Кіріспе

Канадалық керлингші (1963–2000)

Сандра Мари Шмирлер (1963 жылдың 11 маусымы – 2000 жылдың 2 наурызы) – үш рет Канаданың керлинг чемпионатында (Скотт Турнирі) және үш рет әлем чемпионаттарында жеңіс одaнған канадалық керлингші. Шмирлер 1998 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарында Канада құрамасын капитан ретінде алтын медальға жеткізді, әйелдер керлингі алғаш рет медальдық спорт түріне енген жыл. Олимпиадада өнер көрсетпеген кезде, Шмирлер кейде CBC Sports телеарнасының комментаторы болып жұмыс істеді, бұл оның «Шмирлер керлер» деген лақап атын танымал етті және ол ойнаған спортпен рифмаласатын жалғыз адам екенін мәлімдеді. Ол 2000 жылы 36 жасында рактан қайтыс болды, оның мұрасы керлингтен асып түсті. Шмирлер қайтыс болғаннан кейін Канаданың Спорттық Даңқ залына енгізілді және Әлемдік керлинг Фрейтаг сыйлығымен марапатталды, бұл кейіннен Әлемдік керлинг федерациясының Даңқ залына енуіне әкелді. 2019 жылы TSN жүргізген сауалнамада (хабар таратушылар, журналистер және үздік керлингшілер қатысқан) Шмирлер тарихтағы екінші ең үздік канадалық әйел керлингші (Дженнифер Джонстан кейін) деп танылды. Шмирлердің Олимпиада құрамында Ян Беткер, Джоан Маккаскер және Марсия Гудерейт болды, бұл команда сол сауалнамада барлық уақыттағы ең үздік әйелдер құрамасы деп аталды.

Керлингтік мансабы

Канаданың Саскачеван штатындағы Биггар қаласындағы Биггар композиттік мектебінде оқыған кезде Шмирлер 7-сыныпта мектептің дене тәрбиесі бағдарламасының бөлігі ретінде керлингпен айналыса бастады. Ол спортшы болып өсті, волейбол, бадминтон және софтбол ойнады. Сондай-ақ ол жылдам жүзумен шұғылданды. 9-сыныпта Биггар керлинг клубының әйелдер лигасына қатысып, жергілікті жарыстарда керлинг ойнауды жалғастырды. Орта мектеп командасында үшінші болып ойнаған ол 12-сыныпта провинциялық чемпионатта жеңіске жетті, командасы маусым бойы жеңіліссіз болды. Орта мектепті бітіргеннен кейін, Саскачеван университетінде оқып жүргенде 1983 жылы Саскачеван провинциясының іріктеу турниріне алғаш рет қатысты. Шмирлер 1979 жылғы Канаданың жасөсперімдер чемпиондары Денис Уилсон (командир), Дианна Шокет және Шаннон Олафсоннан тұратын команда үшін төртінші тасты лақтырды. Команда Саскачеван университеті атынан Саскатун қаласындағы іріктеу турниріне қатысты, бірақ олар іріктеуден өтпеді. Университетті бітіргеннен кейін Шмирлер Реджинаға көшіп, Солтүстік-Батыс демалыс орталығында жұмыс істеді. Ол керлингпен айналысуын жалғастырды, ал оның жұмыс бастығы оған "Шмирлер керлингші" деген лақап ат қойды. Шмирлер Саскатундағы Карол Дэвис командасына қосылды, команда үшін үшінші болып ойнады. Бірге алғашқы маусымда олар 1984 жылғы провинциялық финалға өтті, бірақ Лори МакГириден жеңіліп қалды. 1987 жылы Кэти Фалман командасының құрамында Шмирлер өзінің алғашқы провинциялық чемпионатын жеңіп алды, бұл оған алғашқы ұлттық чемпионатқа жолдама берді, онда ол және оның командасы 7-5 есебімен төртінші орынды иеленді. Келесі маусымда команда 1988 жылғы провинциялық турнирдің А/В финалында Мишель Шнайдерден (қазіргі Энглоттан) жеңіліп, екінші рет "Жүректерге" қатысу мүмкіндігінен айырылды. 1989 жылғы іріктеу турнирінде Фалман командасы Оңтүстік Саскачеван іріктеу турнирінде жеңіліп, 1989 жылғы Саскачеван Скотт жүректер турниріне қатыса алмады. 1988-1989 жылдардағы керлинг маусымы алдында Шмирлер мен Ян Беткер әртүрлі команда мүшелерімен керлинг ойнады, тұрақты команда құруға тырысты. Өте көңіл көншітпейтін маусымнан кейін Шмирлер 1990-1991 жылдарғы маусымда командир болуға шешім қабылдады, ал Беткер үшінші болып ойнады. Олар Джоан Инглисті (Маккаскерді) екінші болып шақырып, Маккаскер Марсия Гудерейтті бастаушы ретінде ұсынды. Бұл команда алғашқы жылы провинциялық жарысты жеңіп алды, Саскачеван финалында Ким Армбрустерді (Ходсонды) 5-3 есебімен жеңді. 1991 жылғы Скотт жүректер турнирінде команда төртінші орынды иеленді. 1993 жылы Шмирлер командасы қайтадан провинциялық титулды жеңіп алды, финалда 7-2 есебімен Шерри Шейрихті (Миддоны) жеңді. 1993 жылғы Скотт жүректер турнирінде Саскачеванды ұсынып, финалда Морин Бонарды жеңіп, Саскачеванға 1980 жылы Мардж Митчеллдің жеңісінен кейін алғашқы ұлттық әйелдер керлинг чемпионатын сыйлады. Команда әлем чемпионатына қатысып, сол жылы финалда Германиядан келген Джанет Клевс Страйерді жеңіп, Канадаға алтыншы рет әйелдер әлем чемпионатының жеңімпазы атағын сыйлады. Келесі маусымда ол және оның командасы "Жүректер турнирінде" қорғаушы чемпион ретінде өнер көрсетті. Команда раунд-робинді бірінші орында аяқтады және финалда Конни Лалибертті жеңіп, екінші рет Канада чемпионатын жеңіп алды. Олар және олардың командасы Канаданы әйелдер арасындағы әлем чемпионатына ұсынды, онда олар раунд-робинді бірінші орында аяқтады. Олар плей-оффқа өтіп, жартылай финалда Германияның Жозефина Эйнслеге қарсы және финалда Шотландияның Кристин Кэннонға қарсы жеңіске жетті. Финалда жеңіске жетіп, ол және оның командасы екінші рет әлем чемпионатын жеңіп алды, бұл өткен маусымдағы жетістіктерін қайталады. Сол кезде ешбір канадалық әйелдер командасы қатарынан екі әлем чемпионатын жеңіп алған емес. Шмирлер келесі жылы жүректер турниріне қорғаушы чемпион ретінде оралды. Ол және оның командасы 8-3 есебімен аяқтап, екінші орынмен плей-оффқа өтті. Алайда, ол келесі екі ойында жеңіліп, финалға шыға алмады, бұл үшінші рет қатарынан жеңіс жеңу мүмкіндігінен айырылды. Келесі маусымда Шмирлер Ренель Брайденді құрамға қосты, өйткені Маккаскер жыл бойы демалыс алды. 1996 жылғы Саскачеван жүректер турнирінде екінші болып ойнаған Гудерейт денсаулығына байланысты Карен Дакумен ауыстырылды. Провинциялық "Жүректерде" команда финалда Шери Шейрихтен (қазіргі Миддодан) жеңіліп қалды. 1997 жылы Шмирлер және оның командасы "Жүректер турниріне" қайта оралды, онда олар раунд-робинде 9-2 есебімен аяқтады. Олар плей-оффқа өтіп, Онтариодан келген Элисон Горингті екі рет жеңіп, үшінші Канада чемпионатын жеңіп алды. Олар содан кейін әлем чемпионатына барды, онда олар раунд-робинді бірінші орында аяқтады және плей-оффқа өтіп, жартылай финалда Даниядан келген Хелена Блах Лаврсенді және финалда Германиядан келген Андреа Шёппті жеңіп, үшінші әлем чемпионатын жеңіп алды. Осы үш маусымнан кейін оның командасы Sask Sport ұйымынан "Жыл командасы" атағын алды. 1998 жылғы қысқы Олимпиадада керлинг алғаш рет медальдық спорт түріне айналды. Олимпиадаға Канада құрамасын іріктеу үшін 1997 жылдың қараша айында іріктеу турнирі өтті. Шмирлер 1995 жылдың желтоқсанында Конни Лалиберттің командасына қарсы өткен үш ойыннан ең көп жеңгені үшін іріктеу турниріне қатысу құқығын алды. Іріктеу турнирінде Шмирлер командасы раунд-робинді бірінші орында аяқтады және Шеннон Клейбринкт 9-6 есебімен жеңіп, Олимпиадаға жолдама алды. Шмирлер Олимпиадаға өту үшін қиын ойын ойнады. 1998 жылғы қысқы Олимпиада Жапонияның Нагано қаласында өтті. Шмирлер командасы алтын медаль үшін фавориттердің бірі болды, бірақ турнирде күшті командалар бақ сынасты. Раунд-робинді алты жеңіс және бір жеңіліспен бірінші орында аяқтағаннан кейін Канада жартылай финалда Ұлыбританияның Кирсти Хей командасына қарсы ойын ойнады. Ойын негізгі уақытта тең аяқталды және қосымша эндке өтті, онда Шмирлер соңғы тасын мүжілдіре түсіріп, ойынды жеңіп алды. Финалда Данияның Хелена Блах Лаврсен командасына қарсы Шмирлер тоғызыншы эндте жеңіске жетіп, Канадаға алтын медаль сыйлады. Алтын медаль жеңіп алғаннан кейін Сандра "The New York Times" газетінің бірінші бетінде пайда болды. Олимпиададан кейін Шмирлер командасы Canadian Press ұйымынан "Жыл командасы" атағын алды. Команда 1999 жылы Канадалық керлинг залының құрамына енгізілді. Шмирлер және оның командасы плей-оффқа өтті және 3-4 плей-офф ойынын жеңіп алды, бірақ жартылай финалда Энн Мерклингерден жеңіліп қалды. Жартылай финалда жеңіліске ұшырағаннан кейін Шмирлер CBC телеканалында финалдық ойынға түсіндіруші болып жұмыс істеді.

Командалар

Маусым Скип Үшінші Екінші Жетекші Оқиғалар 1981–82 Эллен Месчисник Джуди Уокер Сандра Шмирлер Джоди Брюс 1982–83 Кэрол Дэвис Сандра Шмирлер Хезер Макмиллан Лори Секорд 1984 Саск. Кэрол Дэвис Сандра Шмирлер Хезер Макмиллан Лори Секорд 1985–86 Кэти Фальман Сандра Шмирлер Ян Беткер Шейла Шнайдер 1986–87 Кэти Фальман Сандра Шмирлер Ян Беткер Шейла Шнайдер 1987 Саск., STOH, COCT 1987–88 Сюзан Ланг Сандра Петерсон Ян Беткер Герти Пик 1990–91 Сандра Петерсон Ян Беткер Джоан Инглис Марсия Шимл 1991 Саск., STOH 1991–92 Сандра Петерсон Ян Беткер Джоан Инглис Марсия Шимл 1992 Саск. 1992–93 Сандра Петерсон Ян Беткер Джоан Маккаскер Марсия Шимл 1993 Саск., STOH 1993–94 Сандра Петерсон Ян Беткер Джоан Маккаскер Марсия Гудерейт 1994 STOH 1994–95 Сандра Петерсон Ян Беткер Джоан Маккаскер Марсия Гудерейт 1995 STOH 1995–96 Фальман Үшінші COCT 4-орын 4–4 N/A 1991 Саскачеван (Петерсон) Скип STOH 4-орын 8–6 71 1993 Саскачеван (Петерсон) Скип STOH 1-орын 10–2 79 1993 Канада (Петерсон) Скип WCC 1-орын 9–2 N/A 1994 Канада (Петерсон) Скип STOH 1-орын 11–1 80 1994 Канада (Петерсон) Скип WCC 1-орын 10–1 N/A 1995 Канада (Петерсон) Скип STOH 3-орын 9–5 81 1997 Саскачеван (Шмирлер) Скип STOH 1-орын 11–2 80 1997 Канада (Шмирлер) Скип WCC 1-орын 10–1 N/A 1997 Шмирлер Скип COCT 1-орын 8–2 – 1998 Канада (Шмирлер) Скип OG 1-орын 8–1 79 1998 Канада (Шмирлер) Скип STOH 3-орын 8–5 75 Scott Tournament of Hearts Барлығы 64–26 77 Әлем Чемпионаттары Барлығы 29–4 N/A

Отбасы және білім

Шмирлер 1963 жылғы 11 маусымда Ширли мен Арт Шмирлердің отбасында дүниеге келді. Ол туа біткеннен аяғы бұрық болған, сондықтан екі ай бойы гипске салынған. Оның Кэрол және Беверли есімді екі үлкен қарындасы болған. Ол Биггар қаласындағы орта мектепті бітіріп, университетте оқу үшін Саскатунға көшті. Алғашқыда компьютер ғылымдары бағытында оқуды бастады, бірақ бірінші курстан кейін дене шынықтыру мамандығына ауысты. 1993 жылы командаласы Марсия Гудерейт Шмирлерді Шаннон Англиямен таныстырды. 1996 жылғы 22 маусымда олар үйленді. 1997 жылы Шмирлер алғашқы баласына жүкті болды. Бұл жаңалық Скотт жүректер турниріндегі журналистерге жеткенде, олар оны әзілдеп "Шмирлер – доп тастаушы" деп атады. 1997 жылғы 15 қыркүйекте олардың қызы Сара Марион дүниеге келді. 1999 жылғы сәуірде Сандраның әкесі Арт Шмирлер асқазан қатерінен қайтыс болды.

Ауру және өлім

Дженна дүниеге келгеннен кейін Шмирлер көптеген денсаулық мәселелерімен күресті. Ол жүктілікке байланысты деп ойлаған арқа ауыруына шалдыққан, ал Дженна туғаннан кейін асқазан ауыруларымен мазаланды. 1999 жылдың 6 қыркүйегінде оның жағдайы нашарлағандықтан оған операция жасалды. Операция кезінде ісіктің өлген бөлігі жұлынып, қан тіршегі өкпесіне түсіп кетті. Жүрегі тоқтап, жедел жәрдеммен жасалған жүрек массажы ғана оны құтқарып қалды. Қатерлі ісік диагнозы қойылғаннан кейін шамамен бір ай өткен соң, дәрігерлер нақты диагноз қойды – метастаздық аденокарцинома, бастапқы орны белгісіз. Химиялық терапия мен сәулелік терапиядан өзге, Шмирлер Канадалық Онкологиялық зерттеу тобы арқылы ортомолекулярлық медицинаны да зерттеді. Бұл балама медицинаның түрінде витаминдер мен қоректік заттардың үлкен дозалары қолданылады. Ауруының кезеңінде Шмирлер көпшілік назарынан мүлдем алынып тасталды. Монктондағы чемпионатта Шмирлер жағдайын жаңартқан баспасөз мәслихатын өткізді. Басынан өткендері туралы алғаш рет ашық сөйлеген Шмирлер болашаққа деген үмітін білдіріп, көп мәлімет айтты: "Бұл жағдайдан үш мақсатпен шығуды көздедім, біріншісі – отбасымды баптау. Екіншісі, мен керлингпен көп айналысқандықтан, ешқашан жылы демалысқа бармадым, сондықтан аяқтарымды жылы жағажайдағы құмға батыруды қалаймын. Ал үшіншісі – бүгін осында болу еді, мен CBC-ге, Лоренс Кимберге және Джоан Мидке алғыс айтамын". Монктоннан оралғаннан кейін Шмирлер физикалық жағдайының жақсы екенін сезінді, бірақ компьютерлік томография (КТ) өкпесінің айналасында дақтарды көрсеткеннен кейін қайта нашарлап қалды. Химиялық терапияны жалғастырмау туралы шешім қабылданды, бірақ ол ортомолекулярлық терапияны жалғастырды. Ол 2000 жылғы Скотт турнирінде жұмыс істеуге жоспарланған, бірақ қатыса алмады. Ауруханадан жіберген мәлімдемесін TSN-нің Вик Раутер оқыды. "Мен әлі де күресіп жатырмын және Брайерге баруға үміттенемін, бірақ ойнамай, сөйлескім келеді. Саскачеван үшін, мен сіздің жасыл аяқ киімдеріңізде (Скоттта) болуды армандадым. Бірақ жағдайды дұрыс бағалау керек. Керлингтен басқа да өмірде маңызды нәрселер бар екенін түсіндім. Бірақ келесі жылы керлинг жолына қайта оралуға үміттенемін. 2001 жылы Садбериде (келесі Скотт орны) кездесеміз. Сіздің керлинг досыңыз, Сандра". Бірақ оның мәлімдемесіндегі осы оптимизм оның жағдайының ауырлығын жасырды. Ол паллиативтік күтімге ауыстырылды. Ол Паскуа ауруханасының паллиативтік күтім бөлімінде ұйықтаған күйі қайтыс болды. Шмирлердің құрметіне Саскачеван провинциясының кеңсе ғимараттарындағы тулар жартылай төмен түсірілді. Брайер турнирі басталғанда, түстен кейінгі ойындар жерлеу рәсімін көруге мүмкіндік беру үшін кейінге қалдырылды, ол жарыс алаңындағы экрандарда көрсетілді. Реджинаның Агридом және Шмирлердің үйі – Каледониялық керлинг клубы да жерлеу рәсімін көрсету үшін есіктерін ашты. Регина жерлеу үйінде тоғыз жүз адам қатысты, мыңдаған адам провинция бойынша спутниктік байланыс арқылы, ал жүздеген мың адам теледидардан бақылады. Жерлеу рәсімін пастор Дон Уэллс жүргізді, ал Сандраны командаласы Джоан Маккаскердің күйеуі Брайан Маккаскер мақтады.

Марапаттар мен құрметтер

Шмирлер командасының мұзда бағындырған атақтарымен қатар, ол мұздан тыс да бірнеше жолмен танылды. 2000 жылы Шмирлер Саскачеванның Еңбегінің орденімен марапатталды, бұл орденді өлімнен кейін алғаш рет алған адам болды. Оның команда мүшелерімен бірге ол бұрын Регина университетінің құрметті заң ғылымының докторы атағын алған еді. 2000 жылдың күзінде Шмирлер Канаданың Спорттық Даңқ залына енгізілді. Шмирлер мен оның командасы екі рет Саскачеванның Спорттық Даңқ залына енді: 1997 жылы үш әлем чемпионатын жеңгені үшін және 2001 жылы Олимпиада ойындарында алтын медаль ұтқандары үшін. Жыл сайынғы Scotties Tournament of Hearts турнирінде плей-офф кезеңіндегі ең үздік ойыншыға Сандра Шмирлер атындағы Ең құнды ойыншы сыйлығы табыс етіледі. Оның қазасынан кейін Регина қаласы Шмирлерді бірнеше жолмен құрметтеді. Ол жұмыс істеген Оңтүстік-Шығыс демалыс орталығы "Сандра Шмирлер демалыс орталығы" деп аталып, оның командасының жатқан жері – Калли керлинг клубына дейінгі жол "Сандра Шмирлер жолы" деп өзгертілді. Шмирлердің туған қаласы Биггар да оның есімін мәңгі есте қалдыру үшін "Сандра Шмирлер Олимпиадалық алтын паркін" салған болатын. Сандра Шмирлер қоры 2001 жылдың мамыр айында Сандраның достары мен командаластарының бастамасымен құрылды. Олардың мақсаты – осы керемет әйелдің құрметіне, оның жанынан өткен көптеген канадалықтардың жүрегінде сақталатын мұраны жасау еді. Ол ең қиын күресінде жеңіліп қалса да, оның мұрасы мәңгілікке сақталды. Оның атынан құрылған қор арқылы көптеген ерте туған және ауыр сырқатқа шалдыққан нәрестелердің өмірі сақталды, ал оларға қажетті құралдармен қамтамасыз етілді. Миллиондаған долларлар барлық провинциялардың, Юкон және Солтүстік-Батыс территорияларының ЖЖБ-ларына жұмсалды, бұл ерте, кішкентай немесе ауыр сырқатпен туған сәбилердің өмірін сақтап қалуға бағытталған. Бұл тізім көптеген жомарт жандармалардың көмегімен жыл сайын кеңейіп келеді. Сандра ауру кезінде де, денсаулығы жақсарғанда да еліне қолдау көрсетіп, өмірде не маңызды екенін түсінуге көмектесті. Біз оның қазасына қайғырып, оның қалдырған мәңгілік мұрасын құрметпен еске аламыз. Робин Уилсон

2009 жылдың 7 қаңтарында Сандра 2009 жылғы World Curling Freytag Award сыйлығының иегері атанды (кейін WCF Даңқ залына қосылды). Американдық Элмер Фрейтагтың есімімен аталатын бұл сыйлық, Бүкіләлемдік керлинг федерациясын құрған адам, керлингшілердің чемпионаттардағы ойыны, спорттық мінез-құлқы, ізгілігі және ерекше жетістіктері үшін беріледі. Оның күйеуі мен қыздары 2009 жылғы ерлер арасындағы керлинг чемпионатында оның атынан сыйлықты қабылдады.