Кіріспе

Бәсекелі бодибилдингтің құрамдас бөлігі

Әйелдер бодибилдингі – бұл бәсекелі бодибилдингтің әйелдерге арналған бөлігі. Ол 1970-ші жылдардың соңында әйелдер бодибилдинг жарыстарына қатыса бастаған кезде пайда болды. Әйелдер кәсіби бодибилдингіндегі ең беделді атақтарға «Мисс Олимпиада», «Мисс "Көтеріліп келе жатқан Феникс"» және «Мастерс Олимпиадасы» жатады.

Шығу тегі

Әйелдер бодибилдингі XIX ғасырдың соңындағы еуропалық вадевиль және цирк әйелдерінің күш көрсетулерінен, Бернарр Макфадденнің ғасыр басындағы әйелдер арасындағы дене бітімі жарыстарынан, Абби "Падги" Стоктонның ауыр атлетикасынан және ерлер бодибилдингінің дамуынан туындады. 1950-1970 жылдар аралығындағы ерлер жарыстары жиі әйелдер арасындағы сұлулық конкурстарымен немесе бикини көрсетулерімен толықтырылды. Бұл көрсетулер "қазіргі әйелдер бодибилдингімен көп байланысы жоқ, бірақ болашақ бодибилдинг жарыстарын дамыту үшін бастау немесе, мүмкін, есік қызметін атқарды". Әйелдер арасындағы дене бітімі жарыстары кем дегенде 1960 жылдарға дейін барып жетеді, мысалы Miss Physique, Miss Body Beautiful U. S. A., W. B. B. G. және Miss Americana, I. F. B. B. Мария Елена Альберичи, әйелдер бодибилдингінің анықтамалығында көрсетілгендей, бір жылы екі ұлттық титул жеңіп алды: 1972 жылы Дэн Лурри ұйымдастырған Miss Body Beautiful U. S. A. және 1972 жылы Джо Вейдер ұйымдастырған Miss Americana. Мистер Олимпиада, Арнольд Шварценеггер Нью-Йорктегі Бруклин музыка академиясында қазы болғанда Мария Елена Альберичи (әрі Мария Лорен) "Мисс Америка" жеңімпазы атанды. 1970 жылдардың соңында ғана феминистік қозғалыстың пайда болуынан және әйелдер пауэрлифтингінен кейін әйелдер өз бодибилдинг жарыстарында бәсекелесе алатындай болды. Ұлттық физикалық комитет (NPC) 1980 жылы әйелдер арасындағы алғашқы ұлттық жарысты өткізді. Бұл АҚШ-тағы әйелдер арасындағы ең жоғары деңгейдегі әуесқой жарыс. Лаура Комбс алғашқы жарыста жеңімпаз атанды. Бірінші әлемдік жұптар чемпионаты 8 сәуірде Атлантик-Ситиде (Нью-Джерси) өтті. Жеңімпаз жұп Стейси Бентли мен Крис Дикерсон, екінші орында Эйприл Никотра мен Робби Робинсон болды. Бентли 28 маусымда Франк Зейн шақыруында үшінші рет жеңіс алды, Рейчел Маклиш, Линн Конкрайт, Сьюзи Грин, Пэтси Чапман және Джорджия Миллер Фадж алдында. 1980 жылы алғашқы "Мисс Олимпиада" (бастапқыда "Мисс" Олимпиада деп аталды), кәсіби әйелдер бодибилдері үшін ең беделді жарыс өтті. Бастапқыда жарысты Джордж Снайдер ұйымдастырды. Үміткерлер өтініштер мен суреттерін жіберіп, Снайдер оларды орташа американ әйелі үшін фитнес үлгісі болу әлеуетіне қарай таңдады. Бірінші жеңімпаз Рейчел Маклиш болды, ол сол жылдың басында NPC-нің АҚШ чемпионатында жеңімпаз атанды. Бұл жарыс әйелдер бодибилдингі спорты үшін маңызды бетбұрыс болды. Маклиш өте жарнамалыққа ие болып шықты және көптеген болашақ бәсекелестерді жаттығулар мен жарыстарға түсуге шабыттандырды. Стейси Бентли өзінің соңғы жарысында бесінші орын алды. 1980 жылы Америкадағы әйелдер бодибилдерлерінің өсіп келе жатқан сана-сезіміне байланысты Америкадағы әйелдер бодибилдерлері федерациясы құрылды. Лаури Старк (Оңтүстік штаттар, 1988) сияқты жеңімпаздар федерацияны танымал етуге көмектесті. Спорт өскен сайын, бәсекелестердің жаттығу деңгейі анаболикалық стероидтарды қолданумен бірге біртіндеп артты (алғашқы жарыстардағы бәсекелестердің көпшілігі салмақ көтеру және стероидтарды қолдану тәжірибесі өте аз болды), ал спорт баяу дамып, бұлшықетті дене бітіміне қарай өтті. Бұл тенденция 1983 жылы көріне бастады. Маклиш үлкен жарыстарға қатыспағандықтан, Карла Данлап Pro World және Мисс Олимпиада титулдарын жеңіп алды. Данлаптың дене бітімі Маклиш пен Эломаға қарағанда мықтырақ болды, және ол 1983 жылғы жетістіктерін ешқашан қайталамаса да, онжылдықтың қалған бөлігінде бәсекеге қабілетті болып қала берді. 1984 жылы әйелдер бодибилдингінде жаңа күш пайда болды. Кори Эверсон NPC Nationals жеңімпазы атанды, содан кейін Маклишті жеңіп, Мисс Олимпиаданы жеңіп алды. 5'9" және 150 фунт салмақтағы Эверсонның дене бітімі жаңа стандартты орнатты. Ол 1984 жылдан 1989 жылға дейін алты рет Олимпиада айым атағын жеңіп, кейін жеңіліссіз зейнеткерлікке шықты, кәсіби карьерасында мұндай жетістікке жеткен жалғыз әйел бодибилдер. Осы кезеңде әйелдер бодибилдингі кеңінен таныла бастады. 1984 жылғы әлем чемпионатының жеңімпазы Лори Боуэн Родни Денджерфилдпен бірге Miller Lite сырасының кеңінен таралған жарнамасында пайда болды. Сонымен қатар, бәсекелестер Линн Конкрайт (1982) және Карла Данлап (1984) ABC Superstars жарысына қатысты. 1985 жылы "Pumping Iron II: The Women" атты фильм жарық көрді. Бұл фильм 1983 жылғы Цезарс-Палас әлем чемпионатында бірнеше әйелдердің дайындығын көрсетеді. Фильмде Крис Александр, Лори Боуэн, Лидия Ченг, Карла Данлап, Бев Фрэнсис және Рейчел Маклиш есімдері айтылды. Ол кезде Фрэнсис пауэрлифтер болған, бірақ көп ұзамай бодибилдингке табысты ауысып, 1980 жылдардың соңы мен 1990 жылдардың басындағы жетекші бәсекелестердің біріне айналды. Фильмнің басты тақырыбы – ағымдағы чемпион, сүйкімді және икемді Рейчел Маклиш пен өте бұлшықетті Бев Фрэнсис арасындағы қақтығыс. Бұл "бәсекелестік" әйелдер бодибилдингінің нақты дилеммасын көрсетті және сол кездегі және бүгінгі күнге дейін жалғасып келе жатқан барлық даудың түбін ашты (эстетика мен көлем). 1985 жылы Ұлттық әйелдер және жұптық бодибилдинг чемпионаты Мичиган штатының Детройт қаласында промоутер/бодибилдер Гема Уилер (Long) ұйымдастырды. Бұл ESPN Sports арнасымен халықаралық деңгейде көрсетілген алғашқы әуесқой бодибилдинг жарысы болды. 1980 жылдардың ортасында бірнеше жыл бойы NBC телеарнасы Sportsworld бағдарламасында Мисс Олимпиада жарысын көрсетті. Түсірілген кадрлар жарыстан кейін бірнеше айдан кейін көрсетілді және әдетте бокс сияқты іс-шараларды толықтыру үшін қосымша материал ретінде пайдаланылды. Әдетте, трансляцияда тек алдыңғы қатардағы бірнеше әйелдер ғана көрсетілді. Дегенмен, Рейчел Маклиш және оның жетекші бәсекелестері ұлттық телеарнада көрсетілді. Маклиш екі New York Times бестселлерлік кітабын жазды – "Flex Appeal" (1984) және "Perfect Parts" (1987) – және сонымен қатар әрекет фильмдерінде түсті. Танымалдық артып, әйелдер жаттығуларға баруға және өздерін дамытуға шабыттанды. 1983 жылы әйелдер бодибилдингіндегі жоғары сыйлық ақшасы 50 000 долларға тең, ерлер бодибилдингімен бірдей болды. 1986 жылы "Мисс Интернешнл" жарысы енгізілді, алғашқы жеңімпаз Эрика Гейзен атанды. 1987 жылы әуесқой бодибилдингті санкциялаған Америкалық спорт федерациясы (AAU) "Интернешнл" жарысын жетекші әуесқой жарыс ретінде таныстырды. Жарыс Атлантик-Ситиде (Нью-Джерси) өтті. AAU Франциядан бұрынғы "Мистер Әлем", "Мистер Әлем" және "Мистер Еуропа" Серж Нубретті арнайы қонақ ретінде шақырды. 1988 жылдан бері жарыс IFBB санкциясымен өткізілуде. 1989 жылдан кейін Pro World чемпионаты тоқтатылғаннан бері "Мисс Интернешнл" тек "Мисс Олимпиада" жарысынан кейін ғана беделді жарыс болып саналады. 1989 жылғы "Мисс Интернешнл" жарысы ерекше болды, өйткені алғашқы жеңімпаз Тоня Найт 1988 жылғы "Мисс Олимпиада" жарысындағы допинг-тесті үшін прокси пайдаланғаны үшін дисквалификацияланды. Нәтижесінде, екінші орын алған Жакки Пейсли 1989 жылғы титулға ие болды. Найт 1990 жылдың соңына дейін IFBB жарыстарынан шеттетілді және 1988 жылғы "Мисс Олимпиада" және 1989 жылғы "Мисс Интернешнл" жарыстарынан алған 12 000 доллар сыйлық ақшасын қайтаруға мәжбүр болды (Мерритт, 2006).

1990 - 1999 жылдар

Көбінесе, бәсекелес әйелдер Мисс Олимпиадаға кішігірім жарыстарда белгілі бір орындарға ие болып қана қатыса алады. Алайда, 1990 жылы Әйелдер арасындағы Pro World жарысының тоқтатылуынан кейін, Мисс Олимпиадаға іліккен жалғыз жарыс – Мисс Интернешнл болды. Осының салдарынан IFBB кәсіби карталары бар барлық әйелдерге Мисс Олимпиаданың есіктерін ашты, нәтижесінде отыз бәсекелес қатысты. Мичиганнан келген жаңа кәсіпқой Ленда Мюррей шешуші жеңіске жетіп, Кори Эверсонның орнын басты. Мюррей спорттағы ең басты тұлғаға айналды. 1991 жылы Ян Тана Классик атты жаңа кәсіби жарыс ұйымдастырылды. Жарыс өзінің промоутері, күнге күйдіретін өнімдерді сатушы атымен аталып, 2003 жылға дейін, Уэйн Демилия кеткенге дейін жыл сайын өткізілді (кейін 2007 жылы қысқа мерзімге қайта жаңғыртылды). Алғашқы жарысты Сью Гафнер жеңіп алды. Ян Тана Әйелдер арасындағы Pro World жарысының орнын толтып, өзінің барлық өмірі бойында про-свиттегі үшінші орынды иеленді. 1991 жылы Тоня Найт Мисс Интернешнл жарысын жеңіп, қайтадан бәсекеге оралды. 1991 жылғы Мисс Олимпиада жарысы алғаш рет тікелей эфирде көрсетілді. 1990 жылы екінші орын алған Бев Фрэнсис Ленда Мюррейге үлкен қарсылық көрсетті. Фрэнсис 1980-ші жылдардың ортасында бодибилдингпен айналыса бастаған, бұрын пауэрлифтингпен шұғылданған. Жылдар өте келе ол дене бітімін біртіндеп жетілдіріп, төрешілердің талаптарына сай келтірді. Алайда, ол 1991 жылғы жарысқа алдыңғы жылдарға қарағанда айтарлықтай үлкен болып келді. Фрэнсис кешкі көрсетілімге бара жатып көш бастады, ал Мюррей өзінің атағын сақтап қалу үшін барлық бірінші орынды дауыстарға мұқтаж болды. Мюррей осылай істеді, бір ұпай айырмасымен даулы жеңіске жетті. 1992 жылы тағы да дау-дамайлар туды, бұл жолы 1992 жылғы Мисс Интернешнл жарысында. Мюррей мен Фрэнсис бұрынғы Мисс Олимпиадада көрсеткен үлкен дене бітіміне жауап ретінде, есірткіге тәуелділік пен андрогендік жанама әсерлердің күшеюіне байланысты IFBB спортты «әйелдендіруге» тырысты. Бен Вайдер басқарған IFBB «әйелдік» ережелерді жасады; бағалау ережелерінің бірінде бәсекелестер «өте үлкен» болмауы керек делінген. Өте үлкен дене көлемі көбінесе ААС-ты көп пайдалануды талап етеді, сондықтан әйелдер көбірек андрогендік (еркектік) жанама әсерлерге ұшырайды, бұл әйелдердің жоғары деңгейдегі эстетикасын сақтауға және стандартты сақтауға тырысуын көрсетеді. Төрешілердің нұсқаулығында олар өте әйелдік және оңтайлы дамыған, бірақ әлсіз емес дене бітімін іздеп отырғаны айтылды. Жарыс жеңімпазы – неміс Anja Schreiner, көк көзді сары шашты, симметриялық дене бітімі бар, салмағы 130 фунт, бойы 5'7". Жеңісі жарияланған кезде, дене бітіміне қарағанда өлшемді артық көретіндердің наразылығына байланысты Арнольд Шварценеггер сахнаға шығып, «судьялар тозаққа кетсін» деп айтты. Көптеген бақылаушылар IFBB судьяларға ең мықты емес, ең жақсы сатылатын эстетикалық дене бітімін таңдауға нұсқау берді деп ойлады. 1992 жылғы Мисс Интернешнл британдық бәсекелес Паула Биркамшоумен болған оқиғаға да әйгілі. Биркамшоу Шрайнермен бірдей бойға ие болды және симметрия мен анықтығы да ұқсас болды, бірақ салмағы 162 фунт болғандықтан әлдеқайда көп бұлшық еті болды. Ол көрермендердің сүйіктісі болды, бірақ сегізінші орынға түсті. Әдетте, ең үздік он қатысушы жеңімпаздар жарияланған кезде шоу соңында шақырылады, бірақ судьялар Биркумшоуды сахнадан тыс ұстауға тырысып, тек алты үздікті шақырды. Бұл көрермендердің наразылығына әкелді. Көрермендер оның атын айғайлап, Биркумшоу сахнаға ең үздік алты қатысушымен бірге оралды. 1992 жылғы Мисс Олимпиадаға арналған Muscle & Fitness журналындағы жарнамада Шрайнер басты орынға ие болды, екі мәрте чемпион Мюррейді «сонымен қатар қатысатын» деген шағын хабарламаға тастады. Дегенмен, Мюррей «әйелдік» талаптарына сай келді және өзінің атағын сақтап қалды; Шрайнер алтыншы орынды иеленді және дереу жарыстан шықты. 1992 жылғы оқиғалардан кейін сот ережелері қайта жазылды. Жаңа ережелерде эстетикалық талаптар сақталды, бірақ жарыстар дене бітімін бағалау бойынша өткізілуіне рұқсат берілді. 1990 жылдан 1995 жылға дейін Ленда Мюррей спортта үстемдік құрды, Кори Эверсонның алты рет Мисс Олимпиада атағын жеңіп алған рекордын қайталады. Мюррейдің ең жақын бәсекелесі Лора Креавалле болды, ол үш рет Мисс Интернешнл титулын жеңіп алды және екі рет Олимпиадада Мюррейден екінші орын алды. Осы кезеңде үш негізгі жарысқа қосымша, бірнеше қосымша кәсіби жарыстар ұйымдастырылды. 1994 жылғы кестеде Лаура Бинетти жеңіп алған Канада Про Кубогы және Прагада өткен үш Grand Prix турнирінің біріншісі, оны Дрорит Кернес жеңіп алды. 1996 жылы Словакиядағы Grand Prix жарысы қосылды. Бұл жарыстар бәсекелестерге қосымша жүлде төлеу мүмкіндігін берді, сонымен қатар Мисс Олимпиадаға іліккендердің қатарын көбейтті. 1990-шы жылдардың ортасы бодибилдингте «Дориан дәуірі» деп белгіленді, сондай-ақ «есірткі жылдары» деп те аталады. 1996 жылы Ким Чизевски Николлс Мисс Интернешнл жарысын жеңіп, Мисс Интернешнл чемпионы Лора Креаваллениң орнын басты. Сондай-ақ 1996 жылы ол алты мәрте чемпион Ленда Мюррейді жеңіп алды. Бұл кәсіби әйел бодибилдерінің Мисс Интернешнл және Мисс Олимпиаданы бір жылдың ішінде жеңіп алғанының алғашқы жағдайы болды. Ол 1997 жылы Ленда Мюррейге қарсы Мисс Олимпиада титулын сақтап қалды, содан кейін Мюррей карьерасын аяқтады. 1997 жылғы Мисс Олимпиадада ол 1998 жылы ол Мисс Олимпиада титулын тағы да жеңіп алды. 1998 жылғы жарыс Чехияның Прага қаласында өткізілді, бұл жарыс алғаш рет АҚШ-тан тыс жерде өткізілді. Мухаммед Беназизаның өлімінен кейін, оның мәйітін тексеру нәтижесінде диуретиктерді көп пайдаланғаны анықталды, сондай-ақ Андреас Мюнзердің өліміне дәрігерлердің айтуынша, жылдар бойы стероидтар, өсу гормондары және диуретиктерді көп пайдаланғаны себеп болды, 1998 жылдан 2001 жылға дейін Халықаралық Бодибилдинг және Фитнес федерациясының (IFBB) Pro Division жарыстарында, мысалы Мисс Интернешнл және Мисс Олимпиадасында тек диуретиктерге тест жүргізілді. Бұған екі себеп болды: диуретиктер стероидтардан, өнімділікті арттыратын заттардан және өсу гормондарынан гөрі қауіпті, сонымен қатар IFBB 1998 жылдан 2001 жылға дейін Халықаралық Олимпиада комитетінен шартты танылу алды. Диуретиктерге оң нәтиже бергендер жарыстан шеттетіліп, жеңіп алған жүлдесінен айырылды. 1998 жылғы Мисс Интернешнл жарысында Леса Льюис, Гейл Мохер және Дениз Масино диуретиктерге тест нәтижесінде оң нәтиже бергені үшін жарыстан шеттетілді. 2000 жылғы Мисс Интернешнл жарысында Ирис Кайл және Таззи Коломб диуретиктерге оң нәтиже бергені үшін жарыстан шеттетілді. 2002 жылғы Мисс Олимпиадаға дейін диуретиктерге тест жүргізу тыйым салынды. 1998 жылғы EFBB Ұлыбритания чемпионатында Джоанна Томас жеңіл салмақ және жалпы чемпион атанды, 21 жасында IFBB кәсіби картасын алған ең жас әйел болды. 1999 жылғы Мисс Олимпиада жарысы 9 қазан күні Санта-Моника, Калифорнияда өткізуге жоспарланған. Алайда, жарысқа бір ай қалғанда IFBB жарыстың қаржылық себептерге байланысты, соның ішінде 1999 жылғы жарысқа билет сатылымның аз болуына байланысты тоқтатылғанын жариялады. Жарияланғаннан кейін туған қыжыл-құйықтар нәтижесінде жарыс 2 қазан күні Нью-Джерси штатының Секаукус қаласындағы Әйелдер мерекесінің аясында қайтадан жоспарланды (Кенни Кассел мен Боб Бонхам ұйымдастырды). Бірнеше көздерден, ең бастысы Flex журналынан 50 000 доллар көмек келді. Барлық алабұдында Ким Чизевски Николлс төртінші рет жеңіске жетті. Чизевски Николлс 1999 жылғы Мисс Олимпиаданы жеңіп алғаннан кейін бодибилдингтен кетті. Билл Доббинс айтуынша, ол IFBB құрған гендерлік дискриминация ережелеріне байланысты, олар спортта «әйелдік» және «бұлшық еттілік» ережелерін жақтады.

20002009 жыл

2000 жылы Халықаралық бодибилдинг және фитнес федерациясы (IFBB) кәсіби әйелдер бодибилдингі бөлімінде үш маңызды өзгеріс енгізді. Бірінші өзгеріс – салмақ санаттарын (жеңіл және ауыр салмақ) енгізу болды. Екіншісі – «Мисс Олимпиада» бұрынғыдай жеке жарыс ретінде өткізілмей, «Джо Вайдердің Олимпиада фитнес және көрсету апталығының» бір бөлігі болып, «Мистер Олимпиададан» бір күн бұрын өтетін болды. Үшінші өзгеріс – жаңа бағалау ережелері енгізілді. Джим Манион (Кәсіби төрешілер комитетінің төрағасы) жарысқа қатысушыларға жіберген хатында әйелдердің денсаулығына сай келбеті, беті, макияжы және тері түсі бойынша бағаланатынын мәлімдеді. Манионның хатында «симметрия, тұрпаты, айқындық және бұлшықеттілік, бірақ шектен тыс емес!» деген сөздер келтірілген. 2000 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысында Ондреа «Вики» Гейтс ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Интернешнл» титулын жеңіп алды, ал Бренда Раганот жеңіл салмақтағы «Мисс Интернешнл» титулын жеңді. Бұл Викки үшін жалпы есеп бойынша екінші, қатарынан екінші «Мисс Интернешнл» титулы болды. 2000 жылы өткен үш IFBB кәсіби жарысының тек «Мисс Интернешнл» ғана жалпы титулға ие болды. Кейіннен ауыр салмақ санатында үшінші орын алған Айрис Кайл және ауыр салмақ санатында бесінші орын алған Таззи Коломб диуретик қолданғаны үшін жарыстан шеттетілді. 2000 жылғы «Мисс Олимпиада» жарысында Ким Чизевский Николс зейнеткерлікке шыққаннан кейін Валентина Чепига ауыр салмақтағы «Мисс Олимпиада» титулын жеңіп алды, ал Андрулла Бланшетт жеңіл салмақтағы «Мисс Олимпиада» титулын жеңді. 2001 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысында Викки ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Интернешнл» титулын жеңіп алды, ал Дайана Кадо жеңіл салмақтағы «Мисс Интернешнл» титулын жеңді. Бұл Викки үшін жалпы есеп бойынша үшінші, қатарынан үшінші «Мисс Интернешнл» титулы болды. 2001 жылғы «Мисс Олимпиада» жарысында Валентина мен Андрулла титулдарынан айырылды. 12 жылдан кейін кәсіби бодибилдингке оралған және соңғы 10 жылдан бері IFBB кәсіби төрешісі болған Джульетта Бергманн жеңіл салмақтағы және жалпы «Мисс Олимпиада» титулын жеңіп алды, ал Айрис ауыр салмақтағы «Мисс Олимпиада» титулын жеңді. 2002 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысында Яксени Орикен ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Интернешнл» титулын жеңіп алды, ал Валентина жеңіл салмақтағы «Мисс Интернешнл» титулын жеңді. 2002 жылғы «Мисс Олимпиада» жарысында Ленда Мюррей Джульетта мен Айрис екеуінен де басым түсіп, ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Олимпиада» титулын жеңіп алды, ал Джульетта жеңіл салмақтағы «Мисс Олимпиада» титулын жеңді. 2002 жылы өткен Халықаралық бодибилдинг және фитнес федерациясы (IFBB) «General Nutrition Centers (GNC) Күш көрсетуі» про әйелдер бодибилдинг жарысында, ол 2002 жылғы «GNC Show of Strength & World Expo» аясында өткізілді, Яксени ауыр салмақтағы және жалпы титулдарды жеңіп алды, бұл оған 2003 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасына» қатысуға мүмкіндік берді, ал Валентина жеңіл салмақта жеңімпаз атанды. Билл Доббинстің сөзіне қарағанда, бұл жарыс «Арнольд Уикендінің жаңа нұсқасы болуы жоспарланған». Бұл IFBB «Мисс Интернешнл» жарысы сияқты тек шақыру арқылы өткізілді. Валентина Чепига, Айрис Кайл, Вики Гейтс (жарақат алғандықтан жарысты аяқтамады), Яксени Орикен, Гейл Моер, Фанни Барриос, Бет Робертс сияқты тәжірибелі кәсіби бодибилдерлер қатысты. Жарысқа көрермендердің аз келуіне себеп 2003 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасынан» 3 апта өткені және NPC Ұлттық әйелдер бодибилдингінен 2 апта бұрын өткені, сондай-ақ жарнаманың шектеулі болуы себеп болды. Жеңіл салмақта екінші орын алған Кэти ЛеФрансуа Прайст 2003 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасына» да қатысты. Бұл Айрис Кайлдың IFBB «Мисс Олимпиадасы» немесе IFBB «Мисс Интернешнл» емес, соңғы жарысы болды. 2003 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысында Яксени ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Интернешнл» титулын жеңіп алды, ал Валентина Кэти Присттен жеңіліп, жеңіл салмақтағы «Мисс Интернешнл» титулын жеңді. Бұл Яксени үшін жалпы есеп бойынша екінші, қатарынан екінші «Мисс Интернешнл» титулы болды. 2003 жылғы «Мисс Олимпиада» жарысында Ленда ауыр салмақтағы және жалпы «Мисс Олимпиада» титулын жеңіп алды, ал Джульетта жеңіл салмақтағы «Мисс Олимпиада» титулын жеңді. Ауыр салмақ және жеңіл салмақ санатында үшінші және екінші орындарды иеленгендер марапаттау рәсімі кезінде көрермендердің наразылығына тап болды. 2004 жылдың 8 қазанында 2004 жылғы IFBB GNC Show of Strength Pro әйелдер бодибилдинг жарысы 2004 жылғы GNC Show of Strength & World Expo аясында өткізілді. 2002 жылдан айырмашылығы, 2004 жылы бұл жарыс 2004 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасына» соңғы кәсіби іліктеме болды. Ол Эрнест Н. Мориал Нью-Орлеанс конгресс орталығынан Кобб галерея орталығына көшірілді. Бұл жарыс 2005 жылғы «Supersize She» деректі фильмінде көрсетілді. Хелл Нильсен мен Хизер Фостер жарақат алғандықтан жарыстан бас тартты. Яксени Орикен ауыр салмақтағы және жалпы титулдарды жеңіп алды, ал Нэнси Льюис жеңіл салмақтағы титулды жеңіп алды, бұл оған 2004 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасына» қатысуға мүмкіндік берді. Лиза Окланд ауыр салмақта үшінші орын алса, Джоанна Томас жеңіл салмақта екінші орын алды, екеуі де 2004 жылғы IFBB «Мисс Олимпиадасына» қатысуға құқық алды. Бұл соңғы IFBB GNC Show of Strength Pro жарысы болды. Мюррей 2004 жылы «Мисс Олимпиада» титулынан екінші рет айырылды. 1999 жылдан бері үздік кәсіби бодибилдер Айрис Кайл ауыр салмақта Мюррейді тікелей бәсекеде жеңіп, жеңіл салмақтағы жеңімпаз Даяна Кадодан басым түсіп, жалпы титулды жеңіп алды. Кайл «Мисс Интернешнл» және «Мисс Олимпиада» титулдарын бір жылда жеңіп алған екінші әйел болды, бұл көрсеткіш 1996 жылы Ким Чизевский Николсқа тиесілі болған. 2004 жылдың 6 желтоқсанында IFBB Professional Division Vice Chairman Джим Манион барлық IFBB кәсіби әйел спортшыларына «20 проценттік ереже» деп аталатын ережені енгізетін меморандум шығарды. Онда «Эстетикалық және денсаулық себептерімен IFBB Professional Division бодибилдинг, фитнес және фигура салаларындағы әйел спортшылардың бұлшықет мөлшерін 20 пайызға азайтуын сұрайды. Бұл бұлшықет мөлшерін 20 пайызға азайту туралы сұраныс бодибилдинг, фитнес немесе фигура саласында бәсекелесетіндігіне қарамастан, физикалық қажеттіліктеріне сәйкес келетін барлық әйел спортшыларға қолданылады. Барлық кәсіби төрешілер әйел физикасын бағалаудың дұрыс критерийлері туралы хабардар етілді» делінген. Әрине, бұл директива қызу пікірталас тудырды және көптеген әйелдер өздері «бұлшықет мөлшерін азайту қажеттігіне тап болған әйелдердің» қатарына жата ма екендігін ойлады. 2005 жылдың 20 сәуірінде IFBB 9 дауыс «жақтас», 1 дауыс «қарсы» және 3 дауыс «тарапсыз» нәтижесімен 2005–0001 қаулысын қабылдады, ол 2005 жылғы «Мисс Олимпиададан» бастап 2000 жылы қабылданған салмақ санаттары жүйесінің жойылатынын жариялады. 2005 жылғы жарыс маусымында Яксени Орикен Гарсия үшінші «Мисс Интернешнл» титулын жеңіп алды, содан кейін қорғаушы чемпион Айрис Кайлдан озып «Мисс Олимпиада» титулын жеңіп алды. 2005 жылғы тағы бір маңызды оқиға – 1999 жылдан бері жарысқа қатыспаған Житка Харазимованың оралуы болды. Харазимова жарысқа оралғаннан кейін Шарлотт Про жарысын жеңіп алды, бұл оған «Мисс Олимпиадаға» қатысуға мүмкіндік берді, онда ол төртінші орынды иеленді. Сонымен қатар, 2005 жылы «Supersize She» деректі фильмі жарық көрді. Деректі фильм британдық кәсіби әйел бодибилдері Джоанна Томасқа және 2004 жылғы GNC Show of Strength және 2004 жылғы «Мисс Олимпиадада» қатысқандығына арналған. 2006 жылы Айрис Кайл «Мисс Интернешнл» және «Мисс Олимпиада» титулдарын жеңіп алды, 2004 жылғы жетістігін қайталады. Айрис 2007 жылы «Мисс Интернешнл» және «Мисс Олимпиада» титулдарын үшінші рет жеңіп алды. Сонымен қатар, 2007 жылы қысқа ғана уақытқа Jan Tana Classic жарысы қайта жанданды, онда әйелдер үшін екі салмақ санаты болды. Жеңіл салмақтағы титулды Стефани Кесслер, ал ауыр салмақтағы титулды Сара Данлап жеңіп алды, ал Данлап жалпы жеңімпаз атанды. 2008 жылы Мартин Шёллердің «Female Bodybuilders» кітабы жарық көрді. Кітапта 2003 жылғы «Мисс Олимпиададан» 2008 жылғы IFBB New York Pro жарысына дейінгі бодибилдинг жарыстарынан алынған 63 кәсіби әйел бодибилдердің жақын портреттерінен тұратын монография ұсынылған. 2008 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысында Айрис Кайлды орналастыруға байланысты дау туды...

2010-2019 жылдар

Айрис Кайл 2010 және 2011 жылдары бір жылдың ішінде «Халықаралық мисс» және «Мисс Олимпия» титулдарын жеңіп алып, сәттілігін жалғастырды. 2012 жылы Айрис аяғына жарақат алғандықтан 2012 жылғы «Халықаралық мисс» сайысына қатыса алмады, бұл Ясени Орикен Гарсияға 2012 жылғы «Халықаралық мисс» титулын жеңуге мүмкіндік берді. Айрис 2012 жылғы «Мисс Олимпия» атағын жеңіп алды. Ол «Олимпия»ның жалпы есебінде сегізінші титулын жеңіп алды. Екі ауыр салмақ атағымен бірге ол Ли Хейни мен Ронни Коулменнің сегіз «Олимпия» титулын теңестірді, сондай-ақ Ленда Мюррейдің сегіз жалпы және екі ауыр салмақ «Олимпия» титулымен теңесті. Ол сонымен қатар «Олимпия»да жетінші рет жеңіске жетіп, Корина Эверсон мен Ленда Мюррейдің алты рет қатарынан «Олимпия»да жеңіске жеткен рекордтарын бұзды. 2013 жылғы «Халықаралық мисс» титулын Айрис Кайл қайтарып алды. Бұл оның жалпы есебінде жетінші «Халықаралық мисс» титулы болды. 2013 жылдың 7 маусымында Арнольд спорт фестивалінің ұйымдастырушысы Джим Лоример 2014 жылы Арнольд спорт фестивалінде «Арнольд Классик 212» кәсіби ерлер бодибилдингі бөлімі 2014 жылғы «Халықаралық мисс» әйелдер бодибилдинг жарысын алмастыратынын мәлімдеді. Лоример мәлімдемесінде: «Арнольд спорт фестивалі соңғы ширек ғасыр бойы «Мисс Интернешнл» арқылы әйелдер бодибилдингін қолдап келгенімен, бірақ жанкүйерлеріміздің сұранысына сай, 2014 жылдан бастап «Арнольд Классик 212» жарысын енгізу уақыты келді. Біз IFBB Pro League-дің ең танымал спортшылары үшін кәсіби бәсекелестік алаңын құруға қуаныштымыз» деді. 2013 жылғы «Мисс Олимпия» сайысында Айрис Кайл тоғызыншы «Олимпия» жеңісін жеңіп, оған басқа бодибилдерлерге қарағанда көп «Олимпия» титулын берді. Ол сондай-ақ «Олимпия»да сегізінші рет жеңіске жетіп, Ли Хейни мен Ронни Коулменнің сегіз рет «Олимпия» жеңімпаздарымен теңесті. 2014 жылғы «Мисс Олимпия» сайысында ол жалпы «Олимпия» жеңісінің оныншы рет жеңіп, өзінің бұрынғы тоғыз «Олимпия» жеңісінің рекордтысын жаңартты. Ол сондай-ақ Ли Хейни мен Ронни Коулменнің рекордын сегіз рет «Олимпия» титулын жеңіп, тоғыз рет «Олимпия» титулын жеңіп, оған барлық уақыттағы кез-келген бодибилдерге қарағанда жалпы және қатарынан «Олимпия» жеңімпаздарын берді. Жеңіс жеңгеннен кейін ол бодибилдингтен зейнеткерлікке шығатынын мәлімдеді. Кейінірек 2015 жылы Джо Вайдердің «Олимпия» фитнес және орындау апталығында «Мисс Олимпия» сайысының өткізілмейтіні туралы хабарланды. 2015 жылдың 8 наурызында Wings of Strength «Wings of Strength Rising Phoenix World Championships» жарысын құру туралы жариялады. «Мисс Олимпия»ның мұрагері ретінде қарастырылатын «Wings of Strength Rising Phoenix World Championships» «Мисс Олимпия» болған балдық біліктілік жүйесін қабылдады. Айрис Кайл зейнеткерлікке шыққаннан кейін және 2013 және 2014 жылдардағы «Олимпия» сайыстарының жүлдегері болған Алина Попа 2015 жылы жарақаттану салдарынан бәсекеге қатыспағаннан кейін, 2015 жылғы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында кім жеңеді деген сұрақ туындады. 2015 жылы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында 2014 жылы «Олимпия» байқауында 10-шы орын алған Маргарет «Марджи» Мартин бірінші «Rising Phoenix» титулын жеңіп алды және ең үздік позинг сыйлығын иеленді. Ол Хелле Тревино, Деби Ласзевски және Ясени Орикен Гарсия сияқты тәжірибелі спортшыларды жеңді. 2016 жылы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында Марджи өзінің екінші «Rising Phoenix» титулын жеңіп алды. Ол 2017 жылы Хелле Тревино жеңіп алған «Rising Phoenix» әлем чемпионатында қатыспады. 2018 жылғы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында Алина Попа Хелле Тревиноны жеңіп, Марджи Мартинді жеңіп, өзінің алғашқы «Rising Phoenix» титулын жеңіп алды. Содан кейін Алина бодибилдингтен кетіп қалды. 2019 жылғы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында Хель Марджиді жеңіп, екінші «Rising Phoenix» әлем чемпионатының титулын иеленді.

2020 қазіргі уақытқа дейін

2020 жылы 2019 жылғы «Rising Phoenix» әлем чемпионатында 7-орын алған, күтпеген жеңімпаз Андреа Шоу, ағымдағы «Rising Phoenix» айым титулының иесі Хелле Тревиноны жеңіп, алғашқы «Rising Phoenix» айым атағын жеңіп алды. Ол жеңіс тізбегін жалғастырып, 2020 жылы «Ms. Olympia» титулын да жеңіп алды. Сондай-ақ 2020 жылы американдық бодибилдер Джен Паски Якин әйелдер арасында мүгедектер бодибилдингі бойынша алғашқы IFBB кәсіби картасын алды. Андреа 2021 және 2022 жылдары «Rising Phoenix» әлем чемпионаты мен «Ms. Olympia» жарыстарында жеңіске жетіп, табысын одан әрі жалғастырды.

IFBB кәсіби картасының талаптары

"IFBB Pro" болу үшін алдымен IFBB Pro картасын алу керек. Бұл картаны жеңіп алу үшін бодибилдер алдымен аймақтық жарыстағы салмақ санатында жеңіске жетіп, одан кейін өз елінің Ұлттық чемпионатында бақ сынауы тиіс. Ұлттық чемпионаттың әр салмақ санатының жеңімпаздары жылдың жалпы чемпионын анықтау үшін жеке жарысқа қатысады. Федерацияға байланысты, жалпы чемпионға кәсіби карта тағайындалады. Кейбір федерациялар әр салмақ санатының жеңімпаздарына кәсіби карта ұсынады. Осының салдарынан, жыл сайын бірнеше бодибилдер Pro Card иегері атануы мүмкін. АҚШ-та NPC (National Physique Committee) IFBB-мен байланысты және IFBB Pro карталарын таратады. IFBB Pro картасын беруге құқығы бар жарыстар:

NPC әйелдердің Ұлттық чемпионаты үш салмақ санатын қамтиды: жеңіл, орта және ауыр салмақ. Конкурстың үш салмақ санатының жеңімпаздарының барлығы кәсіби мәртебе алуға құқылы. NPC USA чемпионатында үш салмақ санаты бар. Жалпы жеңімпаз кәсіби мәртебеге ие болады. IFBB Әлем чемпионатында әр салмақ санатының жеңімпазы кәсіби мәртебеге ие болады. IFBB Солтүстік Америка чемпионатының жалпы жеңімпазы кәсіби мәртебеге ие болады.

Дене шынықтыру және фигуралық жарыстар

Бодибилдингпен тығыз байланысты және көбінесе бір шараның аясында өткізілетін тағы екі жарыс түрі бар. Фитнес жарысында купальник көрсету және аэробика, би немесе гимнастика элементтерін қосатын қойылым бойынша баға берілетін кезең болады. Фигура жарысы – бұл әйелдер бодибилдингі мен гимнастиканы біріктіретін жаңа формат, ол дене симметриясы мен бұлшық ет тонусына баса назар аударады, ал бұлшық ет көлеміне бодибилдингке қарағанда әлдеқайда аз мән беріледі. Жарыс барысында әр әйел бикини киіп, түрлі поздарда көрсетіледі: алдынан, бүйірден және артынан. Позалар кезінде қолдар, иықтар, кеуде, қарын, жамбас және аяқтарды иілдіре отырып, оларды баса көрсету қажет. Төрешілер әйелдің дене бітімін мұқият бағалап, оның серпімділігі мен пішінін сандық түрде бағалайды. Фигура бөлімінде де сол бағалау критерийлері қолданылады, бірақ фитнес қойылымы болмайды.

Сексизм және кемсітушілік

Жыл Мистер Олимпиа сыйлық қоры Мисс Олимпиа сыйлық қоры Мисс Олимпиа сыйлық қоры арасындағы айырмашылық 1980 $25,000 $10,000 $15,000 1981 $25,000 $0 1986 $55,000 $50,000 $5,000 1989 $170,000 $71,000 $99,000 1991 $100,000 $93,500 $6,500 1992 $108,500 +$8,500 1993 $95,000 $5,500 1994 $90,000 $10,500 1995 $110,000 $115,000 +$5,000 1996 $104,500 $5,500 1997 $101,000 $9,000 1998 $50,000 $60,000 1999 2001 2003 2004 $120,000 $70,000 2005 $150,000 $71,000 $79,000 2006 $155,000 $84,000 2007 2008 $200,000 $61,000 $139,000 2010 $60,000 $140,000 2011 2012 $250,000 $190,000 2013 2014 $275,000 $50,000 $225,000 2020 $400,000 $95,000 $305,000 2021 $89,000 $311,000 2022 $95,000 $305,000 2023

Әйелдер дене күрдіру спортының пайда болған сәтінен бастап, әйелдер дене күрдіруге қатысты мизогиниялық көзқарастар болған, себебі әйелдер дене күрдірушілерінің дене бітімі жұқа және нәзік әйелдердің сұлулық стандартынан мүлдем өзгеше. «Халықтық мәдениет туралы зерттеулер» еңбегінде А.Дж. Рэндалл және т.б. осыны патриархалды қоғамның салдары ретінде сипаттайды, ол әйелдік күштің қоғамның гендерлік күтулеріне сәйкес келетін денелерді өзгерту арқылы қалыптасатынын басады. Әйелдер гендерлік күтулерден алшақтағанда, қоғамның оларға деген әйелдік көзқарасы төмендеуі мүмкін. Әйелдер дене күрдірушілері осы сынға ұшырайды, себебі олар көбінесе еркектік тұлғамен байланысты денелерді жасайды. Осыған қарамастан, әйелдер дене күрдірудің адал жанкүйерлерінің көп саны бар. Халықаралық дене күрдіру және фитнес федерациясы әйелдер дене күрдіру спортына қатысты бірнеше ережелерді өзгертіп, күтілетін әйелдік бейнеге қатысты жаңа талаптар қойды. 1992 жылы IFBB судьяларға «тынышсыз» (яғни тым мықты) бәсекелестерден ұпай алу арқылы спортты «әдемілеуге» тырысты. IFBB 2000 жылы әйелдердің бұлшық еттерін тағы да азайту қажеттігін атап, ережелерді өзгертті. 2005 жылғы «Мисс Интернешнл» жарысынан бұрын IFBB әйелдердің өздерінің бұлшық ет массасын 20%-ға азайтуын талап ететін тағы бір ереже шығарды. Бунселл мен Шиллинг ерлер дене күрдіруі өзгермегенін айтады, себебі олардың денелері еркектік ретінде қарастырылады, ал әйелдер дене күрдіруінің ережелері әйелдерге бірдей бұлшықетке жетуге кедергі келтіреді. «Generation Iron 2» деректі фильмінде Айрис Кайл 2016 жылғы Wings of Strength Rising Phoenix World Championships жарысына қатысқысы келетінін айтқан, бірақ жарыс ұйымдастырушысынан оның қатысуы үшін қайта біліктілік алуы керек деген электрондық хат алды. «Мисс Олимпиада» ережелеріне сәйкес, бұрынғы «Мисс Олимпиада» чемпиондары өмір бойына біліктілік алған. Ол олармен «келіспейтін» жұмыс істеуге шақырылғанын, бірақ ұсыныстан бас тартқанын айтты. Ол «секс жақсы сатылады» және кейбір әйелдер дене күрдірушілерді құдайға табынушылар ретінде сатуға тырысады деді. Кейінірек оған 2016 жылғы Wings of Strength Rising Phoenix World Championships-ке арнайы шақыру берілсе де, ол қатысудан бас тартты, оның орнына жігіті Хидетада Ямагишиді 2017 жылғы Arnold Classic ерлер физикасына дайындауға және олардың бизнес-жобасына назар аударды.

Үкімет тыйым салады

Ауғанстан – Әйелдерге бодибилдингпен айналысуға тыйым салынған. Иран – 2017 жылдың 18 қаңтарында ирандық әйел бодибилдер жеңсіз сергіп тұрған өзінің суретін әлеуметтік желіге жариялағаннан кейін "ашық-жалаңаш" деп тұтқындалды. Бұл жағдайда "ашық-жалаңаш" дегені, бас киімсіз немесе қол-аяқ сияқты дене мүшелерін ашық көрсететін әйелдерді білдіреді.

Саясат

2001 жылы Кэти Арнольди, бодибилдинг карьерасы туралы «Химикалық қызғылт» атты кітап жазған бұрынғы бодибилдер, индустрияның ішкі шеңберіндегілердің бәрін білетінін, бірақ спорттың бодибилдерлерді стероидтарға қатаңрақ тексеруге құлшынбастығын, себебі үлкен дене бітімі үлкен табыс әкеледі деді. 2005 жылы «Supersize She» теледокументалды фильмінде Джоанна Томасқа стероид қолдану туралы сұрақ қойғанда, ол сарказммен: «Иә, бәрі стероидтар туралы, білесіз бе. Біз стероидтар ішіп, осылай боламыз. Бірнеше апта бойы үйде осыны жасап көріңіздер, сосын өзіңізді қалай көретініңізді қараңыз» деді. Ол сондай-ақ: «Қайсысын қаласаң, соны ал. Көптеген адамдар маған ұқсамайды. Менің 15 жасымнан бері осы спортқа деген адалдығым осы. Бұл тек адамдар не ішетіні туралы емес, бұл – осы», – деп, миын көрсетті. 2020 жылы Джоанна қайтыс болғаннан кейін, оның анасы Мэри жасаған мәлімдемеде Джоанна 20 жасында Манчестерге көшіп, стероидтар қабылдауды бастағанын айтты. Оның жеке дәрігері Джоаннаның бодибилдинг карьерасында стероидтар мен анаболикалық стероидтарды, сондай-ақ заңсыз есірткілер мен тағайындалған дәрі-дәрмектерді қолданғанын мәлімдеді. 2022 жылы «Physical World» бағдарламасында Ан Си Хёнмен сұхбаттасқанда Айрис Кайл өзінің алғашқы екі әуесқой бодибилдинг сайысынан кейін өнімділікті арттыратын заттарды (ПЭД) қабылдауға кіріскенін мойындады. Ол бұл шешімге әуесқой бодибилдер ретінде, сахнадағы басқа әуесқой әйел бодибилдерлермен салыстырғанда өзін тым кішкентай сезінуі себеп болғанын айтты. Ол «әйелдердің бүгінгі таңдағы бұлшық еттерінің тығыздығын ПЭД болмаса дамыту мүмкін емес» және «бұл әйелдер бодибилдингінің бір бөлігі» екенін мәлімдеді. Ол әйелдерге «әйелдерге арналған ПЭД көп емес» екенін, «көптеген ПЭД ерлерге арналған» екенін кеңес берді. Сондай-ақ, ол әйелдерге зерттеу жүргізуді және дозаны сақтауды ұсынды, себебі әйелдердің бодибилдер дене бітімін қалыптастыруға уақыт керек.

Халықаралық бодибилдинг және фитнес федерациясының (IFBB) кәсіби лигасының саясаты

2008 жылғы MSNBC телеарнасының "Hooked: Muscle Women" деректі фильмінде айтылғандай, IFBB Pro League федерациясы өз құрамында жарысатын спортшыларды жүйелі түрде допингке тексермейді. Сондай-ақ, сол деректі фильмде Кристи Хокинс стероидтардың "барлық спорт түрлерінде кең таралғанын, бірақ біздің жағдайымызда олар көбірек көзге түседі" деп мәлімдеді.

IFBB Pro Лигасының және Ұлттық физикалық комитетінің (NPC) саясаты

2001 жылы NPC өкілі Сэнди Рэналли допинг-тест жасау тым қымбат екенін айтты. "Шындығында, біздің спорт түріміз өте шағын болғандықтан, қаржылық тұрғыдан оңай емес", - деді Раналли спортшыларды допингке тексеру туралы. Дегенмен, олар кейде кездейсоқ тестілеу жүргізуге тырысатынын айтты. Раналли сондай-ақ: "Стероидтар барлық спортта бар. Бірақ стероидтарсыз бәсекеге қабілетті деңгейге жете алмайсың деудің өзі жалған" деді. Қазіргі тренд, яғни төрешілердің жарыстарда "әйелдік" дене бітімін іздеуі, әйел бодибилдерлер арасында көкірек имплантациясы арқылы көкірек көлемін арттыру процедурасын күнделіктіге айналдырып отыр. Кәсіби бодибилдерлердің 80% дененің жоғарғы және төменгі бөлігінің арақатынасын сақтау үшін көкірек импланталарын салады деп есептеледі. 1989 жылы Канзас және Миссури штаттарындағы жарысқа қатысатын әйел бодибилдер арасында жүргізілген зерттеуде олардың 10% стероидтарды тұрақты түрде қолданатыны анықталды. Бодибилдерлер орташа есеппен екі түрлі стероид қолданғанын айтты, олар нандролон, оксандролон, тестостерон, метадиенон, болденон және станозолол сияқты препараттарды қамтыды. 1991 жылы стероид қолданған тоғыз әйел ауыр атлет және қолданбаған жеті әйелді зерттеуде күш пен төзімділік маңызды спорт түрлерінде әйелдердің тестостерон мен анаболикалық стероидтерді өздігінен қолданатыны байқалды. Анаболикалық стероид қолданған тоғыз адамның жетісі бір уақытта бірнеше анаболикалық стероид қолданды. Тестостерон инъекциялаған әйелдерде қандағы тестостерон деңгейі 30 есе жоғарылаған. Олардың үшеуінің тестостерон деңгейі қалыпты еркектердің деңгейінен асып кеткен. Стериод қолданған әйелдерде жыныс гормоны байланыстыратын глобулиннің және қалқанша безін байланыстыратын ақуыздардың деңгейінің айтарлықтай төмендегені байқалды. Сонымен қатар, ауыр атлеттерде жоғары тығыздықты липопротеин холестеринінің 39%-ға төмендегені анықталды. Зерттеуге қатысушылардың көпшілігі анаболикалық стероидтарды үнемі қолданған, бұл осы әйелдерде ертерек атеросклероз және басқа да аурулардың дамуына қатысты алаңдаушылық тудырады. 2000 жылы жасалған сауалнамада әйел бодибилдерлердің үштен бірі стероидтарды бұрын немесе қазіргі уақытта қолданғанын, ал стероид қолданбағандардың жартысы эфедрин сияқты өнімділікті арттыратын препараттарды қолланғанын мойындады. Зерттеушілер стероид қолданған әйелдердің стероид қолданбаған әйелдерге қарағанда мықтырақ екенін және басқа да өнімділікті арттыратын заттарды жиі қолданатынын анықтады. Әйелдер бодибилдингінде танымал болғанына қарамастан, әйелдер арасында стероидтарды қолдану, ерлер бодибилдингінен айырмашылығы, тыйым салынған тақырып болып саналады және әйелдер арасында сирек мойындалады. IFBB өнімділікті арттыратын препараттарды қолдануға ресми түрде тыйым салғанмен, спортшыларды қатаң түрде тексермейді. 2009 жылы ерлер мен әйелдер арасында жасалған сауалнамада анаболикалық-андрогендік стероидтарды көбінесе ерлер қолданса, анаболикалық-андрогендік стероидтарды қолданатын әйелдердің көп бөлігі бәсекеге қабілетті бодибилдерлер немесе ауыр атлеттер екені анықталды, ал тек 33,3% өзін жарысқа қызығушылық танытпайтын "демалыс атлеті" деп сипаттады. Сауалнама нәтижесінде әйелдердің 75%-ы кіндік безінің үлкейгенін сезінген, жартысының етеккірінің циклі бұзылған және дауысының өзгергенін байқаған. Дегенмен, олардың 90%-ы стероидтарды қолдануды жалғастыратынын айтты.

Мәдени сілтемелер

Шығарылу күні Медиа атауы Эпизод атауы Медиа түрі 3 мамыр 1985 Pumping Iron II: The Women Американдық деректі фильм 1995 Джеральдо Американдық күндізгі теледидар таблоидтық ток-шоуы 2000 On the Inside Бодибилдерлер Американдық теледидар деректі шоуы 18 тамыз 2000 The Cell Американдық-неміс фильмі 16 қазан 2000 Луи Терудің Weird Weekends Body Building Британдық теледидар деректі шоуы 2001 Ең үлкен денелер Американдық теледидар деректі фильмі 3 мамыр 2002 Сабрина - жасөспірім сиқыршы Мистер Гудманды жүргізу Американдық теледидар ситкомы 2 ақпан 2003 Симпсонс Маның күшті қолы Американдық анимациялық ситком 18 қазан 2004 Табу Гендерлік өзгерістер Американдық деректі теледидар шоуы 12 желтоқсан 2004 Тоталь шпиондар! The Incredible Bulk Француз-канад балалар мен жасөспірімдерге арналған анимациялық комедиялық ситком сәуір 2005 Суперсайд She Британдық теледидар деректі фильмі 19 қаңтар 2008 Үлкен, күшті, жылдам* Американдық деректі фильм 27 сәуір 2008 Құмар: Бұлшықет әйелдері Американдық теледидар деректі фильмі ? The Oliver Geissen Show Неміс ток-шоуы 9 қыркүйек 2008 Wipeout The Special Episode Америка теледидар ойыны 9 мамыр 2010 Twisted Sisters Американдық деректі фильмі 12 мамыр 2017 Generation Iron 2 Американдық деректі фильмі 7 маусым 2017 Swole The Last of the Iron Sisters Америка-Канада деректі веб-сериалы 11 ақпан 2019 Америкалық әке! One Woman Swole Америка ересектерге арналған анимациялық ситкомы 8 наурыз 2024 Love Lies Bleeding Америкалық романтикалық қылмыстық драмалық фильм