Кіріспе

Майкл Ричард Доусон (18 қараша 1983 жылы туған) – ағылшын футболшысы, бұрынғы кәсіби ойыншы және спорт сарапшысы. Ойыншы ретінде орталық қорғаушы болып ойнады. Доусон мансабын «Нотингем Форест» клубында, тәжірибелі қорғаушы Дес Уокермен бірге бастады, содан кейін 8 миллион фунт стерлингке командаласы Энди Ридпен бірге «Тоттенхэм Хотспер» клубына өтті. «Тоттенхэм» сапында ол 2008 жылы Лига кубогын жеңіп алды. 2009–2010 маусымдағы жоғары көрсеткіштерінің арқасында 2010 жылғы ФИФА Әлем чемпионатының алдын ала құрамына енді. Бастапқыда 23 ойыншының тізіміне ілікпесе де, капитан Рио Фердинандтың жарақатынан кейін оны алмастырушы ретінде шақырды. 2014 жылдың тамызында «Халл Сити» клубы Доусонды «Тоттенхэмнен» 3,5 миллион фунт стерлингке сатып алды. 2014–2015 маусымның соңында «Халл» клубымен бірінші лигаға түсіп кеткенімен, 2016 жылғы Чемпиондар лигасы плей-офф финалында «Шеффилд Уэнсдей» клубын жеңіп, Премьер-лигаға оралуына көмектесті. 2018 жылдың мамырында бұрынғы «Нотингем Форест» клубына қайта оралды. Қазір «Sky Sports Soccer Saturday» телеарнасының тұрақты сарапшысы болып жұмыс істейді.

Ерте өмір

Солтүстік Йоркширдегі Нортхеллертон қаласында дүниеге келген Доусон Лейбурн қаласында өсті және Уэнслидейл мектебін бітірді. Ол футболшы Энди Доусон мен Кевин Доусонның кіші інісі.

Ноттингем орманы

Доусон өзінің мансабын жергілікті "Нортхеллертон Джуниорс" командасы үшін ойнаудан бастады, сондай-ақ "Ричмонд" үшін бір жыл ойнады, ал 14 жасында "Нотингем Форест" клубымен кіші кәсіпқой ретінде келісімшарт жасады. 2003 жылдың ақпан айында Доусон "Форест" клубымен жаңа бес жарым жылдық келісімшартқа қол қойды. 2002–03 маусымында Доусон тәжірибелі қорғаушы Дес Уокермен бірге командада өзін бекемдеді, ал "Форст" Бірінші дивизионда алтыншы орын алып, плей-оффқа қатысуға мүмкіндік алды. "Форст" "Шеффилд Юнайтед" командасымен ойын өткізді, ал Доусон бірінші ойынның соңында алаңнан қуылды, бұл сол маусымдағы оның соңғы ойыны болды. Доусонсыз "Форст" жартылай финалдың екінші ойынында 4:3 есебімен жеңіліп, жалпы есеп бойынша 5:4 есебімен турнирден шығарылды. Маусым арасында Доусон Англияның 21 жасқа дейінгі құрамасының құрамында болып жүргенде безгекке шалдықты, нәтижесінде 2003–04 маусымын бастауға мүмкіндік болмады. "Форст" та қиындыққа тап болды – қыркүйек айының соңы мен ақпан айының басы арасында тек екі рет жеңіске жеткені Пауль Харттың Джо Киннермен ауыстырылуына әкеп соқты. Доусон мен Дэвид Джонсонның командаға оралуының нәтижесінде, бұрын құлдырауға ұшыраған маусым сенімді ортаңғы көрсеткіштерге ие болды.

"Тоттенхэм Хотспур"

Доусон және оның командаластарының бірі, қанат шегіндегі Энди Рид, 2005 жылдың 31 қаңтарындағы трансфер терезесінің соңғы күні «Тоттенхэм Хотспур» клубымен 8 миллион фунт стерлингке қол қойды. Доусон 2004–05 маусымының соңында «Ливерпульмен» 2:2 есебімен тең түскен матчта «Тоттенхэм» сапындағы дебютін жасады. Доусон 2005–06 маусымында жақсы өнер көрсетті, әуедегі шеберлігі мен мінез-құлқымен көптеген жанкүйерлерді таң қалдырды. Бұл оның келісімшартының 2011 жылға дейін ұзартылуына әкелді. Содан кейін ол 2006 жылғы ФИФА Әлем чемпионатында Англия құрамасына резервтік ойыншы ретінде шақырылды. 2006 жылдың 5 қарашасында Доусон «Уайт Харт Лейн» стадионында «Челси» клубына қарсы өткен матчта (2:1) «Тоттенхэмнің» сапындағы алғашқы голын соқты. Оның голы Клод Макелеленің соққан голынан кейін есепті теңестірді, ал жеңіс голын Аарон Леннон соқты. Доусон 2006–07 жылғы Англия кубогының ширек финалында «Челсиге» қарсы матчта Робби Кин мен Пол Робинсонның жарақаттары және клубтың тұрақты капитаны Ледли Кингтің болмауына байланысты команда капитаны болды. «Тоттенхэмнің» 59 матчтарының ішінде тек біреуінде ойнамағаннан кейін, ол 2007 жылдың 11 мамырында бес жылдық жаңа келісімшартқа ие болды, бұл оны 2012 жылға дейін клубта қалдыратын еді. 2007–08 маусымында Доусон УЕФА кубогының үй матчында кипрлік «Анортосис Фамагуста» командасына қарсы өзінің алғашқы голын соқты, онда «Тоттенхэм» 6:1 есебімен жеңіске жетті. 2007 жылдың қарашасында «Тоттенхэм» Премьер-лигада «Вест Хэм Юнайтедке» сапарлап, 1:1 есебімен тең түсті, Доусон соққан гол командаға сыртқы матчта ұпай әкелді. Маусым барысында «Тоттенхэм» 2008 жылғы Лига кубогының финалына өтті, онда «Уэмбли» стадионында «Челсиді» 2:1 есебімен жеңіп, Доусонға алғашқы жүлдесін сыйлады, бірақ ол жарақат алғандықтан финалда ойнамады. 2008 жылдың қазан айында «Тоттенхэм» «Сток Ситиге» сапарлаған кезде Ведран Чорлука 77-ші минутта жарақат алды. Доусон оны алмастырды, бірақ қосымша уақытта қызыл карточка алды. 2009 жылдың наурызында «Тоттенхэм» тағы да Лига кубогының финалына өтті және «Манчестер Юнайтедке» қарсы ойнады. Доусон қатыса алды және 90 минуттан кейін 0:0 есебімен аяқталған финалға шақырылды. Алайда, «Тоттенхэм» пенальтилер сериясында 4:1 есебімен жеңілді. 2009 жылдың сәуірінде Доусон «Ньюкасл Юнайтедке» қарсы матчта жарақат алып, 2008–09 маусымының қалған бөлігін өткізіп жіберді. 2009–10 маусымы көптеген жанкүйерлер үшін Доусонның «шпорлар» сапындағы ең жақсы маусымы деп бағаланды, өйткені ол клубқа 20 жыл ішіндегі ең жоғары көрсеткіш – төртінші орынға қол жеткізуге және 2010–11 жылғы УЕФА Чемпиондар лигасына қатысуға көмектесті. 2010 жылдың 27 қаңтарында ол «Тоттенхэммен» 2015 жылға дейін жаңа бес жылдық келісімшартқа қол қойды. Доусонтың маусым бойы көрсеткен тамаша өнері оған «Тоттенхэмнің» жылдың үздік ойыншысы сыйлығын жеңіп беруге мүмкіндік берді. Оның сол маусымдағы өнері «Манчестер Сити» шабуылшысы Карлос Тевестің оны «Мен қарсы ойнаған ең жақсы ағылшын қорғаушысы» деп атауына себеп болды. Доусон 2011–12 маусымының қалған бөлігін 2012 жылдың 7 наурызында «Стивенейджге» қарсы Англия кубогының бесінші турындағы (3:1) жеңіс кезінде білезігін жыртып алғаннан кейін өткізіп жіберді. 2012–13 маусымының басында Доусон «Тоттенхэмнің» Премьер-лигадағы қарсыласы «Квинс Парк Рейнджерс» клубымен келісімге келуі мүмкін еді, өйткені екі клуб 7,5 миллион фунт стерлингтік сомаға келісіп алған, бірақ Доусонның «жеке шарттарымен келіспеушілігі» себепті келісім күшін жойды. Оның орнына Доусон клуб капитаны болып тағайындалды және 2013 жылдың қазан айында «Тоттенхэммен» үш жылдық жаңа келісімшартқа қол қойды. 2013 жылдың 1 қаңтарында «Уайт Харт Лейнде» «Редингке» қарсы өткен матчта (3:1) жеңіске жетіп, маусымдағы алғашқы голын соқты.

Халл қаласы

2014 жылдың 26 тамызында ол «Халл Сити» Премьер-лига клубына үш жылдық келісімшарт бойынша, шамамен 3,5 миллион фунт стерлинг тұратын белгісіз сомаға қосылды. Ол 2014 жылдың 31 тамызында «Вилла Парк» стадионында «Астон Вилламен» өткен матчта тұңғыш рет алаңға шықты, бұл кезде 2:1 есебімен жеңіліске ұшырады. Бірақ бұл жеткіліксіз болды, себебі «Халл» келесі үш ойында жеңіліп, «Манчестер Юнайтедпен» өткен соңғы матчта 0:0 есебімен тең түсті, осылайша Доусон мен «Халл» келесі маусымда Чемпиондық лигасына түсті. Доусон 2015 жылдың 19 қыркүйегінде «Куинс Парк Рейнджерс» клубымен өткен үй матчында гол соқты. 2015–16 маусымында «Халл» турнир кестесінде төртінші орынды иеленді және плей-офф арқылы Премьер-лигаға қайта оралды, финалда «Уэмбли» стадионында «Шеффилд Уэнсдейді» 1:0 есебімен жеңіп алды. 2016–17 маусымының басында Доусон «Мансфилд Таунмен» өткен маусым алдындағы жолдастық матчта жарақат алды, нәтижесінде үш айға жаттығудан шеттесті. 2017–18 маусымының соңында ол «Халлмен» жаңа келісімшарт жасау мүмкіндігін талқылады.

Ноттингем орманына оралу

Доусон 2018 жылдың 30 мамырында Чемпионшип лигасының «Ноттингем Форест» клубымен екі жылдық келісімшартқа отырды және содан бері клуб капитаны болып қызмет етеді. Ол 2019 жылдың 17 тамызында «Сити Граундқа» оралғаннан кейін алғашқы голын соқты. Бұл матчта «Ноттингем Форест» «Бирмингем Сити» командасын 3:0 есебімен жеңді. «Форест» клубының бас бапкері Сабри Ламучи Доусонның көзқарасы мен лидерлік қасиеттерін жоғары бағалап: «Кәсіби өмірімде одан ақылды, оның тәжірибесі бар, және осылай кәсіби және оң көзқарас танытқан адамды көрген емеспін» деді. 2020 жылдың 17 маусымында ол «Форест» клубымен қосымша бір жылдық келісімшартқа қол қойды. Доусон 2020-21 маусымда «Форест» сапында бірде-бір ойынға қатыспады және келісімшарты аяқталғаннан кейін клубтан босатылды. Доусон: «Жанкүйерлермен жеке қоштаса алмағаным үшін өкінемін, бірақ жақын арада «Сити Граундқа» қайта ораламын деп үміттенемін. «Форест» мен үшін 9 жасымда алғаш рет жейде кигеннен бері өмірімнің маңызды бөлігі болды. Бұл менің жүрегіме жақын, және мен оны керемет естеліктермен қалдырамын» деді.

Зейнетақыға шыққаннан кейін

2021 жылдың тамызында Доусон «Тоттенхэм Хотспер» клубының елшісі ретінде қайта оралды.

Англияның U21 құрамасы

Доусон 2003 жылдың 11 ақпанында Италияға қарсы 21 жасқа дейінгі Англия құрамасы сапында тұңғыш рет өнер көрсетті. Ол 21 жасқа дейінгі Англия құрамасынан 13 халықаралық матч өткізіп, бірнеше рет команда капитаны болды. 21 жасқа дейінгі құрама сапындағы соңғы ойыны 2005 жылдың 15 қарашасында Францияға қарсы 2:1 есебімен жеңіліспен аяқталды.

Англия B

Доусон Англияның B құрамасы сапында екі рет ойнады. Оның алғашқы ойыны 2006 жылғы 25 мамырда Рединг қаласындағы «Мадейски» стадионында Белоруссияға қарсы өткен матчта 2:1 есебімен жеңіліспен аяқталды. Екінші ойыны бір жыл өткен соң, Бернлидің «Терф Мур» стадионында Албанияға қарсы 3:1 есебімен жеңіс әкелді.

Англияның аға құрамасы

Доусон 2010 жылғы ФИФА әлем чемпионатына Англияның 30 ойыншыдан тұратын алдын ала құрамасына шақырылды, бірақ соңғы 23 ойыншының тізіміне ілікпеді. Рио Фердинанд команданың алғашқы жаттығуында жарақат алғандықтан құрамнан шығарылды, ал Капелло Доусонды Фердинандтың орнына қосты. Ол Англия құрамасы сапында алғаш рет "Платиналық жұлдыздарға" қарсы өткен дайындық матчында ойнады. Бірақ бұл матч толыққанды халықаралық матч ретінде есептелмеді, тек жаттығу ойыны болғандықтан, ол осы ойын үшін халықаралық қақпаққа ие болған жоқ. Дегенмен, Капелло Доусонды әлем чемпионатына қатыстырмады, және ол құрамадағы жалғыз қақпақсыз ойыншы болды. Ол 2010 жылдың 11 тамызында Венгрияға қарсы өткен жолдастық матчта толыққанды халықаралық дебютін жасады, ойынның бірінші жартысының соңында алаңға түсті және Венгрия голына қатысты дау туды. Ол қателік жасағаннан кейін, допты сызықтан шығаруға тырысты, гол есептелді, бірақ қайта ойнатулар доптың шын мәнінде сызықты кесіп өтпегенін көрсетті. 2010 жылдың 3 қыркүйегінде Доусон Англия құрамасы сапында алғаш рет ресми матчқа, 2012 жылғы Еуропа чемпионатына іріктеу ойынында Болгарияға қарсы шықты. Ол тізе жарақатын алды және 56-шы минутта таспада алаңнан шығарылды.