Кіріспе

Олимпиададағы ат спорты

1972 жылғы Мюнхенде өткен жазғы Олимпиада ойындарының ат спорты түрлеріне досымдық секіру, дрессаж және толық сынақ кірді. Үш түрдің әрқайсысы жеке және командалық жарыстарды қамтыды. Ат спорты жарыстары 3 жерде өтті: жеке секіру және толық сынақ үшін Римдегі ат спорты кешенінде, Ұлттар кубогы үшін Мюнхендегі Олимпиада стадионында, ал толық сатылған дрессаж үшін Нимфенбургтегі барокко сарай бағында. 27 елден келген 179 қатысушы, оның ішінде 31 әйел қатысты: Аргентина, Австралия, Австрия, Бельгия, Боливия, Болгария, Бразилия, Канада, Чили, Дания, Герман демократиялық Республикасы (ГДР), Франция, Герман федеративтік Республикасы (ФРГ), Ұлыбритания, Венгрия, Ирландия, Италия, Жапония, Мексика, Нидерланды, Польша, Португалия, Кеңес Одағы, Испания, Швеция, Швейцария және АҚШ. Ең жас қатысушы – 19 жастағы швейцариялық Курт Мадер, ал ең егде жас аттеген – 70 жастағы Ұлыбританиялық Лорна Джонстон. Ойындарға дейін Мексикада венесуэлалық жылқы энцефалитінің жарылысы болды, сондықтан мексикалық жылқыларға елге кіруге рұқсат берілмеді. ХОК және ХФЕ мексикалықтарға Германияда секіру және толық сынақ жарыстарына қатысу үшін жылқыларды жалға алуға келісті, осылайша олардың қатысу мүмкіндігі болды. Бұл аттегендерге Олимпиадаға қатысуға мүмкіндік берді, бірақ мексикалықтардың нәтижелері көңіл көншітпеді, төрт толық сынақ аттегенінің барлығы да кросста іріктелмеді.

Шоу-қону

Ханс Генрих Бринкманның олимпиадалық жолдарына 21 елден барлығы 74 шабандоз қатысты. Жекелей жарыс екі кезеңде өтті. Бірінші кезеңнің жолы 14 кедергіден және 760 метрлік қашықтықта 17 секіруден тұрды, сондай-ақ бірнеше қиын кедергілер болды. Олардың ішінде 5 метрлік су тобыры бар, ол бірінші кезеңде 33 қателікке әкелді, ал бірнеше үлкен бұқалар (төрт ені 2 метр, бесіншісі 2,10 метр) тағы 20 қателік тудырды. Тек 3 шабандоз таза өте алды, ал 8 шабандоз бір рельске тиіп аяқтады. Екінші кезең 660 метрлік жолмен, 10 кедергіден және 13 секіруден тұрды. Бірінші кезеңде таза өткен бір шабандоз екінші кезеңде жарысқа қатыса алмады. Бірінші кезеңде таза өткен қалған екі шабандоз – Грациано Манчинелли мен Энн Мур – екінші кезеңде әрқайсысы 2 рельске тиіп, 8 қателік жинады. Бірінші кезеңде 4 қателік жинаған сегіз шабандоздың бірі – Нейл Шапиро – екінші кезеңді тек бір рельске тиіп аяқтады, сондықтан ол екі кезеңнің қорытындысы бойынша да 8 қателікпен аяқтады. Осылайша, алтын, күміс және қола жүлдесін кім жеңіп алатынын анықтау үшін үш шабандоз арасында қосымша секіру өтті. Манчинелли алтынды жеңіп алды, одан кейін күміс үшін үш қателік жіберген Мур, содан кейін екі рельске тиген Шапиро орын алды. Ұлттар кубогы Олимпиада стадионында өткізілді, сондықтан аттар Риемнен таңғы сағат 3:15-те жақын жердегі шатырлы тұраққа жөнелтілді. Алтын және күміс жүлдегерлерінен айырмашылығы, Шапиро командасы үшін де тамаша өнер көрсетті, бірінші кезеңде 8,25 қателікпен аяқтады және екінші кезеңде қателік жібермеді, осылайша АҚШ командасының күміс жүлде жеңіп алуына көмектесті.

Дрессировка

1972 жылғы Олимпиадада дрессаж спортында маңызды өзгерістер болды. Біріншіден, жеке медальдар тек еркін жолға шығу нәтижесіне сүйеніп берілді, ал Гран-при еркін жолға шығуға іріктеу кезеңі болды. Бұрын Гран-при мен еркін жолға шығудан алынған ұпайлар қосылып, жеңімпаз анықталған болатын. Төрелік жүйесі де күрт өзгерді. Үш судьяның орнына алқа құрамында 5 судья болды, және олардың екеуі (алғаш рет) алқаның бүкіл қысқа жағында отырудың орнына ұзын жағында орналастырылды. Соңғы онжылдықтардағыдай, әділетсіз төрелік айыптауларына байланысты судьялар бәсекеге қатыспайтын елдерден тағайындалмай, 1972 жылғы Олимпиадада бәсекеге қатысатын елдерден судьяларды таңдауға және олар өз ел азаматтарын бағалауға мүмкіндік берілді. Соңғы нәтижені есептеу үшін барлық бес судьяның ұпайлары саналды, ал алқаның ең жоғары және ең төменгі ұпайлары есептен шығарылмады. Алайда, бұл өзгерістер барлық мәселелерді шеше алмады. Француз аттегіші Патрик Ле Ролландтың аты сынақ кезінде жарақат алғанда, Густаф Ниблеус (С нүктесіндегі судья) оны дисквалификацияламады. Сонымен қатар, төрт судья жарақат салдарынан ұпайларын төмендетіп, оны 20-ден 29-шы орынға дейін жіберсе, тәжірибесіз мексикалық судья оны 7-орынға қойды. Нимфенбург алаңында 13 елден келген 30-дан астам аттегіш, 10 команда және бірнеше жеке спортшы бақ сынасты. Бұл алаңда жарыс өткізілген алғашқы рет болғанына қарамастан, сарай бағының өте сәтті өткені дәлелденді. Дегенмен, оны дайындауға көп еңбек жұмсалды, соның ішінде парктің қалыптасқан шағылына қосымша негіз төселді (80 см шағыл, содан кейін 4 см күл және саз, одан кейін 6 см құм мен ағаш қыртысы қоспасы). Лизелот Линсенхофф Пиаффе атты жетектеп, алтын медаль жеңіп алды, осылайша ат спортының жекелей жарысында алтын медальді жеңіп алған алғашқы әйел спортшы болды. Дрессаж спорты Олимпиадалық аттардың жас диапазонының қаншалықты кең болуы мүмкін екенін тағы да көрсетті, 3 ат (Сод, Касанова және Сан-Фернандо) 17 жаста, ал 1 ат (Грана) 7 жаста жарысқа қатысты. Ол келесі Олимпиадаға 11 жасында оралып, алтын медальді жеңіп алды. 33 аттың 12-сі 14 жасқа немесе одан үлкен болды.

Оқиғалар

60 мың көрерменнің алдында 19 елден келген 73 шабандоз төзімділік күнінде бақ сынасты. "Жолдар мен жолдар" (А және С кезеңдері) жазық жерде өтті. Оттокар Польманн жасаған кросс-тест көптеген қиындықтар тудырды. Әсіресе, төрт кедергі ең қиынға соқты – оларға 38 рет бас тарту, 18 құлау және 7 жою жағдайы тіркелді. Бұл кедергілердің арасында суға секіретін кедергі (12-кедергі), комбинациядағы құлайтын кедергі (17а-кедергі), төбеге көтерілетін тік қоршау (18-кедергі) және арық (23-кедергі) болды. Неміс командасы, үздік шабандоздарының бірі Хорст Карстен мен Сиудың жарыстан шығарылуына қарамастан, Ұлыбританиядан (алтын) және АҚШ-тан (күміс) кейін қола медальді жеңіп алды. Алтын медальді жеңіп алған британдық командаға 2 әйел кірді, ал Канада командасында үшінші әйел өнер көрсетті. 73 жылқының 48-і жарысты аяқтады, оның ішінде Аргентина командасының 5 жасар жылқысы соңғы орыннан бір орын бұрын аяқтады. Аяқтаған 48 жылқының 29-ы 8 жасқа дейін болды.

Медальдің қысқаша мазмұны

Жеке дрессаж
Командалық дрессаж
Елена Петушкова және Пепель
Иван Кизимов және Ихор
Иван Калита және Тариф
Карин Шлютер және Лиостро
Лизелот Линсенхофф және Пиафф
Йозеф Некерман және Венеция
Улла Хоканссон және Аякс
Нинна Свааб және Касанова
Мод фон Розен және Лакки Бой
Жеке конкур
Командалық конкур
Ричард Мид және Лауристон
Мэри Гордон Уотсон және Корнишман V
Бриджит Паркер және Корниш Голд
Марк Филлипс және Ұлы Овация
Кевин Фримен және Жақсы Қоспа
Брюс Дэвидсон және Plain Sailing
Майкл Пломб және Free and Easy
Джеймс С. Воффорд және Килкенни
Гарри Клугман және Кристофер Роберт
Людвиг Гёссинг және Чикаго
Карл Шульц және Писко
Хорст Карстен және Сиу
Фриц Лиггес және Робин
Герхард Вилтфанг және Аскан
Хартвиг Стенкен және Симона
Ханс Гюнтер Винклер және Трофи
Уильям Стейнкраус және Main Spring
Нил Шапиро және Sloopy
Кэтрин Куснер және Fleet Apple
Фрэнк Шапот және White Lightning
Витторио Орланди және Fulmer Feather
Раймондо Д’Инзео және Fiorello
Грациано Манчинелли және Ambassador
Пьеро Д’Инзео және Easter Light