Кіріспе

Бұл мақалада жаппай ақпарат құралдары мен олардың Жапониядағы саясатпен өзара әрекеттесуіне назар аударылады. Ең ірі және ықпалды бес ұлттық газет - "Йомиури Шимбун", "Асахи Шимбун", "Маиничи Шимбун", "Санкей Шимбун" және "Нихон Кейзай Шимбун". Сонымен қатар 100-ден астам жергілікті газеттер бар. Халықтың 99 пайызы сауатты, сонымен қатар кітаптар мен журналдарды рекордтық мөлшерде оқиды. Соңғылары жоғары сапалы, жалпы таратылатын интеллектуалды мерзімді басылымдардан бастап, Sekai (World), Chuo Koron (Central Review) және Bungei Shunju (Literary Annals) сияқты sarariman манғаға (salaryman комикстері), қазіргі заманғы кеңсе қызметкерлерінің ауытқуы мен қиялдарын бейнелейтін ересектерге арналған комикс кітаптарға және жанжалдарға маманданған апталықтарға дейін. Сондай-ақ, Жапония шетелдік ғалымдар мен романдар жазушылардың шығармаларын аударуда әлемде көшбасшы болып табылады. Батыс саяси ойларының классиктерінің көпшілігі, мысалы Платонның "Республика" және Томас Гоббстың "Левиафан" сияқты, жапон тілінде қол жетімді. Сондай-ақ, теледидардағы жаңалықтар мен арнайы бағдарламалар көрермендерге елдегі және шетелдегі саяси, экономикалық және әлеуметтік оқиғалар туралы егжей-тегжейлі хабарлар береді. Жалғыз коммерциялық емес қоғамдық радио және теледидар тарату желісі, Жапон радио хабар тарату корпорациясы (Nippon Hoso Kyokai NHK) жалпы алғанда теңгерімді қамтуды қамтамасыз етеді. Алайда, АҚШ-тағы әріптестерінен айырмашылығы, NHK және коммерциялық станциялардағы жапондық хабар таратушылар әдетте оқиғаларды баяндауға ғана шектеледі және пікірлер немесе талдаулар ұсынбайды. Негізгі журналдар мен газеттер үкіметтік саясатты қатты сынға алады және консервативті құрылымды біріктіретін жеке және қаржылық байланыстарды картаға түсіруге көп күш жұмсайды. Оқырманға жоғары саяси, мемлекеттік және бизнес басшыларының отбасылары арасындағы некелік одақтар туралы үнемі хабарланады, олар кейбір жағынан ескі еуропалық аристократияға ұқсас. Баспа басылымдарының басым бөлігі жеке меншікте. Алайда байқаушылар "пресс-клуб" жүйесі қалыптасқан баспасөздің тәуелсіздігіне қауіп төндіргенін айтады. Саясаткерлер мен мемлекеттік мекемелердің әрқайсысында осындай клубтардың бірі бар, онда әртүрлі газеттерден, журналдардан және телеарналардан 12 - ден 300 - ге дейін хабаршылар бар. Клуб мүшелері, әдетте, жұмыс берушілеріне қарағанда бір-біріне жақын. Сонымен қатар, олар өздерінің қызметтесі болып табылатын саяси қайраткерлермен немесе мемлекеттік мекемелермен тығыз және ынтымақтастық қарым-қатынаста болады. Журналистерге шын мәнінде сыни, тәуелсіз көзқарас танытуға мүмкіндік аз, өйткені жағымсыз тақырыптарды жариялау клубтан шығарылуға әкелуі мүмкін, сондықтан ақпарат алуға және жазуға мүмкіндік болмайды. Бұқаралық ақпарат құралдары саяси жанжалды ашуда маңызды рөл атқарса да, кейбір сыншылар оппозициялық болып көрінетін ірі газеттерді үкімет идеяларын халыққа жеткізуші ғана деп айыптады. Пресс-клуб жүйесінен тыс жерде жұмыс істейтін еркін репортерлер жиі тергеушіл репортаждар жасаудың шынайы жетістіктерін жасады. Мысалы, 1974 жылы бір журналист Танака Какуэйдің жеке қаржысы туралы алғашқы мәліметтерді жариялады, тіпті бұл ақпаратқа белгілі баспасөздің де қолжетімділігі болды.