Принстон теологиясы: дәстүр мен эволюция (1812-1920 жж.)
Princeton theology
Принстон теологиясы – 1812-1920ж.ж. аралығындағы консервативті реформаттық дәстүр. Кальвинизм, евангелизм, білімділік деңгейі жоғары теологиялық ой-пікірлер.
Tradition at Princeton Theological Seminary (1812–1920s)
Принстон теологиясы – 1812 жылы аталмыш мекеменің құрылуынан бастап 1920 жылдарға дейін Принстон теологиялық семинариясындағы консервативті реформаланған және пресвитериандық теологияның дәстүрі болды. Кейін, мектепте теологиялық либерализмнің күшейіп бара жатқан ықпалынан соң, соңғы Принстон теологтары Вестминстер теологиялық семинариясын құруға кетті. Бұл атау Арчибальд Александерден Б. Б. Уорфилдке дейінгі белгілі бір теологтарға және олардың ерекше оқыту әдісіне қатысты, ол ескі мектептің пресвитериандық кальвинистік ортодоксиясымен бірге жылы евангелизмді және жоғары ғылыми деңгейді білдіруге тырысты. У. Эндрю Хоффекердің пікірінше, олар «христиандық сенімдегі интеллектуалдық және эмоционалдық элементтер арасындағы тепе-теңдікті сақтауға» ұмтылды. Принстон теологтарына Принстон теологиялық семинариясының алдын баққан және осы теологиялық дәстүрдің негізін қалағандар, сондай-ақ Америка Құрама Штаттарындағы Пресвитериан шіркеуінің енгізген «жалпы евангелизмге» сәйкес аспирантураны жетілдіру бағдарламасынан семинарияны қорғауға тырысқан, бірақ сәтсіз болған ізбасарлары да кіреді.
The Princeton theology was a tradition of conservative Reformed and Presbyterian theology at Princeton Theological Seminary lasting from the founding of that institution in 1812 until the 1920s, after which, due to the increasing influence of theological liberalism at the school, the last Princeton theologians left to found Westminster Theological Seminary. The appellation has special reference to certain theologians, from Archibald Alexander to B. B. Warfield, and their particular blend of teaching, which together with its Old School Presbyterian Calvinist orthodoxy sought to express a warm evangelicalism and a high standard of scholarship. W. Andrew Hoffecker argues that they strove to "maintain a balance between the intellectual and affective elements in the Christian faith." By extension, the Princeton theologians include those predecessors of Princeton Theological Seminary who prepared the groundwork of that theological tradition, and the successors who tried, and failed, to preserve the seminary against the inroads of a program to better conform that graduate school to "broad evangelicalism", which was imposed upon it by the Presbyterian Church in the United States of America.
Тарих
Лог колледжінің аға Уильям Тенненті, Нью-Джерси колледжінің Гилберт Тенненті және Уильям Теннент кішісі, сондай-ақ Принстон университетінің Джонатан Эдвардсы Принстон теологтарының алда тұрғандары саналады. Арчибальд Александр, Чарльз Ходж, А. А. Ходж және Б. Б. Уорфилд Принстон теологиясын таратуда маңызды рөл атқарған тұлғалар болды. "Библиялық репертуар" тоқсандық журналы, кейін "Принстон ревью" деп аталған, осы мектепті насихаттаудағы маңызды басылым болды. Альберт Болдуин Дод, Лайман Хотчкисс Атвотер және Джон Брекинридж осы журналға үнемі мақала жазып тұрды. Герхард Вос, Дж. Грешам Махен, Корнелиус Ван Тил, Освальд Т. Аллис, Роберт Дик Уилсон және Джон Мюррей Принстон теологтарының көрнекті ізбасарлары болды. Олардың ішінде тек Махен мен Уилсон ғана Принстон теологиясының тікелей ықпалында болған американдық пресвитериан дәстүрін ұсынды. Вос пен Ван Тил голланд реформаторлары болды. Мюррей шотландтық болғанмен, Махеннің Принстондағы шәкірті болды және кейіннен Вестминстер діни семинариясына оның ізімен келді. Мюррей мен Ван Тил екеуі де Махен құрған православиелік пресвитериан шіркеуінде пасторлар болды.
William Tennent Sr. of the Log College, Gilbert Tennent and William Tennent Jr. of the College of New Jersey, and Jonathan Edwards of Princeton University are considered predecessors to the Princeton theologians. Archibald Alexander, Charles Hodge, A. A. Hodge, and B. B. Warfield were major figures promoting the Princeton theology. The quarterly journal Biblical Repertory, later renamed the Princeton Review, was an important publication promoting this school. Albert Baldwin Dod, Lyman Hotchkiss Atwater, and John Breckinridge were frequent contributors of this journal. Geerhardus Vos, J. Gresham Machen, Cornelius Van Til, Oswald T. Allis, Robert Dick Wilson, and John Murray were notable successors of the Princeton theologians. Of these, only Machen and Wilson represented the American Presbyterian tradition that was directly influenced by the Princeton theology. Vos and Van Til were Dutch Reformed. Murray was a Scot, but a student under Machen at Princeton who later followed him to Westminster Theological Seminary. Murray and Van Til were both ministers in the Orthodox Presbyterian Church, which Machen founded.
Теология
Марк Нолл, евангелистік шіркеу тарихшысы, Принстон теологиясының "басты мотивтерін" "Киелі кітапқа адалдық, діни тәжірибеге қызығушылық, американдық тәжірибеге сезімталдық, сондай-ақ пресвитериандық құпиялықтарды, он жетінші ғасырдың реформаланған жүйелі теологтарын және шотландтық Ақыл-ойының философиясын толыққанды пайдалану" деп санайды. Киелі кітапқа адалдық XIX ғасырда жоғары норма ретінде кең таралған, бірақ Принстон теологтарының ерекшелігі емес. Дегенмен, Принстон Киелі кітапты зерттеуде академиялық қатаңдықпен ерекшеленді. Александр және оның ізбасарлары Киелі кітаптан тапқан доктриналарын білімді ғалымдардың қарсы талаптарынан қорғауға тырысты. Чарльз Ходж Киелі кітапқа адалдықты жоғары сынға қарсы ең жақсы қорғаныс және Фридрих Шлейермахердің тым тәжірибеге баса назар салуына қарсы тұру деп қарастырды. Принстон теологтары өздерін Джон Кальвинге дейінгі реформаланған протестантизмнің дәстүріндегі мұрагерлер деп санады. 17 ғасырдың реформаланған схоласты Фрэнсис Турретиннің догматикасы Принстонда теологияның негізгі оқулығы болды. Ескіге қарағанда жаңаға басымдық беретін әлемде бұл теологтар 16 және 17 ғасырлардағы теологиялық жүйелерді жоғары бағалады. Реформаланған конфессиялардың алуан түрі ортақ теологиялық дәстүрдің үйлесімді дауыстары ретінде қарастырылды, ал теологтар оны Киелі кітаптың ілімінің тұнқы деп есептеді.
Mark Noll, an evangelical ecclesiastical historian, sees the "grand motifs" of the Princeton theology as being "Devotion to the Bible, concern for religious experience, sensitivity to the American experience, and full employment of Presbyterian confessions, seventeenth century Reformed systematicians, and the Scottish philosophy of Common Sense." Allegiance to the Bible as the supreme norm was common in the 19th century, and not a distinctive of the Princeton theologians. Princeton was, however, distinguished by the academic rigor with which it approached the Bible. Alexander and his successors sought to defend the doctrines they found in the Bible against rival claims from learned scholars. Charles Hodge saw faithfulness to the Bible as the best defense against higher criticism as well as the overly experiential focus of Friedrich Schleiermacher. Princeton theologians saw themselves in the line of Reformed Protestantism stretching back to John Calvin. The dogmatics of Francis Turretin, a Reformed scholastic of the 17th century, was the primary textbook of theology at Princeton. In a world which increasingly valued the new over the old, these theologians preferred the theological systems of the 16th and 17th centuries. The various Reformed confessions were viewed as harmonious voices of a common theological tradition, which the theologians held as simply a distillation of the teaching of the Bible.