Кіріспе
1890 жылдан 2006 жылға дейін Орлеанс Леви Кеңесі (ОЛБ) – Луизиана штатының Орлеанс округіндегі бөгеттер мен су тасқынынан қорғау жүйесін қадағалаған Орлеанс Леви округінің (ОЛД) комиссарлар органы болды. ОЛБ-нің рөлі уақыт өте келе өзгерді. 1965 жылғы Бетси дауылынан бұрын ОЛБ жерді дамытып, су тасқынынан қорғау бөгеттерін салу және жақсарту үшін қаржы жинау мақсатында сатты. Бетсиден кейін Конгресс 1965 жылғы Су тасқынынан басқару туралы заңды қабылдады, ол Армия инженерлік корпусына Нью-Орлеанды қоршап тұрған дауылдан қорғау жүйесін жобалауға және салуға міндеттеді. 1965 жылғы заңнамаға сәйкес, ОЛБ-нің міндеттері жобалау және құрылыс шығындарының 30 пайызын жинаумен, сондай-ақ аяқталған су тасқынынан қорғау құрылыстарын күтіп ұстау және пайдаланумен шектелді. 2005 жылы Үлкен Нью-Орлеандағы бөгеттердің бұзылуынан кейін ОЛБ-ні, сондай-ақ Шығыс Джефферсон Леви Кеңесі мен Борн көлінің Леви Кеңесін (Сент-Бернард округі) алмастыру үшін екі жаңа аймақтық су тасқынынан қорғау органы құрылды. ОЛД-нің көп бөлігі қазір Оңтүстік-Шығыс Луизиана су тасқынынан қорғау органының қарауында, ол Миссисипи өзенінің шығыс жағалауындағы Үлкен Нью-Орлеан үшін барлық су тасқынынан қорғау инфрақұрылымын пайдалану және күтіп ұстаумен айналысады. Оңтүстік-Шығыс Луизиана су тасқынынан қорғау органы Миссисипи өзенінің батыс жағалауы үшін де бірдей аймақтық юрисдикцияға ие, және ол Батыс жағалаудағы Орлеанс Леви округінің бөлігін де қамтиды (яғни, Алжир). Катринадан кейін, мұндай бөгет басқару формасы Нью-Орлеан сияқты ірі теңіз терминалы үшін тиімдірек болуы мүмкін деген пікір кең тарады. Дегенмен, 2005 жылғы тамыздағы апатты су тасқынына қатысты ОЛБ Инженерлік комитетінің комиссарларының кінәлі немесе немқұрайлы әрекеттері нақты дәлелденген жоқ.
Тарих
Катринаға дейінгі Орлеанс бөгет ауданы (OLD), Орлеанс бөгет кеңесі (OLB) басқаратын, маңызды активтерге, көбінесе жылжымайтын мүлікке ие болды, бұл оның тарихынан туындайтын ерекшелік. Орлеанс бөгет ауданы 1890 жылы Луизиана штатының заң шығарушы органымен құрылды, мақсаты – төмен жатқан Нью-Орлеан қаласын су тасқынынан қорғау. Сол кезде Миссисипи өзені бойындағы қауымдастықтар өздерін қорғау үшін өз бөгеттерін салуға жауапты болды, себебі біртұтас бөгет жүйесі болған жоқ. Көршілес округтердің көпшілігі (кейбіреулері әлі де бар) осындай округтік бөгет кеңестеріне ие болды. 20 ғасырдың басында OLD Пончартрейн көлінің бір бөлігін қайтарып алды, бұл көл Нью-Орлеаннан солтүстікке қарай 32 шақырымға (24 миль) созылған. OLD бұл жерді дамытып, бөгеттерді салуға және жақсартуға қаражат жинау үшін сатты. 1920 жылдары Басқарма Пончартрейн көлінің оңтүстік жағалауының бір бөлігінің солтүстігінде бірнеше жүз метрге дейін теңіздік қабырғаны салуды қамтитын, су тасқынынан қорғау бойынша үлкен бастаманы қолға алды. Бұл аймақ теңіз деңгейінен бірнеше метрге дейін толтырылды және қаланы көлдің дауылдық толқынынан қорғайтын «супер бөгет» ретінде қызмет етуге тиіс болды. Lake Vista, Lake Oaks, Lake Terrace, East және West Lakeshore елді мекендері, сондай-ақ Allen Toussaint бульвары мен Пончартрейн көлі арасындағы басқа да мүліктер – OLB дамытқан мүліктердің мысалдары. 1924 жылы штаттық заң шығарушы орган OLB-ға Миссисипи өзені мен Мексика шығанағы арасындағы Богемия ағызу жолын салу үшін Нью-Орлеаннан оңтүстікке қарай 80 шақырым (50 миль) жердегі Миссисипи өзенінің шығыс жағалауындағы 130 шаршы километр (33 000 акр) жерді сатып алуға рұқсат берді. (1924 жылғы Луизиана актісі 99). Бұл жердің жартысына жуығы мемлекеттен берілген мемлекеттік меншік болды, ал қалған жартысы жеке меншік иелерінен заң бойынша сатып алынды немесе иелiктен шығару қаупімен сатып алынды. (1928 жылғы Луизиана актісі 246; 1942 жылғы Луизиана актісі 311). 1927 жылғы Ұлы Миссисипи су тасқынынан кейін АҚШ Конгресі Миссисипи өзені аңғарындағы су тасқынынан қорғау инфрақұрылымын жобалау және салуды қадағалау және бақылауды АҚШ Армиясының Инженерлер корпусына тапсырды. 1934 жылы Леви кеңесі Пончартрейн көлінен шығарылған жерде Нью-Орлеан көл жағасындағы әуежай ашылды, бұл қаланың солтүстік шекарасын қорғау үшін супер бөгет құрылысын бастауға арналған үлкен «көлдік жерді қайта жаңарту» жобасының бір бөлігі болды. Әуежай бастапқыда Орлеанс бөгет кеңесінің президенті Абрахам Лазар Шушанның құрметіне «Шушан әуежайы» деп аталды, бірақ 1930 жылдардың соңындағы Луизианадағы сыбайлас жемқорлыққа қатысты тергеуден кейін «Нью-Орлеан әуежайы» деп қайта аталды. Губернатор Джимми Дэвис 1960 жылдан 1964 жылға дейінгі екінші мерзімінде Нью-Орлеан адвокаты Джеральд Дж. Галлингхаусты бөгет кеңесінің президенті етіп тағайындады. Осы қызметте Галлингхаус ауа райы апаттарына дайын болу қажеттігі туралы 300-ден астам сөз сөйледі, олардың бірі Бетси дауылы болды. 1965 жылғы Бетси дауылынан кейін Конгресс АҚШ Армиясының Инженерлер корпусына Пончартрейн көлі және оның маңындағы дауылдан қорғау жобасында су тасқынынан қорғауды жобалауға және салуға бұйырды. OLB жергілікті демеуші болды, ал оның су тасқынынан қорғау жөніндегі міндеттері жобаны жобалау және салу үшін 30% шығын үлесін жинаумен және аяқталған құрылыстарды ұстаумен шектелді. Конгресс Корпустың су тасқынынан қорғауды жобалау/салуға өкілеттігін бұйырса да, OLB әлі де басқаруға тиіс маңызды активтерді сақтап қалды.
or purchased under threat of expropriation, from private owners according to a legal finding. (1928 La. Acts 246; 1942 La. Acts 311). In the aftermath of the Great Mississippi Flood of 1927, the U. S. Congress gave the United States Army Corps of Engineers supervision and control over the design and construction of flood control infrastructure throughout the Mississippi River Valley. In 1934, New Orleans Lakefront Airport opened on land dredged from Lake Pontchartrain by the Levee Board, part of a larger "lakefill" land reclamation project initiated to construct a super levee for the protection of the northern perimeter of the city. The airport was originally named "Shushan Airport" after Orleans Levee Board president Abraham Lazar Shushan; it was renamed "New Orleans Airport" after Shushan's indictment for corruption in the Louisiana Scandals of the late 1930s. Governor Jimmie Davis, in his second term from 1960 to 1964, named the New Orleans attorney Gerald J. Gallinghouse as the president of the levee board. In that capacity, Gallinghouse delivered more than 300 speeches warning of the need to be prepared for weather disasters, another of which was on its way, Hurricane Betsy. After extensive flooding during Hurricane Betsy in 1965, Congress ordered the U. S. Army Corps of Engineers henceforth to design and build flood protection in the Lake Pontchartrain and Vicinity Hurricane Protection Project. The OLB became the local sponsor, and its duties regarding flood protection were now limited to collecting 30% cost share for project design and construction and maintaining the completed structures. Despite Congress's mandate that the Corps now had the authority to design/build flood protection, the OLB still retained extensive assets which had to be managed.
Катрина даулы
Катрина даулынан кейін, шок, хаос және шатасу ахуалында, Орлеанс бөгеттер басқармасы Нью-Орлеан қаласының тарихындағы ең ауыр дағдарыстың ортасында қалды. Өнеркәсіптік канал, 17-ші көше каналы және Лондон даңғылы каналындағы бірнеше бөгеттердің және су бұзудың нәтижесінде қаланың 80% суға батты. Су тасқынының тікелей салдарынан 1400-ден астам адам қаза тапты; қаланың көп бөлігіндегі үйлер, бизнес және мүлік қирады немесе ауыр зақымдалды. Апаттан кейін жүргізілген тергеулер АҚШ Армиясының Инженерлік корпусы жобалаған және салған бөгеттер мен су тасқынынан қорғау жүйесінің дизайны мен құрылыс талаптарының жеткіліксіз екенін көрсетті. Жобалық құжаттамадан көрініп тұрғанындай, Армия корпусы 17-ші көше каналының су тасқыны қабырғаларын көтеруді ұсынды, бірақ Орлеан және Лондон даңғылы каналдарының аузында шлюздік құрылымдарды орнатуды ұсынды, себебі бұл жоспар арзан болды. OLB Конгрессті үш каналдың бөгеттерін көтеруді талап ететін заң қабылдауға көндірді. Сонымен қатар, Корпус жобаның құнын төмендету мақсатымен қосымша сынақ жүргізді (E 99 зерттеуі), бірақ нәтижелерді дұрыс түсінбеді және қателікті жіберіп, тіреу қабырғаларын тек 17 фут (1 фут 1/4 дюйм = 0.3048 метр) тереңдікке қадау қажет деген қорытындыға келді, ал шынында оларды 31-46 фут тереңдікке қадау керек болған. Бұл шешім шамамен 100 миллион доллар үнемдеді, бірақ жалпы инженерлік сенімділіктің төмендеуіне әкелді. 2023 жылдың 4 қаңтарында Ұлттық дауыл орталығы (NHC) Раппапорттың (2014) зерттеуіне сүйене отырып, Катринадан қаза тапқандардың саны туралы деректерді жаңартты. Жаңа мәлімет бойынша, қаза тапқандардың саны шамамен төрттен бір бөлігіне азайтылды – 1833-тен 1392-ге дейін. Раппапорттың талдауында 2005 жылғы дауылдың ауқымды шығындарымен қатар, көптеген өлімнің себептеріне байланысты ерекше екендігі айтылды. Сол NHC есебі НОАА Ұлттық экологиялық ақпарат орталықтарының мәліметтері бойынша, Катрина даулының ең қымбат дауыл болып қалатындығын растады – шығын 190 миллиард долларды құрады. 2022 жылдың қыркүйегінде Associated Press Катрина туралы стильдік нұсқауларын жаңартты, онда репортерлер дауыл туралы жазатын кезде бөгеттердің бұзылуы Нью-Орлеандағы апатқа елеулі үлес қосып, осы фактіні атап көрсетулері керектігін ескертті. Кейбір жағдайларда бұл Катрина даулының салдарынан бөгеттердің бұзылуы мен су тасқыны туралы бірнеше сөзден тұратын фразаны қосу арқылы жасалуы мүмкін.
Ұлттық және мемлекеттік саясаттың өзгеруі
Бектемірдің құлауынан кейін, бастапқы пікір ОЛД комиссарларының су тасқынынан қорғауға қатыспағаны болды. Бұл корпустың өкілдерінің жергілікті бөгеттер кеңесінің шенеуніктердің корпусты сәтсіз жүйе құруға "мәжбүрлегені" туралы қайталап айтқан әңгімесімен күшейді. Бірақ 2015 жылғы тамызда Дүниежүзілік су кеңесінің ресми журналында жарияланған мақалада бұл оқиғаның жалған екені және бөгеттердің құлауына жауапкершілік корпустың өзіне тиесілігі анықталды. Дегенмен, асығыс пен жағдайдың шатасуы салдарынан, құлау оқиғасынан кейін жеті апта өткен соң Орлеанс Леви кеңесін және басқа жергілікті кеңестерді тарату туралы талаптар көтерілді. Луизиана заң шығарушы органының арнайы сессиясында сенатор Уолтер Боассоның (D Араби) ұсынған заң жобасы қабылдалып, заңға айналды. Бұл заң Үлкен Нью-Орлеан аймағындағы түрлі округтердің бөгет кеңестерін біріктірді. Жаңа заңнаманың мақсаты: 1) алаңдатушы факторларды жою, 2) жергілікті су тасқынына қарсы күресті аймақтық деңгейге көтеру және 3) комиссарлардың гидрология, құрылыс және азаматтық инженерия салаларындағы кәсіби біліктілігін талап ету еді. Заңның нәтижесінде екі жаңа аймақтық бөгеттерді қорғау басқармасы құрылды: Оңтүстік-Шығыс Луизиана су тасқынынан қорғау басқармасы – Шығыс және Оңтүстік-Шығыс Луизиана су тасқынынан қорғау басқармасы – Батыс, оларды Миссисипи өзені бөліп тұрады. Орлеанс Леви кеңесі 2007 жылдың 1 қаңтарында таратылды. Жаңа аймақтық су тасқынынан қорғау органдары кеңестің су тасқынынан қорғау инфрақұрылымын өз бақылауына алды. Лейкфронт әуежайы, мариналар (қаланың меншігіндегі Муниципаль яхт портынан басқа), Лейкшор драйвы және көл жағалауындағы парктер жүйесі (Нью-Орлеанның Парктер және жолдар департаменті басқаратын Вест-Энд паркінен басқа) қазір Луизиана штатының Әкімшілік бөлімімен басқарылады және күтіледі. Заң қабылдануынан кейін жүргізілген зерттеулер Катрина алдындағы бөгеттер аудандары мен су тасқыны арасында себеп-салдарлық байланыс жоқ екенін көрсетті. 2015 жылы Water Policy журналында жарияланған, Дүниежүзілік су кеңесінің ресми басылымындағы құлау оқиғасы туралы соңғы мақаласында былай делінген: "Біз инженерлік комитетте қызмет еткен OLB мүшелерінің немесе OLD инженерлерінің жауапсыз немесе қала тұрғындарының мүддесін бірінші орынға қоймайтын әрекеттер жасағанын көрсететін ешқандай ақпарат таппадық". Бөгеттің құлауы американ тарихындағы шешуші сәт болды. Су тасқыны салдарынан ел басқа бағытқа бұрылды. Осы маңызды сәт нәтижесінде ұлттық саясаттағы көптеген өзгерістер мыналарды қамтиды, бірақ олармен шектелмейді: бүкіл ел бойынша бөгеттерді бағалау, алғашқы Ұлттық бөгеттер қауіпсіздігі заңы, Ұлттық су тасқыны тәуекелін басқару бағдарламасы, Армия инженерлік корпусының реформасы және корпустың бөгет салу әдістеріндегі өзгерістер. Американдықтардың 62 пайызы бөгеттермен қорғалған округтерде тұратындықтан, ұлттық саясаттағы бұл өзгерістерді ұлттың көпшілігінің қауіпсіздігін арттыру деп қарастыруға болады.