Кіріспе

Аплингтон – АҚШ, Айова штатының Батлер округіндегі қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 1116 адамды құрайды.

Тарих

1857 жылдың жазында Аплингтон ауылының жоспары жасалып, жер учаскелері иелері Томас Нэш, Р. Р. Парриот, Зенас Аплингтон және Теодор А. Уилсон тарапынан белгіленді (Монроу қалашығының 29-бөлімінде). Ол кезде жерде бір үй тұрды, оны Чарльз Савидж, Жаңа Англиядан келген қоныс аударушы, қысқа мерзімге салған және пайдаланған. Қала 1880-жылдары құрылып, 500 адам тұратын өркендеген сауда орталығына айналды. Аплингтон маңындағы топырақ пен шаруашылықтар қауымның байлығына үлес қосатын ең жақсы жерлерге тең келеді. Иллинойс орталық темір жолының Айова тармағы арқасында көлік мүмкіндіктері Аплингтонды іскерлік үшін және сыртқы әлеммен байланыс үшін қолайлы орынға айналдырды. Қаланың атын оның негіздеушілерінің бірі, Иллинойс штатының тұрғыны Зенас Аплингтонның құрметіне қойды, ол мұнда ешқашан тұрмаған. Дегенмен, ол жердің бір бөлігіне ие болды және Американ азамат соғысында елге қызмет еткенге дейін қаланың әл-ауқатына үлкен қызығушылық танытты. Аплингтондағы алғашқы ғимарат 1856 жылы Зенас Аплингтон салған. Ол сонымен қатар жалпы тауарлармен де жабдықтады. Ғимарат Parriott көшесінің оңтүстік жағында орналасқан, ал алғашқы Aplington саудагері Джордж В. Хантер шамамен бір жыл бойы мырза Аплингтон үшін мұнда тауар сатты. Оның орнын 18 ай бойы дүкенді басқарған Честер Стилсон басты, содан кейін дүкен жабылды. Бірақ 1864 жылы Исаак Холл осы ғимаратта жалпы дүкен ашты. Ол өзінің тауарын C. S. Прайсқа сатты, ол бір жылдан кейін аукционда сатты. Чарльз Савидждің әкесі бұл округке ерте қоныс аударған және шатырсыз саман үйінде темір ұстасы шеберханасын құрған. Бұл Батлер округінің оңтүстік бөлігіндегі алғашқы теміршілік болды. Уильям Бисби 1857 жылы осында келіп, Зенас Аплингтон үшін темір шеберханасын ашты және оны бір жыл бойы басқарды. Содан кейін ол өзінің ісін бастады және көп жылдар бойы сонда жұмыс істеді. 1858 жылы миссис Рейчел Куинн алғашқы қонақ үйді салған және басқарған. Е. Ю. Ройер 1866 жылы мүлікті сатып алып, 1867 жылы Эдвард Борнсқа сатты, ол қонақ үйді бірнеше жыл бойы жалғастырды. Кейін ғимаратты Генри Керс сатып алып, тұрғын үй ретінде пайдаланған. Қазіргі қонақ үй – элементтердің тозуын көрсететін ескі құрылым. Дегенмен, қонақтарға иесі жақсы күтім көрсетеді және дәмді тамақ ұсынады. Аплингтондағы алғашқы астық көтергішті 1865 жылы Иллинойс орталық темір жолы келген кезде Алонзо МакКей салған. Басқарушылардың арасында С. М. Мид болды. Келесісін Райт ағайындылары фирмасы салған және 1877 жылға дейін басқарған. Содан бері бизнесті бірнеше адам басқарып келеді. Үшінші лифтті 1872 жылы С. Л. Кеммерер салған. Ол 1876 жылы мүлікті А. М. Уэйлиге сатқан. 1879 жылы төртінші лифт салынды. Chrystie & Prince фирмасы, меншік иелері өздерінің мүдделерін мистер Уиллиске өткізді. Аплингтон ертеректе диірмендері мен май өндіруші зауытымен танымал болған. Эдвард Хиллер 1860-жылдары диірмен салмаққа түсірген, бірақ лайықты шарттармен су тарту арнасының құрылысын қамтамасыз ете алмағандықтан, жобадан бас тартқан. Алайда, Джексон округінен Джон Мэтьюс және оның ұлы 1872 жылы 14000 доллар капиталмен акционерлік қоғам құрған. Диірмен салынды, бірақ аяқталуға дейін акционерлердің кейбіреуі акциялар бойынша міндеттемелерін орындаудан бас тартқан, бұл өнеркәсіпті біраз уақытқа тежеді. Мэттьюлер ақырында өздерінің үлесін Уильям Доббинске өткізді, ал соңғысы акцияның басым бөлігін А. Л. Моррис пен Ұлына өткізді, олар 1877 жылдың қыркүйегінде диірменді іске қосты. Содан кейін диірменнің бірнеше иесі болды. Спринг-Хилл май зауыты 1881 жылдың көктемінде 20-бөлімде жұмысын бастады. Сол кездегі иелері, Markley & Dodswell, көптеген адамдарға жұмыс берді және айналасындағы шаруашылықтардан жеткізілген сүттің көп мөлшерін пайдаланды. Бұл аймақтағы ең ірі және табысты салалардың бірі – сүт өндірісі.

География

Аплингтонның ұзындығы және ені ондық формадағы координаттары 42.582543, 92.882530. АҚШ Халық санағы бюросы мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 0,83 шаршы миль (2 км²) құрайды, барлығы құрлық.

2000 жылғы халық санағы

2000 жылғы халық санауы бойынша қалада 1054 адам, 439 шаруашылық және 302 отбасы тұрды. Халық тығыздығы көрсетілген жоқ, ал тұрғын үй бірліктерінің орташа тығыздығы көрсетілген жоқ. Қала тұрғындарының этникалық құрамы: 99,53% ақ нәсілді, 0,09% азиялық және 0,38% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 0,19% құрады. 439 шаруашылықтың 27,3% 18 жасқа дейінгі балаларымен бірге тұрды, 58,8% - бірге тұратын жұбайлар, 7,3% - күйеуі жоқ әйел басқаратын шаруашылықтар, ал 31,2% - отбасы емес. Барлық шаруашылықтың 30,1% жеке адамдардан тұрды, ал 19,4% - 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз тұратын адамдар. Шаруашылықтың орташа мүше саны 2,28, ал отбасының орташа мүше саны 2,80 болды. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 18 жасқа дейінгілер 22,6%, 18-24 жас аралығындағылар 4,6%, 25-44 жас аралығындағылар 23,1%, 45-64 жас аралығындағылар 19,2% және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер 30,6%. Орташа жас 45 жас. Әр 100 әйелге 85,2 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 81,3 еркек шақ келді. Шаруашылықтың орташа табысы 32 440 доллар, ал отбасының орташа табысы 41 711 доллар құрады. Ер адамдардың орташа табысы 31 354 доллар, ал әйелдердің 20 000 доллар болды. Қаланың жан басына шаққандағы орташа табысы 17 527 долларға тең. Отбасылардың 6,8% және халықтың 8,9% кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 15,7% және 65 жастан асқандардың 2,9% кедейлікте өмір сүрді.

Білім

Аплингтонның бастауыш және орта білім беру қажеттіліктерін Аплингтон-Паркерсбург қоғамдық мектеп округі қамтамасыз етеді. Аплингтон бастауыш/орта мектебі Аплингтондағы 10-шы көшеде, 215 нөмірде орналасқан. Аплингтон-Паркерсбург жоғары мектебі Паркерсбургтегі 610 N. Джонсон көшесінде орналасқан. Округ 2004 жылдың 1 шілдесінде Аплингтон қоғамдық мектеп округі мен Паркерсбург қоғамдық мектеп округі біріккеннен кейін құрылды.