Густрий: Тарихы мен мұрасы

Кіріспе

Густри – Англиядағы Чешир Шығыс бірлестік аймағындағы ауыл және азаматтық округ. Ол ашық даланың ішінде, Крюден солтүстік-шығысқа қарай 14 миль (23 км), ал Макклсфилдтен батысқа қарай 12 миль (19 км) қашықтықта орналасқан. Округ құрамында ЮНЕСКО-ның Дүниежүзілік мұра тізіміне енген Джодрелл Банкі обсерваториясындағы Ловелл радио телескопы бар. 2011 жылғы халық санауы бойынша, 956 үй шаруазылығында 2179 адам тұрады. Онда 24 тізілген мұра нысаны және бір қорғалатын ескерткіш (Жодрелл Банк шаруашылығының жанындағы дөңгелек оба) бар. Округқа сондай-ақ Блэкден, Блэкден Хит және Джодрелл Банкі кішкентай елді мекендері де кіреді.

Тарих

Гюстрей б.з.д. 1-мыңжылдықта кездесу орны немесе тіпті қонысы болған болуы мүмкін, себебі шіркеу шекарасындағы тас және қола балта бастары мен обалар аймақта темір дәуірінен бұрын адамдар тұрғандығын көрсетеді. Бронза дәуіріне қатысты обалар Твемоу Холл мен Тера Нова мектебінің жанында табылған. Гюстрей шіркеуінің ауласындағы 1200 жылдық емен ағашы шіркеу салынған төбешік 1-мыңжылдықтың қараңғы дәуірінде қауым үшін маңызды орын болғандығын көрсетеді. Сол кезде Чешир Мерсияның Wreocensæte тайпасының билігінде болды. Гюстрей туралы алғашқы жазба 1086 жылғы «Domesday Book» кітабында кездеседі, онда ол Gostrel деп жазылған. Бұл атау «Годердің ағашы» дегенді білдіруі мүмкін. Осы кезде приходтың көп бөлігін Хальтон бароны Уильям Фиц Найгел және Честер графының қолдаушысы Хью де Мара иеленген. Хью Фиц-Норман 1119 жылы Честердегі жаңа Сент-Вербург аббаттығына беру үшін Гюстрейдегі көп жерді берді, сондай-ақ кейінірек иесі, Молд бароны Хью да осылай істеді. Приходтың бір бөлігі немесе жақын орналасқан Твемоу жері Нортвичке жақын Вейл Роял аббаттығын құруға көмектесу үшін берілді. Goostrey cum Barnshaw шіркеуінің жері 14-ғасырға дейін аббаттық меншікте болды, алдымен жалға берілді, содан кейін тікелей аббаттық басқарды. Аббаттық жазбалары көбінесе арықтарды, диірмендерді және балық шараптарын күтіп ұстауға қатысты және орман мен дала арасында орналасқан шағын шаруашылықтардың суретін береді. Олар ұлы Честер аббаттығын ағаш, ұн және балықпен қамтамасыз етті, кейбіреулері кейіннен Вейл Роял аббаттығының жаңа негізіне берілді. Монастырлар таратылғаннан кейін жерді Овер-Пиовердің Майнваринг отбасы сатып алды және 20-ғасырға дейін олардың меншігінде болды. 17-ғасырдан бастап егіншілік техникасы жақсарды және шаруашылықтар үлкеніп, гүлденді. Сүт шаруашылығы, әсіресе Чеширдің ерекшелігі – ірімшік өндірісі өркендеді, округті нашар өнім мен төмен бағалардан қорғады. Гюстрей салыстырмалы түрде жақсы жағдайдағы шаруалар қауымының орталығына айналды. 1220 жылдары салынған ағаштан жасалған шіркеу, 1792 жылы қазіргі кірпіштен салынған шіркеумен ауыстырылды. 17-ғасырдың басында тіркелген алғашқы мектеп 1775 жылы қайта салынды, 1812 жылы басқа жерде жаңасы салынды, ал ол 1856 жылы қазіргі «ескі» мектеппен ауыстырылды, онда 62 ұл мен 40 қыз оқыды. Сол кезде ауылда кем дегенде екі қонақүй, диірмен, темірші, екі тігінші, аяқ киім жасаушы және екі-үш дүкен болды. 1842 жылы Крю мен Манчестер арасындағы темір жол ауылға жақын салынды, бірақ Гюстрей 1891 жылға дейін жеке станция алған жоқ. Жаңа станция сүт пен өнімдерге нарық ұсынды және пикникке, арашалық топтарға немесе жексенбілік мектептерге келушілерді әкелді. 19-ғасырдың соңында Main Road бойында виллалар салынды және велосипедшілер тобы ауылға келе бастады, бұл байланыс әлі де жалғасуда. Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін автокөліктер көбейді және жыл сайынғы Гюстрей ат жарыстары сәнге айналды. Гюстрей 1930-шы жылдардың соңына дейін негізінен шаруашылық қауымдастығы болып қала берді, содан кейін аудандық кеңес ауылда кеңес тұрғын үйін салуға және магистральды дренаж жүйесін орнатуға шешім қабылдады. 1963 жылы үш жаңа тұрғын үйлер салу жобасының біріншісі басталды және 1970 жылға қарай үйлер саны төрт есеге көбейді. Бастапқыда жаңа тұрғындар «сырттан келгендер» деп есептелсе де, көп ұзамай олардың көпшілігі ауылдық клубтар мен қоғамдардың белсенді мүшелері болды. 1976 жылы ауыл тұрғындары мен олардың іс-әрекеттерін ITV телеарнасы «Goostrey – A Village» атты бес сағаттық бағдарламасында көрсетті, бірақ тұрғындардың арасында әртүрлі пікірлер болды. Ауылмен бірге қоғамдық рух та өсті. 1920 жылдары жоспарланған спорт алаңы ақыры 1990 жылдары іске асырылды, ал «ескі» және «жаңа» тұрғындар ауылдың мыңжылдық тойын жоспарлауға қатысты. Соңғы қоғамдық жобаларға спорт павильоны және 2005 жылы аяқталған Бутбет-Лейндегі жаңа балалар ойын алаңы кіреді.

Goostrey may have been a meeting place or even a settlement during the 1st millennium BC, as stone and bronze axe heads and barrows within the parish boundary show the area was inhabited before the Iron Age. Bronze Age barrows have also been found near Twemlow Hall and Terra Nova School on the edge of the parish. The 1,200 year old yew tree in Goostrey's churchyard suggests that the mound on which the church is built was a focal point for a community during the Dark Ages of the 1st millennium. At that time Cheshire was under the control of the Wreocensæte people of Mercia. Goostrey first appears in recorded history in the Domesday Book of 1086, where it is spelt Gostrel. The name possibly means "Godhere's tree". At this time most of the parish was held by William FitzNigel, Baron of Halton, and by Hugh de Mara, another follower of the Earl of Chester. Hugh FitzNorman gave much land in Goostrey to endow the new Abbey of Saint Werburgh in Chester in 1119, as did a later owner, Baron Hugh of Mold. Some land in the parish or nearby Twemlow was also given to help endow the Vale Royal Abbey, near Northwich. The Parish of Goostrey cum Barnshaw remained ecclesiastical property until the 14th century, leased out at first and then managed by the abbey directly. Abbey records mostly relate to maintenance of ditches, mills and fish ponds and give a picture of a scatter of small farms set amongst woods and heath supplying wood, flour and fish to the great Chester Abbey, some later gifted to the new foundation of Vale Royal Abbey. After the Dissolution of the Monasteries, the land was purchased by the Mainwaring family of Over Peover and remained part of that family's estate until the 20th century. From the 17th century, farming techniques improved and farms became bigger and more prosperous. Dairy farming and particularly the Cheshire speciality, cheese, thrived, shielding the county from poor harvests and low prices. Goostrey became a centre for a comparatively well to do farming community. The church, St Luke's, a wooden framed building built around 1220 was replaced by the present one of brick in 1792. The first recorded school early in the 17th century was rebuilt in 1775, a replacement built on another site in 1812 and that replaced by the present 'old' school in 1856 when some 62 boys and 40 girls were pupils. Also at that time, the village had at least two pubs, a mill, a blacksmith, two tailors, a shoemaker and two or three shops. The Crewe to Manchester railway was built near the village in 1842, although Goostrey did not get its own station until 1891. The new station offered a market for milk and produce and brought in occasional trippers, temperance groups or Sunday schools out for a picnic. In the late 19th century, villas were built along Main Road and groups of cyclists began visiting the village, a connection which continues. After the First World War, motor cars were more frequent and the annual Goostrey horseraces became fashionable. Goostrey remained largely a farming community until the late 1930s, when the district council decided to build council housing in the village and to install mains drainage. In 1963, the first of three new estate developments was started and by 1970 the number of houses had quadrupled. Though the new residents were initially seen as "incomers", many soon became active members of village clubs and societies. In 1976, the village's residents and activities were captured by a series of five one hour ITV programmes titled Goostrey – A Village, which received a mixed welcome from the inhabitants themselves. Community spirit has grown along with the village. A sports field (originally planned in the 1920s) finally became a reality in the 1990s, and both "old" and "new" residents were involved in planning the village's millennium celebrations. Recent community ventures include a sports pavilion, and a new children's play area in Boothbed Lane (completed in 2005).

География

Густрей ауылы шығыстан батысқа қарай бір ғана басты жол бойында шамамен үш мильге (5 шақырымға) созылып жатыр. Ауылда екі негізгі тұрғын үй шоғыры бар: біреуі ауылдың батысында, онда жергілікті дүкен мен кішкентай спорт алаңы орналасқан, екіншісі – ауылдың орталығында. Ауылдың шығыс жағында Крю – Манчестер тарамдық желісіндегі Густрей теміржол станциясы орналасқан. Густрейде ауылдық бастауыш мектеп, методист шіркеуі және Әулие Люк шіркеуі бар. Екі паб бар: Crown Inn және Space Invader (бұрынғы Red Lion). Густрейде сонымен қатар үш жалпы мақсаттағы дүкен, пошта бөлімі, шеге және тері күтімі салоны, кафе, түрік шаштараздары және дәріхана бар. Ауылда көптеген шағын кәсіпорындар да жұмыс істейді. Ауылдың солтүстік жағындағы Red Lion Brook аңғары "Бонгс" деп аталады және Алан Гарнердің "Бонгстен келген Холли" атты пьесасында көрсетілген, бұл пьесаны 1970 жылдары ауыл балалары BBC үшін қойған. Алан Гарнер 16-ғасырдың соңында салынған "Тод Холл" деп аталатын үйде тұрады және өзінің танымал "Бризингменнің таңғажайып тасы" романының оқиғаларын жақын жердегі Алдерли Эджде өткізеді. Густрей Холмс Чапеліне жақын орналасқан, және ауыл балалары Густрей бастауыш мектебін бітіргеннен кейін Холмс Чапел жалпы білім беретін мектебіне оқуға түседі. Густрей Кнутсфорд, Уилмслоу, Алдерли Эдж және Сандбах қалаларына да жақын.

Қоғам мен мәдениет

Густрей гүлдер күні – маусымның соңғы сенбісінде өткізілетін жыл сайынғы жазғы ауылдық мереке. Ауыл балалары, ұйымдары және жаны жас адамдар әртүрлі костюмдер киіп, ауылды шерумен аралайды. Жүз жылдық мерейтойға орай Густрей бүкіл ауылдың қатысуымен қорқытқыш жасау байқауын өткізді, ол енді ауылдағы жыл сайынғы шараға айналды. Өткен Густрей гүлдер күндерінің суреттерін "Краун" қонақ үйінен көруге болады. Бұл жерде қайың жемісін өсірудің кең таралған дәстүрі бар, сондай-ақ жыл сайынғы Густрей қайың жемісі көрмесі өтеді. "Краун" қонақ үйіндегі тақташада көрменің барлық жеңімпаздарының тізімі жазылған. Густрей – тығыз байланысқан қауымға ие, гүлденген ауыл, онда барлық жастағы адамдарға арналған көптеген клубтар мен ұйымдар бар. Ауылда ауылдық үй, саябақ және балалар ойын алаңы бар. Ауылда өз спорттық павильоны мен ауыл тұрғындарына арналған жабдықтар бар, олардың ішінде боулинг алаңы, футбол алаңы және теннис корты бар. Белсенді жолдар тобы ауыл маңындағы көптеген қоғамдық жолдарды жақсы күйде ұстап тұрады. "Goostrey Walks & Strolls" тобы ауыл маңындағы тоғыз серуен маршрутын сипаттайды және олар туралы ақпарат топтың сайтында қолжетімді (сыртқы сілтемелерді қараңыз). Онда серуендерге қажетті суреттер мен карталар, сондай-ақ Густрейдің тарихы мен экологиясы туралы көптеген мәліметтер бар. 2006 жылы Густрей Ұлыбританиядағы MySpace әлеуметтік желісінде жеке профилі бар алғашқы ауылдардың бірі болды. 2007 жылы Густрей өнер фестивалі ашылды. "Goosfest" деп те аталатын, бір аптаға созылған көрме ауылдың мәдени өмірін жандандыратын түрлі шараларды қамтиды, оған кәсіби және әуесқой шеберлер (олардың көпшілігі жергілікті) қатысады. Көрмеге комедия, классикалық, халық және заманауи музыка, керамика, фотосурет және кескіндеме сияқты өнер түрлері кіреді. Көптеген шаралар ауылдық үйде, "Краун" қонақ үйінде және Сент-Люк шіркеуінде өтеді. Ловелл телескопы Густрей ауданында орналасқан. Осы себепті, телескоптың жұмысына зиян келтіруі мүмкін болған бірнеше тұрғын үй салу жобаларына рұқсат берілмеді. SKA (Шаршы километрлік массив обсерваториясы) штаб-пәтері де Густрей ауданында орналасқан.

Goostrey Rose Day is the annual summer village fête which is held on the last Saturday of June. The village children, organisations and the young at hearts dress in fancy dress costumes and parade through the village. To mark the centenary, Goostrey held a scarecrow competition for the whole village to participate in, which has now become an annual event in the village. Photos of past Goostrey Rose Days can be seen in the Crown Inn. There is a very popular local tradition of gooseberry growing, and an annual Goostrey Gooseberry Show. A plaque in the Crown Inn lists all of the show's past winners. Goostrey is a thriving village with a close knit community and has many clubs and organisations for all ages. The village has a village hall as well as a park and children's play area. The village also has its own sports pavilion and facilities which are available to village residents and include a bowling green, football pitch and tennis courts. An active footpaths group keeps the many public footpaths around the village in good order. More Goostrey Walks & Strolls details nine walks around the village and is available via the group's website (see External Links). It has photos, maps needed for the walks and is a mine of historical and ecological information about Goostrey. In 2006, Goostrey became one of the first villages in the United Kingdom to have its own profile on the social networking website MySpace. 2007 saw the introduction of the Goostrey Arts Festival. Also known as "Goosfest", the week long showcase comprises a wide variety of events promoting the cultural life of the village, consisting of amateur and professional practitioners (many of whom are local) across a wide range of the arts, including stand up comedy, classical, folk and contemporary music, pottery, photography and paintings. The majority of the events take place in the village hall, the Crown Inn and St Luke's Church. The Lovell Telescope sits within Goostrey Parish. This has resulted in a number of housing development submissions being refused, due to the adverse effect that they would have on the work of the dish. The world HQ of the SKA (Square Kilometre Array Observatory) is also in Goostrey Parish.