Кіріспе

Американдық актриса (1976 жылы туған)
актриса, сценарист, комедия актрисасы және продюсер

Рашида Лия Джонс (/r//ə//'//sh//iː//d//ə/ rəSHEEdə; 1976 жылдың 25 ақпанында туған) – американдық актриса және кино өндіруші. Ол Fox телеарнасының «Boston Public» (2000–2002) драмалық сериалындағы Луиза Фенн рөлімен, NBC телеарнасының «The Office» (2006–2009; 2011) комедиялық сериалындағы Карен Филиппелли рөлімен, NBC телеарнасының «Parks and Recreation» (2009–2015) комедиялық сериалындағы Энн Перкинс рөлімен және TBS телеарнасының «Angie Tribeca» (2016–2019) комедиялық сериалындағы бас рөлмен ең танымал. Джонс сонымен қатар «I Love You, Man» (2009), «The Social Network» (2010), «Our Idiot Brother» (2011), «The Muppets» (2011), «Celeste and Jesse Forever» (2012) фильмдерінде, сондай-ақ «Tag» (2018) фильмінде де ойнады. Джонс «Toy Story 4» (2019) мультфильмінің сюжетін жазуға да қатысты. Ол «Hot Girls Wanted» (2015) фильмінің және «Hot Girls Wanted: Turned On» (2017) сериалының продюсері болды, соңғысының бірінші бөлімін режиссерлікке алып, түсірді. Екі туынды да секс индустриясын зерттейді. 2018 жылы оның әкесі Квинси Джонс туралы «Quincy» деректі фильмі Netflix платформасында көрсетілді; ол 2019 жылы «Үздік музыкалық фильм» номинациясы бойынша «Грэмми» сыйлығын жеңіп алды.

Ерте өмір және білім

Джонс Калифорния штатының Лос-Анджелес қаласында актриса Пегги Липтон мен музыкант, продюсер Куинси Джонстың отбасында дүниеге келген. Ол актриса және модель Кидада Джонстың кіші қарындасы, сондай-ақ әкесінің басқа қарым-қатынастарынан туған бес туыстың жартылай қарындасы, олардың ішінде Кения Джонс және Куинси Джонс III бар. Джонстың әкесі Камерунның тикар тайпасынан шыққан, ал әкесінің әжесі – уэльстік. Оның анасы – ашкенази яхудисі (Ресей мен Латвиядан эмиграциялаған яһудилердің ұрпағы). Джонс пен оның әпкесі анасының тәрбиесінде реформалық яһудилік дінінде өсті; Джонс яһуди мектебіне қатысты, бірақ он жасында оқуын тоқтатты және бат-мицва рәсімін өткізбеді. Джонстың есімі «әділ» деген мағына беретін араб сөзінен шыққан. Джонс Лос-Анджелес қаласының Бел-Эйр ауданында өскен. Ол ата-анасының аралас некесі туралы: «Бұл 1970-ші жылдар еді, және олардың бірге болуы әлі де көпке қолайсыз болды» дейді. Әкесі өзінің автобиографиясында алты жасар Джонсты төсек астынан бір мезгілде бес кітапты фонарьмен оқып жатқанын еске алады. Ол өзінің «нағыз ботаник» болып өскенін және «бәріге дейін дискеталы компьютер мен диал-ап модемі болғанын» айтады. 1990 жылы анасы Entertainment Tonight бағдарламасына Джонстың «сонымен қатар керемет әнші және ән жазушы» екенін айтты. Джонс Калифорния штатының Шерман-Окс қаласындағы Бакли мектебінде оқыды, онда ол Ұлттық құрмет қоғамының мүшесі болды және сыныптастары оны «ең табысқа жететіні» деп таныды. Джонс Баклиде актерлік шебер Тим Хиллманның жетекшілігімен театрлық өнерге қатысты. Бұл рэпер Тупак Шакурдың "The Source" журналында оның ата-анасының аралас некесі туралы айтқан өтірік сөздеріне жауап ретінде болды. Шакур бұл сөздері үшін кейін кешірім сұрады және Рашидамен және оның отбасымен достық қарым-қатынас орнатты. Рашиданың әпкесі Кидада Тупак қайтыс болған кезде онымен бірге болды. Рашида Гарвард университетіне түсті. Бастапқыда ол заңгер болуға ниеттенген, бірақ О.Дж. Симпсонның кісі өлтіру ісі оны көңілінен шығарды. Ол сахна өнеріне белсенді қатысып, Opportunes a cappella тобының музыкалық директоры болды, 149-шы жылдық Hasty Pudding Theatricals қойылымына музыка жазды және бірнеше пьесада ойнады. Колледждегі екінші курсында Джонс "Өзін-өзі өлтіруді ойлаған түсті қыздар үшін / Радуга қашан" атты қойылымда ойнады, ол бұл рөлді «жазылған жараны емдеді» дейді, себебі көптеген қара студенттер оны «жетілген қара емес» деп қарады. Ол дін және философияны оқып, 1997 жылы бітірді.

Актерлік өнер

Джонс 1997 жылы Марио Пузоның «Соңғы Дон» романының мини-сериалдық бейімделуінде ойнады. Содан кейін ол «Myth America», «East of A» және «If These Walls Could Talk 2» фильмдерінде пайда болды. 2000 жылы «Freaks and Geeks» сериалында Карен Скарфолли рөлін ойнағаннан кейін «Boston Public» сериалында Луиза Фенн рөліне ие болды. 2000 және 2002 жылдар аралығында ол 26 эпизодта ойнады, соңғы жылы NAACP Image Award номинациясын алды. Сериалдағы шағын рөліне қарамастан, кино мүмкіндіктері тез пайда болды. Ол Стивен Содерберг режиссерлік еткен «Full Frontal» фильмінде кішкентай рөлде ойнады және Кевин Смит режиссерлік еткен «Now You Know» фильмінде түсті. Адам Бродимен бірге «Roadside Assistance» атты қысқа фильмде де ойнады. Джонс «Boston Public» жобасын тастағаннан кейін, ол Деймон Даш режиссерлік еткен «Династияның құлауы» фильмінде және Comedy Central телеарнасындағы «Чаппел шоуының» екі эпизодында пайда болды. 2004 жылы ол Сидни Люмет режиссерлік еткен HBO фильмі «Strip Search»-те түсті, бірақ оның көріністері соңғы нұсқадан алынып тасталды. Сол жылы ол «Кішкентай қара кітапта» доктор Рейчел Киес рөлін ойнады және британдық «NY LON» драмалық сериалында Эди Миллер рөліне кірді. 2005 жылы Джонс Comedy Central телеарнасының «Stella» пилотында Карен рөлін, ал TNT полициялық драмасында арнайы үкімет агенті Карла Мерседі сомдады. Джонс актерлік мансабын тастап, мемлекеттік саясат бойынша магистратураға түсуді ойластырып жүрген кезде, «The Office» сериалындағы рөл ұсынылды. Ол 2006 жылдың қыркүйегінде актерлік құрамға қосылып, Карен Филиппелли рөлін ойнады. Ол үшінші маусымда тұрақты түрде пайда болды, төртінші, бесінші және алтыншы маусымдарда үш эпизодқа қонақ ретінде оралды. Джонс сондай-ақ 2007 жылдың ақпанында Рейн Уилсон жүргізген «Saturday Night Live» эпизодында Карен рөлін ойнады, ол ашылу монологындағы «The Office» пародиасында қысқаша көрінді. Джонс Дэвид Уэйн режиссерлік еткен «The Ten» және «Role Models» фильмдерінде камео рөлдерін ойнады, соңғысы Blu-ray нұсқасында жарық көрді. Ол 2008 жылы Farrelly ағайындыларының комедиялық сериалы «Unhitched»-те түсті. Сонымен қатар, ол Foo Fighters-тің «Long Road to Ruin» музыкалық видеосында сүйіспеншілікке ие болды. 2009 жылдың қаңтарында Джонс Adult Swim шоуының «Robot Chicken» эпизодында бірнеше кейіпкерге дауыс берді. Ол 2009 жылы Санденс кинофестивалінде көрсетілген Джон Красинскидің тәуелсіз фильмі «Қорқынышты адамдармен қысқа сұхбаттарда» Ханна рөлін ойнады. Ол Пол Радд пен Джейсон Сигелмен бірге DreamWorks комедиясында «Мен сені жақсы көремін, дос» фильмінде Зоуи Райс рөліне кірді. Джонс NBC-дегі макияж стиліндегі ситком «Парктер мен демалыс» ролін қабылдады. Шоуды Грег Дэниелс пен Майкл Шур жасаған, олармен ол бұрын «The Office» жобасында жұмыс істеген. Ол шоудың алғашқы сериясынан бастап алтыншы маусымның ортасына дейін медбике Энн Перкинс рөлін ойнады және сериалдың соңғы эпизодында рөлін қайталады. Джонс 2010 жылы Кевин Смит түсірген «Cop Out» фильмінде шағын рөлде ойнады. Ол сондай-ақ Гарвардта орналасқан Джесси Эйзенберг пен Эндрю Гарфилдпен бірге «Әлеуметтік желі» (2010) фильмінде де түсті. Ол Facebook негізін қалаушы Марк Цукербергтің қорғауын ұйымдастыруға көмектесетін екінші курс заңгері Марлин Дельпиді сомдады. Джонс Крис Мессинамен бірге «Моногамия» (2010) фильмінде ойнады. Фильмнің премьерасы 2010 жылдың сәуірінде Трибека кинофестивалінде өтті және 2011 жылдың наурызында кинотеатрларда көрсетілді. Джонстың 2011 жылғы басқа фильмдері: Джастин Тимберлейк пен Мила Кунистің қатысуымен «Достардың пайдасы»; Стив Мартин, Оуэн Уилсон және Джек Блэкпен бірге «Үлкен жыл»; Джейсон Сегел, Эми Адамс және Крис Купермен бірге «Маппеттер»; және Пол Радд, Элизабет Бэнкс және Эмили Мортимермен бірге «Біздің ақымақ бауырымыз». Соңғысында ол Зой Дешанел ойнаған бисексуалдық кейіпкердің қамқор қызы Синди есімді лесбиянка заңгердің рөлін ойнады. Джонс сондай-ақ 2011 жылы Санденс кинофестивалінде көрсетілген Beastie Boys-тың «Fight For Your Right Revisited» қысқаметражды фильмінде түсті. Сонымен қатар, Джонс «Уилфред» сериалының бір эпизодында Лиза рөлін ойнады. Эпизод 2011 жылдың 21 шілдесінде FX арнасында көрсетілді. 2012 жылы ол Энди Самбергпен бірге «Селеста және Джесси мәңгілік» фильмінде ойнады, сонымен қатар сценарийін де жазды. Дэнни ДеВитомен бірге ол «Симпсон» сериалының «Құтқарушының өзгеруі» эпизодында (24-ші маусымның 11-ші эпизоды) дауыстап ойнады. 2014 жылы Джонс 2016 жылы премьерасы өткен TBS комедиялық сериалы «Энджи Трибека» басты рөліне шақырылды. Шоуды Стив пен Нэнси Карелл жасады және 2019 жылы тоқтатылды. 2015 жылы Джонс порнографиялық фильмдерде жасөспірім қыздардың рөлін зерттейтін «Hot Girls Wanted» құжаттық фильмін өндірді. Netflix кинофестиваліндегі премьерадан кейін фильмді сатып алды; ол 2015 жылдың 29 мамырында көрсетілді. «Hot Girls Wanted: Turned On» атты спин-офф сериалы 2017 жылы дебют жасады; Джонс продюсер болды және алғашқы эпизодының режиссері болды. Джонс «Сату/Сатып алу/Кездесу» пьесасының бейімделуіне қатысуы күтілуде, ол секс индустриясы туралы. «Hot Girls Wanted» жобасына қатысқаннан кейін Джонс секс жұмыскерлері арасында жаман беделге ие болды, олар фильм мен сериалды индустрияны әділ емес бейнелейтін және актерлердің келісімін бұзатындықтан сынға алды. «Turned On» кейбір адамдар рұқсат алмаған немесе рұқсаттарын кері алған, сонымен қатар олардың суреттері мен жеке мәліметтері олардың келісімінсіз пайдаланылғанын айтқаннан кейін сынға ұшырады. Джонс «Blue Sky Studios» анимациялық фильмі «Шпиондардың маскировкасы» (2019) фильмінде ішкі істердің қауіпсіздік күштерінің агенті Марси Каппел рөлін сомдады. 2020 жылы ол Netflix ситкомы «#blackAF»-та Кения Барриспен бірге ойнады және атқарушы продюсер болды, ол сериалдың авторы. Джонс сондай-ақ Fox телеарнасының «Duncanville» сериалында Мия рөлін тұрақты түрде сомдайды. Ол София Коппола режиссерлік еткен «On the Rocks» (2020) комедиялық драмасында Билл Мюрреймен бірге ойнады.

Жазу

Джонс «Мемлекет дұшпаны» комикс сериясын жасады, ол ЦРУ-ға жұмысқа алынған әлеуметтік желіде танымал адам туралы. Комикстерді Oni Press баспасы шығарады, ал оны күйеуі мен әйелі Нунцио ДеФилиппис пен Кристина Вейрмен бірге жазды. 2009 жылдың қазан айында, алғашқы саны шықпастан бұрын, Джонс экран құқықтарын Universal Pictures және Imagine Entertainment компанияларына сатты. Брайан Грейзер мен Эрик Гиттер фильмді өндірді, ал Джонс сценарийді өзінің жазу серіктесі Уилл МакКормакпен бірге жазды. Джонс өзінің алғашқы сценарийін, «Селеста және Джесси мәңгілік» атты комедиясын 2009 жылдың наурыз айында сатты. Ол сценарийді МакКормакпен бірге жазды және фильмде басты рөлде ойнауға келісім берді. Фильм 2012 жылы көрсетілді. 2016 жылы Джонс Майкл Шурмен бірге Чарли Брукердің әңгімесі негізінде «Black Mirror» телесериалының «Nosedive» атты эпизодын жазды. Джонс пен МакКормак Pixar Animation Studios үшін «Toy Story 4» сценарийі бойынша жұмыс істеді. Джонс Pixar компаниясының «әйелдер мен түрлі-түсті адамдардың шығармашылық үні тең емес мәдениеті» бар деген ойға келгендіктен, жазу жұмысын ертерек тоқтатты. Фильм 2019 жылдың маусым айында шықты, ал олар «story by» деген аталыммен марапатталғандардың қатарында болды. Джонс «Teen Vogue» журналында жарияланды, онда ол редактор болып жұмыс істеді. Ол әкесінің өмірбаянының 36-тарауын жазды, «Q: Квинси Джонстың өмірбаяны» (2001). Джонс 2016 жылы «The New York Times» газетінде Мишель Обамаға алғыс айтқан хат жазды, ол 2017 жылы «Құрмет жұқпалы» кітабында келтірілді. Джонс 2021 жылы Зәкия Далила Харрис романының телевизиялық бейімделуі «The Other Black Girl» Хуллу құпия триллерінің пилоттық эпизодын жазды. Ол сондай-ақ сериалдың атқарушы продюсері. Сериалдың тұсаукесері 2023 жылдың 13 қыркүйегінде өтті.

Музыка және оған байланысты бейнероликтер

Әнші ретінде Джонс Maroon 5 тобына қосымша вокал берген. Ол олардың дебюттік альбомы "Songs About Jane" -ден "Tangled", "Secret" және "Not Coming Home" тректерінде, сондай-ақ келесі альбомы "It Won't Be Soon Before Long" -дан "Kiwi" трегінде ойнады. Джонс 2000 жылы жарық көрген Тупак Шакурға арналған "The Rose That Grew from Concrete" альбомында қонақ әнші болды. "Starry Night" трегінде оның әкесінің вокалы, Mac Mall-дың рэпі және жартылай ағасы QD3-дің продюсерлік жұмысы да бар. Джонс The High & Mighty тобының 1999 жылғы дебюттік альбомы "Home Field Advantage" -дан "Dick Starbuck: Porno Detective" әніне де вокал қосты. Джонс "The Baxter", "The Ten" және "Reno 911!: Miami" саундтректеріндегі әндерге вокал берді. Ол "Boston Public" телесериалының кейбір эпизодтарында және 2002 жылы "What A Pair Benefit" сияқты қайырымдылық шараларында ән шырқады, ол оқиғалардың мақсаты – емханалық рак зерттеуіне қаражат жинау болды. 2015 жылдың мамырында Джонс Дэниел Ахирнмен бірге "Wanted to Be Loved" әнін шығарды, бұл ән Джонстың өзі продюсерлік еткен "Hot Girls Wanted" деректі фильмінде пайда болды. 2002 жылы Джонс Алияның "More Than a Woman" музыкалық видеосында әпкесі Кидада Джонс және сол кездегі жігіті Марк Ронсонмен бірге түсті. Джонс The Boy Least Likely To тобының "Be Gentle With Me" және Foo Fighters тобының "Long Road to Ruin" музыкалық видеоларында да ойнады. Соңғысында ол Расинда Жюльс ретінде көрсетілді және Сьюзан Белфонтайн рөлін сомдады. 2013 жылы Джонс Сара Барейлздің "Brave" әніне музыкалық видео түсірді, бұл оның режиссерлік дебюті болды. 2016 жылы ол Boss Selection тобының "Flip and Rewind" музыкалық видеосында түсті, видеоны Джонс пен МакКормак режиссерлік етті.

Онлайн комедия сериалдары

Джонс бірнеше онлайн комедиялық сериал жобаларында ойнады. Ол Натали Портманмен бірге Funny or Die-дың "Speak Out" сериалында түсті және Лиза Кудроумен "Web Therapy" веб-сериалының бірінші маусымында екі эпизодта қонақ ретінде пайда болды. Басқа жұмыстарының көптігіне байланысты Джонс екінші, үшінші және төртінші маусымдардағы рөлін қайта ойнай алмады, бірақ шоудың бірінші телесериалында экраннан тыс роль үшін дауыстау жұмысын жасады (бұл рөл алғашқы веб-сериалында да болған), сондай-ақ шоудың екінші маусымының финалында эксклюзивті түсірілімге рөлін қайта ойнауға мүмкіндік алды. Ол сонымен қатар "My Damn Channel" арнасының "Wainy Days" эпизодында Дэвид Уэйн рөлін сомдады. 2008 жылы Джонс танымал адамдармен бірге Марк Шайман жазған Калифорния штатының гейлерге қарсы неке туралы бастамасын сатиралық түрде бейнелеген "Prop 8 – The Musical" жобасына қатысты. 2013 жылдан 2015 жылға дейін ол Hulu комедиялық сериалы "The Awesomes" үшін Hotwire дауысын берді.

Модельдер мен жарнама

2011 жылы Dove Джонсты өзінің Dove Nourishing Oil Care Collection жинағының бетін көрсетушісі ретінде таңдады. 2015 жылы ол Verizon FiOS үшін жарнамалар сериясында түсе бастады. 2017 жылы Джонс Almay косметикалық брендінің өкілі атанды. 2018 жылы Джонс Maison Kitsune-нің алғашқы әйел елшісі болды. 2019 жылы ол Zenni Optical көзәйнек бренді үшін модель болды және оны жарнамалады. Ол сондай-ақ Southwest Airlines және Expedia үшін дауыстаушы ретінде жұмыс істеді, сондай-ақ Expedia телеарнасының жарнамаларында пайда болды. 2022 жылғы ақпан айында өткен Super Bowl LVI кезінде ол Томми Ли Джонс, Лесли Джонс және Ник Джонаспен бірге "Тундра" пикап машинасына арналған "Джонстармен бірге" деген тақырыптағы Toyota жарнамасында түсті, ол Том Джонстың "It's Not Unusual" әнімен сүйемелденді. 2022 жылдың шілдесінде Джонс Citi TV-нің "Массаждық кресло" жарнамасында бас рөлде болды.

Подкастинг

2020 жылдың қараша айында Джонс Билл Гейтс пен Рашида Джонс «Үлкен сұрақтар» подкастын Билл Гейтспен бірге жүргізе бастады.

Басқа кәсіпорындар

2018 жылдың қыркүйегінде Джонстың өндіріс компаниясы Le Train Train MRC компаниясымен телевизиялық жобаларды алғаш қарау келісіміне қол қойды.

Жеке өмір

Яһудилік сенімде тәрбиеленген Джонс, анасымен бірге Үндістандағы ашрамды басып өткеннен кейін, он жасқа келгенде индуизмді ұстануды бастады. Ол журналистке былай деді:

"Қазіргі заманда сіз өзіңіздің дініңізді қалай ұстанатыныңызды және Құдаймен қарым-қатынасыңызды өзіңіз таңдай аласыз. Мен өзімнің байланысымды, әсіресе еврей дәстүрі арқылы және кездескен жігіттерімнен алған білімдерім арқылы жақсырақ сезінемін. Менің жігіттерім көбінесе еврей және дінге берілген болады. Мен мұны міндетті деп есептемеймін, бірақ мені қандай да бір себеппен байланыстыратын нәрсе бар. Джонс 2003 жылдың ақпанында музыка продюсері Марк Ронсонмен кездесуге келісті. Ол оған 27 жасқа толған күні "Мені үйленесіз бе?" деген сөздерді қиылыс сөзжұмбақ арқылы ұсынды. Бір жылдан кейін олар қарым-қатынастарын аяқтады. 2017 жылдың басында Джонстың музыкант Езра Кенигпен қарым-қатынаста екені хабарланды, ал 2018 жылдың тамызында олардың ұлы дүниеге келді. 2024 жылы The Guardian газетінде жарияланған сұхбатында Кениг Джонсты әйелі деп атады.

Қайырымдылық әрекеттері

Джонс Peace First (бұрынғы Peace Games) атты коммерциялық емес ұйымды дамытуға жұмыстанды, ол балаларды зорлық-зомбылықсыз дауларды шешуге үйретеді. Ол 2004 жылдан бері басқарма мүшесі және ұйымға қаржы жинау үшін жыл сайын қайырымдылық шараларын өткізеді. Джонс Stand Up to Cancer, EDUN және ONE: Кедейлікті тарихқа айналдыру кампаниясы, сондай-ақ ауруханада жатқан балаларға көркемдік шеберханалар ұйымдастыратын The Art of Elysium еріктілер бағдарламасына қатысты. 2007 жылы ол Нью-Йорк қаласындағы ЖИТС және баспанасыздыққа қарсы күресетін жылдық Housing Works қайырымдылық шарасының құрметті төрағасы болды. Ол Сент-Джуд балалар зерттеу ауруханасына, EB Медициналық зерттеу қорына және Нью-Йорктің Лоуэр-Ист-Сайд қыздар клубына қаржы жинауға көмектесті.

Сириядағы босқындар лагеріне сапар

2016 жылы Джонс Ливандағы сириялық босқындар лагеріне сапар жасады. Ол осы қиын әсерді "Vanity Fair" журналында жариялады. Сонымен қатар, ол өзінің басынан өткендерін көрнекті ету үшін виртуалды шындыққа негізделген фильм түсірді, ол rescue.org сайтында жарияланды.

Саяси жұмыс

Джонс Демократиялық партияның президенттікке үміткерлері үшін үгіт жүргізді. 2004 жылғы сайлау кезінде Джонс Демократиялық кандидат Джон Керриді қолдады, Огайо штатындағы студенттік митингілерде және көпшілік жиында сөз сөйледі. Ол 2008 және 2012 жылғы президенттік науқандарда Барак Обаманы қолдады. 2008 жылы Кристен Беллмен бірге Миссури штатындағы университеттерге сапар шегіп, кандидаттар туралы әңгімелесіп, Демократиялық партияға сайлауға тіркелуге шақырды. 2012 жылы ол «Парктер мен демалыс» сериалындағы әріптесі Адам Скоттпен бірге Айова штатында үгіт жүргізді.