Кіріспе

Француздық форсажды турбовентиляторлы қозғалтқыш

Snecma M88 – Snecma (қазір Safran Aircraft Engines деп аталады) компаниясы Dassault Rafale истребительі үшін әзірлеген француздық форсажды турбовентиляторлы қозғалтқыш.

Тарих

M88 бағдарламасы әуедегі басымдықты қамтамасыз ету және жердегі шабуылдық міндеттер үшін қолайлы қозғалтқыш жүйесіне қажеттілік туындағаннан пайда болды. 1983 жылы Dassault Aviation компаниясы 1986 жылы ұшуға жоспарланған Avion de Combat eXpérimental (ACX) үшін технологиялық демонстратор жасауды көздеді. M88 қозғалтқышы аталған ұшаққа орнатылуға арналған болғанымен, оның уақтылы дайын болуы күмәнді болды, сондықтан ACX бастапқыда General Electric F404 қозғалтқышымен жабдықталды. Жаңа қозғалтқыштың кең қолданылуы (өйткені бұл ұшақ француз әскери-әуе күштерінің көптеген ұшақтарын алмастыруға тиіс болды) қозғалтқыштың жоғары тартымдылық/салмақ қатынасына, барлық ұшу режимдерінде отынның үнемді тұтынылуына және ұзақ қызмет ету мерзіміне ие болуын талап етті. Сонымен қатар, оңай техникалық қызмет көрсету және жаңарту мүмкіндігі (бірдей өзекті пайдалана отырып, 73 кН-дан 105 кН-ға дейін) де ескерілді. Бағдарлама ресми түрде 1986 жылы іске қосылды. Қозғалтқышты, M88 2-ні, Dassault Breguet және Rafale A прототипінде сынақтан өткізуге шешім қабылданды. Шындығында, Rafale A ұшағының сол жақ F404 қозғалтқышы M88 2-мен ауыстырылғаннан кейін, қозғалтқыш алғаш рет 1990 жылдың 27 ақпанында сынақтан өтті. Ол кезде он төрт M88 2 қозғалтқышы 1600 сағаттан астам жұмыс істеген болатын. Содан кейін демонстрациялық ұшақ соңынан жану құрылғысынсыз дыбыс жылдамдығынан асып, 50 000 фут биіктікке көтеріліп, -2g және +9g жүктеме факторларына төтеп берді және 30 градус шабуыл бұрышымен ұшты. 2022 жылдың шілдесіне қарай, Dassault Aviation компаниясының көп мақсатты истребителін қуаттандыратын M88 қозғалтқышы бір миллионнан астам жұмыс сағатын жинады.