтарына жетісті. 1903 жылы Cuttyhunk кеме жүргізушілері күніне он бір кемеге дейін Нью-Бедфорд портына жеткізді. Рифтер шынымен де қауіпті болды. 1847 жылы Массачусетс Гуманитарлық қоғамы Элизабет аралдарының барлық бөлігінде өмірді сақтау станцияларын құрды, олар қиын жағдайда қалған кемелерге көмектесу үшін арал тұрғындарына қажетті құралдармен жабдықталды. Маяк 1947 жылы қызметтен шығарылып, орнына металл конструкциядан жасалған мұнара салынды. Маякшының үйі де бұзылды. Ескі маяк орнына салынған мұнара қазірде жұмыс істемейді. Маяк станциясынан сақталған жалғыз ғимарат – тас май сақтау үйі, оның есігі мен шатыры жоқ.

Ерекше кеме апаттары

24 ақпан 1893 жыл – “Акватик” бригі Каттиханктың батыс жағындағы “Сов” және “Пигс” рифінде қирады. Осы апатта, кемедегі жолаушылар мен экипажды құтқаруға тырылған кезде 5 Каттиханк құтқарушысы теңізде қаза тапты. 27 қараша 1898 жыл – “Фэрфакс” жолаушылар мен жүк тасымалдаушы кемесі 150-ден астам кеме мен 400-ден астам адамның қаза тапқан, әйгілі Портленд дауілі кезінде “Сов” және “Пигс” рифінде қирады. Дауылдың күштілігіне қарамастан, барлық жолаушылар (6) мен экипаж аман-есен құрлыққа жетті. 26 тамыз 1924 жыл – “Вандерер” кит аулау кемесі, Нью-Бедфордтан соңғы рет теңізге шыққан кеме. 25 тамыз 1924 жылы теңізге шығып, экипажы толыққанша жиналғанша Каттиханк маңында тоқтады. Ертесіне теңіз күшейіп, “Вандерер” якорьларын сүйреп, “Сов” және “Пигс” рифіне қарай итерілді. Якорь тізбегі үзілгенде, экипаж кеме жоғалғанын түсініп, оны екі кит қайығына тастап кетті. Каттиханк құтқарушылары адамдарды жағаға жеткізуге көмектесу үшін теңізге шықты, бірақ олар келген кезде екі қайық та жоғалып кеткен. Бір қайық Каттиханкқа, екіншісі Винеярд саундтағы шам кемесіне жетті. Бірнеше жылдан кейін, бұрын, жылы белгісіз күйде табылған “Вандерер” кемесінен алынған тіл тасы, Каттиханк дүкеніне апаратын ескі баспалдақтардың астынан табылған еді. Аралдағы екі сыйлық дүкенінің бірі – “Теңіз қызы”, екіншісі. Табылғаннан кейін ол сыйлық дүкенінің жаңа еденіне орнатылып, кіре берісте ортада көзге түседі. Дөңгелек тасқа “Вандерер” деп жазылған. 1992 жылдың тамызында Cunard Lines компаниясының “Queen Elizabeth 2” мұхит кемесі Каттиханктан оңтүстік-оңтүстік-батысқа қарай 4 шақырым (2.5 миль) жерде бұрын картаға түсірілмеген аймаққа тіреліп, корпусына ауыр зақым келтірді. Кеме 13,2 миллион долларлық зиянға ұшырады, ал компания кеме жөндеуде болған кезде 50 миллион доллар шығынға батты.

Халық және мәдениет

Cuttyhunk Массачусетс штатының Госнольд қаласының бір бөлігі болып табылады және жыл бойы 10 тұрғыны бар. Жаз айларында демалушылар мен қайықпен келушілердің арқасында қала халқы шамамен 400 адамға жетеді. Cuttyhunk-та бірнеше жүк көлігі бар, бірақ көптеген адамдар жаяу немесе гольф-картпен жүреді. Cuttyhunk-тың табиғи порты қайықпен келушілер үшін түндеуге немесе тіпті жаз бойы тоқтауға танымал орын. Cuttyhunk спорттық балық аулауға арналған танымал жер болып табылады, ең көп ұсталатын балықтар – жолақты бас және көк балық. Арал тұрғындарының бір бөлігі қайық жасау, омар аулау, моллюскалар жинау және ағаш өңдеу сияқты кәсіптермен айналысады. Аралға M/V Cuttyhunk деп аталатын паром жүйтіп тұрады, ол жаз айларында Нью-Бедфордтан Cuttyhunk-қа үнемі сапарлар жасап тұрады. Мұнда бір қонақүй – Cuttyhunk Fishing Club – және жазғы туристерге жалға берілетін көптеген үйлер бар. Бірақ аралдың кішкентайлығына байланысты, басқа да мүмкіндіктер шектеулі: үш сауда дүкені және түскі немесе кешкі ас ішуге бірнеше орын бар. Аралдағы жалғыз мектепте 2009 жылдың тамызында бір мұғалім және үш оқушы болды. 2019 жылдың маусымында сегізінші сыныпты бітірген Гвен Линч 2019 жылғы түлектердің жалғыз өкілі атанды. Мектеп STEAM академиясы ретінде қайта ашылуды жоспарлап отыр, ол аралда тұрақты оқушылардың болмауына байланысты, бір апталық семинарлар түріндегі бағдарламалар ұсынатын болады.