Кіріспе

Бірінші USS Геттисбург – АҚШ Әскери-теңіз күштерінің бу кемесі болды. Кеме 1858 жылы Шотландияның Глазго қаласында RMS Дуглас деп салынды және 1862 жылдың қараша айына дейін Ұлыбританиядағы Ман аралының бу кемелер компаниясы арқылы Англияның Ливерпуль қаласы мен Ман аралындағы Дуглас арасындағы қатынайтын кеме ретінде жұмыс істеді. Содан кейін ол Конфедерация агенттері Фрейзер, Тренхолм және Компания атынан Америка Конфедерациялық Штаттары үшін Америка Азаматтық соғысы кезінде Cunard, Wilson & Company компаниясына сатылды. Маргарет және Джесси деп аты өзгертіліп, 1863 жылдың 5 қарашасында Одақ күштері тарапынан қолға түскенше блокаданы бұзуға қатысты. 1864 жылдың 2 мамырында кеме USS Геттисбург ретінде Одақ Әскери-теңіз күштеріне қабылданып алынды. АҚШ Әскери-теңіз күштерінде қызмет еткен кезеңінде Геттисбург Солтүстік Атлант мұхитының блокадалық эскадрильясымен бірге жұмыс істеді, Форт Фишерге жасалған бірінші және екінші шабуылдарға қатысты, Флориданың Ки-Уэст және Кубаның Гавана қалалары арасында телеграф кабельдерін төсеуге көмектесті, сондай-ақ Кариб теңізі, Атлант мұхиты және Жерорта теңізінің теңіздік картасын жасауға қатысты. Геттисбург 1879 жылдың 6 мамырында қызметтен босатылды және екі күннен кейін сатылды.

Құрылыс

Ман аралы мен Англия арасындағы жолаушылар ағынының үнемі артуына байланысты, Ман аралы Пакет компаниясы 1858 жылы өз флотына үлкен, жылдам кеме тапсыруға шешім қабылдады. Кеме, П.С. Дуглас, № 20683, компания тарихында осы атпен аталатын алғашқы кеме және компания тапсырған тоғызыншы кеме, темір корпустық қалақпен жүретін бу кемесі болды. Ол 1858 жылы Шотландияның Глазго қаласында Роберт Нейпир және Ұлдары компаниясымен салынды. Роберт Нейпир және Ұлдары оның бу машинасы мен қазандықтарын да жеткізді. Оның сатып алу құны 17 500 фунт стерлингті құрады, сонымен қатар Джон Нейпир және Ұлдарынан 1842 жылғы «King Orry» қалақпен жүретін бу кемесі үшін 5 000 фунт стерлинг қосымша қаражат алынды. Дуглас 1858 жылғы 28 сәуірде сағат 13:30-да суға түсірілді, кеменің тойына Джон Нейпирдің әйелі қатысты. «Ман аралы Пакет компаниясы» атынан компанияның коммодоры капитан Эдвард Куэйл де қатысты. Дугластың суға түсірілуі қысқа мерзімге кейінге шегерілді, себебі оны жабдықтауға дайындалған орында басқа кеме тұрды. Суға түсірілгеннен кейін, қозғалтқыштарын орнату үшін ол Лансфилд докқа сүйретілді. Теңіз сынақтары кезінде Дуглас сол кездегі ең жылдам каналдық бу кемесі деп танылды. Оның қалыпты жылдамдығы .

Қызмет ету мерзімі

Капитан Куэйлдің басшылығымен «Дуглас» 1858 жылғы 6 шілдеде Дугластан Ливерпульге өзінің алғашқы рейсін жасады. Мэн аралына қайтқанда «Дуглас» әдетте 4 сағат 40 минуттық сапар уақытын тіркеді. Қосымша жұмыстарға чартерлік рейстер мен күндізгі саяхаттар кірді, соның бірі 1859 жылғы 14 қазанда Уэльстегі Холихедке жасалған саяхат болды, онда «Дуглас» мұхит лайнерін көрді. «Мэн аралы Паром пакет компаниясының» түстерінде болғанда, үйге оралу рекордын жаңартқаннан басқа, қызығушылық тудырған жалғыз оқиға – оның саяхаттары кезінде болған екі апат болды. Бірі – «Дидо» бригімен соқтығысу, ол компанияға 400 фунт стерлинг шығын келтірді. Тағы бір жағдай 1860 жылғы 16 сәуірде Ливерпульге бағыт алған кемеде болды. Жолаушы, Корольдік теңіз күштерінен демалысқа келген екінші дәрежелі кемеде қызмет ететін теңізші, мас күйде алдыңғы мачтаның басына көтеріліп, лесстеге шықты. Төмен түсуге тырысқанда ол шамамен 30 фут (9 метр) биіктіктен палубаға құлап түсті. Кейіннен ол кемеде болған дәрігердің қарауына алынды, ал Ливерпульге келгеннен кейін Солтүстік ауруханасына жатқызылды.

Америка Конфедеративтік Мемлекеттері, 18621863

Жоғары жылдамдығының арқасында Дуглас Америка Конфедерациясы үшін Америка Азамат соғысы кезінде Одақтың блокадасын бұзуға арналған идеалды кеме болды. Isle of Man Steam Packet Company компаниясының меншігінде болған төрт жылдан кейін, Дуглас 1862 жылы 24 000 фунт стерлингке Cunard, Wilson and Company компаниясына сатылды, олар Конфедерация агенттері Фрейзер, Тренхолм және Компания үшін құпия брокерлер ретінде әрекет етті. Дуглас 1862 жылдың 16 қарашасында Дуглас портынан соңғы рет шығып, Ливерпульге бет алды. Ливерпульде Дуглас ашық сұр түске боялып, жүкпен толтырылды. Ол 1862 жылдың 2 желтоқсанында Багам аралдарындағы Нассауға, капитан Корбеттің басқаруымен аттанды және 1863 жылдың қаңтар айының соңында Нассауға жетті. Ол кезде ол Чарльстон импорт және экспорт компаниясының меншігіне өтті. Ол блокаданы сәтті бұзып, 1863 жылдың 31 қаңтарында Оңтүстік Каролина штатының Чарльстон қаласына жетіп, қажетті жабдықтамаларды жеткізді. Содан кейін ол мақта жүгімен Нассауға қайтты. Кейіннен ол жаңа иесінің қыздарының құрметіне Маргарет және Джесси деп аталды, және олар Чарльстондан алғашқы сапарында кемеде болды. Маргарет және Джесси блокаданы көптеген рет сәтті бұзды. Алайда, 1863 жылдың 1 маусымында Нассаудан тыс теңізде Маргарет және Джессиге АҚШ Әскери-теңіз күштерінің канонерлік қайығынан оқ атылып, жағаға тірелді. Кейбір мәліметтерде ол жағаға тіреліп, Нассауға қашып кеткеннен кейін, Америка Азамат соғысына қатыспады және оның қозғалтқыштары 1926 жылға дейін Нассау жағалауында тотығып қалған деп қате көрсетілген. Шындығында, зақымдалған болса да, ол канонерлік қайықпен болған кездесуден кейін бірнеше күннен кейін блокаданы бұзуға қайта оралды. 1863 жылдың 5 қарашасында Маргарет және Джессидің блокаданы бұзу карьерасы аяқталды, өйткені АҚШ армиясының Фултон көлігі және АҚШ Әскери-теңіз күштерінің қарулы бүйір дөңгелекті пароходтары Кистоун Стейт және Нэнсмонд оны Солтүстік Каролина штатының Уилмингтон қаласынан тұтқынға алып, жүлде ретінде алды.

Сатып алу, қайта жөндеу және іске қосу

АҚШ Әскери-теңіз күштері Маргарет және Джесси кемелерін АҚШ Азамат соғысы қызметі үшін Нью-Йорк сыйлық сотынан сатып алды. Ол қайта жабдықталды, нәтижесінде ұзындығы 5 метрге артып, 221 метрге (67 метр) жетті, 30 фунттық Parrott зеңбірегімен, екі 12 фунттық зеңбірекпен және төрт 24 фунттық гаубицамен қаруланды, ал сусыруы 950 тоннаны құрады. 1864 жылдың 2 мамырында Нью-Йорк штаты Бруклиндегі Нью-Йорк теңіз арсеналында USS Gettysburg ретінде АҚШ Әскери-теңіз күштеріне қабылданып, лейтенант Розуэлл Ламсон басқаруына берілді. Қызметке кірген кезде кеме экипажы 96 адамнан тұрды.

Солтүстік Атлантика блокадалау эскадрильясы

Жедел, күшті пароход «Геттисбург» Солтүстік Атлантика блокадалық эскадрильясының блокадалық міндеттеріне бекітілді. Ол 1864 жылдың 7 мамырында Нью-Йорк қаласынан жол тартып, 14 мамырда Солтүстік Каролина штатының Бофорт портына жетті. Одан ол Кейп-Фер өзенінің аузында бекінді. Келесі жеті ай бойы ол Конфедерацияның блокаданы бұзуға тырысқан кемелерді ұстаумен айналысты. Ол бірнеше кемелерді қолға түсірді. Сонымен қатар, ол басқа да міндеттерді орындады, мысалы, 1864 жылдың 8 қазанында, «Home» шхунасынан құтқарылған алты адамды дауыл кезінде батып кетуден сақтап қалды.

Фишер бекінісі шайқастары

Геттисбург 1864 жылғы 24-25 желтоқсанда Форт-Фишердің бірінші шайқасына қатысты. Геттисбург, Одақтың әскерлері жағаға қонбас бұрын, Форт-Фишерді қиратумен бомбалауға көмектесті. Шайқас кезінде ол жағаға жақын тұрып, шабуылға жамылғы жасады. Геттисбургтің қайықтары әскерлерді жағажайға тасымалдауға көмектесті. Конфедерациялық бекіністерге жасалған бірінші шабуыл сәтсіз аяқталып, келесі шабуыл жоспарланды, оған АҚШ Теңіз күштерінің теңізшілері мен АҚШ Теңіз жаяу әскерінің десант тобы қатысты, олар форттың теңіз жағына шабуыл жасады. 1865 жылғы 15 қаңтарда Форт-Фишердің екінші шайқасында Геттисбург фортты алдын ала бомбалауға қатысты және лейтенант Лэмсон мен басқа офицерлердің басшылығымен теңізшілер тобын шабуылға жіберді, бірақ ол Форт-Фишердің қабырғаларының астында тоқтатылды. Лэмсон мен офицерлер мен сарбаздар тобы Конфедерацияның артиллериясының астындағы ордада түнді өткізуге мәжбүр болды, кейін қашуға мүмкіндік алды. Форт-Фишердің теңіз жағын басып алмаса да, Теңіз күштері мен Теңіз жаяу әскерінің шабуылы қорғаушылардың күштерін ауырып, Армияның шабуылына сәттілік әкелді. Геттисбург шабуылда екі адам қаза болып, алты адам жараланды.

Соғыстағы қызмет

Геттисбург соғыстың қалған айларын Солтүстік Каролина штатының Уилмингтон қаласының жағалауын блокадалауда өткізді. Соғыс 1865 жылдың сәуір айында аяқталды, ал Геттисбург 1865 жылдың сәуірінен маусым айына дейін Массачусетс штатының Бостон қаласы мен Вирджиния штатының Норфолк қаласы арасында жүк және жолаушы тасымалдады. 1865 жылдың 23 маусымында ол Бруклиндегі Нью-Йорк теңіз базасында қызметтен босатылды.

Кариб теңізі, 18661875

1866 жылғы 3 желтоқсанда қайта іске қосылған Геттисбург Кариб теңізіне саяхат жасап, 1867 жылғы 18 ақпанда Вашингтонға келгенімен аяқтады. 1867 жылғы 1 наурызда тағы да қызметтен шығарылды. Геттисбург 1868 жылғы 3 наурызда Норфолкте қайта іске қосылып, 28 наурызда Кариб теңізінде арнайы міндеттерді орындау үшін теңізге шықты. 1868 жылғы шілде айына дейін ол Америка мүдделерін қорғау үшін аймақтағы түрлі порттарға барды, соның ішінде Ямайканың Кингстон порты, Кубаның Гавана порты және Гаитидегі порттар. 1868 жылғы 3 шілдеден 13 тамызға дейін Геттисбург Флорида штатының Ки-Уэст қаласынан Гаванаға телеграф кабелін төсеуге көмектесті және электр телеграфын пайдаланып, Батыс Үндістан аймағындағы нүктелердің географиялық координаталарын анықтау үшін АҚШ Гидрографиялық кеңсесінің ғалымдарымен бірге жұмыс істеді. 1868 жылғы 13 тамыздан 1869 жылғы 1 қазанына дейін ол Гаитидің түрлі порттары мен Ки-Уэст арасында саяхаттады. 8 қазан күні Нью-Йорк теңіз портына келді, сол күні қызметтен шығарылды. Геттисбург 1873 жылғы 6 қарашаға дейін қарапайым күйде қалды, содан кейін Вашингтондағы Әскери-теңіз кемежайында қайта іске қосылды. Бірнеше ай бойы АҚШ-тың шығыс жағалауындағы түрлі әскери-теңіз кемежайларына адамдар мен жабдықтарды тасымалдады. 1874 жылғы 25 ақпанда Флорида штатының Пенсакола портына Никарагуадағы мұхиттар аралық каналдың жолын іздеуге шыққан экспедициялық топ мүшелерін кемеге мінгізді. Геттисбург инженерлерді Панаманың Аспинвалл қаласына (сол кезде Колумбияның бір бөлігі) және Никарагуаның Грейтаун қаласына жеткізіп, 1874 жылғы 10 мамырда Норфолкке қайтарды. АҚШ-тың шығыс жағалауында жолаушылар мен жабдықтарды тасымалдаған бірнеше сапардан кейін кеме 1875 жылғы 9 сәуірде Вашингтон әскери-теңіз кемежайында тағы да қызметтен шығарылды. 1875 жылғы 21 қыркүйекте қайта іске қосылған Геттисбург Вашингтондан Норфолкке бағыт алды, ол 1875 жылғы 14 қазанда жетті және АҚШ Гидрографиялық кеңсесінің кемелер қауіпсіздігін арттау жөніндегі кезекті экспедициясына көмектесуге тағайындалды. Кейінгі экспедициясы кезіндегі оның іс-әрекеттері туралы дереккөздерде әртүрлі мәліметтер келтіріледі. Әртүрлі мәліметтерге сәйкес, ол Атлант мұхитының шығысына сапар шекті, онда оның Гидрографиялық кеңсесінің тобы Томсонның тереңдік өлшеуіш құралын пайдаланып, Португалиядан батысқа қарай 130 миль (209 км) қашықтықта, Азор аралдары мен Гибралтар трансформациялық жарылысы бойында орналасқан Горринг жотасын 1875 жылғы 6 қарашада тапты. Олар оны Геттисбургтің командирі капитан Генри Хоникерч Горрингтің құрметіне "Горринг жағалауы" деп атады, оны зерттеді, екі маңызды шыңы бар екенін анықтады, олардың ең биігі Геттисбург деп, ал екінші биігі Ормонд деп аталды. Американдық теңіз шайқастарының сөздігі болса, Геттисбург 1875 жылғы 7 қарашаға дейін Норфолктан шықпағанын және Кариб теңізіндегі кеме сапарын өткізгенін, онда ол Батыс Үндістанда гидрографиялық зерттеулер жүргізіп, дәл теңіздік карталар жасауға көмектескенін мәлімдейді. Ол 1876 жылғы 14 маусымда Вашингтонға келгенімен круизін аяқтады және 1876 жылғы 26 маусымда қызметтен шығарылды.

Жерорта теңізі, 1876-1879

Геттисбург 1876 жылғы 20 қыркүйекте Жерорта теңізінде арнайы міндеттерді орындау үшін қайта іске қосылды, онда ол Жерорта теңізінің жағалаулары мен аралдары туралы навигациялық мәліметтерді жинауға тиіс болды. Геттисбург 1876 жылғы 17 қазанда Норфолктан Еуропаға бағыт алды. Келесі екі жыл ішінде ол Жерорта теңізіндегі дерлік барлық порттарды аралап, Францияның оңтүстік жағалауында, Италияның барлық жағалау бойында және Адриатика аралдарында тереңдік өлшеулер мен байқаулар жүргізді. Геттисбург Анатолиядағы Осман империясының жағалауына дейін жетті, содан кейін Египет жағалауында және Солтүстік Африканың басқа да аймақтарында, Сицилия мен Сардинияда тереңдіктерді зерттеді. 1878 жылғы 1 қазанда кеме Алжир жағалауында болғанда, матрос Уолтер Элмор суға батып бара жатқан әріптесін құтқарып, Отанға қызмет еткені үшін медальмен марапатталды.