3D GameStudio: Қоғамдық 3D Ойындарды Дамыту Жүйесі

Кіріспе

3D GameStudio немесе 3DGS – пайдаланушыларға 3D ойындар мен басқа да виртуалды шындық қолданбаларын жасауға және оларды авторлық төлемсіз жариялауға мүмкіндік беретін толыққанды 3D компьютерлік ойын әзірлеу жүйесі. Ол модельдеу/жер бедерін жасау редакторын, деңгей редакторын, сценарий редакторын/жөндеу құралын қамтиды, сонымен қатар текстуралардың, модельдердің және графикалық элементтердің кең жинағымен, ал бағдарламалаусыз қарапайым атқыштар немесе RPG ойындарын құруға мүмкіндік беретін ойын үлгілері жүйесімен бірге келеді. Күрделі ойындар немесе басқа қолданбалар үшін Lite C деп аталатын енгізілген бағдарламалау тілін немесе Visual C++ немесе Borland Delphi сияқты сыртқы әзірлеу тілін пайдалануға болады. Gamestudio әртүрлі дағды деңгейлеріндегі пайдаланушыларға арналған, хоббишілерге, суретшілерге және бағдарламашыларға үш түрлі пайдалану деңгейін ("жаңадан бастаушы", "күшті", және "кәсіби") ұсынады. Сонымен қатар, Conitec жүйені жарнамалық ойындарды (advergame) әзірлеу, сондай-ақ нақты уақыт презентацияларын, симуляцияларды және виртуалды көрмелерді жасау үшін де сатады. Gamestudio-да жасалған көптеген ойындарды әзірлеушілердің 2-3 адамнан ғана тұратын командалары жасаған. 1994: ACK NEXT GENERATION (Johann Christian Lotter / oP Group жасаған, ACK 3D-нің жетілдірілген нұсқасы, ашық кодты)
1995: ACKNEX 2 неміс телешоуы X BASE үшін жазылған (Doom қозғалтқышымен салыстыратын)
1995: ACKNEX 2 Conitec компаниясының меншігіне өтеді және '3D GameStudio' деп шығарылады
1997: ACKNEX 3 шығарылды
1999: A4 шығарылды (Windows негізіндегі Quake сияқты қозғалтқыш)
2000: A5 шығарылды (жер бедерін жасау қозғалтқышы)
2003: A6 шығарылды (физика және шейдерлер)
2007: A7 шығарылды (жаңа ABT рендерлеушісі және Lite C)
2010: A8 шығарылды (Enet желілік кітапханасы, Nvidia PhysX, PSSM)

Тегін жаңартулар әдетте 4-8 апта сайын қолжетімді. Gamestudio / A8 екі мағынаны білдіреді. Gamestudio бөлігі редакторлар мен ойын үлгілері жүйесін, ал A8 бөлігі ойын қозғалтқышын білдіреді.

Ойын тетігі

A8 қозғалтқышы физикалық симуляция үшін панельдерді пайдаланады. Желі арқылы ойналғанда қозғалтқыш барлық құрылғылардағы ойын күйін автоматты түрде жаңартады, сонымен қатар төменгі деңгейде көп ойыншылы бағдарламалауға арналған функцияларды ұсынады. Ішкі және сыртқы деңгейлер үшін ABT (Adaptive Binary Tree) рендерерін, ал ішкі деңгейлер үшін қосымша BSP рендерерін қолданады. BSP рендерингі тек Pro нұсқасында қолжетімді. Тегін және Extra нұсқалары шейдерлерді қолдамайды. Қозғалтқыш жоғары ажыратымдылықты, жер бедерін көрсетуді, алдын ала есептелген көлеңке карталарын және динамикалық штамп көлеңкелерін (модельдер үшін жалғыз динамикалық көлеңкелер) қолдайды. A8 қозғалтқышының 2D жүйесі (GUI жүйесі) аса қуатты емес (скрипт жасау бөлімін қараңыз), бірақ қажет болған жағдайда 3D жүйесімен алмастырылуы мүмкін. Lite C тілін пайдаланып, көптеген нәрсені өзгертуге болады. Shader Model 3.0 қолдауы және кезеңдер арқылы пост-өңдеу, шадер бағдарламалаушыларына әртүрлі арнайы шадер эффекттерін жасау үшін эффекттерді тізбектеуге көмектеседі.

Бас редакторлар

Gamestudio пайдаланушыларға редакциялау жиынтығын ұсынады. Дегенмен, Blender, 3ds Max, Maya және Adobe Photoshop немесе GIMP сияқты бағдарламалық қамтамасы Gamestudio үшін кәсіби суреттер мен модельдер жасауға да қолданылуы мүмкін. Редакторлар пайдаланушыларға ойындарды құруға мүмкіндік береді: ландшафт немесе орта құру, модельдерді қою және оларға шаблондық скрипттерден немесе өздері жазған скрипттерден мінез-құлықтарды қосу арқылы. Егер қаласа, пайдаланушылар өздерінің модельдері мен дизайндары, текстуралары және скрипттерін жасауға болады. Текстуралар GIMP, Photoshop, Paintshop Pro немесе Microsoft Paint сияқты сыртқы графикалық редакторларда жасалады.

Дүниежүзілік редактор (WED)

World Editor (немесе қысқаша WED) – басты редактор. Оның көмегімен пайдаланушы әртүрлі нысандарды орналастыра алады, скрипттер арқылы анықталатын модельдерге (әрі субъектілер деп аталады) әрекеттерді тағайындай алады, деңгей геометриясына текстураларды қоя алады және бинарлық кеңістікті бөлу ағашын (немесе қысқаша BSP) пайдаланып деңгейлерді құра алады. WED – Gamestudio-ның негізгі бағдарламасы, пайдаланушы осы жерден ойынын іске қоса алады, оған скрипттерді қоса алады және т.б. WED – пайдаланушының ойынның барлық бөліктерін біріктіретін орны (программалау, 3D графика, деңгейлер). WED-тің интерфейсі өте қарапайым. Басты бөлім, оң жақтағы орталық бөлім – осы жерде редакциялаудың көп бөлігі жасалады. Үш график және 3D көрініс бар. Қайта орналастырылатын жоғарғы сол терезе X және Y координаттары бар жоғарғы көрініс, ал сол жақтағы төменгі терезе X және Z координаттарын көрсетеді. Оң жақтағы төменгі терезе Y және Z координаттарын көрсетеді. Оң жақтағы жоғарғы терезеде 3D көрініс орналасқан, ол деңгейді құрастыру (компиляциялау) алдында жылдам қарап шығуға мүмкіндік береді. Графиктер 128-дің есебінен бөлінеді, содан кейін 16-ның есебінен, бұл кесу және арақашықтықты жеңілдетеді. Графиктер кішірейтілгенде және 8-дің есебінен қадамдармен (мысалы, 1024 және 128, содан кейін 8192 және 1024) автоматты түрде өздерінің мөлшерін өзгертеді. Сол жақтағы орталық бөлімде деңгейдегі нысандар, текстуралар және басқа да элементтер тізімі көрсетілген. Текстуралар ең жақсы эффект алу үшін 2-нің дәрежесі болуы керек (мысалы, 256×128, 1024×256 немесе 64×64). Стандартты емес өлшемдері бар текстуралар (мысалы, 394×213 немесе 723×1280) нашар көрінеді және рендерлеуде баяу жұмыс істейді. Жоғарғы жағында құралдар панелі орналасқан, ол пайдаланушыға нысандарды өңдеуге, жаңа нысандарды (мысалы, субъектілер, дыбыстар және жарықтар) қосуға, деңгейді құруға, іске қосуға және басқа да бірнеше опцияларды пайдалануға мүмкіндік береді. Бір нәрсені оң жақ батырмамен шертіп, қасиеттерді таңдағанда, пайдаланушы позицияны қолмен енгізе алады, субъектіге әрекет тағайындай алады немесе блоктардың жеке жақтарындағы текстураларды реттей алады. WED-тің бір кемшілігі – оның блоктар мен жер бедерісіз ештеңе істей алмайтыны. Мысалы, көше салу өте қиын (егер ол жай ғана жазықтық болмаса), себебі блоктарды қажетті жағдайға жылжыту өте қиын, сондықтан көшеде "қадамдар" немесе саңылаулар пайда болады (блоктардың шеттерін бір-біріне толықтай қосу мүмкін емес, торға түйісу функциясы тек айналдырылмаған блоктарды қолданғанда ғана көмектеседі). Егер үшбұрыштар немесе блок шетін блок шетіне түйістіру мүмкіндігі болса, бұл мәселені шешуге болар еді және ол бірнеше блоктан тұратын күрделі еденді бос орындар мен қадамдарсыз жасауға мүмкіндік берер еді.

The World Editor (or WED for short), is the main editor. With it, the user may position the various objects, assign actions to models (also known as entities) which are defined through scripts, assign textures to level geometry, and build levels using the Binary space partitioning tree (or BSP for short) technique. WED is the main program of Gamestudio, the user can startup their game from here, attach the scripts to it, etc. WED is the location where the user can merge all the parts of their game (programming, 3d graphics, levels). The layout for WED is fairly simple. The main part, the central right section, is where most of the editing is done. There are three graphs and a 3D view. Through re arrangeable, the top left window is the top view, which has the X and Y coordinates. The bottom left is the side view, or the X and Z coordinates. The bottom right is the back view, or the Y and Z coordinates. The top right is the 3D view, which gives a quick preview of the level without building (compiling) it. The graphs are split into multiples of 128 and further split into multiples of 16 to help with snapping and spacing. The graphs will automatically resize when zoomed out a bit and in steps of multiples of 8 (1024 and 128 then 8192 and 1024). The left central section lists objects in the level, textures, and some other things. Textures must be of a power of 2 (such as 256×128, 1024×256, or 64×64) for best effects. Odd ones (like 394×213 or 723×1280) look worse and are slower at rendering. The top is the tool bar which allows the user to manipulate objects, add new objects (such as entities, sounds, and lights), build a level, run it, and several other options. When right clicking on something and choosing properties, the user can manually enter a position, assign an action to an entity, or adjust textures on the individual sides of a block. A disadvantage of WED is its incapability to do anything without blocks or terrain. E. g. it is really hard to build a street (that is not just a plane), because it is nearly impossible to move the blocks in the perfect position, so no "steps" or gaps are in the street (it is just not possible to get the edges of the blocks perfectly together, the snap to grid feature helps only when using nearly non rotated blocks). Triangles or a snap block edge to block edge feature would fix that and would make it possible to make a more complex floor out of more than one single block without gaps or steps.

Үлгі редакторы (MED)

Көптеген пайдаланушылар сыртқы модельдеу бағдарламаларын пайдалануды ұнатады, бірақ модель редакторы (немесе қысқаша MED) модельдерді жобалау мүмкіндіктерін береді және кейде деңгейлерді жасауға қолданылады. Модельдер қарапайым қораптардан бастап, адам модельдеріне дейін немесе бүкіл қала сияқты күрделі ортаға дейін болуы мүмкін. Модельдер торлардан, түйіндер мен үшбұрыштардан (көбінесе "полигондар" деп аталады) құралған, олар бір пішінге ие; анимация үшін сүйектердің қаңқасы; тері үшін бір немесе бірнеше текстуралар; және көлеңкелер үшін эффект файлдары (.fx). WED сияқты, MED-тің жалпы құрылымы да бірдей. Онда үш график және 3D көрініс бар. Олар WED-ке ұқсас орналастырылған.

MED жалпы орналасуы жағынан WED-ке ұқсас, бірақ MED-де тері редакторы бар, бұл модельді текстуралауға мүмкіндік береді. Скин редакторының құрылымы мүлдем басқаша. Текстура сол жақта, ал модель оң жақта, құралдармен бірге көрсетіледі. Текстуралар көбінесе сыртқы графикалық редакторларда жасалады және BMP, TGA немесе PCX кескін файлынан импортталады. MED модельді текстуралау үшін модельдің торларынан түйіндерді текстураға орналастыратын UV-карталауды қолданады. Модель пішіндері примитивтер арқылы (кубтар мен пирамидалар сияқты) немесе түйіндер мен беттерді құру арқылы жасалады. Модельдер BSP-нің шектеулеріне бағынбайды, бұл жылдам рендерингпен бірге оларды көбінесе деңгей дизайны үшін жақсы таңдау етеді.

Скрипт редакторы (SED)

Скрипт редакторы SED – компиляторы мен отладкасы бар қарапайым мәтін редакторы. Дегенмен, "функция", "альфа", айнымалы түрлері немесе сандар сияқты түйін сөздер оларды анықтауды жеңілдету үшін әртүрлі түстермен көрсетіледі, жол нөмірлері қозғалтқыш көрсеткен синтаксистік қателерді жылдам табуға көмектеседі, кодқа секіру құралы әртүрлі функцияларға, амалдарға және нысандарға секіруге мүмкіндік береді, ал басқа да мүмкіндіктер бағдарламалауға және жобаларды ұйымдастыруға қосымша көмектеседі. Скрипт редакторы Lite c немесе C Script (бұрынғы буын технологияларында қолданылған, бірақ үйлесімділік үшін қолдау көрсетілетін C тіліне ұқсас скрипт тілі) тілінде бағдарламалау үшін пайдаланылады.

Ойын редакторы (GED)

GED, WED-қа ұқсас, бірақ нақты уақыт режимінде (realtime) деңгейлер жасауға арналған. Әзірге блоктар мен шамдарды жасау мүмкіндігі жоқ.

Сценарийлер мен бағдарламалау

Gamestudio екі түрлі скрипт түрін қолданады: C Script және Lite C. C Script – Gamestudio-ның бұрынғы скрипт тілі. Ол әлі де қолдау көрсетіледі, бірақ A7 нұсқасынан бастап Lite C-мен алмастырылды және жаңа жобалар үшін қолдану ұсынылмайды. C Script – C бағдарламалау тілінің жеңілдетілген нұсқасы. Онда тек бір типті айнымалы – var бар, және сыныптарды қолдау жоқ. Lite C 2007 жылы пайда болды. Ол нағыз C тіліне ұқсас, бірақ C-ден оңайырақ болу үшін көптеген мүмкіндіктер қосылған. C Script-тен өзгеше, Lite C толық C/C++ айнымалылар жиынтығын, құрылымдарды және сыртқы сыныптарды қолдайды, сондай-ақ интерпретацияланбай, компиляцияланады. Ол DirectX командалар жиынтығына және Windows API-ге қол жеткізуге мүмкіндік береді. Lite C сыртқы кітапханалардан сыныптарды қолдайды, бірақ пайдаланушы Lite C-де өзіндік сыныптарды құра алмайды. Gamestudio-дан тәуелсіз қолданылатын Lite C-нің жеке нұсқасы да бар.

Қатты Х

Intense X плагині Gamestudio ішінде бағдарламалаусыз құруға көмектесу үшін жасалған, деңгей редакторымен біріктіріледі. Intense X жасанды интеллект пен жол табу жүйелерін пайдаланады, олар басқа ойын дизайны құралдарында жиі кездесетін шаблонды көріністі жоюға тырысады. Intense X ашық кодты және бағдарламалау білімі бар пайдаланушылар үшін кеңейтіліп, өзгертілуі мүмкін.

Басылымдар

Gamestudio-да төрт түрлі басылым бар. Барлық басылымдар қозғалтқыш нұсқасы шегінде тегін жаңартулармен келеді (A8 ішінде тегін, бірақ A7.x-тен A8.x-ке көшуде емес). Олардың барлығы модель редакторымен, деңгей редакторымен және скрипт редакторымен бірге келеді. Барлық басылымдарда жасалған ойындар жариялануы мүмкін, командалық басылымдардан басқа. Тегін басылымда WED деңгей редакторы, көлеңкелік бейнелеу компиляторы және ойын шаблоны жүйесі бар, ол дайын скрипттер мен компоненттерден ойындарды «жинауға» мүмкіндік береді. Скрипттер орындалу кезінде құрастырылады және ойын экранында су таңбасы пайда болады. Extra басылымы алдын ала құрастырылған скрипттерді жасау мүмкіндігін қосады. Оның құны 99 доллар. Коммерциялық басылым көп ойыншылық желілік режимдер мен шейдерлерді қосады. Оның құны 199 доллар. Professional басылымы коммерциялық ойын компаниялары үшін арналған және қауіпсіздік механизмдері мен файлдарды жинақтайтын құралды қамтиды. Оның құны 899 доллар. Жаңа кеңестер, тәсілдер мен оқулықтар ұсынатын үш негізгі онлайн журнал бар. Олардың екеуі (3AM және 3PM) төлемді, ал үшіншісі, Acknex User Magazine (қысқаша AUM) Джордж Дэн Пирву жасап, ай сайын тегін жариялайды. Нұсқаулыққа қоса, WED, MED және/немесе SED-ті қалай пайдалану, көп ойыншылық деңгейлерді қалай жобалау, көлеңкелерді өңдеу немесе интерактивті ортаны қалай құру сияқты қарапайым нәрселерден бастап, күрделі нәрселерге дейін бірнеше оқулықтар қолжетімді. Арнайы лицензиялық шарт Gamestudio-ны «қазіргі нақты әлемдегі белгілі бір топқа, нәсілге, ұлтқа немесе дінге қарсы геноцидті насихаттамайтын» қолданбаларға ғана пайдалануды шектеуде.