115-номерлі элементтің әртүрлі массалық сандары бар нуклидтері
Isotopes of moscovium
Московий (115Mc) – жасанды элемент, тұрақты изотоптары жоқ. 286Mc-ден 290Mc-ге дейін 5 радиоизотоп белгілі, ең ұзақ өмір сүретіні – 0.65 секундтық 290Mc.
Ағылшыншамен салыстырыңыз: абзацты басыңыз — түпнұсқа терезеде ашылады. Абзац астындағы EN түймесі оны мәтін ішінде көрсетеді.
Мазмұны
Кіріспе
Атомдық нөмірі 115, бірақ әртүрлі массалық сандары бар нуклидтер
Nuclides with atomic number of 115 but with different mass numbers
Московий (115Mc) – синтезделген элемент, сондықтан стандартты атомдық салмағы көрсетілмейді. Барлық синтезделген элементтер сияқты, оның тұрақты изотоптары белгілі емес. 2004 жылы алғаш рет 288Mc изотопы синтезделді. 286Mc-ден 290Mc-ге дейін бес белгілі радиоизотоп бар. Ең ұзақ өмір сүретін изотоп – 290Mc, оның жартылай ыдырау периоды 0,65 секунд.
Moscovium (115Mc) is a synthetic element, and thus a standard atomic weight cannot be given. Like all synthetic elements, it has no known stable isotopes. The first isotope to be synthesized was 288Mc in 2004. There are five known radioisotopes from 286Mc to 290Mc. The longest lived isotope is 290Mc with a half life of 0.65 seconds.
Ыстық балқыту
Ыстық синтез реакциялары – жоғары қоздыру энергиясында (~40–50 МэВ, сондықтан "ыстық") қосымша ядроларды құрайтын процестер, бұл бөлінуден аман қалу ықтималдығын азайтады. Қоздырылған ядро содан кейін 3–5 нейтрон шығару арқылы негізгі күйге дейін ыдырайды. 48Ca ядроларын пайдаланатын синтез реакциялары әдетте орташа қоздыру энергиясы (~30–35 МэВ) бар қосымша ядроларды тудырады және кейде "жылы" синтез реакциялары деп аталады. Бұл, ішінара, осы реакциялардан салыстырмалы түрде жоғары өнім алуға мүмкіндік береді.
Hot fusion reactions are processes that create compound nuclei at high excitation energy (~40–50 MeV, hence "hot"), leading to a reduced probability of survival from fission. The excited nucleus then decays to the ground state via the emission of 3–5 neutrons. Fusion reactions utilizing 48Ca nuclei usually produce compound nuclei with intermediate excitation energies (~30–35 MeV) and are sometimes referred to as "warm" fusion reactions. This leads, in part, to relatively high yields from these reactions.
238U ((51V,xn) 289−xMc
Бұл реакция 2004 жылдың соңында ГСИ-де уран(IV) фторидін нысана ретінде сынау барысында өткізілгеніне күшті дәлелдер бар. Команда күткендей, ешқандай өнім атомдары табылмағанын көрсететін есептер жарияланбады.
There are strong indications that this reaction was performed in late 2004 as part of a uranium(IV) fluoride target test at the GSI. No reports have been published suggesting that no product atoms were detected, as anticipated by the team.
243Am ((48Ca,xn) 291−xMc (x=2,3,4,5)
Бұл реакцияны алғаш рет Дубнадағы команда 2003 жылдың шілде-тамыз айларында жүргізді. Екі тә тәжірибеде олар 288Mc атомын 3 және 287Mc атомын 1 анықтады. 2004 жылдың маусым айында реакция 288Mc ыдырау тізбегінен 268Db ұрпағын бөліп алу мақсатымен тағы зерттелді. +4/+5 фракциясын химиялық бөлуден кейін, 268Db-ға сәйкес келетін өмір сүру мерзімімен 15 SF ыдырауы өлшенді. Бұл ыдыраулар дубний-268 екенін дәлелдеу үшін, команда 2005 жылдың тамызында реакцияны қайталады және +4 және +5 фракцияларын бөліп, содан кейін +5 фракцияларын танталға ұқсас және ниобийға ұқсас фракцияларға бөлді. Бес SF белсенділігі байқалды, барлығы ниобийға ұқсас фракцияларда, ал танталға ұқсас фракцияларда жоқ, бұл өнімнің дубний изотоптары екенін растады. 2010 жылдың қазанынан 2011 жылдың ақпанына дейінгі тәжірибелер сериясында FLNR ғалымдары осы реакцияны әртүрлі қоздыру энергияларында зерттеді. Олар 2n шығу арнасынан 288Mc атомын 21 және 289Mc атомын 1 анықтады. Бұл соңғы нәтиже теннессин синтезін қолдау үшін пайдаланылды. 3n қоздыру функциясы ~8 пб максимумға жетті. Деректер 2003 жылғы алғашқы тәжірибелерде алынған деректермен сәйкес келді. 2021 жылы бұл реакция Дубнадағы SHE зауытындағы жаңа газға толы сепараторды сынау үшін бес түрлі энергияда қайта орындалды. Олар 289Mc тізбегін 6, 288Mc тізбегін 58 және 287Mc тізбегін 2 анықтады. 5n арнасы алғаш рет 286Mc атомын 2 байқатылды.
This reaction was first performed by the team in Dubna in July–August 2003. In two separate runs they were able to detect 3 atoms of 288Mc and a single atom of 287Mc. The reaction was studied further in June 2004 in an attempt to isolate the descendant 268Db from the 288Mc decay chain. After chemical separation of a +4/+5 fraction, 15 SF decays were measured with a lifetime consistent with 268Db. In order to prove that the decays were from dubnium 268, the team repeated the reaction in August 2005 and separated the +4 and +5 fractions and further separated the +5 fractions into tantalum like and niobium like ones. Five SF activities were observed, all occurring in the niobium like fractions and none in the tantalum like fractions, proving that the product was indeed isotopes of dubnium. In a series of experiments between October 2010 – February 2011, scientists at the FLNR studied this reaction at a range of excitation energies. They were able to detect 21 atoms of 288Mc and one atom of 289Mc, from the 2n exit channel. This latter result was used to support the synthesis of tennessine. The 3n excitation function was completed with a maximum at ~8 pb. The data was consistent with that found in the first experiments in 2003. This reaction was run again at five different energies in 2021 to test the new gas filled separator at Dubna's SHE factory. They detected 6 chains of 289Mc, 58 chains of 288Mc, and 2 chains of 287Mc. For the first time the 5n channel was observed with 2 atoms of 286Mc.
Реакция шығындары
Төмендегі кестеде московий изотоптарын тікелей тудыратын ыстық ядролық синтез реакцияларының көлденең қималары мен қоздыру энергиялары келтірілген. Қалың әріппен көрсетілген деректер, қоздыру функциясының өлшемдерінен алынған максималды мәндерді көрсетеді. + – байқалатын шығу арнасын білдіреді. СәулелендіргішТаргетЖақын ядро2n3n4n5n48Ca243Am291Mc 3.7 пб, 39.0 МэВ0.9 пб, 44.4 МэВ
The table below provides cross sections and excitation energies for hot fusion reactions producing moscovium isotopes directly. Data in bold represent maxima derived from excitation function measurements. + represents an observed exit channel. ProjectileTargetCN2n3n4n5n48Ca243Am291Mc 3.7 pb, 39.0 MeV0.9 pb, 44.4 MeV
Кесу ерекшеліктері
Кванттық туннельдеу моделімен жүргізілген теориялық есептеулер эксперименттік альфа-ыдыраудың жартылай өмір сүру мерзімін қолдайды.
Theoretical calculations using a quantum tunneling model support the experimental alpha decay half lives.