Кіріспе

Кеннет Аллен Фелпс (1954 жылғы 6 тамызда туған) – американдық бұрынғы кәсіби бейсболшы, белгілі соққышы және бірінші базалық ойыншы. Ол 1980 жылдан 1990 жылға дейін алты түрлі Үлкен Бейсбол Лигасы (MLB) командасында ойнады, көбінесе «Сиэтл Маринэрс» командасы үшін. Бейсбол статистикасы маманы Билл Джеймс Фелпсті кіші лигада жоғары көрсеткіштер жинағанына қарамастан, үлкен лигада ойнау мүмкіндігінен әділетсіз түрде айырылған ойыншының мысалы ретінде көрсетті.

Алғашқы жылдар

Сиэтл қаласында туып өскен Фелпс 1972 жылы Сиэтлдің солтүстігіндегі Инграхам орта мектебін бітірді. Ол Бобо Брейтонның басшылығымен Пульман қаласындағы Вашингтон штаты университетінде бір жыл ойнады, содан кейін Темпедегі Аризона штаты университетінде ойнау мүмкіндігі үшін Меса қауымдастық колледжіне өтті. 1974 жылы MCC-де өткізген жалғыз маусымында Фелпс жастар арасындағы Американдықтардың үздік құрамына енді. Ол қаңтар және маусым айларындағы екі драфтта Нью-Йорк Янкис және Филадельфия Филлис командаларынан бірінші раундта таңдалды. Бұрын ол 1972 жылы мектепті бітіргеннен кейін Атланта Брейвз командасымен сегізінші раундта келісім жасаған болатын. Осының нәтижесінде Фелпс жаттықтырушы Джим Броктан Аризона штаты университетінде ойнауға мүмкіндік алды, онда ол 1976 жылы Колледж әлем чемпионатының жұлдыздар командасына кірді. Сол жылы Sun Devils Wildcats командасын маусым ішінде жеті рет жеңгенімен, Аризонаға есе жіберіп қойды, оның ішінде Омахада өткен бірінші раундтағы ойында.

Кәсіби мансап

Сол жақтан соққы беретін бірінші база ойыншысын Канзас-Сити Роялз 1976 жылғы бейсболдың аматорлық драфтының он бесінші раундында таңдады. Фелпс 1980-81 жылдары Омаха Роялз үшін (Америка қауымдастығындағы KC-нің 3A филиалы) барлығы 43 хоум-ран соқты. Роялз оны 1982 маусымы алдында Монреаль Экспозға питчер Грант Джексонға сатты. 1982 жылы Америка қауымдастығында Фелпс Вичита Аэрос үшін .333-ке соғып, 46 хоум-ран мен 141 RBI көрсетті. Сол жылы ол негізгі лигада бар болғаны сегіз рет соқты, себебі Монреальдің өте талантты құрамында Фелпске орын болмады. Оның орнына, Фелпстің туған қаласы Сиэтл 1982 маусымынан кейін Экспоздан сатып алды.

Сиэтл

Орташа қорғаныс шеберлігіне ие Фелпс Америка лигасындағы «Сиэтл» командасымен ойнауға көбірек лайық болды, себебі ол белгіленген соққышы ретінде пайдалы болатын, ал қиын жағдайдағы клубтың дамып-жетілуге мол мүмкіндігі болды. 1983 жылы Фелпс уақытын «Сиэтл» және оның Тынық мұхиты лигасындағы «Солтүстік Лейк-Сити» филиалы арасында бөлісті. Ол кіші лигада жақсы соқты (74 ойында .341 көрсеткіш, 24 хоум-ран және 82 RBI), бірақ үлкен лигада көп ойнаған жоқ. 1984 жылы ол «Сиэтл» үшін көбірек өнер көрсетіп, бар болғаны 290 соққыда 24 хоум-ран соқты. Сол жылы маусымның үшінші ойынында доп оның қолына тиіп сындырып, бақандай жарақат алды; ол бірінші базадағы орынды жеңіп алған еді, алғашқы үш ойынында екі хоум-ран соқты және алғашқы он соққысында бес рет соқты. Бұл жарақаттан кейін бірінші базаға Элвин Дэвис шақырылды, ол үштік А лигасында бір ойын ғана өткізіп, бірден нәтиже көрсетті; Дэвис Америка лигасының «Жұлдыздар» құрамына енді және лиганың «Жыл жаңашылы» атанды. Келесі маусымда Фелпс Дэвистен кейін бірінші базада және өткен маусымда ауыр атлет ретінде шақырылған Горман Томаспен DH позициясында қалды, бұл Фелпстің үлкен лигада бар болғаны 116 соққыға қана қол жеткізуіне әкеп соқты. 1986 жылы, 31 жасында Фелпс үлкен лига құрамына тұрақты түрде кірді. Ол әдетте сол жақтан соққы беретін ойыншыларға қарсы ойнаса да, Фелпс 1986–1987 жылдары 51 хоум-ран соқты. Осы кезде оның мансабындағы қиындықтар автор Билл Джеймсті «Кен Фелпс Жұлдыздары» командасын құруға шабыттандырды. Джеймс былай түсіндірді:

Кен Фелпстер әрқашан қол жетімді; қаласаңыз, сұраңыз ғана. Олар – бейсбол сарапшыларының күшін асыра бағалайтын, шектеулеріне есімдер таңбалайтын, бірақ олардың істей алатын нәрселерін елемейтін ойыншылар. «Кен Фелпс Жұлдыздары» – бұл есімдермен таңбаланған, бірақ үлкен лигада бейсбол ойнай алатын және мүмкіндік болса, оны дәлелдей алатын жігіттердің толық командасы.

Бухнер саудасы

1988 жылдың бірінші жартысында Фелпс Сиэтл үшін тағы 14 хоум-ран соқты. Оған әсерленген Нью-Йорк Янкиз командасының иесі Джордж Стейнбрэннер, бірінші базада және DH ретінде Дон Маттингли мен Джек Кларк бар болғанына қарамастан, Фелпс үшін үміткер Джей Бухнерді Сиэтлға алмастырды. Ойын уақыты шектеулі болғандықтан, Фелпс алдыңғы төрт жарым маусымдағы нәтижесін сақтауға қиналды, ал Бухнер жұлдыз ойыншысы (All Star) болып, «Маринерс» командасының легендалық ойыншысына айналды. 1996 жылдың басындағы «Сейнфелд» эпизодында («Кэдди») Янкиз жанкүйері Фрэнк Костанза (Джерри Стиллер ойнады) Бухнердің саудасынан, тіпті өз ұлының (Джордж Костанза) қайтысынан да көбірек ренжіді. Фелпс 1989 жылдың тамызында «Окленд Атлетикас» командасына ауысудан бұрын «Янкиз» үшін 17 хоум-ран соқты. «Атлетикас» әлем чемпионатын жеңіп алды, бірақ Фелпс пост-сезонда тек екі рет соғып, лига чемпионатының үшінші ойынында бір рет екі базадан соқты.

Соңғы гол

Фелпстің соңғы хоум-раны ең есімде қалатын болған шығар; ол 1990 жылғы 20 сәуірде Оклендте, толық сатылған стадионда, жұма күні тоғызыншы иннингтің соңында екі аут бола жатқанда соғылды. Фелпс, Маринэрс командасының Брайан Холманға қарсы соққы беру үшін дугауттан шақырылды, Холман алдыңғы 26 ойыншыны қатарынан тоқтатып қойған еді; ол бірінші допта хоум-ран соғып, Холманның тамаша ойынын құлатты. Кейін жылдар өткен соң Фелпс, ол оны соғуды қалағанын айтты, себебі ол Холманның керемет ойынын аяқтау үшін ESPN-нің SportsCenter-де өзін бүкіл маусым бойы көруді қаламайды. Ол маусым ортасында Кливлендке ауыстырылды және келесі маусымда, 1991 жылы Финикстегі "Гиганттар" командасының AAA филиалы үшін 7 ойын ойнағаннан кейін 36 жасында зейнетке шықты.

Қорытынды

Фелпстің карьералық .239 ұпай жинаған орташа көрсеткіші, Джеймстің айтуынша, оның неге қабілетті екенін жасырады. Керемет күші мен соққы аймағын дұрыс бағалауының арқасында, оның карьералық OPS көрсеткіші .854-ке жетеді. Фелпс 1854 соққыда 123 хоум-ран соқты, бұл 2004 жылға дейін үлкен лига тарихындағы ең жақсы көрсеткіштердің 28-і (кемінде 1500 мүмкіндік). Фелпс алғашқы 100 хоум-ранын 1322 соққыда соқты – бұл МЛБ тарихында Райан Говардтан (1141 соққы) кейін екінші ең жылдам көрсеткіш. Фелпс әлі де АЛ рекордын сақтап тұр.

Бейсболдан кейін

2005 жылдан бастап Фелпс Аризона Даймондбекс бейсбол ойындарына радиода түсті комментарийлер берді. 2006 жылы Фелпс Даймондбекс командасының түс талдаушысы қызметінен бұрынғы жоғары лига ойыншысы Том Кандиоттимен ауыстырылды. Қазіргі күні ол "Fox Sports Arizona" телеарнасында бейсбол талдауымен айналысады, сондай-ақ штаттың ең ірі электрмен жабдықтау компаниясы "Аризона мемлекеттік қызметі" үшін қоғамдық және медиа жұмыстарын атқарады. Фелпс қатысқан бағдарламалар ("The ABC's of Baseball" және "Life and Power Players") балаларға жағымды әсері үшін ұлттық деңгейде мойынға алды.