Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Уэтли (ағылш. Whately) – АҚШ-тың Массачусетс штатындағы Франклин округіндегі қала. 2020 жылғы халық санауы бойынша халқы 1607 адамды құрайды. Бұл Спрингфилд, Массачусетс қалалық статистикалық аймағының бір бөлігі.
Whately ('/hw//eɪ//t//l//i/; WAITlee) is a town in Franklin County, Massachusetts, United States. The population was 1,607 at the 2020 census. It is part of the Springfield, Massachusetts Metropolitan Statistical Area.
Тарих
Вейли алғаш рет 1672 жылы Хэтфилдтің солтүстік бөлігі ретінде қоныстанды. Қала Хэтфилдтің қалған бөлігінен қашықтығына байланысты бөліну үшін бейбіт түрде өтініш жасады және 1771 жылы ресми түрде құрылды, губернатор Томас Хатчинсон оны Томас Уэтелидің құрметіне атады – ол парламент мүшесі болған және оның Хатчинсонға жазған хаты кейін Хатчинсонның қызметтен алынуына себеп болған дауға қатысты. 1971 жылы қаланың 200 жылдығын тойлау кезінде Томас Уэтелидің ұрпағы Джулиан Уэтели қалаға келді. Вейли штаттағы алғашқы джин зауытының орны болды, сондай-ақ жүн және жиһаз фабрикалары сияқты басқа да шағын өндіріс орындары да болды. Қала суын ауыл шаруашылығына, оның ішінде сүт өндірісіне және Индонезиядан тыс жердегі сирек кездесетін Суматра темекі егістеріне пайдаланды.
Whately was first settled in 1672 as a northern section of Hatfield. The town peaceably petitioned for separation from the town because of its relatively long distance from the rest of Hatfield, and was officially incorporated in 1771, named by Governor Thomas Hutchinson for Thomas Whately, a Member of Parliament whose letter to Hutchinson would later be involved in the controversy which brought on Hutchinson's dismissal. Julian Whately, a descendant of Thomas, visited the town during the Bicentennial celebration in 1971. Whately was the site of the state's first gin distillery, as well as other small mills, including wool and furniture mills. The town also used the water in town for agricultural pursuits, including dairying and one of the few Sumatran tobacco fields outside of Indonesia.
География
Құрама Штаттардың халық санағы бюросының мәліметтері бойынша, қаланың жалпы ауданы 20,7 шаршы миль (54 км2) құрайды, оның ішінде 20,2 шаршы миль (52 км2) – құрлық, ал 0,5 шаршы миль (1 км2), яғни 2,32% – су. Уэти округтың оңтүстік шекарасында, Гэмпшир округінің солтүстігінде орналасқан және солтүстік-батыста Конвей, солтүстік-шығыста Дирфилд, шығыста Сандерленд, оңтүстікте Хэтфилд және батыста Уильямсбургпен көршілес. Уэти Гринфилдтен оңтүстікке қарай 11 миль (18 км), Спрингфилдтен солтүстікке қарай 26 миль (42 км) және Бостоннан батысқа қарай 95 миль (153 км) қашықтықта жатыр. Уэти Пионер аңғарындағы Коннектикут өзенінің батыс жағасында орналасқан. Қаланың батыс бөлігі төбелі, ең биік нүктесі – 299 метрлік Естер тауы. Төбелерден шығысқа қарай Милл өзені қала арқылы ағып өтеді, оның шығысында батпақты жерлер мен қаладағы Үлкен батпақ бұлағы бар. Қаланың оңтүстік-шығысында Коннектикут өзеніне жақын батпақты жерлер және олардың арасында шағын көлдер орналасқан. Екі өзеннің маңындағы жердің көп бөлігі егістікке айналдырылған. Уэти арқылы 91-ші тас жол өтеді, ол қаладан солтүстіктен оңтүстікке қарай жүреді және 23-ші шығу арқылы АҚШ 5-ші бағытынан және бірге жүретін Массачусетс 10-шы бағытынан қол жеткізуге болады. Бұл бағыттар тас жолмен шамамен қатар жүреді және қала ішінде екі рет кесіп өтеді. Қаланың солтүстігінде 116-шы бағыттың қысқа, 200 ярдтық бөлігі 5 және 10-шы бағыттармен бірдей жолды ұстанады, ал тағы 400 ярдтық бөлігі шығысқа қарай Дирфилд қаласына қайта оралады, бұл тас жолдың қайта құрылуының нәтижесінде болды. Уэти көршілес Хэтфилдпен бірге Пилигрим әуежайын, шағын, жалпы авиациялық әуежайды бөлісті, бірақ алаң жабылып, қазір егістік жер ретінде пайдаланылады. Ең жақын жалпы авиациялық әуежайы – Нортгемптон әуежайы, ал ең жақын ұлттық әуе қызметі Коннектикут штатының Виндзор-Локстағы Брэдли халықаралық әуежайында орналасқан.
According to the United States Census Bureau, the town has a total area of 20.7 square miles (54 km2), of which 20.2 square miles (52 km2) is land and 0.5 square miles (1 km2), or 2.32%, is water. Whately lies along the southern border of the county, north of Hampshire County, and is bordered by Conway to the northwest, Deerfield to the northeast, Sunderland to the east, Hatfield to the south, and Williamsburg to the west. Whately is located 11 mile (18 km) south of Greenfield, 26 mile (42 km) north of Springfield, and 95 mile (153 km) west of Boston. Whately lies along the western banks of the Connecticut River in the Pioneer Valley. The western part of town is hilly, with the highest point being the 980 feet (299 m) Mount Esther. East of the hills, the Mill River flows through town, with some swampland to the east between it and the Great Swamp Brook, a tributary which meets in the town. There is more marshy land in the southeast of town, closer to the Connecticut, and some small ponds between the two. Much of the land around the two rivers is cleared for farmland. Whately is crossed by Interstate 91, which passes from north to south in the town, and is accessed at Exit 23 by U. S. Route 5 and the concurrently running Massachusetts Route 10. The combined routes run roughly parallel to the interstate, crossing it twice in the town. In the north of town, a short, 200 yard stretch of Route 116 follows the same road as Routes 5 & 10 before another 400 yard stretch heads east back into the town of Deerfield, a result of the realignment of the route due to the building of the interstate. Whately shared the Pilgrim Airport, a small, general aviation airport, with neighboring Hatfield, but the field was closed and is currently used as farmland. The nearest general aviation airport is Northampton Airport, with the nearest national air service being at Bradley International Airport in Windsor Locks, Connecticut.
Демография
2000 жылғы санақ бойынша қалада 1573 адам, 629 үй шаруашылығы және 425 отбасы тұрды. Халық саны бойынша Уэтели Франклин округінің жиырма алты қаласының арасында он бесінші, ал Массачусетс штатының 351 қаласы мен қалашығының арасында 305-ші орында болды. Халық тығыздығы , округ бойынша он екінші және штат бойынша 297-ші орынды иеленді. Қаланың нәсілдік құрамы: 97,97% ақ нәсілді, 0,51% афроамерикалық, 0,13% американдық үндістер, 0,51% азиялық, 0,32% басқа нәсілдерден және 0,57% екі немесе одан көп нәсілді. Кез келген нәсілдегі испан немесе латын американдықтары халықтың 1,14% құрады. 629 үй шаруашылығының 29,6%-ында 18 жасқа дейінгі балалар тұрды, 55,6%-ы бірге тұратын некедегі жұбайлар, 7,2%-ы күйеуі жоқ әйелдер басқаратын үйлер, ал 32,4%-ы отбасы емес. Барлық үй шаруашылықтарының 23,5%-ы жеке адамдардан тұрды, ал 8,6%-ында 65 жасқа толған немесе одан асып кеткен жалғыз адамдар тұрды. Үй шаруашылығының орташа мөлшері 2,48 адам, ал отбасының орташа мөлшері 2,96 адамды құрады. Қала тұрғындарының жас бойынша таралуы: 21,8%-ы 18 жасқа дейінгілер, 6,1%-ы 18-24 жас аралығындағылар, 30,2%-ы 25-44 жас аралығындағылар, 29,6%-ы 45-64 жас аралығындағылар және 12,3%-ы 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендер. Орташа жас 41 жасқа тең. Әр 100 әйелге 100,9 еркек шақ келді. 18 жастан асқан әйелдердің әр 100-іне 101,3 еркек шақ келді. Үй шаруашылығының орташа жылдық табысы 58 929 доллар, ал отбасының орташа жылдық табысы 66 488 долларды құрады. Ер адамдардың орташа жылдық табысы 45 208 доллар, ал әйелдердің орташа жылдық табысы 28 177 долларға тең. Қаланың жан басына шаққандағы орташа жылдық табысы 27 826 долларды құрады. Отбасылардың 1,8%-ы және халықтың 3,0%-ы кедейлік шегінен төмен тұрды, оның ішінде 18 жасқа дейінгілердің 1,8%-ы және 65 жасқа толған немесе одан асып кеткендердің 2,4%-ы.
As of the census of 2000, there were 1,573 people, 629 households, and 425 families residing in the town. By population, Whately ranked fifteenth of the twenty six towns in Franklin County, and 305th of the 351 cities and towns in Massachusetts. The population density was , which ranked twelfth in the county and 297th in the Commonwealth. There were 652 housing units at an average density of The racial makeup of the town was 97.97% White, 0.51% African American, 0.13% Native American, 0.51% Asian, 0.32% from other races, and 0.57% from two or more races. Hispanic or Latino of any race were 1.14% of the population. There were 629 households, out of which 29.6% had children under the age of 18 living with them, 55.6% were married couples living together, 7.2% had a female householder with no husband present, and 32.4% were non families. Of all households 23.5% were made up of individuals, and 8.6% had someone living alone who was 65 years of age or older. The average household size was 2.48 and the average family size was 2.96. In the town, the population was spread out, with 21.8% under the age of 18, 6.1% from 18 to 24, 30.2% from 25 to 44, 29.6% from 45 to 64, and 12.3% who were 65 years of age or older. The median age was 41 years. For every 100 females, there were 100.9 males. For every 100 females age 18 and over, there were 101.3 males. The median income for a household in the town was $58,929, and the median income for a family was $66,488. Males had a median income of $45,208 versus $28,177 for females. The per capita income for the town was $27,826. About 1.8% of families and 3.0% of the population were below the poverty line, including 1.8% of those under age 18 and 2.4% of those age 65 or over.
Үкімет
Whately ашық қалалық кеңес үлгісін қолданады және оны әкімшілер кеңесі мен әкімшілік көмекші басқарады. Қаланың өз полиция, өрттен қорғау және коммуналдық қызметтер бөлімдері, сондай-ақ өз пошта бөлімі бар. Көптеген штаттық кеңселер мен аймақтық қалдықтарды басқару орталығы Гринфилд қаласында орналасқан болса да, қала шын мәнінде Хэмпшир округінің бұрынғы орталығы Нортгемптонға жақын. Ең жақын аурухана да Нортгемптон қаласында. Штат деңгейінде Whately Массачусетс штаты Өкілдер палатасында Бірінші Франклин округі арқылы өкілдік етіледі, ол Франклин округінің оңтүстік-шығыс бөлігінің үштен бірін және солтүстік-орталық Хэмпшир округінің қалаларын қамтиды. Массачусетс Сенатында қала Хэмпшир және Франклин округі арқылы өкілдік етіледі, ол шығыс Франклин және Хэмпшир округтерінің көп бөлігін қамтиды. Қаланы Whately полиция департаменті патрульдейді, Массачусетс штаты полициясының "B" жасағының Нортгемптон штаб-жағынан (казармасынан) көмек алады. Ұлттық деңгейде Whately Массачусетс штатының 2-ші округінің құрамында АҚШ Өкілдер палатасында өкілдік етіледі және Уорстер қаласының Джим Макговерні өкілі болып табылады. Массачусетс штатын АҚШ Сенатында аға сенатор Элизабет Уоррен және кіші сенатор Эд Марки ұсынады.
Whately employs the open town meeting form of government, and is led by a board of selectmen and an administrative assistant. The town has its own police, fire and public works departments, as well as its own post office. While most state offices and the regional waste management area are based in Greenfield, the town is actually closer to Northampton, the former seat of Hampshire County. The nearest hospital is also in Northampton. On the state level, Whately is represented in the Massachusetts House of Representatives by the First Franklin district, which includes the southeastern third of Franklin County and towns in north central Hampshire County. In the Massachusetts Senate, the town is represented by the Hampshire and Franklin district, which includes much of eastern Franklin and Hampshire Counties. The town is patrolled by the Whately Police Department, with backup from the Headquarters (Northampton) Barracks of Troop "B" of the Massachusetts State Police. On the national level, Whately is represented in the United States House of Representatives as part of Massachusetts's 2nd congressional district, and is represented by Jim McGovern of Worcester. Massachusetts is represented in the United States Senate by senior Senator Elizabeth Warren and junior Senator Ed Markey.
Білім
Уэтли Конвей, Дирфилд және Сандерленд қалаларын қамтитын Frontier Regional және 38-ші округ мектептерінің мүшесі. Әр қалада өз бастауыш мектебі бар, ал Уэтли бастауыш мектебі қаланың мектепке дейінгі дайындықтан бастап алтыншы сыныпқа дейінгі оқушыларына қызмет көрсетеді. Төрт қаланың барлығы да жетіншіден он екінші сыныпқа дейінгі оқушыларын Дирфилдтегі Frontier Regional High School-ға жібереді. Жақын орналасқан Дирфилдте бірнеше жеке мектеп бар, ал Гринфилд және Нортгемптон аймақтарында одан да көп. Ең жақын қоғамдық колледж Гринфилд қаласында, ең жақын мемлекеттік колледж Вестфилд мемлекеттік университетінде, ал ең жақын мемлекеттік университет Массачусетс Амхерст университетінде орналасқан. Нортгемптон аймағында, оңтүстік-шығысқа қарай, Бес колледж және Жеті әйел бауырлас колледждеріне кіретін бірнеше жеке колледждер бар.
Whately is a member of Frontier Regional and Union 38 School Districts, which also includes Conway, Deerfield and Sunderland. Each town operates its own elementary school, with Whately Elementary School serving the town's students from Pre K through sixth grades. All four towns send seventh through twelfth grade students to Frontier Regional High School in Deerfield. There are several private schools in neighboring Deerfield, with more in the Greenfield and Northampton areas. The nearest community college, Greenfield Community College, is located in Greenfield. The nearest state college is Westfield State University, and the nearest state university is the University of Massachusetts Amherst. The nearest private colleges, including members of the Five Colleges and Seven Sisters, are located southeast in the Northampton area.