Кіріспе
Болгар спринтері Ивет Мирослава Лалова Коллио (; 1984 жылғы 18 мамырда Софияда туған) – 100 метр және 200 метрлік спринт жарыстарында маманданған болгар спортшысы. Ол 100 метр қашықтығындағы жүгіру тарихындағы ең жылдам әйелдердің қатарында 13-орында. 2004 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында 100 метрде төртінші, ал 200 метрде бесінші орынды иеленді. 2005 жылдың маусымынан 2007 жылдың мамыр айына дейін басқа спортшымен соқтығысу салдарынан алған аяқ жарақатынан кейін оның мансабы екі жылға тоқтап қалды. 2012 жылдың маусымында ол әйелдер арасындағы 100 метрлік жүгіруде 2012 жылғы Еуропа чемпионатында алтын медаль жеңіп алды. 2016 жылдың шілдесінде 2016 жылғы Еуропа чемпионатында әйелдер арасындағы 100 және 200 метрлік қашықтықта екі күміс медальді қанжығасына таңды. Ол бес рет Олимпиада ойындарына қатысқан.
Ivet Miroslavova Lalova Collio (; born 18 May 1984, in Sofia) is a Bulgarian athlete who specialises in the 100 metres and 200 metres sprint events. She is the 13th fastest woman in the history of the 100 metres. She finished fourth in the 100 metres and fifth in the 200 metres at the 2004 Summer Olympics. Her career was interrupted for two years between June 2005 and May 2007 due to a leg injury sustained in a collision with another athlete. In June 2012 she won gold at the 2012 European Athletics Championships in the Women's 100 metres. In July 2016 she won two silver medals at the 2016 European Athletics Championships in both the Women's 100 and 200 metres. She has participated in five editions of the Olympic Games.
Балалық шағы мен жас шағы
Лалованың ата-анасы Мирослав Лалов пен Лилия Лалова спортшылар болған. Мирослав 1966 жылы Болгарияның 200 метрлік жүгіруде чемпионы атанды. Лалова 10 жасында жүзу және гимнастикамен айналыса бастады, бірақ көп ұзамай жеңіл атлетикаға көшті. Ол 2000 жылы 100 метрлік қашықтықта Болгария жасөспірімдер чемпионатында жеңіске жетті, ал 2001 жылы IAAF жастар арасындағы әлем чемпионатында 200 метрлік қашықтықта төртінші орын алды. 2003 жылғы Еуропа жасөспірімдер чемпионатында ол 100 метр және 200 метрлік жүгіруде жеңімпаз атанды.
Алғашқы табыстары мен алғашқы алтын медалі (2004-2005)
2004 жылғы 19 маусымда Пловдивте Лалалова Ирина Приваловамен бірге 100 метрлік жүгіруде (сол кезде) тарихтың алтыншы ең жылдам әйелі деп танылды, 10,77 секунд көрсетіп. 2004 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында ол әйелдер арасында 100 метрлік жүгіруде 4-орынды, ал 200 метрлік жүгіруде 5-орынды иеленді. 2005 жылғы Еуропа чемпионатының жабық ырғақ жарысында 200 метрлік қашықтықта 22,91 секунд көрсеткені үшін алтын медальмен марапатталды.
Жазғы жамбас жарақат (2005)
2005 жылы 14 маусымда Лалованың мансабы Афинадағы Супер Гран-приде 100 метрлік спринтке дайындық кезінде тағы бір спортшымен соқтығысып, оң жамбас сүйегін сындырғаннан кейін тоқталды. 2006 жылдың маусым айында Болгария Ұлттық Олимпиада комитеті оқиғадан кейін көрсете білген әдептілігі үшін оған Халықаралық Олимпиада комитетінің "Спорт және Әділ Ойын" сыйлығын табыс етті, ол қарсыласынан немесе жарыс ұйымдастырушыларынан өтемақы талап етуден бас тартқан еді. Лалова 2006 жылғы Еуропа жеңіл атлетика чемпионатында тамыз айында өткен сайлау нәтижесінде 2006–2010 жылдарға Еуропа жеңіл атлетика қауымдастығының Спортшылар комиссиясына мүше болып тағайындалды.
Жарысқа оралу (2007-2011)
Лалова 2007 жылғы 29 мамырда Белградтағы Артур Такач мемориалында 100 метрді 11,26 секундта жеңіп, қайтадан жарысқа қатыса бастады. 2007 жылдың тамызында Осакадағы IAAF әлем чемпионатында әйелдер арасындағы 100 метрлік спринтте ширек финалға өтті, бірақ ілгерілеуге мүмкіндік таппады, 11,33 секунд көрсетіп бесінші орынды иеленді. 2008 жылғы жазғы Олимпиада ойындарында Лалова әйелдер арасындағы 100 метрлік жарыстың жартылай финалында жолданды, өз топтамасында 11,51 секундпен жетінші орын алды, ал әйелдер арасындағы 200 метрлік жарыстың екінші турында қатысуын аяқтады. 2011 жылдың наурыз айында Италияға көшіп, профессор Роберто Бономидің тобына қосылды. Кейін 2011 жылы ол маусымын 11,08 және 22,66 секундпен бастады, ал бір аптадан соң Ослодағы Алмаз лигасы жарысында 11,01 секунд (2.1 м/с) көрсетіп жеңіске жетті. Тағы бір аптадан соң Болгарияның Сливен қаласында өткен Балқан чемпионатында 10.96 секунд (желдің жылдамдығы +0.8 м/с) көрсетіп, өзінің мансабындағы екінші үздік нәтижесін тіркеді.
Екінші алтын медаль (2012-2014)
2012 жылы Хельсинкиде өткен жеңіл атлетикадан Еуропа чемпионатында Лалалова бірінші кезеңде 11,06 секундта қашықтықты жүгіріп, осы жылға дейін Еуропадағы үздік нәтижені көрсетті. Ол жартылай финалда және 28 маусымдағы финалда Олеся Повх пен Лина Гринчикайтеді жеңіп, ірі чемпионаттан екінші алтын медалін жеңіп алды. 2012 жылы Лондондағы жазғы Олимпиада ойындарында Лалалова әйелдердің 100 метрінің ширек финалында екінші орынды иеленді, маусымдағы үздік нәтижесімен теңесті – 11,06 секунд. Ол жартылай финалда өте алмады, онда 11,31 секундқа жүгіріп, өз кезегінде 6-шы орынды алып, жалпы есепте 19-шы орынға табан тіреді. 200 метр қашықтықта ол 22,91 секундпен 5-ші орынды иеленді. Жартылай финалда ол 22,98 секундқа жүгіріп, өз кезегінде 6-шы орынды алып, финалға өте алмады. 2012 жылдың желтоқсанында Лалалова Болгарияда "Ivet Lalova Sprint Academy" деген атпен жеке спорт клубын ашты, ол әуесқой, балалар, жастар және кәсіби спортшыларға көмектесуге арналған. 2013 жылы IAAF Diamond League-де алғашқы өнер көрсетуінде Лалалова Римдегі Golden Gala-да 200 метрлік спринтте 22,78 (+1,2 м/с) уақытпен үшінші орынды иеленді. Бұл сонымен қатар жыл барысында еуропалық спортшының көрсеткен ең жақсы уақыты болды. Ослодағы Bislett Games кезеңінде ол 100 метрлік спринтте 11,04 (+1,2 м/с) уақытпен жеңіске жетті. Содан кейін 30 маусымда Ұлыбритания Гран-приінде 200 метрде 23,02 секундпен 3-ші орынды иеленді. 2014 жылғы Еуропа чемпионатында ол әйелдердің 100 метрінде 11:33 уақытпен 5-ші орынды иеленді. 200 метрлік жарыста ол бірінші кезеңде 23,17 секундпен маусымдық үздік уақытын көрсетті, бірақ жартылай финалдық топта 23,30 секундпен 6-шы орынға ие болды және финалға өте алмады.
Бірінші әлем чемпионатының финалы (2015-2016)
2015 жылы Бейжіңде өткен жеңіл атлетикадан әлем чемпионатында Лалова 100 метрлік іріктеуде 11.09 нәтижесін көрсетіп, үздік шықты, бірақ жартылай финалға өте алмады. 200 метрлік қашықта ол 22.54 уақытпен жартылай финалға жолдама алды. Онда ол 22.32 секундта қашықтықты жүгіріп, финалға өтіп, жеке рекорд орнатты. Финалда ол 22.41 уақытпен 7-орынды иеленді, бұл 200 метрлік финалға қатысқан үшінші болгар әйел спортшысы және 1987 жылы Римде өткен әлем чемпионатынан бергі алғашқы спортшы болды. 2016 жылғы IAAF Diamond League-тің алғашқы жарысы, Шанхай Алтын Гран-присінде Лалова финалға жетіп, 23.04 уақытпен 4-орынды алды. 18 мамырда ол 2016 жылы Пекинде өткен IAAF World Challenge жарысында 100 метрлік қашықта 11.11 уақытпен күміс жүлде жеңіп алды. Содан кейін Лалова жылдың екінші Алмаз лигасы жарысына, 2016 жылғы Римдегі Алтын галаға қатысып, 100 метрлік финалда 11.15 уақытпен 4-орынды иеленді. 6 маусымда ол Швейцарияның Беллинзона қаласында өткен 2016 жылғы Gala Dei Castelli жарысында әйелдер арасында 100 метрлік қашықта жеңіске жетті, жартылай финалда 11.19, ал финалда 11.20 уақыт көрсетті. Лалованың жылдың үшінші Алмаз лигасы жарысы 2016 жылы Норвегияның Осло қаласында өткен Bislett Games-те болды, онда ол 200 метрлік қашықта 22.78 уақытпен қола жүлде жеңіп алды.
Еуропа чемпионатының екі дүркін күміс жүлдегері (2016-қазіргі уақытқа дейін)
Амстердамда өткен 2016 жылғы Еуропа чемпионатында Лалова әйелдердің 200 метрлік жартылай финалында 22.57 секундтік үздік нәтиже көрсетті, бұл көрсеткішпен Дина Ашер-Смитпен бірге осы жарыс бойынша ең жылдам іліккен спортшылардың бірі болды. Финалда ол уақытын 22.52 секундқа жақсартты және күміс медальді жеңіп алды, бұл оның Еуропа чемпионаттарындағы екінші маңызды медалі және Болгария үшін 200 метрлік жарыста алғашқы Еуропа медалі. Әйелдердің 100 метрлік жарысында Лалова жартылай финалда 11.26 секундпен жеңіске жетті, ал финалда 11.20 секунд көрсетіп, турнирдегі екінші күміс медалін иеленді. Лалова 2017 жылғы маусымын Кавасакидегі Алтын Гран-приде әйелдердің 100 және 200 метрлік жарыстарында жеңіп ашты, бұл IAAF Әлемдік Челленджінің үшінші кезеңі болды. Ол алдымен 200 метрлік финалда 22.98 секундпен жеңіске жетті, содан кейін сол күні 11.40 секундпен 100 метрлік жарыста алтын медальді жеңіп алды.
Жеке үздік
Нәтижелер соңғы рет 2016 жылдың 2 маусымында жаңартылды. Жарыс түрі Уақыты Күні Орыны Іс-шара Ескермелер 100 метр10.7719 маусым 2004Пловдив, БолгарияЕуропа кубогы (бірінші лига) 200 метр22.3227 тамыз 2015Бейжің, ҚытайӘлем чемпионаты 50 метр (ішкі жарыс)6.2314 ақпан 2012Лиэвен, Франция 60 метр (ішкі жарыс)7.123 наурыз 2013Гётеборг, ШвецияЕуропа чемпионаты (ішкі жарыс) 200 метр (ішкі жарыс)22.871 ақпан 2004София, Болгария
Жарыс жазбасы
Өкілдік Жыл Жарыс орны Орын EventMeasureЕскермелер2003 Еуропалық жасөспірімдер чемпионаты Тампере1-ші 100 м 11.43 1-ші 200 м 22.882004 Олимпиада ойындары Афина 4-ші 100 м 11.00 5-ші 200 м 22.57 2005 Еуропалық жабық чемпионаттар Мадрид1-ші 200 м 22.91 2007 Әлем чемпионаттары Осака Ширек финал (Ширек финалға өтті) 100 м 11.33 2008 Олимпиада ойындары Бейжің Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 11.51 Ширек финал (Ширек финалға өтті) 200 м 23.15 2009 Әлем чемпионаттары Берлин Ширек финал (Ширек финалға өтті) 100 м 11.54 Іріктеу кезеңі (Іріктеу кезеңінен шығарылды) 200 м 23.60 2010 Еуропа чемпионаттары Барселона 1-ші кезең (1-ші кезеңнен шығарылды) 100 м 11.58 2011 Әлем чемпионаттары Дэгу 7-ші 100 м 11.27 Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 200 м 23.03 2012 Еуропа чемпионаттары Хельсинки1-ші 100 м 11.28 Олимпиада ойындары Лондон Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 11.31 Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 200 м 22.98 2013 Еуропалық жабық чемпионаттар Гётеборг3-ші 60 м 7.12 Әлем чемпионаттары Мәскеу Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 11.10 Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 200 м 22.81 2014 Еуропа чемпионаттары Цюрих 5-ші 100 м 11.33 Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 200 м 23.30 2015 Әлем чемпионаттары Бейжің Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 11.13 7-ші 200 м 22.41 2016 Еуропа чемпионаттары Амстердам2-ші 100 м 11.20 2-ші 200 м 22.52 Олимпиада ойындары Рио-де-Жанейро Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 8-ші 200 м 22.69 2017 Әлем чемпионаттары Лондон Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 100 м 11.25 Жартылай финал (Жартылай финалға өтті) 200 м 22.96 2018 Еуропа чемпионаттары Берлин 5-ші 200 м 22.82 2019 Әлем чемпионаттары Доха 7-ші 200 м 22.77